II SO/Gl 10/17
PostanowienieWSA w Gliwicach2017-07-27
Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny, może być przyznane prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata z urzędu?Ratio decidendi
Stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym, zgodnie z art. 243 §1 i art. 245 §1 P.p.s.a. Osobie fizycznej prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może być przyznane, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Wniosek o zwolnienie od wpisu od skargi został uwzględniony ze względu na niewielkie dochody wnioskodawcy, które mogłyby zostać negatywnie dotknięte przez konieczność poniesienia tego kosztu. W pozostałym zakresie, w tym ustanowienia adwokata z urzędu, wniosek oddalono, uznając, że sytuacja materialna, choć trudna, pozwala na zaspokojenie podstawowych potrzeb, a strona ma możliwość zgromadzenia środków na inne koszty.Stan faktyczny
Skarżący Z. C. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata z urzędu w sprawie dotyczącej uprawnień do kierowania pojazdami. Wnioskodawca wraz z matką utrzymują się ze świadczenia rentowego skarżącego (641 zł) i emerytalnego matki (1000 zł), dysponują majątkiem w postaci nieruchomości. Po analizie dochodów i wydatków, sąd postanowił zwolnić skarżącego z wpisu od skargi, ale oddalić wniosek w pozostałym zakresie.Rozstrzygnięcie
1) zwolniono skarżącego z wpisu od skargi, 2) oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 27 lipca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. C. (C.) o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej uprawnień do kierowania pojazdami postanawia: 1) zwolnić skarżącego z wpisu od skargi, 2) oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie
Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. W druku podał, że w gospodarstwie domowym pozostaje wraz z matką, zamieszkując w budynku o pow. 120 m2 i wartości około 200.000 zł. Oprócz tego w skład ich majątku wchodzi nieruchomość o pow. 1,5 ha (obecnie nieużytki) oraz budynek gospodarczy o wartości około 50.000 zł. Wnioskodawca wraz z matką utrzymują się ze świadczenia rentowego skarżącego w wysokości 641 zł oraz emerytalnego jego matki w wysokości 1000 zł.
Na wezwanie referendarza sądowego Z. C. nadesłał dokumenty obrazujące poziom i strukturę ponoszonych wydatków, w tym również wysokość dochodów. W oparciu o ich treść ustalono, że w skali miesiąca wydatki na wodę wynoszą przeciętnie 42 zł; wywóz śmieci to 12 zł; zakup energii elektrycznej – 95 zł; zakup lekarstw to przeciętnie około 50 zł; wywóz nieczystości – 105 zł (z tym ze nie ustalono częstotliwości usług w tym zakresie).
Rozpoznając wniosek zważono, co następuje:
Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) - zwanej dalej P.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie całkowitym lub częściowym.
Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) - zwanej dalej P.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny - art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.
Na przychyleniu się do wniosku strony w zakresie zwolnienia z wpisu od skargi zaważył przede wszystkim fakt, iż wnioskodawca dysponuje stosunkowo niewielkimi dochodami, a wygospodarowanie nawet stosunkowo niewielkiej kwoty 100 zł na wpis od skargi mogłoby znacząco, w sposób negatywny wpłynąć na sytuację materialną jego rodziny. Z tego też względu uznano, że w tym zakresie wniosek zasługiwał na uwzględnienie, zwłaszcza w kontekście okoliczności, że w tut. Sadzie toczą się inne postępowania z udziałem skarżącego, w których jest on zobligowany do poniesienia kosztów sądowych.
Oddalając wniosek w pozostałym zakresie pod uwagę wzięto fakt, iż na obecnym etapie postępowania wpis od skargi jest zasadniczym wydatkiem, do poniesienia którego strona jest zobowiązana. Wobec powyższego istnieje możliwość podjęcia działań zmierzających do zgromadzenia środków na pozostałe, ewentualne koszty sądowe. W tym kontekście, sytuacja materialna strony, jakkolwiek niewątpliwie trudna nie daje podstaw do uwzględnienia złożonego wniosku w całości, albowiem rodzina skarżącego dysponuje jednak stałym źródłem utrzymania, które pozwala na zaspokojenie podstawowych potrzeb dwóch osób. W tym kontekście zauważyć trzeba, że przedłożenie kopii recept, których jakoby skarżący, ze względu na brak środków nie zrealizował nie mogło odnieść zamierzonego przezeń skutku. Wnioskodawca nie wykazał bowiem, że rzeczywiście zmuszony był do rezygnacji z leczenia.
Zważywszy na powyższe należało uznać, że brak jest dostatecznych podstaw do uwzględnienia wniosku w całości, nie mniej jednak zaistniały okoliczności przemawiające za ustanowieniem pełnomocnika z urzędu. Wobec tego, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 258 §1 i §2 pkt 7 tej ustawy postanowiono jak w sentencji orzeczenia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło