II SO/Gl 5/18

PostanowienieWSA w Gliwicach2018-04-25

Skład orzekający: Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna posiadająca znaczące środki pieniężne na rachunkach bankowych i inne składniki majątku, mimo niskich dochodów z emerytury, może zostać zwolniona od kosztów sądowych i otrzymać adwokata z urzędu w postępowaniu administracyjnym?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu został oddalony, ponieważ strona posiadała znaczące środki pieniężne na rachunkach bankowych, które pozwalały na pokrycie kosztów postępowania, pomimo niskich dochodów z emerytury. Prawo pomocy jest przeznaczone dla osób w wyjątkowo trudnej sytuacji materialnej, a posiadane zasoby finansowe strony wykluczały taką ocenę.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu. Wnioskodawczyni podała, że samotnie prowadzi gospodarstwo domowe, posiada nieruchomość, samochód, środki pieniężne na rachunkach bankowych oraz otrzymuje emeryturę. Na wezwanie sądu przedstawiła dokumenty dotyczące jej sytuacji materialnej i wydatków. Sąd rozpoznał wniosek, biorąc pod uwagę zarówno dochody, jak i majątek strony.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy wniosku B. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. w sprawie dotyczącej decyzji Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie fachowego pełnomocnika (adwokata z urzędu). W druku podała, że samotnie prowadzi gospodarstwo domowe, zamieszkując w budynku o pow. 200 m2 i wartości około 300.000,00 zł. Oprócz tego skarżąca posiada nieruchomość (pastwisko) o pow. 261 m2, samochód marki [...] z 1995 r. o wartości około 500 zł i środki pieniężne w kwocie 10.000 zł oraz 14.000 euro. Źródłem utrzymania się strony jest świadczenie emerytalne w wysokości 1.400 zł. Ze sporządzonego przez stronę zestawienia stałych wydatków wynika, że na żywność skarżąca przeznacza 600 zł; na ubezpieczenie 150 zł; na usługi telekomunikacyjne – 150 zł; na paliwo do samochodu – 200 zł; na energię elektryczną i paliwo gazowe – 700 zł; na dostawy wody i odbiór ścieków 100 zł; na leczenie 200 zł, na bieżące naprawy domu – 500 zł; na odzież 150 zł. Na wezwanie referendarza sądowego skarżąca przesłała szereg dokumentów obrazujących jej sytuację materialną oraz wydatki, a także stan posiadanych rachunków bankowych. Rozpoznając wniosek zważono, co następuje: Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) - zwanej dalej P.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Należy przy tym wyraźnie podkreślić, że skorzystanie z tej formy prawa pomocy zostało przewidziane dla osób, które znajdują się w wyjątkowo trudnym położeniu materialnym a z przedstawionych okoliczności wynika, że nawet przy najdalej idących wysiłkach nie są w stanie samodzielnie wygospodarować środków na ten cel. Oceniając, z perspektywy powołanych wyżej przepisów sytuację materialną skarżącej i jego rodziny, nie znaleziono podstaw do uwzględnienia złożonego wniosku. W pierwszej kolejności wskazać trzeba, że co do zasady wpis od skargi w sprawach dotyczących budownictwa i architektury wynosi 500 zł – stosownie do treści § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.) i jest to właściwie jedyny wydatek, do poniesienia którego strona jest zobowiązana na obecnym etapie postępowania. Z perspektywy comiesięcznych dochodów strony taki wydatek rzeczywiście byłby znaczący, albowiem stanowiłby ponad 30% tych dochodów. Jednakże pamiętać należy, że przy ocenie możliwości finansowych strony pod uwagę brane są nie tylko dochody lecz również pozostałe składniki majątku. Uwzględniając fakt, iż strona na rachunkach bankowych posiada zgromadzone środki pieniężne - na dzień 27 marca 2018 r. na rachunkach prowadzonych przez Bank [...] znajdowało się 13969 euro oraz 2201 zł, zaś na rachunku prowadzonym przez [...] kwota 8426 zł, nie można stwierdzić, aby poniesienie wydatków na koszty sądowe stanowić mogło dla strony jakikolwiek problem. Analogiczne uwagi nasuwają się w odniesieniu do ewentualnego opłacenia fachowego pełnomocnika ze środków publicznych. Strona ma bowiem możliwości samodzielnego skorzystania z pomocy takiego pełnomocnika bez konieczności obciążania budżetu, a przyznanie prawa pomocy jest niezależne od przekonania strony o słuszności zarzutów podniesionych w skardze i w postępowaniu administracyjnym. Zważywszy na powyższe, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. w związku z art. 258 §1 i §2 pkt 7 tej ustawy postanowiono jak w sentencji orzeczenia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło