III SA/Gl 1013/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek (spr.), Sędziowie NSA Anna Apollo,, Asesor WSA Mirosław Kupiec, Protokolant st. sek. sąd. Ewa Olender, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 listopada 2005 przy udziale - sprawy ze skargi T. W. na decyzje Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej. oddala skargę. Decyzją z [...] r. nr [...] Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w C. orzekł, iż nie stwierdził u T. W. choroby zawodowej – obustronnego, trwałego ubytku słuchu typu ślimakowego spowodowanego hałasem – wymienionej w pozycji 21 wykazu chorób zawodowych, określonych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznania i stwierdzenia chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz.1115). W podstawie prawnej swej decyzji powołał jednocześnie art.104 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art.5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 1998 r. Nr 90, poz.575 ze zmianami). W jej uzasadnieniu napisał, że z orzeczeń lekarskich wystawionych przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy – Poradnię Chorób Zawodowych w S. oraz Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. wynika, że nie rozpoznano u T. W. choroby zawodowej wymienionej w poz. 21 wykazu chorób zawodowych, pomimo tego, iż T. W. pracował w warunkach stwarzających ryzyko powstania takiej choroby. U skarżącego rozpoznano bowiem niedosłuch odbiorczy ucha prawego bez cech lokalizacji ślimakowej oraz niedosłuch ucha lewego, a więc stan narządu słuchu bez cech klinicznych obustronnego trwałego ubytku słuchu typu ślimakowego – co nie upoważniało do stwierdzenia choroby zawodowej narządu słuchu. W odwołaniu T. W. domagał się ponownego rozpatrzenia sprawy i stwierdzenia u niego choroby zawodowej. Po rozpoznaniu odwołania, zaskarżoną tu decyzją z [...] r. nr [...], Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K., na podstawie art.138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymał w mocy decyzję I instancji. W uzasadnieniu decyzji wyjaśnił, że dla stwierdzenia choroby zawodowej niezbędnym jest rozpoznanie u danej osoby przez kompetentną placówkę diagnostyczną jednostki chorobowej ujętej w wykazie chorób zawodowych stanowiących załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach. W rozpoznawanej sprawie dochodzenie epidemiologiczne wykazało, że w latach 1967 – 1992 T. W. narażony był na działanie hałasu mogącego spowodować uraz akustyczny. Pracownik badany był przez dwie placówki diagnostyczne: Poradnię Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w S. i w Przychodni Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S.. Obie placówki wykluczyły istnienie u niego choroby zawodowej narządu słuchu. Stwierdzony bowiem niedosłuch odbiorczy ucha prawego, bez cech lokalizacji ślimakowej oraz niedosłuch mieszany ucha lewego, powstały z udziałem czynników pozazawodowych, nie odpowiadają skutkom biologicznym działania hałasu na narząd słuchu oraz nie spełniają kryteriów dotyczących ślimakowej lokalizacji uszkodzenia słuchu. W efekcie nie upoważniają do zakwalifikowania rozpoznanego schorzenia do pozycji 21 wykazu chorób zawodowych. Wobec powyższego nie można było uwzględnić odwołania i stwierdzić choroby zawodowej u skarżącego. Organ odwoławczy podkreślił także, iż postępowanie w sprawie stwierdzenia choroby zawodowej przeprowadzone zostało zgodnie z przepisami ww. rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych oraz, że wyczerpano przewidziany w tych przepisach dwuszczeblowy tryb diagnozowania choroby. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego T. W. domagał się uchylenia decyzji organu odwoławczego jako krzywdzącej go i niezgodnej z rzeczywistym stanem prawnym. Zdaniem skarżącego jego niedosłuch pozostaje w związku przyczynowym z warunkami pracy i stanowi jego zdaniem chorobę zawodową. Skarżący domagał się również skierowania go na badania lekarskie wykonane przez biegłych w celu stwierdzenia, że schorzenie skarżącego stanowi chorobę zawodową. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, nie znajdując w niej podstaw do zmiany swego stanowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja jest prawidłowa i została wydana w oparciu o właściwą podstawę prawną. 2 września 2002 r. weszło w życie rozporządzenie Rady Ministrów z 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach podejrzenia, rozpoznawania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz.U. Nr 132, poz.1115), które zgodnie z § 12 miało zastosowanie w niniejszej sprawie. Decydujące znaczenie w stosowaniu przepisów rozporządzenia miała data rozpoczęcia postępowania w niniejszej sprawie, czyli data wydania orzeczenia lekarskiego nr [...]- tj [...] r. Przesłanki materialnoprawne stwierdzenia choroby zawodowej określa § 2 ust. 1 ww. rozporządzenia. Zgodnie z nim przez choroby zawodowe należy rozumieć choroby ujęte w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanym dalej "narażeniem zawodowym". Rozstrzygnięcie w przedmiocie stwierdzenia lub braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje właściwy inspektor sanitarny na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz oceny narażenia zawodowego pracownika (§ 8 ust 1 cyt. rozporządzenia). Z powyższego wynika, że "choroba zawodowa" jest pojęciem prawnym oznaczającym zachorowanie, kalectwo lub śmierć, które pozostają w ścisłym związku przyczynowym z pracą. Przyczyną jej wystąpienia jest sama praca, jej rodzaj, warunki jej wykonywania. Bezwzględnym warunkiem stwierdzenia u pracownika choroby zawodowej jest uprzednie rozpoznanie przez kompetentną placówkę diagnostyczną choroby ujętej w wykazie chorób zawodowych. Definicja każdej jednostki chorobowej została zawarta w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do powołanego już rozporządzenia w sprawie wykazu chorób zawodowych (...). Kolejnym bezwzględnie ważnym czynnikiem stwierdzenia choroby zawodowej jest wykazanie, że schorzenie skatalogowane w załączniku do rozporządzenia pozostaje w związku ze sposobem wykonywania pracy. Tak więc przedmiotem badania organu były okoliczności stanowiące przesłanki stwierdzenia u T. W. choroby zawodowej, a zatem fakt zaistnienia schorzenia wymienionego w wykazie chorób zawodowych oraz kwestia, że schorzenie to zostało spowodowane bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem pracą w narażeniu zawodowym. W rozpoznawanej sprawie postępowanie dotyczyło choroby wymienionej w pozycji 21 wykazu chorób zawodowych, określonej jako trwały ubytek słuchu typu ślimakowego spowodowanego hałasem, wyrażony podwyższeniem progu słuchu o wielkości co najmniej 45 dB w uchu lepiej słyszącym, obliczonym jako średnia arytmetyczna. Istotnym więc było rozpoznanie tego schorzenia przez lekarzy uprawnionej jednostki orzeczniczej. Przeprowadzone w sprawie postępowanie epidemiologiczne wykazało, iż skarżący istotnie pracował w warunkach stwarzających ryzyko powstania przewlekłego urazu akustycznego. Niemniej specjaliści obu placówek diagnostycznych w konkluzjach swoich orzeczeń jednoznacznie wykluczyli istnienie choroby zawodowej narządu słuchu. Pierwsze orzeczenie lekarskie – nr [...] – wskazało na obustronny niedosłuch typu mieszanego, nietypowy dla skutków działania hałasu, drugie orzeczenie lekarskie – nr [...]– określiło schorzenie jako niedosłuch odbiorczy ucha prawego bez lokalizacji ślimakowej i niedosłuch mieszany ucha lewego. Stwierdzony badaniami stan słuchu nie miał cech klinicznych obustronnego trwałego ubytku słuchu typu ślimakowatego – co wykluczyło uznanie schorzenia T. W. za chorobę zawodową narządu słuchu, bowiem nie odpowiada ono definicji choroby zawodowej narządu słuchu. Dodać należy, że zarówno sąd jak i organy inspekcji sanitarnej są związane definicją jednostki chorobowej, która została skatalogowana w powołanym załączniku do rozporządzenia i nie mogą jej dowolnie interpretować. Nie mógł być uwzględniony wniosek skarżącego o skierowanie go na kolejne badania. W postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przeprowadza się tego typu dowodów. Rolą sądu administracyjnego jest ocena zaskarżonych decyzji pod katem ich zgodności z prawem. Sąd kontroluje przebieg postępowania administracyjnego przed organem administracyjnym, ale postępowania takiego nie prowadzi. Jedynie w ograniczonym zakresie sąd może dopuścić dowód z dokumentu, jeśli przyczyni się to do wyjaśnienia sprawy. Nawiasem mówiąc, kwestionując wyniki badań lekarskich skarżący nie wskazał na żadne konkretne fakty, czy dowody, które mogłyby poddać w wątpliwość jednoznaczne stanowiska lekarzy orzeczników, dlatego nie było podstaw do ich podważenia. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art.151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz.1270 ze zmianami.), Sąd oddalił skargę T. W..