III SA/Gl 1047/17

WyrokWSA w Gliwicach2018-04-04

Skład orzekający: Barbara Orzepowska-Kyć, Magdalena Jankiewicz, Iwona Wiesner

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy członek zarządu spółki z o.o. może zostać pociągnięty do solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki, jeśli egzekucja z majątku spółki okazała się bezskuteczna, a członek zarządu nie wykazał braku winy w niezgłoszeniu wniosku o upadłość spółki lub nie wskazał mienia spółki umożliwiającego zaspokojenie zaległości?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy podatkowe prawidłowo ustaliły spełnienie przesłanek do orzeczenia o odpowiedzialności solidarnej członka zarządu za zaległości podatkowe spółki. Stwierdzono, że zaległości powstały w okresie pełnienia przez skarżącego funkcji prezesa zarządu, egzekucja z majątku spółki okazała się bezskuteczna, a skarżący nie wykazał braku winy w niezgłoszeniu wniosku o upadłość spółki we właściwym czasie ani nie wskazał mienia spółki, z którego egzekucja umożliwiłaby zaspokojenie zaległości.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi W. P. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego umarzającą postępowanie w części dotyczącej odpowiedzialności W. P. jako osoby trzeciej za niektóre zaległości podatkowe spółki "A" sp. z o.o., a jednocześnie orzekającą o jego solidarnej odpowiedzialności za inne zaległości tej spółki. Skarżący zarzucił naruszenie art. 116 § 1 w zw. z § 2 Ordynacji podatkowej, kwestionując pełnienie funkcji prezesa zarządu w całym okresie przypadającym na termin płatności zobowiązań podatkowych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz, Sędzia WSA Iwona Wiesner, Protokolant Specjalista Beata Mahlhofer, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi W. P. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności osoby trzeciej w podatku od towarów i usług oddala skargę. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach decyzją z [...] r. nr [...], po rozpoznaniu odwołania W. P., utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w M. z [...] r. nr [...]: umarzającą jako bezprzedmiotowe postępowanie podatkowe w części dotyczącej orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej W. P. jako osoby trzeciej za zaległości podatkowe spółki "A" sp. z o.o. z/s w Wyrach wraz z odsetkami za zwłokę i kosztami postępowania egzekucyjnego, z tytułu: podatku od towarów i usług za okres od września do grudnia 2012 r. i od stycznia do kwietnia 2013 r.; podatku dochodowego od osób prawnych za 2012 r., odsetek za zwłokę od niewpłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób prawnych za miesiące od stycznia do kwietnia 2013 r. oraz orzekającą o solidarnej ze spółką "A" Sp. z o.o. z/s w Wyrach odpowiedzialności W. P. jako prezesa zarządu ww. Spółki za jej zaległości podatkowe: w podatku od towarów i usług za miesiące: marzec, kwiecień, maj, lipiec 2012 r., maj 2013 r., luty, kwiecień 2014 r. wraz z odsetkami za zwłokę od zaległości podatkowych i kosztami postępowania egzekucyjnego; w podatku dochodowym od osób prawnych za 2011 r. wraz z odsetkami za zwłokę. W podstawie prawnej organ powołał art. 233 § 1 pkt 1, art. 13 § 1 pkt 2 lit. a) ustawy z 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2017 r. poz. 201 ze zm., zwaną dalej O.p.) w związku z art. 208 ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. z 2016 r., poz. 1948 ze zm.) oraz art. 107 § 1 i § 2 pkt 2 i pkt 4, art. 116 § 1, § 2 O.p. Przedstawiając dotychczasowy przebieg postępowania oraz argumentację prawną organ wyjaśnił, że Spółka "A" Sp. z o.o. złożyła do Urzędu Skarbowego w M. deklaracje z tytułu podatku od towarów i usług za marzec, kwiecień, maj i lipiec 2012 r., maj 2013 r., luty i kwiecień 2014 r. oraz podatku dochodowego od osób prawnych wraz z korektami za 2011 r. Zadeklarowane kwoty zobowiązań wynikające z zeznań podatkowych nie zostały uregulowane i zostały objęte tytułami wykonawczymi. Podejmowane przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w M. czynności i środki egzekucyjne nie doprowadziły do pełnego zaspokojenia wierzyciela. W wyniku prowadzonych czynności egzekucyjnych powstały koszty egzekucyjne. Prowadzone postępowania egzekucyjne zostały umorzone postanowieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego w M. z 14 grudnia 2015 r., z uwagi na fakt, że postępowanie egzekucyjne wobec Spółki okazało się bezskuteczne. W uzasadnieniu ww. postanowienia organ egzekucyjny wskazał, że Spółka "A" Sp. z o.o. nie istnieje pod wskazanym w tytułach wykonawczych adresie, a czynności egzekucyjne w postaci zajęcia rachunków bankowych okazały się nieefektywne ze względu na brak środków na rachunkach bankowych ([...], [...]). Ponadto z relacji poborcy skarbowego wynika, że istnieją trudności związane z kontaktem z przedstawicielem Spółki. Mając na uwadze powyższe Naczelnik Urzędu Skarbowego w M. postanowieniem z [...] r., wszczął z urzędu postępowanie podatkowe mające na celu orzeczenie o odpowiedzialności W. P. jako osoby trzeciej za zaległości podatkowe Spółki, a następnie decyzją z [...] r. nr [...], umorzył ze względu na bezprzedmiotowość postępowanie podatkowe w części dotyczącej orzeczenia o solidarnej ze spółką "A" sp. z o.o. odpowiedzialności podatkowej W. P. jako osoby trzeciej za zaległości podatkowe ww. Spółki wraz z odsetkami za zwłokę i kosztami postępowania egzekucyjnego, z tytułu: podatku od towarów i usług za miesiące 9/2012 r., 10/2012 r., 11/2012 r., 12/2012 r., 1- 4/2013 r.; podatku dochodowego od osób prawnych za 2012 r., odsetek za zwłokę od niewpłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób prawnych za miesiące od stycznia do kwietnia 2013 r. oraz orzekł o solidarnej ze Spółką "A" Sp. z o.o. odpowiedzialności W. P. jako prezesa zarządu ww. Spółki za jej zaległości podatkowe: w podatku od towarów i usług za miesiące: marzec, kwiecień, maj, lipiec 2012 r., maj 2013 r., luty, kwiecień 2014 r. wraz z odsetkami za zwłokę od zaległości podatkowych i kosztami postępowania egzekucyjnego; w podatku dochodowym od osób prawnych za 2011 r. wraz z odsetkami za zwłokę. Była to kolejna decyzja w sprawie, gdyż poprzednią decyzję z [...] r., Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach uchylił decyzją z [...] r. W odwołaniu od tej decyzji W. P. wniósł o jej uchylenie, zarzucając naruszenie art. 116 § 1 w zw. z § 2 O.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie oraz przyjęcie, że odwołujący pełnił funkcję prezesa zarządu "A" Sp. z o. o. w całym okresie przypadającym na termin płatności zobowiązań podatkowych wskazanych w zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu odwołania skarżący wskazał, że [...] r. podjęto uchwałę nr [...] o odwołaniu go z funkcji prezesa zarządu "A" Sp. z o. o. i powołaniu na jego miejsce ojca Z. P., co zostało wskazane w zaskarżonej decyzji. Ze względu na konfliktowość ojca oraz błędne decyzję dotyczące prowadzenia spraw Spółki, skarżący odwołał ojca z funkcji prezesa zarządu i ponownie powołał siebie w dniu 28 maja 2013 r. na podstawie uchwały nr 1/05/2013. Jednak skarżący nie miał świadomości, że jako większościowy wspólnik ze względu na bezwzględnie obowiązującą treść art. 240 Kodeksu spółek handlowych (K.s.h.) nie mógł samodzielnie odbyć zgromadzenia wspólników. Ze względu na naruszenie art. 240 K.s.h. uchwała ta jest nieważna, co oznacza, że po 28 maja 2013 r. funkcję prezesa zarządu pełnił nadal jego ojciec - Z. P.. Zaskarżoną decyzją organ odwoławczy utrzymał w mocy rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne. Organ wyjaśnił, że zaległości objęte niniejszą decyzją powstały przed 1 stycznia 2016 r., zatem w myśl art. 22 ustawy z 10 września 2015 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r. poz. 1649 ze zm.) – w rozpoznawanej sprawie zastosowanie znajdzie art. 116 O.p., w brzmieniu obowiązującym do końca 2015 r. Analizując przesłanki pozytywne, wystąpienie których jest konieczne do wydania decyzji orzekającej o odpowiedzialności W. P. w trybie art. 116 O.p., organ wskazał, że: zaległości podatkowe są następstwem nieuregulowania przez "A" Sp. z o.o. w terminie płatności zobowiązań z tytułu podatku od towarów i usług wraz z odsetkami za zwłokę oraz naliczonymi kosztami egzekucyjnymi za poszczególne okresy wyszczególnione w decyzji oraz podatku dochodowego od osób prawnych za 2011 r. wraz z odsetkami za zwłokę wykazanymi w deklaracjach. Zobowiązania te są nadal wymagalne. W trakcie postępowań egzekucyjnych prowadzonych na podstawie tytułów wykonawczych obejmujących zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za ww. okresy oraz podatku dochodowego od osób prawnych za 2011 r. zastosowano środki egzekucyjne. Jak wynika z dokumentacji zgromadzonej w trakcie postępowania podatkowego W. P. objął funkcję prezesa zarządu 22 października 2010 r. na mocy § 32 umowy Spółki "A" Sp. z o.o. i pełnił ją do [...] r. kiedy został odwołany z tej funkcji uchwałą nr [...] nadzwyczajnego zgromadzenia wspólników Spółki "A" Sp. z o.o. Następnie uchwałą nr 2/05/2013 z 28 maja 2013 r. nadzwyczajnego zgromadzenia wspólników "A" Sp. z o.o. został ponownie powołany na prezesa zarządu Spółki "A" Sp. z o.o. i pełni tę funkcję do nadal. Zdaniem organu została również spełniona kolejna przesłanka warunkująca orzeczenie o odpowiedzialności osoby trzeciej, tj. bezskuteczność egzekucji prowadzonej do majątku Spółki. Na str. 15-16 uzasadnienia zaskarżonej decyzji organ zamieścił tabelę obrazującą podjęte środki egzekucyjne wobec majątku Spółki. Wyjaśnił też, że w wyniku prowadzonych czynności uzyskano kwoty, które nie spowodowały zaspokojenia wierzyciela podatkowego w całości. Nadto organ przeanalizował bilans Spółki sporządzony na dzień 31 grudnia 2012 r. i stwierdził, że wynika z niego, że Spółka nie posiada żadnych nieruchomości, ruchomości oraz wartości niematerialnych i prawnych. Powyższe potwierdza także oświadczenie o nieruchomościach i prawach majątkowych, będących przedmiotem hipoteki przymusowej i rzeczy ruchomych oraz zbywalnych prawach majątkowych, które mogą być przedmiotem zastawu skarbowego, złożone 29 maja 2014 r., na formularzu ORD-HZ, przez pełnomocnika Spółki. Zdaniem organu odwoławczego - organ egzekucyjny wyczerpał możliwości efektywnego zakończenia postępowania egzekucyjnego i nie stwierdzono przy tym istnienia majątku Spółki, z którego można by przeprowadzić skuteczną egzekucję. Powyższe potwierdza zebrany materiał dowodowy, w szczególności postanowienie z 14 grudnia 2015 r., znak: EA 511 724-2836/15/G, umarzające postępowanie egzekucyjne. Zdaniem organu, spełniony został warunek konieczny (i niezbędny) do wszczęcia postępowania podatkowego w sprawie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej, wyrażony w art. 108 § 2 pkt 3) w zw. z § 3 O.p., gdyż postępowanie w sprawie orzeczenia o odpowiedzialności W. P. za ww. zaległości podatkowe zostało wszczęte z dniem doręczenia stronie postanowienia z [...] r. nr [...], tj. w dniu 22 października 2015 r., a więc po wszczęciu postępowania egzekucyjnego wobec "A" Sp. z o.o. Rozważając wystąpienie przesłanek egzoneracyjnych, które pozwalają członkowi zarządu na uniknięcie odpowiedzialności za zaległości, organ przeanalizował je, biorąc pod uwagę treść brzmienie przepisu art. 116 § 1 O.p. obowiązujące do końca 2015 r. W kontekście powyższego wskazał, że organ pierwszej instancji w postanowieniu z [...] r., dotyczącym wszczęcia postępowania w sprawie orzeczenia odpowiedzialności podatkowej poinformował stronę o przesłankach umożliwiających jej uwolnienie się od odpowiedzialności. Zdaniem organu strona nie przedstawiła takich przesłanek. Następnie organ wskazał, że do 13 kwietnia 2015 r. nie zarejestrowano żadnego wniosku o ogłoszenie upadłości czy też wniosku o otwarcie postępowania układowego, zgłoszonego przez Spółkę "A" Sp. z o.o. lub inne podmioty uprawnione, w Sądzie Rejonowym K. w K. Wydział X Gospodarczy - o czym świadczy pismo ww. Sądu z 13.04.2015 r. Oceniając moment, w którym strona winna wystąpić z wnioskiem o ogłoszenie upadłości "A" Sp. z o.o., organ zauważył, że Spółka "A" Sp. z o.o. ma zaległości wobec Naczelnika Urzędu Skarbowego w M. z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2011 r. z terminem płatności przypadającym na 2.04.2012 r. oraz podatku od towarów i usług za m-c 03/2012 r. z terminem płatności przypadającym na 25.04.2012 r. W kolejnych okresach problemy finansowe Spółki narastały, o czym świadczą dalsze narastające zaległości wobec Naczelnika Urzędu Skarbowego w M. z tytułu podatku od towarów i usług za okresy 03- 05/2012 r., 07/2012 r., 09-12/2012 r., 01-05/2013 r., 02/2014 r., 04/2014 r. oraz z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2012 r. i odsetek za zwłokę od niewpłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób prawnych za miesiące od stycznia do kwietnia 2013 r., a także wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. z tytułu nieopłacania składek na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych, Fundusz Ubezpieczenia Zdrowotnego oraz Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okresy 02-12/2013 r. oraz 01- 03/2014r. - pismo Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. z 21 listopada 2014 r. Organ podkreślił, że stan zadłużenia z tytułu podatków pogłębiał się w późniejszym czasie. Zatem biorąc pod uwagę uregulowania zawarte w art. 11 ust. 1 ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze Spółka "A" Sp. z o.o. stała się niewypłacalna w dacie powstania drugiej zaległości względem Naczelnika Urzędu Skarbowego w M. z terminem płatności przypadającym na 25 kwietnia 2012 r. Zdaniem organu Spółka "A" Sp. z o.o. winna złożyć wniosek o upadłość najpóźniej 10 maja 2012 r. Organ odniósł się też do przesłanki upadłości wynikającej z art. 11 ust. 2 ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze, w myśl której dłużnika będącego osobą prawną albo jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną, uważa się za niewypłacalnego także wtedy, gdy jego zobowiązania przekroczą wartość jego majątku, nawet wówczas, gdy na bieżąco te zobowiązania wykonuje. Zauważył przy tym należy, że "A" Sp. z o.o. nie złożyła prawem wymaganych sprawozdań finansowych za lata 2013 do 2016, nie tylko do organu podatkowego, ale również do Krajowego Rejestru Sądowego, co potwierdza aktualny odpis z Rejestru Przedsiębiorstw - stan na dzień 27.07.2017 r. Organ podkreślił, że wymienione przesłanki upadłości mają charakter samoistny i zaistnienie jednej z nich pozwala na ogłoszenie upadłości, a tym samym obliguje dłużnika do zgłoszenia stosownego wniosku w terminie dwóch tygodni od wystąpienia przynajmniej jednej z tych przesłanek. Tymczasem w trakcie toczącego się postępowania podatkowego w sprawie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej, skarżący nie wykazał, że niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości lub niewszczęcie postępowania układowego nastąpiło bez jego winy. Organ wyjaśnił również, że strona nie wskazała mienia, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych Spółki w znacznej części (art. 116 § 1 pkt 2 O.p.). Skarżący na etapie postępowania prowadzonego przez organ pierwszej instancji nie odpowiadał na wezwania i nie brał czynnego udziału w prowadzonym postępowaniu. Złożył jedynie wniosek dowodowy o przesłuchanie ojca na okoliczność pełnienia przez niego funkcji prezesa zarządu - na etapie postępowania odwoławczego. Wniosek ten został rozpatrzony odmownie, postanowieniem organu odwoławczego z [...] r. Reasumując, zdaniem organu w rozpatrywanej sprawie, zostały wykazane przesłanki orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej skarżącego jako członka zarządu za zaległości Spółki "A" za wskazane w decyzji okresy. Wykazano bowiem, że skarżący pełnił obowiązki członka zarządu ww. Spółki w czasie upływu terminu płatności ww. zobowiązań, które następnie przekształciły się w zaległości podatkowe, egzekucja skierowana do majątku Spółki okazała się bezskuteczna, brak jest przesłanek wyłączających jego odpowiedzialność jako osoby trzeciej za zaległości Spółki. Odnosząc się do zarzutów strony zawartych w odwołaniu, organ przyznał, że nadzwyczajne zgromadzenie wspólników Spółki "A" zostało zwołane z naruszeniem art. 240 K.s.h., gdyż z pkt 3 protokołu nadzwyczajnego zgromadzenia wspólników "A" Sp. z o .o. z 28 maja 2013 r. wynika, że na zgromadzeniu tym nie był reprezentowany cały kapitał zakładowy, ponieważ od 4 października 2012 r. W. P. posiadał w ww. Spółce 19 udziałów (co stanowi 95% wartości udziałów Spółki) w związku z dokonaną sprzedażą 1 udziału w ww. Spółce M. P.. Zatem uchwały nadzwyczajnego zgromadzenia wspólników Spółki "A" zostały podjęte niezgodnie z przepisami K.s.h. Jednak zdaniem organu nie powoduje to nieważności podjętych uchwał. Na potwierdzenie swego stanowiska organ przywołał uchwałę Sądu Najwyższego z 18 września 2013 r. sygn. akt. III CZP 13/13, w myśl której możliwość powołania się na nieważność uchwały ex tunc, aktualizuje się dopiero z chwilą wydania prawomocnego wyroku stwierdzającego sprzeczność uchwały z ustawą. Jego brak oznacza, że uchwała musi być respektowana zarówno w stosunkach między wspólnikami, jak i przez osoby trzecie, a także wykonywana przez zarząd. W ocenie organu, skoro uchwała nadzwyczajnego zgromadzenia wspólników Spółki "A" z [...] r. nr [...] oraz uchwała nr [...] nie zostały uchylone, ani też unieważnione przez sąd, to zarzut nieważności uchwał o zmianie prezesa zarządu Spółki jest chybiony. Organ podkreślił też, że skarżący w odwołaniu z 27 marca 2017 r. nie przedłożył dowodów świadczących o unieważnieniu spornej uchwały. Aktualny skład zarządu ww. Spółki ujawniony w Krajowym Rejestrze Sądowym został dokonany postanowieniem z 2 lutego 2016 r., w oparciu o wniosek skierowany do Sądu Rejonowego K. z 20.01.2016 r., podpisany przez skarżącego jako prezesa zarządu z załączonymi uchwałami nadzwyczajnego zgromadzenia wspólników "A" Sp. z o.o. z [...] r. nr [...] oraz nr 2/10/2012. Skarżący w dniu 24 lutego 2016 r. wniósł skargę na to postanowienie, która została odrzucona postanowieniem Sądu Rejonowego K. w Katowicach z [...] r. sygn. akt [...], z uwagi na jej nieopłacenie. Organ zwrócił uwagę, że wpisy w Krajowym Rejestrze Sądowym dotyczące zmian w zarządzie spółki z o.o. mają charakter deklaratoryjny. Faktycznie zmiany dotyczące osób wchodzących w skład zarządu ważne są od daty wskazanej w uchwale zgromadzenia wspólników i nie stanowią o faktycznym składzie zarządu. Uchwała odwołująca skarżącego z funkcji prezesa zarządu Spółki "A" sp. z o.o. z 28.05.2013 r. nie została zgłoszona do Krajowego Rejestru Sądowego. Nieujawnienie zatem, że od 28.05.2013 r. funkcję prezesa zarządu Spółki "A" pełni ponownie W. P. nie stanowi o nieważności tych zmian. Nadto organ wskazał, że w aktach sprawy znajduje się szereg dokumentów, które skarżący podpisywał jako prezes zarządu "A" Sp. z .o. o. w okresie po 28 maja 2013 r., m.in 12.07.2013 r. działając za zarząd Spółki "A" Sp. z o.o. przekazał do Naczelnika Urzędu Skarbowego w M. sprawozdanie finansowe Spółki za 2012 r., w skład którego wchodzą dokumenty zatwierdzone 31.05.2013 r. przez skarżącego jako prezesa zarządu tj. bilans Spółki stan na dzień 31.12.2012 r., rachunek zysków i strat sporządzony za okres od 1.01.2012 r. do 31.12.2012 r., wprowadzenie do sprawozdania finansowego oraz dodatkowe informacje i objaśnienia. Nadto skarżący zatwierdził deklarację VAT - 7 za okres 04/2014 Spółki "A" Sp. z o.o. złożoną do Naczelnika Urzędu Skarbowego w M. 28.05.2014 r. oraz jest wskazany jako prezes zarządu w protokole kontroli z 5.06.2014 r. Powyższe okoliczności w ocenie organu wskazują, że skarżący pełnił funkcję prezesa zarządu w czasie, kiedy upływały terminy zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług za okresy 03-05/2012 r., 07/2012 r. 05/2013 r., 02/2014 r., 04/2014 r. oraz w podatku dochodowym od osób prawnych za 2011 r., co wypełnia dyspozycję art. 116 § 2 O.p. W skardze do wojewódzkiego sądu administracyjnego skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucając naruszenie art. 116 § 1 w zw. z § 2 O.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie oraz przyjęcie, że strona pełniła funkcję prezesa zarządu "A" Sp. z o. o. w całym okresie przypadającym na termin płatności zobowiązań podatkowych wskazanych w zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skargi strona podniosła tę samą argumentację, co w odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2017r., poz. 2188), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast według art. 3 § 1 i 2 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje, między innymi orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Tylko zatem stwierdzenie, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a, b, c ustawy). Sąd uwzględniając skargę stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Natomiast przeprowadzone w określonych na wstępie ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem nie można organom orzekającym w przedmiotowej sprawie skutecznie zarzucić, iż przy rozpatrywaniu sprawy naruszyły obowiązujące przepisy prawa materialnego lub procesowego. Po przeanalizowaniu całości materiału dowodowego skład orzekający w rozpoznawanej sprawie w pełni podziela przedstawioną przez organ odwoławczy argumentację i słuszność zajętego w sprawie stanowiska. W ocenie Sądu podniesione w skardze zarzuty naruszenia prawa materialnego i procesowego są całkowicie chybione. Spór w przedmiotowej sprawie dotyczy zasadności przeniesienia na skarżącego odpowiedzialności solidarnej jako członka zarządu "A" Sp. z o.o. za zaległości: w podatku od towarów i usług za miesiące: marzec, kwiecień, maj, lipiec 2012 r., maj 2013 r., luty, kwiecień 2014 r. wraz z odsetkami za zwłokę od zaległości podatkowych i kosztami postępowania egzekucyjnego; w podatku dochodowym od osób prawnych za 2011 r. wraz z odsetkami za zwłokę, jako powstałych w czasie pełnienia przez skarżącego funkcji prezesa zarządu w oparciu o art. 116 O.p. Sąd orzekał w oparciu o prawidłowe ustalenia stanu faktycznego obszernie przytoczone w zaskarżonej decyzji (uchwała NSA z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09), które Sąd w całości aprobuje i przyjmuje za własne, podobnie jak ocenę prawną tego stanu faktycznego. Natomiast poglądów prezentowanych przez stronę skarżącą - Sąd rozpoznający niniejszą sprawę nie podzielił. Badając legalność objętego skargą aktu stwierdzić trzeba, że materiał dowodowy zebrany w sprawie dawał podstawy do wydania zaskarżonego orzeczenia; nie budzi zastrzeżeń także postępowanie organów podatkowych, jak i proces zastosowania przepisów prawa materialnego. Na wstępie należy stwierdzić, iż na gruncie prawa podatkowego dominującą zasadą jest odpowiedzialność podatnika za własne zobowiązania podatkowe. Od tej zasady Ordynacja podatkowa przewiduje jednak pewne wyjątki. Jednym z nich jest to, że podmiotami odpowiedzialnymi solidarnie za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością są członkowie jej zarządu. Katalog podmiotów ponoszących odpowiedzialność ze spółką ma charakter zamknięty i niedopuszczalne jest rozciąganie tej grupy; podobnie jak uwarunkowania spełnienia szeregu przesłanek materialnych do zastosowania art. 116 O.p. W tym miejscu wskazać trzeba, że Sąd podziela rozważania organu odwoławczego zamieszczone na str. 10 i 11 uzasadnienia zaskarżonej decyzji, w zakresie zastosowania w rozpoznawanej sprawie art. 116 O.p. w wersji obowiązującej do końca 2015 r. W myśl tej regulacji za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w organizacji, spółki akcyjnej lub spółki akcyjnej w organizacji odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu: 1) nie wykazał, że: a) we właściwym czasie zgłoszono wniosek o ogłoszenie upadłości albo b) niezgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości nastąpiło bez jego winy; 2) nie wskazuje mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. Organy prawidłowo ustaliły i wykazały spełnienie powyższych przesłanek pozytywnych i brak okoliczności uwalniających skarżącego od spornej odpowiedzialności. Przede wszystkim stwierdzić należy: 1. powstanie zaległości podatkowej z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez skarżącego obowiązków członka zarządu – w niniejszej sprawie wynika to ze złożonych przez "A" Sp. z o.o. deklaracji podatkowych dla podatku od towarów i usług VAT-7 oraz CIT za 2011 r.; zobowiązań tych nie uiszczono; objęte zostały tytułami wykonawczymi wystawionymi i skierowanymi na drogę postępowania egzekucyjnego; w wyniku prowadzonych czynności uzyskano kwoty, które nie doprowadziły do zaspokojenia wierzyciela podatkowego w całości; postanowieniem z 14 grudnia 2015 r. organ egzekucyjny umorzył postępowania egzekucyjne wobec Spółki, w związku z tym, że Spółka nie istnieje pod wskazanym w tytule wykonawczym adresem, istnieją trudności związane z kontaktem z przedstawicielem Spółki, zajęcia rachunków bankowych okazały się mało skuteczne ze względu na brak środków na rachunkach bankowych. 2. pełnienie przez skarżącego funkcji prezesa zarządu Spółki w okresie objętym kwestionowanym rozstrzygnięciem – zostało w ocenie Sądu przez organ prawidłowo ustalone. Nie ma racji strona skarżąca twierdząc, że nie pełniła w spornym okresie funkcji prezesa zarządu "A" Sp. z o.o., gdyż uchwały podjęte na nieprawidłowo zwołanym nadzwyczajnym zgromadzeniu wspólników 28 maja 2013 r. są bezwzględnie nieważne. Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego przedstawione na str. 26-28 uzasadnienia zaskarżonej decyzji, że mimo iż nadzwyczajne zgromadzenie wspólników Spółki "A" zostało zwołane z naruszeniem art. 240 kodeksu spółek handlowych, gdyż nie był na nim reprezentowany cały kapitał zakładowy, to wbrew twierdzeniom skarżącego nie powoduje to nieważności podjętych uchwał. Słusznie przywołał organ uchwałę Sądu Najwyższego z 18 września 2013 r. sygn. akt III CZP 13/13, z której wynika, że sprzeczne z ustawą uchwały wspólników spółek kapitałowych nie są bezwzględnie nieważne. Jedynie uzyskanie wyroku sądu stwierdzającego ich nieważność ma charakter konstytutywny i wyklucza uchwałę z obrotu prawnego i to ze skutkiem ex tunc. Z kolei brak takiego wyroku oznacza, że uchwała musi być respektowana zarówno w stosunkach między wspólnikami, jak i przez osoby trzecie, a także wykonywana przez zarząd. Skoro uchwały nadzwyczajnego zgromadzenia wspólników Spółki "A" z [...] r. nr [...] oraz nr [...] nie zostały uchylone, czy też unieważnione przez sąd, w związku z wniesieniem powództwa o stwierdzenie nieważności uchwały wspólników sprzecznej z ustawą, to są skuteczne. Nadto słusznie zauważył organ, że aktualny skład zarządu ww. Spółki ujawniony w Krajowym Rejestrze Sądowym został dokonany w oparciu o wniosek skierowany do Sądu Rejonowego K. z 20.01.2016 r., podpisany przez skarżącego jako prezesa zarządu z załączonymi spornymi uchwałami. Słusznie też zauważył organ, że wpisy w Krajowym Rejestrze Sądowym dotyczące zmian w zarządzie spółki z o.o. mają charakter deklaratoryjny. Faktycznie zmiany dotyczące osób wchodzących w skład zarządu ważne są od daty wskazanej w uchwale zgromadzenia wspólników i nie stanowią o faktycznym składzie zarządu. Zatem, mimo iż uchwała odwołująca skarżącego z funkcji prezesa zarządu Spółki "A" Sp. z o.o. z 28.05.2013 r. nie została zgłoszona do Sądu Rejonowego K. w K. Wydział VIII Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego, to okoliczność ta nie stanowi o nieważności tych zmian. Słusznie też zwrócił uwagę organ, że skarżący faktycznie pełnił funkcję prezesa zarządu Spółki, o czym świadczy szereg dokumentów, które skarżący podpisywał jako prezes zarządu "A" Sp. z .o. o. w okresie po 28 maja 2013 r., m.in sprawozdanie finansowe Spółki za 2012 r., bilans Spółki stan na dzień 31.12.2012 r., rachunek zysków i strat sporządzony za okres od 01.01.2012 r. do 31.12.2012 r., wprowadzenie do sprawozdania finansowego oraz dodatkowe informacje i objaśnienia, deklaracja VAT - 7 za okres 04/2014, protokół kontroli z 5.06.2014 r. Zasadnie zatem organy podatkowe wykazały, że skarżący pełnił funkcję prezesa zarządu Spółki w czasie kiedy upływały terminy zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług za okresy 03-05/2012 r., 07/2012 r. 05/2013 r., 02/2014 r., 04/2014 r. oraz w podatku dochodowym od osób prawnych za 2011 r., co wypełnia dyspozycję art. 116 § 2 O.p. 3. bezskuteczność egzekucji w stosunku do Spółki w całości lub w części – okoliczność tę obszernie wykazał organ w zaskarżonej decyzji. W wyniku bowiem szeregu podjętych czynności w toku postępowania egzekucyjnego wydane zostało przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w M. postanowienie z 14 grudnia 2015 r. w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego wobec Spółki, w związku z tym, że Spółka nie istnieje pod wskazanym w tytule wykonawczym adresem, istnieją trudności związane z kontaktem z przedstawicielem Spółki, zajęcia rachunków bankowych okazały się mało skuteczne ze względu na brak środków na rachunkach bankowych. Zatem należy skonkludować, że w przedmiotowej sprawie organy podatkowe trafnie ustaliły na podstawie zebranego materiału dowodowego istnienie przesłanek pozytywnych do orzeczenia odpowiedzialności skarżącego z art. 116 O.p. Mając na uwadze skomplikowany charakter sprawy czynności podejmowane przez organ odwoławczy były systematycznie, w miarę uzyskiwania nowych dokumentów - celem zgromadzenia pełnego materiału dowodowego oraz zweryfikowania twierdzeń instytucji, urzędów, do których zwrócono się o sprawdzenie istotnych dla sprawy okoliczności co w sposób obiektywny wpłynęło na wydane rozstrzygnięcie. Zobrazowanie sytuacji majątkowej Spółki i jej rzetelności w wywiązywaniu się z obowiązków fiskalnych w oparciu o deklaracje i zeznania podatkowe posiadane przez organ podatkowy i zestawienie wspomnianych danych obrazujących kondycję ekonomiczną podmiotu, jego zasoby oraz możliwości płatnicze umożliwiło właściwe ustalenie okoliczności wypełniających ustawowe przesłanki przeniesienia odpowiedzialności. Natomiast analizując zebrany materiał dowodowy organy nie stwierdziły istnienia przesłanek negatywnych, uwalniających z tej odpowiedzialności. Przede wszystkim odnosząc się do przesłanki egzoneracyjnej niewykazania przez członka zarządu, że złożono we właściwym czasie wniosek o ogłoszenie upadłości lub wszczęto postępowanie układowe, albo wykazania braku winy (jakiejkolwiek) w niepodjęciu działań w tym kierunku - należy stwierdzić, że takich działań skarżący nie wskazał. Z analizy dokumentacji finansowej Spółki organy obu instancji prawidłowo ustaliły, że wobec faktu nieściągalności należności przewyższających aktywa Spółki bieg terminu na zgłoszenie upadłości Spółki rozpoczął się w dniu 10 maja 2012 r. W tym zakresie organ wskazał, że Spółka ma zaległości wobec Naczelnika Urzędu Skarbowego w M. z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2011 r. z terminem płatności przypadającym na 2 kwietnia 2012 r. oraz podatku od towarów i usług za m-c 03/2012 r. z terminem płatności przypadającym na 25 kwietnia 2012 r. W kolejnych okresach problemy finansowe narastały, o czym świadczą dalsze narastające zaległości wobec Naczelnika Urzędu Skarbowego w M. z tytułu podatku od towarów i usług za okresy 03- 05/2012 r., 07/2012 r., 09-12/2012 r., 01-05/2013 r., 02/2014 r., 04/2014 r. oraz z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2012 r. i odsetek za zwłokę od niewpłaconych zaliczek na podatek dochodowy od osób prawnych za miesiące od stycznia do kwietnia 2013 r., a także wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. z tytułu nieopłacania składek na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych, Fundusz Ubezpieczenia Zdrowotnego oraz Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okresy 02-12/2013 r. oraz 01- 03/2014r. Stan zadłużenia z tytułu podatków pogłębiał się w późniejszym czasie. W kontekście powyższego zasadnie organ odwoławczy uznał, że skarżący powinien był złożyć wniosek w terminie 14 dni od powzięcia tej wiedzy tj. w dacie powstania drugiej zaległości względem Naczelnika Urzędu Skarbowego w M. z terminem płatności przypadającym na 25 kwietnia 2012 r. tj.: najpóźniej w dniu 10 maja 2012 r., czego nie dokonał. Poza tym strona nie przedstawiła żadnych okoliczności, uniemożliwiających zrealizowanie tego obowiązku we właściwym czasie. Zatem organy jednoznacznie wykazały stan niewypłacalności Spółki – co przedstawiono w części opisowej wyroku, a konkluzje wyrażone przez organ odwoławczy skład Sądu orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela. Zatem brak uregulowania w terminie spornych zobowiązań podatkowych musiało skutkować wydaniem zaskarżonej decyzji. W konsekwencji Sąd w pełni podzielił ustalenia organów, a zarzuty skargi uznał za chybione bowiem wobec powyższych okoliczności nie do zaakceptowania są twierdzenia strony, o bezwzględnej nieważności uchwały powołującej ją na prezesa zarządu Spółki, skoro w okresie objętym decyzją zarządzała Spółką, przedstawiała dokumenty księgowe do Urzędu Skarbowego. W tej sytuacji strona powinna mieć świadomość swoich działań i wynikających z niej skutków. Podobnie za trafne Sąd ocenił konkluzje organu co do niewskazania przez członka zarządu mienia spółki umożliwiającego zaspokojenie znacznej części zaległości podatkowych Spółki skoro strona nie wykazała żadnego majątku, jak również nie wskazała żadnych okoliczności mogących być podstawą do jakiejkolwiek ekskulpacji w tym zakresie. Konkludując przedstawione uwarunkowania faktyczne i prawne należy stwierdzić, że organy podatkowe nie naruszyły w rozpatrywanej sprawie przepisów prawa materialnego, a ponadto działały z poszanowaniem reguł postępowania. Organ odwoławczy wyczerpująco odniósł się do wszystkich podniesionych zarzutów, które okazały się bezzasadne. Wobec powyższych okoliczności Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło