III SA/Gl 1031/10

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Jolanta Skowronek po rozpoznaniu w dniu 9 marca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie egzekucji należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego z urzędu postanawia: ustanowić dla M.B. radcę prawnego z urzędu. W treści wniesionej do tut. Sądu skargi kasacyjnej skarżący zamieścił dodatkowy wniosek o przyznanie prawa pomocy. Powyższy powtórzył następnie na druku urzędowego formularza, gdzie jako zakres zgłoszonego żądania wskazał zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie w sprawie fachowego pełnomocnika procesowego w osobie radcy prawnego z urzędu. W jego motywach wyjaśnił, iż wspólne gospodarstwo domowe prowadzi z bezrobotną żoną. Ich jedynym źródłem utrzymania jest emerytura skarżącego wynosząca 1.609,60 zł brutto. Z kwoty tej zmuszeni są opłacić wydatki związane z mieszkaniem o pow. 51 m2, zakupem żywności oraz leków. Innych składników majątku nie posiadają. Mając na uwadze wszystkie podniesione wyżej okoliczności zważono, co następuje. Stosownie do treści art. 245 § 1 w zw. z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) strona może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 ustawy). Przysługuje ono osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 ustawy). Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje w myśl art. 245 § 3 ustawy zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego z urzędu. Przyznaje się je takim osobom, które wykażą, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy). W tym miejscu zauważyć jednak należy, iż zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. e) ustawy strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Ponieważ takim zwolnieniem z mocy samej ustawy objęty jest skarżący wobec powyższego złożony na urzędowym formularzu wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jako bezprzedmiotowy nie podlegał rozpoznaniu. W odniesieniu natomiast do pozostałej części wniosku, tj. ustanowienia w sprawie fachowego pełnomocnika procesowego w osobie radcy prawnego z urzędu na uwagę zasługuje przede wszystkim art. 262 ustawy, w świetle którego do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych mają odpowiednie zastosowanie przepisy o przyznaniu prawa pomocy w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego (...). Stosując zatem przywołaną wyżej regulację prawną do realiów rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, że przewidziana w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy przesłanka przyznania prawa pomocy została spełniona. Analiza stanu rodzinnego i majątkowego wnioskodawcy dokonana w oparciu o podniesione okoliczności oraz załączone do akt kserokopie dokumentów prowadzi do wniosku, iż M.B. rzeczywiście nie jest w stanie ponieść kosztów wynagrodzenia fachowego pełnomocnika w osobie radcy prawnego. Jego miesięczny dochód wynosi bowiem 1.345,74 zł netto (vide: przekaz pocztowy za ostatni miesiąc) i jak wynika z oświadczenia strony w całości przeznaczany jest na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych, zważywszy że żona skarżącego jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku (vide: zaświadczenie PUP z dnia [...] r.) wymagającą, podobnie jak on sam, ponoszenia dodatkowych wydatków na leczenie. Tymczasem sprawa będąca przedmiotem skargi nie jest jedyną zawisłą w tut. Sądzie. Wobec powyższego, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w zw. z art. 258 § 3, art. 239 pkt 1 lit. e) oraz art. 262, a także art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono orzec jak w sentencji.