III SA/Gl 1004/18

WyrokWSA w Gliwicach2019-01-09

Skład orzekający: Krzysztof Kandut, Barbara Brandys-Kmiecik, Magdalena Jankiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy policjantowi w służbie stałej, który posiadał udział w nieruchomości mieszkalnej i następnie go zbył, przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie domu jednorodzinnego, mimo że jego potrzeby mieszkaniowe były zaspokojone?
Ratio decidendi
Policjantowi w służbie stałej, który posiadał odpowiedni lokal mieszkalny w miejscowości pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej, a następnie zbył swój udział w nieruchomości, nie przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie domu jednorodzinnego. Celem przepisów dotyczących prawa do lokalu i pomocy finansowej jest zaspokojenie niezaspokojonych potrzeb mieszkaniowych funkcjonariuszy, a nie udzielanie świadczeń jako przywileju.
Stan faktyczny
Skarżący, policjant w służbie stałej, wystąpił o pomoc finansową na budowę domu jednorodzinnego. Organy administracji odmówiły przyznania pomocy, uznając, że skarżący posiadał już odpowiednie zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych poprzez współwłasność nieruchomości, którą następnie zbył. Skarżący argumentował, że służebność mieszkania na rzecz matki ograniczała powierzchnię mieszkalną, a jego wniosek o przeprowadzenie dodatkowych dowodów został nieuwzględniony. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając, że potrzeby mieszkaniowe skarżącego były zaspokojone, a zbycie udziału w nieruchomości pozbawiało go prawa do świadczenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Kandut, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz (spr.), Protokolant Starszy referent Izabela Maj – Dziubańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi B.S. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego oddala skargę. Zaskarżoną decyzją nr [...] z [...] r. Komendant Wojewódzki Policji w K. utrzymał w mocy decyzję Komendanta Powiatowego Policji w Z. nr [...] z [...] r. w sprawie odmowy przyznania skarżącemu B. S. pomocy finansowej na budowę domu. W podstawie prawnej organ powołał: • art. 88 ust. 1, art. 94 ust. 1, art. 95 ust. 1 pkt 2, 97 ust. 5 ustawy z 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r. poz. 2067 z późn.zm.), • art. 127 § 1 i 2, art. 138 § 1 pkt 1, art. 268a ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r. poz.1257 z poźn.zm.), • § 3a ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r. poz. 864 z późn. zm.). Z akt sprawy wynika, że skarżący będąc policjantem w służbie stałej (mianowany [...] r.) wnioskiem z [...] r. wystąpił do Komendanta Powiatowego Policji w Z. o przyznanie pomocy finansowej na budowę domu jednorodzinnego. We wniosku podał, że w/w dom będzie miał powierzchnię mieszkalną wynoszącą [...] m2 i zamieszka w nim wraz z córką i partnerką. Na podstawie informacji zawartych we wniosku, Komendant Powiatowy Policji ustalił, że policjant posiada uprawnienia do 2 norm zaludnienia, dla funkcjonariusza i jego córki, gdyż partnerka policjanta nie jest członkiem rodziny w rozumieniu art. 89 ustawy o Policji. Dalej ustalił, że policjant i jego siostra byli współwłaścicielami nieruchomości stanowiącej budynek mieszkalny o powierzchni mieszkalnej [...] m2 położony w G. na podstawie umowy darowizny z [...] r., sporządzonej w formie aktu notarialnego repertorium A nr [...]. Aktem notarialnym repertorium A nr [...] z [...] r. - umową darowizny, policjant wspólnie z siostrą uzyskali po połowie niezabudowanej działki nr [...] położonej w G.. Na podstawie tego aktu notarialnego skarżący i jego siostra ustanowili także na rzecz ich matki nieodpłatną dożywotnią służebność mieszkania w całym ww. budynku mieszkalnym. Natomiast umową darowizny zawartą w akcie notarialnym repertorium A nr [...] z [...] r. skarżący podarował swojej siostrze swój udział wynoszący 1/2 części w budynku mieszkalnym położonym w G.. Do wniosku o przyznanie pomocy finansowej skarżący dołączył akt notarialny potwierdzający nabycie kolejnej niezabudowanej nieruchomości, decyzję o pozwoleniu na budowę domu jednorodzinnego, wypis z rejestru gruntu, a potwierdzając fakt kontynuowania robót budowlanych, przedłożył kserokopię dziennika budowy. Oświadczeniem z [...] r. skarżący podał, że od urodzenia zamieszkuje w domu jednorodzinnym położonym w G.. Jest to budynek półpiętrowy z otwartą klatką schodową, co uniemożliwia wydzielenie osobnych mieszkań. W [...] r. budynek został przekazany jemu i jego siostrze w udziale po 1/2 części z prawem zachowku dla jego matki. We [...] r. przekazał swój udział siostrze. Od [...] do [...] r. pozostawał w związku małżeńskim. Była żona nie posiadała żadnych nieruchomości na własność. Obecnie pozostaje w związku partnerskim. W [...] r. urodziła mu się córka, dlatego też podjął decyzję o budowie domu. Następnie poinformował, że powierzchnia mieszkalna domu jednorodzinnego położonego w G. wynosi [...] m2. Sprawa skarżącego była już przedmiotem rozpatrzenia przez Komendanta Powiatowego Policji w Z., który decyzją nr [...] z [...] r. odmówił wnioskodawcy przyznania świadczenia. Jednakże po wniesionym odwołaniu Komendant Wojewódzki Policji w K. decyzją nr [...] z [...] r. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W ocenie organu odwoławczego organ I instancji winien ustalić i potwierdzić, poprzez zebranie odpowiedniej dokumentacji mieszkaniowej, czy policjant ma odpowiednie mieszkanie (zgodne z normami) w miejscowości G. i czy ta miejscowość jest miejscowością pobliską w rozumieniu art. 88 ust. 4 ustawy o Policji. Komendant Powiatowy Policji w Z. winien uzyskać dokumenty przedstawiające fakt uzyskania i utracenia przez funkcjonariusza domu jednorodzinnego położonego w G.. Ponadto organ I instancji przy ponownym rozpatrzeniu sprawy winien odnieść się do zarzutów strony w kwestii obciążenia części wyżej wymienionej nieruchomości służebnością na rzecz jego matki. W trakcie postępowania administracyjnego prowadzonego przez organ I instancji skarżący przedłożył: - Akt notarialny repertorium A nr [...] z [...] r. - umowę darowizny, z treści którego wynika, że wspólnie z siostrą uzyskał w połowie niezabudowaną działkę nr [...] położoną w G. oraz w treści § 5 aktu notarialnego ustanowili na rzecz matki nieodpłatną dożywotnią służebność mieszkania w całym budynku mieszkalnym położonym w G. oraz - Akt notarialny repertorium A nr [...] z [...] r., na podstawie którego skarżący podarował swojej siostrze udział wynoszący 1/2 części w budynku mieszkalnym położonym w G.. Komendant Powiatowy Policji w Z. decyzją nr [...] z [...] r. odmówił stronie przyznania pomocy finansowej na uzyskanie domu jednorodzinnego położonego w P.. Stwierdził, tak jak w poprzedniej decyzji nr [...] z [...] r. w sprawie odmowy przyznania pomocy finansowej, że skarżący otrzymał darowiznę, która nie była uwarunkowana w żaden sposób brakiem korzystania z lokalu przez funkcjonariusza. Ustanowienie nieodpłatnej dożywotniej służebności mieszkania w całym budynku na rzecz matki, nie wyłącza możliwości korzystania z niego przez funkcjonariusza. Ponadto skarżący wyraźnie z własnej woli darował siostrze udział wynoszący 1/2 części w nieruchomości położonej w G. oraz oświadczył, że nie żąda ustanowienia na swoją rzecz służebności mieszkania w budynku będącym przedmiotem darowizny. Uznał zatem, że policjant rozdysponował lokalem spełniającym normy zaludnienia, wyzbywając się go. Od tego rozstrzygnięcia skarżący wniósł odwołanie. Wniósł w nim: - o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, a następnie - w sytuacji uznania za wystarczające informacji dotyczących powierzchni mieszkalnej, jaką objęta jest służebność - wydanie decyzji o przyznaniu pomocy finansowej, względnie - o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, lub - o zastosowanie trybu wskazanego w art. 136 § 1 lub 2 Kpa. Decyzji zarzucił: - błędną wykładnię art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia o Policji, do czego doszło poprzez uznanie przez Komendanta Powiatowego Policji w Z., iż nie spełnia przesłanek do otrzymania pomocy finansowej na uzyskanie domu jednorodzinnego, podczas gdy, wszelkie okoliczności wskazywały i wskazują, że pomoc taka jest mu należna, - art. 6, art. 7, art. 8 § 1, art. 77 § 1 oraz art. 80 Kpa do czego doszło poprzez niewyjaśnienie przez Komendanta Powiatowego Policji w Z. stanu faktycznego sprawy i niewłaściwe zebranie przez wskazany organ materiału dowodowego i to pomimo wskazania przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. W ocenie strony organ I instancji nie odniósł się do kwestii obciążenia części budynku mieszkalnego służebnością na rzecz jego matki. Podał, że służebnością objętych jest [...] m2 ogólnej powierzchni mieszkalnej budynku wynoszącej [...] m2, na co składają się dwa pomieszczenia: sypialnia i pokój dzienny. Dlatego też uważa, że na niego i jego siostrę przypada tylko po [...] m2, a nie jak wskazał organ I instancji po [...] m2. Uznał, że niezbędnym dla prawidłowego ustalenia stanu faktycznego jest przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadków w osobach matki oraz siostry na okoliczność ustalenia, które pomieszczenia w budynku mieszkalnym położonym w G. objęte są służebnością lub przeprowadzenie dowodu z oględzin budynku. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Komendant Wojewódzki Policji w K. zaskarżoną decyzją utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Zgodnie z art. 88 ust. 1 ustawy o Policji policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. Z tak określonym prawem do lokalu wiążą się przewidziane w ustawie formy zaspokajania potrzeb mieszkaniowych funkcjonariuszy Policji, w szczególności poprzez: prawo do przydziału lokalu mieszkalnego (art. 90 ustawy o Policji) oraz prawo do pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość (art. 94 ust. 1 ustawy). Z powyższego wynika, że realizacja prawa do lokalu mieszkalnego może nastąpić w dwojaki sposób, a mianowicie w formie rzeczowej - poprzez przydział mieszkania, bądź w zastępczej formie finansowej - poprzez przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego we własnym zakresie. Policjantowi, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale, zgodnie z art. 94 ust. 1 ustawy pragmatycznej przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość. Funkcjonariusz przy pomocy środków finansowych przyznawanych przez Policję nabywa dla siebie (i rodziny) prawo do lokalu mieszkalnego/domu jednorodzinnego. Zauważyć należy, że przepis art. 94 ust. 1 ustawy o Policji daje uprawnienie do pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego tylko tym funkcjonariuszom, którzy nie otrzymali lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej, ale byli do tego uprawnieni. Nie można jednak przepisu tego odczytywać w oderwaniu od pozostałych regulacji rozdziału 8 ustawy o Policji i wysnuwać wniosku, że każdy funkcjonariusz, który nie zajmuje mieszkania na podstawie decyzji o przydziale, zawsze musi otrzymać pomoc finansową, o której mowa w art. 94 ust. 1. Nie może bowiem pomocy takiej otrzymać policjant, który nie ma prawa do lokalu mieszkalnego, o którym mowa w art. 88 ust. 1 ustawy o Policji. Z przepisem tym koresponduje art. 95 ust. 1 pkt 2 ustawy, wyłączający z kręgu policjantów, którym przydziela się lokal mieszkalny na podstawie decyzji administracyjnej, tych policjantów, którzy posiadają odpowiedni lokal mieszkalny w miejscowości pełnienia służby lub pobliskiej. Celem tego przepisu jest to, ażeby policjant w służbie stałej mieszkał w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej. Z tym celem, a nie przywilejem jako takim, związane jest prawo, o którym mowa z art. 88 ustawy o Policji. Oznacza to, że jeżeli policjant ma odpowiednie mieszkanie w miejscowości, w której pełni służbę, lub miejscowości pobliskiej, to cel przepisu jest osiągnięty, a wobec tego nie powstaje prawo do lokalu, o którym mowa w art. 88 ust. 1 ustawy o Policji. W toku postępowania odwoławczego Komendant Wojewódzki Policji stwierdził, że składając [...] r. wniosek w sprawie przyznania pomocy finansowej na uzyskanie domu jednorodzinnego, wnioskodawca nie spełniał przesłanek do pozytywnego rozpatrzenia wniosku, ponieważ posiadał odpowiedni, zgodny z przypadającymi dla 2 osobowej rodziny normami zaludnienia wynoszącymi od 14 m2 do 20 m2 dom, który usytuowany jest w miejscowości pobliskiej w stosunku do miejsca aktualnego pełnienia przez policjanta służby. Ustawa pragmatyczna nie objaśnia pojęcia "posiadanie lokalu mieszkalnego", stąd dla potrzeb wykładni art. 95 ust. 1 pkt 2 konieczne jest posłużenie się pojęciami użytymi w innych aktach prawnych. W myśl art. 336 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 16, poz. 93 z późn. zm.) posiadaczem rzeczy jest zarówno ten, kto nią faktycznie włada jak właściciel (posiadacz samoistny), jak i ten, kto nią faktycznie włada jak użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą (posiadacz zależny). "Posiadaczem jest także współposiadacz, który wykonuje (niekoniecznie zgodne z prawem własności) faktyczne władztwo nad rzeczą wspólnie z innymi osobami i jest uprawniony do korzystania z rzeczy wspólnej, niezależnie od prawa własności" /wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 12 sierpnia 2010 r., sygn. akt III SA/Kr 151/10/. Policjantowi mającemu zaspokojone potrzeby mieszkaniowe w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej, w sposób określony w art. 95 ust. 1 pkt 1-4 ustawy, nie przysługuje ani prawo do przydziału lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej, ani też pomoc finansowa udzielona na cel wymieniony w art. 94 ust. 1 ustawy. Posiadanie przez stronę części domu jednorodzinnego położonego w G. o powierzchni mieszkalnej zapewniającej normy zaludnienia jemu przysługujące, wbrew zarzutom funkcjonariusza, pozbawia go prawa do świadczenia, o które się ubiega na uzyskanie domu jednorodzinnego w P.. Wskazując sposób ustalenia powierzchni domu, jaka wg organu przypada na funkcjonariusza i jego córkę organ podniósł, że wnioskodawca posiadał, na podstawie umowy darowizny 1/2 domu jednorodzinnego położonego w G., składającego się z 2 pokoi o powierzchni mieszkalnej [...] m2. Powierzchnia mieszkalna stanowiąca 1/2 części wynosi [...] m2 i była zgodna z przysługującymi funkcjonariuszowi normami zaludnienia, który posiada uprawnienia do 2 norm zaludnienia, czyli prawo do lokalu o powierzchni mieszkalnej od 14 do 20 m2. Zatem 1/2 części domu posiadała powierzchnię mieszkalną zaspokajającą potrzeby mieszkaniowe funkcjonariusza i jego córki. Ustanowiona na rzecz matki nieodpłatna dożywotnia służebność mieszkania dotycząca całego budynku mieszkalnego nie ma wpływu dla sprawy, gdyż właściciel jako posiadacz samoistny nie traci posiadania przez to, że oddaje drugiemu rzecz w posiadanie zależne - art. 337 Kodeks cywilny. W skardze strona zarzuciła: I. wydanie decyzji z rażącym naruszeniem art. 94 ust. 1 ustawy o Policji poprzez bezpodstawne przyjęcie przez organy obu instancji, że nie spełnia przesłanek do otrzymania pomocy finansowej na uzyskanie domu jednorodzinnego, podczas gdy wszelkie okoliczności wskazywały (i wskazują nadal), że pomoc taka jest mu należna; II. wydanie z rażącym naruszeniem prawa, a to art. 77 § 1 k.p.a. a przez to również i artykułów 6, 7 oraz 8 § 1 k.p.a., do czego doszło poprzez zaniechanie zebrania w sposób wyczerpujący materiału dowodowego w sprawie; III. wydanie z rażącym naruszeniem prawa, a to art. 78 § 1 k.p.a., a przez to również i artykułów 6, 7 oraz 8 § 1 k.p.a., do czego doszło poprzez nieuwzględnienie mojego wniosku o przeprowadzenie dowodów z przesłuchania wskazanych przeze mnie świadków, podczas gdy, przedmiotem tychże dowodów miało być ustalenie tego, które z pomieszczeń mieszkalnych (pokojów) w budynku mieszkalnym, położonym w G. objęte są służebnością mieszkania ustanowioną na rzecz mamy skarżącego oraz wykazanie powierzchni tych pomieszczeń, a więc niewątpliwie okoliczności mające znaczenie dla sprawy; IV. wydanie z rażącym naruszeniem prawa, a to art. 78 § 1 k.p.a., a przez to również i artykułów 6, 7 oraz 8 § 1 k.p.a., do czego doszło poprzez nieuwzględnienie mojego wniosku o przeprowadzenie dowodu z oględzin budynku mieszkalnego położonego w G., podczas gdy przedmiotem tego dowodu miało być ustalenie tego, jaka jest powierzchnia mieszkalna całego budynku oraz powierzchnia pomieszczeń (pokojów) objętych służebnością mieszkania, a oddanych mamie do wyłącznego korzystania, a więc niewątpliwie okoliczność mająca znaczenie dla sprawy; V. wydanie z rażącym naruszeniem prawa, a to art. 79 § 1 k.p.a., a przez to również i artykułów 6, 7 oraz 8 § 1 k.p.a., do czego doszło poprzez zaniechanie wskazania mu przed wydaniem decyzji - przesłanek zależnych od strony, które nie zostały spełnione lub wykazane (na dzień wysłania informacji o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań); VI. wydanie z rażącym naruszeniem prawa, a to art. 107 § 3 k.p.a., a przez to i artykułów 6, 7 oraz 8 § 1 k.p.a., do czego doszło poprzez zaniechanie wskazania w uzasadnieniu decyzji przyczyn, z powodu których Komendant Wojewódzki Policji w K. odmówił mocy dowodowej dowodom o przeprowadzenie których wnioskowałem, a które to dowody nie zostały ostatecznie przeprowadzone; Powyżej wskazane naruszenia doprowadziły w konsekwencji do utrzymania w mocy również wadliwej decyzji nr [...] Komendanta Powiatowego Policji w Z. z [...] roku. Mając powyższe na uwadze, skarżący wniósł o: 1. uchylenie skarżonej decyzji nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z [...] roku oraz utrzymanej tą decyzją w mocy, decyzji nr [...] Komendanta Powiatowego Policji w Z. z [...] roku; 2. dokonanie oceny prawnej przedmiotowej sprawy i zawarcie w uzasadnieniu wyroku wskazań, co do dalszego postępowania, które wiązać będą organ ponownie rozpoznający sprawę; 3. przeprowadzenie rozprawy także pod nieobecność strony; 4. zasądzenie od Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, w tym kosztów opłaty skarbowej od pełnomocnictwa (w przypadku ustanowienia pełnomocnika procesowego), a także ewentualnych innych kosztów postępowania; Względnie - mając na uwadze treść art. 54 § 3 p.p.s.a. - wniósł o uwzględnienie przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. niniejszej skargi w całości. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko wnosząc o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga okazała się niezasadna. Na wstępie należy wskazać, iż zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25.07.2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018r., poz. 2107) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302) – dalej powoływana jako P.p.s.a. Natomiast badanie zaskarżonej decyzji we wskazanych ramach prowadzi do wniosku, że nie jest ona dotknięta wadami tego rodzaju, które uzasadniałyby jej wyeliminowanie z obrotu prawnego. Zgodnie z art. 88 ust. 1 ustawy z 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t. j. Dz.U. z 2017r., poz. 2067 ze zm.) policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. Stosownie do art. 94 ust. 1 ustawy o Policji, policjantowi, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale, przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość. Powyższe należy wykładać z uwzględnieniem celu przepisów dot. uprawnień funkcjonariuszy Policji w zakresie uzyskiwania przez nich mieszkań. Celem tym jest pomoc w zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych tych funkcjonariuszy, których potrzeby nie zostały jeszcze zaspokojone, a nie udzielanie jej wszystkim funkcjonariuszom jako przywileju związanego ze służbą. W uchwale z 29 marca 1999 r., sygn. akt OPS 1/99, Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, iż pomoc finansowa dla policjanta, o której mowa w art. 94 ust. 1 ustawy, jest konsekwencją niezrealizowania uprawnienia policjanta, który ma prawo do otrzymania lokalu mieszkalnego określonego w art. 90 tej ustawy, na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale. Za takim rozumieniem przepisu art. 94 ust. 1 ustawy o Policji przemawia sama istota prawa policjanta do lokalu, o którym mowa w art. 88 ust. 1 ustawy. Celem tego przepisu jest to, ażeby policjant w służbie stałej mieszkał w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej. Z tym celem, a nie przywilejem jako takim, związane jest prawo, o którym mowa w art. 88 ustawy o Policji. Oznacza to, że jeżeli policjant ma odpowiednie mieszkanie w miejscowości, w której pełni służbę, lub miejscowości pobliskiej, to cel przepisu jest osiągnięty, a wobec tego nie powstaje prawo do lokalu, o którym mowa w art. 88 ust. 1 ustawy o Policji. W konsekwencji nie powstają wówczas również uprawnienia zastępujące przydział lokalu mieszkalnego z zasobu mieszkaniowego Policji, w tym pomoc na uzyskanie domu jednorodzinnego. Ze stanu fatycznego sprawy wynika, że skarżący jest funkcjonariuszem w służbie stałej od [...] r. Z uwagi na stan rodzinny istniejący w dniu złożenia wniosku – w przypadku spełnienia innych przesłanek - posiadałby uprawnienie do dwóch norm zaludnienia: dla siebie i córki. Przy uwzględnieniu tych norm powierzchnia mieszkalna winna wynosić od 14 do 20 m2. Stosownie bowiem do § 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (t.j. Dz. U. z 2013r., poz. 1170 ze zm.) norma zaludnienia przysługująca policjantowi wynosi od 7 do 10 m2 powierzchni mieszkalnej, którą stanowi powierzchnia pokoi znajdujących się w lokalu mieszkalnym. Zauważyć należy, że na podstawie umowy darowizny z [...] r. policjant wraz z siostrą stali się współwłaścicielami nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym o powierzchni mieszkalnej [...] m2 w udziałach wynoszących po ½. Tak więc powierzchnia pokoi przypadająca na funkcjonariusza wynosiła [...] m2 i spełniała normy powierzchniowe nawet dla trzech osób i stan ten trwał do [...] r., kiedy to skarżący podarował siostrze swój udział w ww. nieruchomości. Oznacza to, że potrzeby mieszkaniowe skarżącego zostały przez niego zaspokojone we własnym zakresie zanim jeszcze podjął służbę stałą w Policji i były zaspokojone w dniu jej podjęcia, a w związku z tym nie ma on prawa do otrzymania pomocy na uzyskanie domu. Stosownie zaś do art. 95 ust. 1 pkt 4 w zw. z pkt 2 ustawy o Policji, lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej nie przydziela się policjantowi w razie zbycia przez niego lub jego małżonka lokalu mieszkalnego odpowiadającego co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej lub domu jednorodzinnego albo mieszkalno – pensjonatowego, położonego w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej. Zatem niezależnie od kwestii posiadania odpowiedniego tj. spełniającego normy powierzchniowe mieszkania, o czym była mowa powyżej, również fakt zbycia udziału w domu w czasie pozostawania w stosunku służbowym wskazuje, że wniosek policjanta o udzielenie pomocy na budowę domu nie mógł być uwzględniony. Z uwagi na powyższe niezasadny okazał się zarzut skargi dotyczący naruszenia prawa tj. art. 94 ust. 1 ustawy o Policji. Dlatego Sąd orzekający uznał, że decyzja organu II instancji, utrzymująca w mocy rozstrzygnięcie w sprawie odmowy przyznania pomocy jest zgodna z prawem mimo niewłaściwego zastosowania przepisu prawa materialnego. Niezależnie jednak, czy podstawę rozstrzygnięcia stanowił art. 95 ust. 1 pkt 2 ustawy o Policji (posiadanie lokalu mieszkalnego odpowiadającego powierzchni przysługującej policjantowi) czy też art. 95 ust. 1 pkt 4 tej ustawy (zbycie lokalu lub domu, którą to podstawę prawną prawidłowo wskazał organ I instancji), rozstrzygnięcie o odmowie udzielenia pomocy finansowej jest zgodne z prawem. Z uwagi na powyższe nie mogły odnieść skutku zarzuty skargi odnoszące się do niewyjaśnienia stanu faktycznego i zaniechania zgromadzenia i przeprowadzenia dowodów z zeznań świadków i oględzin domu na okoliczność powierzchni zajmowanej przez matkę funkcjonariusza, gdyż to nie kwestia powierzchni jaką aktualnie zajmuje funkcjonariusz i jego córka była materialnoprawną przesłanką odmowy udzielenia pomocy finansowej na budowę domu. Stojąc na stanowisku, że zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza prawa materialnego ani przepisów postępowania, Sąd - działając na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017r., poz. 1369 ze zm.) – skargę, jako niezasadną, oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło