II SO/Gl 5/09
PostanowienieWSA w Gliwicach2009-05-12
Skład orzekający: Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu może zostać uwzględniony, jeśli wnioskodawca nie przedstawił wszystkich wymaganych dokumentów potwierdzających jego trudną sytuację materialną?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy nie może zostać uwzględniony, jeśli wnioskodawca, pomimo wezwania, nie przedstawił wszystkich wymaganych dokumentów potwierdzających jego trudną sytuację materialną. Ciężar dowodu w zakresie wykazania przesłanek do przyznania prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy, a brak wystarczających dowodów uzasadnia odmowę.Stan faktyczny
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynął wniosek H.H. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu. Wnioskodawca wskazał, że jedynym źródłem utrzymania jest świadczenie rentowe, które podlega zajęciu komorniczemu na poczet alimentów, a pozostałe środki przeznacza na koszty leczenia. Referendarz sądowy wezwał wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku poprzez przedłożenie dokumentów potwierdzających wysokość świadczenia, koszty leczenia, zajęcie komornicze oraz posiadane środki pieniężne. Wnioskodawca nie udzielił odpowiedzi na wezwanie.Rozstrzygnięcie
Odmówić przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H. H. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy
W dniu [...] r. do Sądu wpłynął, sporządzony na druku urzędowego formularza, wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu. Motywując wniosek H.H. wskazał, że nie posiada żadnego majątku, zaś jedynym źródłem utrzymania się jest świadczenie z tytułu choroby przewlekłej uzyskiwane w kwocie [...] zł miesięcznie. Świadczenie to podlega zajęciu komorniczemu, z tytułu którego potrącane jest [...] zł na alimenty. Pozostały dochód przeznaczany jest na koszty leczenia. Z druku formularza wynika, że H.H. przebywa w [...].
Pismem z dnia [...] r. referendarz sądowy wezwał wnioskodawcę do:
- nadesłania dokumentu potwierdzającego wysokość uzyskiwanego świadczenia rentowego,
- udokumentowania kosztów leczenia,
- przedłożenia dokumentu potwierdzającego fakt zajęcia komorniczego części uzyskiwanego świadczenia,
- przedłożenia zaświadczenia wystawionego przez upoważnionego pracownika placówki [...], z którego wynikałoby czy posiada jakiekolwiek środki pieniężne zgromadzone w depozycie, a jeżeli tak, to w jakiej wysokości.
Na wezwanie to nie udzielono odpowiedzi.
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje:
Poddając ocenie wniosek o przyznanie prawa pomocy w pierwszej kolejności na uwadze mieć należy, iż odpłatność postępowania sądowego jest regułą, o czym stanowi przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.). Nie ma ona wszakże charakteru bezwzględnego, a wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.).
W postępowaniu prowadzonym na skutek wniosku o przyznanie prawa pomocy przedmiotem badania jest całokształt okoliczności związanych z sytuacją materialną wnioskodawcy. Oznacza to tym samym, że ma on wykazać, iż nie dysponuje żadnymi środkami ani też możliwościami ich zdobycia. Trzeba zarazem stanowczo podkreślić, że treść przepisu art. 246 §1 pkt 1 P.p.s.a. nie pozostawia wątpliwości co do tego, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki przemawiające na rzecz przyznania prawa pomocy ciąży na wnioskodawcy, który w druku wniosku o przyznanie prawa pomocy w sposób nie budzący zastrzeżeń winien udzielić wyczerpujących wyjaśnień co do stanu rodzinnego i majątkowego. Ustawodawca formułując cytowany wyżej przepis użył terminu "wykazać" w znaczeniu udowodnić, przedstawić coś w sposób przekonywający, pokazać, unaocznić (por. Słownik języka polskiego pod red. naukową prof. dr Mieczysława Szymczaka, tom III, Wydawnictwo Naukowe PWN Sp. z o.o. Warszawa 1978, wydanie IX 1994 r., s.805). Ewentualne niejasności w opisanym wyżej zakresie mogą być wyjaśnione za pomocą dodatkowych dokumentów (art. 255 P.p.s.a.), o nadesłanie których Skarżący został wezwany w piśmie z dnia 17 kwietnia 2009 r. Konsekwencją uchylenia się od wykonania tego obowiązku może być odmowa uwzględnienia złożonego wniosku.
W rozpoznawanej sprawie brak jest wystarczająco uprawdopodobnionych okoliczności, które uzasadniałyby uwzględnienie wniosku H. H. Poza deklaracją dotyczącą wysokości uzyskiwanego świadczenia oraz wysokością dokonywanych potrąceń brak jest jakichkolwiek wiarygodnych informacji na temat jego stanu majątkowego. Trudno więc w takiej sytuacji stwierdzić, że wnioskodawca rzeczywiście znajduje się w wyjątkowo trudnej sytuacji materialnej co uzasadniałoby uwzględnienie złożonego przezeń wniosku.
Mając na uwadze wszystkie podniesione wyżej okoliczności postanowiono jak w sentencji w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło