III SA/Gl 1057/11
WyrokWSA w Gliwicach2011-07-15
Skład orzekający: Gabriela Jyż, Magdalena Jankiewicz, Renata Siudyka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy rozpoczęcie prac przygotowawczych, takich jak wytyczenie geodezyjne, przed złożeniem wniosku o dofinansowanie środków unijnych, stanowi naruszenie wymogu "efektu zachęty" i może być podstawą do negatywnej oceny formalnej wniosku?Ratio decidendi
Rozpoczęcie prac przygotowawczych, w tym wytyczenia geodezyjnego, przed złożeniem wniosku o dofinansowanie środków unijnych, stanowi naruszenie wymogu "efektu zachęty" określonego w art. 8 ust. 2 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008. Takie działanie jest równoznaczne z rozpoczęciem budowy zgodnie z art. 41 Prawa budowlanego i § 19 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego, co uzasadnia negatywną ocenę formalną wniosku, gdyż nie spełnia on kryterium formalnego dotyczącego terminu realizacji projektu.Stan faktyczny
Spółka "A" złożyła wniosek o dofinansowanie środków unijnych. Wniosek został oceniony negatywnie z powodu niezgodności z kryterium formalnym dotyczącym terminu realizacji projektu, ponieważ stwierdzono, że prace budowlane rozpoczęto przed złożeniem wniosku. Spółka wniosła protest, argumentując, że prace opisane we wniosku nie zostały rozpoczęte, a definicja rozpoczęcia prac budowlanych nie obejmuje czynności wskazanych przez organ. Protest został rozpatrzony negatywnie, co skłoniło spółkę do wniesienia skargi do WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Jyż (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz, Sędzia WSA Renata Siudyka, Protokolant St. sekr. sąd. Anna Charchuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lipca 2011 r. przy udziale – sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. z siedzibą w C. na negatywną ocenę Zarządu Województwa [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie negatywnego rozstrzygnięcia protestu dotyczącego oceny formalnej wniosku aplikacyjnego przedsiębiorcy oddala skargę.
Dnia [...] 2011 r. Spółka "A" z siedzibą w C. wystąpiła z wnioskiem o dofinansowanie środkami unijnymi w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2007-2013 (dalej RPO W[...]) projektu pt. "[...]".
Po dokonaniu oceny formalnej złożonego wniosku [...] Centrum Przedsiębiorczości, pismem z dnia [...] 2011 r. nr [...] poinformowało wnioskodawcę o negatywnej ocenie wniosku oraz niedopuszczeniu do oceny merytoryczno-technicznej.
Jako powód powyższego podano niezgodność z kryterium formalnym wyboru projektów stanowiącym załącznik nr 6 do Szczegółowego opisu priorytetów RPO W[...] na lata 2007-2013, tj. kryterium formalnym podstawowym 0/1, który nie podlega uzupełnieniom nr 9 pn. Termin realizacji projektu jest zgodny z określonym dla danego działania/poddziałania/typu projektu.
Wskazano, iż wnioskodawca rozpoczął realizację projektu przed złożeniem wniosku o dofinansowanie czym naruszył § 19 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 15 grudnia 2010 r. w sprawie udzielenia regionalnej pomocy inwestycyjnej w ramach regionalnych programów operacyjnych (Dz. U. Nr 239, poz. 1599) oraz art. 8 rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008 r.
Następnie powołując się na treść art. 41 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 156, poz. 1118) wyjaśniono, iż przez rozpoczęcie realizacji projektu rozumie się dokonanie jakiejkolwiek czynności prawnej, rzeczowej lub finansowej zmierzającej do wykonania projektu. Tymczasem z załączonego przez wnioskodawcę Dziennika Budowy wynika, iż pierwsze prace związane z realizacją projektu zostały podjęte [...] 2011 r., a więc przed złożeniem wniosku o dofinansowanie.
Powyższe rozstrzygnięcie zostało zaskarżone protestem datowanym na dzień [...] 2011 r.
W jego uzasadnieniu wnioskodawca wskazał, iż nie zgadza się z przeprowadzoną oceną. Ta bowiem została dokonana w sposób błędny i niezgodny z prawem.
Zdaniem wnioskodawcy w złożonym wniosku opisał on na czym ma polegać inwestycja oraz podał jej zakres, do którego zaliczył roboty i materiały budowlane: tj. wykonanie posadzek, zakup i montaż płyt ceramicznych na posadzki, zabudowę wewnętrzną (sufity i ściany), wykonanie instalacji elektrycznej, fundamenty pod dobudówkę, konstrukcja stalowa dobudówki, mury zewnętrzne wraz z elewacją, dach dobudówki, szyby wraz z konstrukcją aluminiową wnętrz oraz łazienki dla zwiedzających, a także środki trwałe: tj. system antywłamaniowy, gabloty pancerne oraz szklane, gabloty zwykłe, zabudowa ochronna – barierki, klimatyzacja i wentylacja, rzutniki projekcyjne, zabezpieczenie antywłamaniowe wejść i stworzenie strony internetowej.
Wskazał, iż powyższy zakres inwestycji jest kompleksowym wyszczególnieniem prac jakie wnioskodawca chce zrealizować i taki zakres wydatków uznał za niezbędny do zrealizowania projektu, tj. inwestycji polegającej na rozbudowie istniejącego przedsiębiorstwa.
Ponieważ tak opisany i planowany do realizacji zakres projektu nie został rozpoczęty przed złożeniem wniosku, przewidziana w § 19 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego w sprawie udzielenia regionalnej pomocy inwestycyjnej w ramach regionalnych programów operacyjnych zasada nie mogła zostać naruszona.
Definicję prac inwestycyjnych w tym ich rozpoczęcie przewiduje bowiem § 19 ust. 3 i 5 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 15 grudnia 2010 r. w sprawie udzielenia regionalnej pomocy inwestycyjnej w ramach regionalnych programów operacyjnych, zgodnie z którym decydująca jest chwila podjęcia prac budowlanych rozumianych jako roboty budowlane, o których mowa w art. 3 pkt 7 Prawa budowlanego. Chodzi zatem o budowę, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego. Powołane rozporządzenie nie odsyła przecież do zacytowanego przez [...] Centrum Przedsiębiorczości art. 41 Prawa budowlanego. Gdyby prawodawca chciał właśnie wskazać bezwzględny moment rozpoczęcia budowy, to odwołałby się do art. 41. Prawodawca jednak nie utożsamia rozpoczęcia realizacji projektu z Prawem budowlanym, gdyż zakresy rzeczowe tych pojęć mogą być rozbieżne.
Dodatkowo powołując się na art. 8 ust. 2 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008 r. wskazał, iż za efekt zachęty uznaje się jeśli beneficjent przed rozpoczęciem prac nad projektem lub działaniem złożył do danego państwa członkowskiego wniosek o przyznanie pomocy. Ponieważ wnioskodawca złożył wniosek do [...]CP przed rozpoczęciem prac nad projektem opisanym we wniosku, a żaden z zakresów działań wymienionych we wniosku nie został wcześniej zrealizowany, nie złamano żadnego warunku opisanego w rozporządzeniu, co oznacza, iż z tego powodu nie można było wniosku odrzucić.
Zastępca Dyrektora Wydziału Rozwoju Regionalnego Urzędu Marszałkowskiego Województwa [...], działając na podstawie art. 30b ust. 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. z 2009 r. Nr 84, poz. 712), pismem z dnia [...] 2011 r. nr [...] rozpatrzył protest negatywnie.
W uzasadnieniu powyższego stwierdził, iż zgodnie z Podręcznikiem Procedur Wdrażania RPO W[...] na lata 2007-2013 brak jest przesłanek do uznania, że ocena zgodności projektu z przyjętymi kryteriami wyboru została przeprowadzona w sposób niewłaściwy.
Biorąc pod uwagę stan faktyczny i prawny sprawy uznał, iż wnioskodawca rzeczywiście podjął pierwsze prace związane z realizacją projektu w dniu [...] 2011 r. o czym świadczyły zapisy przedłożonego przez stronę Dziennika Budowy nr [...] wydanego w dniu [...] 2011 r., tj. w części "Wpisy dotyczące przebiegu robót budowlanych oraz zdarzeń i okoliczności zachodzących w trakcie wykonywania robót", z których wynika, że w dniu [...] 2011 r. nastąpiło "wytyczenie rozbudowy budynku handlowo-biurowego zgodnie z projektem", co potwierdza pieczęć i parafa uprawnionego geodety.
Zauważył również, iż przedmiotem projektu zgodnie z częścią F wniosku pn. Harmonogram rzeczowo-finansowy realizacji projektu są prace budowlane i instalacyjne, a także zakup wyposażenia i środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych. Podobnie zakres wymienionych przez wnioskodawcę w części F wniosku kosztów wskazuje, że są one integralną częścią budynku biurowo-handlowego o pow. [...]m2, o którym mowa w pkt D.7 "Gotowość organizacyjno-instytucjonalna wnioskodawcy", jako że projekt przewiduje postawienie od strony północnej (przylegającego do głównego obiektu) budynku biurowo-handlowego o pow. [...]m2. Będzie to budynek jednokondygnacyjny z płaskim dachem.
Następnie podkreślił, iż wnioskodawca realizując projekt inwestycyjny objęty jest zapisami § 19 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 15 grudnia 2010 r. w sprawie udzielenia regionalnej pomocy inwestycyjnej w ramach regionalnych programów operacyjnych, a skoro przez podjęcie prac budowlanych należy rozumieć rozpoczęcie robót budowlanych, którymi zgodnie z art. 3 pkt 7 Prawa budowlanego są budowa, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego, to podjęte przez wnioskodawcę prace przygotowawcze (które rozpoczynają budowę), a więc wytyczenie geodezyjne w dniu [...]2011 r. zdeterminowały rozpoczęcie prac inwestycyjnych.
Wobec powyższego nie zgodził się z argumentacją wnioskodawcy, że projekt nie został rozpoczęty przed złożeniem wniosku, jako że ten złożono w dniu [...]2011 r., co potwierdza wpis w części IV strony tytułowej wniosku. Tym bardziej, że w Instrukcji wypełniania wniosku poinformowano, iż przez rozpoczęcie realizacji projektu należy rozumieć dokonanie jakiejkolwiek czynności prawnej, rzeczowej lub finansowej zmierzającej do wykonania projektu, co oznacza, iż przekazanie placu budowy w dniu [...]2011 r. kierownikowi było niezgodne z zapisem tej Instrukcji.
Wyjaśnił, iż rozpoczęcie budowy (w przedmiotowej sprawie prac inwestycyjnych) następuje z chwilą podjęcia prac przygotowawczych na terenie budowy. Tym samym rozpoczęcie budowy następuje nie z chwilą podjęcia robót mających na celu wykonanie określonego obiektu (np. wylanie fundamentów) ale z chwilą podjęcia prac przygotowawczych np. wytyczenie geodezyjne obiektu w terenie, wykonanie niwelacji terenu budowy, jego zagospodarowanie w celu wykonania określonych robót budowlanych (np. budowa tymczasowa obiektów) czy też wykonanie przyłączy infrastruktury technicznej na potrzeby budowy. Ponieważ wnioskodawca podjął prace przygotowawcze przed złożeniem wniosku o dofinansowanie – tj. dokonał wytyczenia geodezyjnego w dniu [...]2011 r. z punktu obowiązującego prawa w tym dniu nastąpiło rozpoczęcie budowy. To z kolei oznacza, iż wnioskodawca przed złożeniem wniosku o dofinansowanie rozpoczął prace naruszając "efekt zachęty", o którym mowa w art. 8 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 800/2008.
Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem wnioskodawca, reprezentowany przez fachowego pełnomocnika radcę prawnego K. K., zaskarżył je do tut. Sądu.
Domagając się przekazania sprawy do ponownego rozpoznania zarzucił IZ RPO W[...] naruszenie:
1) przepisów prawa materialnego, tj. § 19 ust. 3 i ust. 5 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 15 grudnia 2010 r. w sprawie udzielenia regionalnej pomocy inwestycyjnej w ramach regionalnych programów operacyjnych (Dz. U. Nr 239, poz. 1599) poprzez zastosowanie wykładni rozszerzającej przy dokonywaniu oceny formalnej wniosku na skutek odwołania się do art. 41 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, podczas gdy § 19 ust. 5 definiując podjęcie rozpoczęcia prac budowlanych odnosi się wyłącznie do art. 3 pkt 7 w/w ustawy;
2) przepisów postępowania, tj. § 3 Regulaminu konkursu zamkniętego nr [...] (Sposób dokonywania oceny formalnej wniosków) w zw. z Kryteriami wyboru projektów stanowiącymi załącznik nr 6 do Szczegółowego opisu priorytetów RPO Województwa [...] i Przewodnikiem po kryteriach wyboru projektów przez przyjęcie, iż wniosek o dofinansowanie nie przeszedł pozytywnej oceny formalnej z powodu jego niezgodności z kryteriami formalnymi podstawowymi 0/1 nie podlegającymi uzupełnieniom nr 9 z uwagi na fakt, iż wnioskodawca nie spełnił "efektu zachęty" rozpoczynając realizacje projektu przed złożeniem wniosku o dofinansowanie podczas gdy:
- zgodnie z powołanymi wyżej przepisami prawa na etapie oceny formalnej oceniający sprawdza wyłącznie czy określony przez wnioskodawcę we wniosku o dofinansowanie termin realizacji projektu jest zgodny z założeniami zawartymi w RPO W[...], które w żadnym ze swoich postanowień nie odnoszą się do stanowiącego podstawę negatywnej oceny wniosku "efektu zachęty", ani też nie interpretują zapisów związanych z ustaleniem terminu rozpoczęcia prac inwestycyjnych;
- powyższe okoliczności winny być rozpatrywane w kolejnym etapie oceny o charakterze merytoryczno-technicznym dokonywanej zgodnie z § 4 Regulaminu konkursu zamkniętego przez ekspertów tworzących Komisję Oceny Projektów w oparciu o kryteria zawarte w Części IV B Kryteriów wyboru projektów stanowiących załącznik nr 6 do Szczegółowego opisu priorytetów RPO Województwa [...] i Przewodnika po kryteriach wyboru projektów;
3) błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia i mających wpływ na jego treść poprzez przyjęcie, iż wniosek o dofinansowanie nie przeszedł pozytywnie oceny formalnej z powodu jego niezgodności z kryteriami formalnymi podstawowymi 0/1 nie podlegającymi uzupełnieniu nr 9 z uwagi na fakt, iż wnioskodawca nie spełnił "efektu zachęty" rozpoczynając realizację projektu przed złożeniem wniosku o dofinansowanie, podczas gdy stanowiące podstawę oceny formalnej URPO W[...] w żadnym ze swoich postanowień nie odnoszą się do stanowiącego podstawę negatywnej oceny wniosku "efektu zachęty", ani też nie interpretują zapisów związanych z ustaleniem terminu rozpoczęcia prac inwestycyjnych.
Odpowiedź na powyższą skargę udzielił pełnomocnik Zarządu Województwa jako Instytucji Zarządzającej Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa [...] na lata 2007-2013, który jednocześnie złożył do akt stosowne pełnomocnictwo procesowe.
Wnosząc o oddalenie skargi podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
W punkcie wyjścia merytorycznych rozważań należy zauważyć, iż ustawa z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju w art. 30 c ust. 1, ust. 3 pkt 1, ust. 4 stanowi, że po wyczerpaniu środków odwoławczych przewidzianych w systemie realizacji programu operacyjnego i po otrzymaniu informacji o negatywnym wyniku procedury odwoławczej przewidzianej w systemie realizacji programu operacyjnego, wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.). Natomiast według art. 30c ust. 3 pkt 1 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, w wyniku rozpatrzenia skargi na informację o negatywnym wyniku procedury odwoławczej przewidzianej w systemie realizacji programu operacyjnego, sąd może uwzględnić skargę, stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą. Sąd rozstrzyga sprawę w zakresie, o którym mowa w ust. 1, w terminie 30 dni od dnia wniesienia skargi. Z kolei, według art. 30e tej ustawy, w zakresie nieuregulowanym w ustawie do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określone dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, z wyłączeniem art. 52-55, art. 61 § 3-6, art. 115-122, 146, 150 i 152 tej ustawy, zwanej dalej p.p.s.a.
Badając legalność przeprowadzonej oceny projektu przez Instytucję Zarządzającą w szczególnym trybie uregulowanym ustawą o zasadach prowadzenia polityki rozwoju Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje kontrolę dokonanej przez organ oceny projektu pod względem zgodności z prawem.
Należy szczególnie podkreślić, że - w świetle konstytucyjnego modelu sądowej kontroli działalności administracji publicznej - sąd administracyjny pierwszej instancji nie posiada, co do zasady, kompetencji do dokonywania ustaleń stanu faktycznego będącego tłem sprawy administracyjnej (por. też art. 133 § 1 p.p.s.a.). Zadanie to należy do organu administracji publicznej. Elementem zaś kontroli legalności działania organu administracji publicznej jest powinność zbadania przez Sąd, czy organ dokonując ustalenia stanu faktycznego nie naruszył przepisów proceduralnych pozwalających na urzeczywistnienie zasady prawdy obiektywnej. Naruszenie tego typu regulacji (m.in. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego) powoduje nielegalność rozstrzygnięcia organu. Zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego ocena projektu dokonana w procesie czteroetapowego modelu stosowania prawa jest kontrolowana pod kątem jej zgodności z przepisami prawa materialnego oraz z przepisami postępowania, którymi są regulacje ustawowe oraz te zawarte w systemie realizacji Programu Operacyjnego. W rozpoznawanej sprawie jest to Regulamin Konkursu Zamkniętego nr [...] w ramach Priorytetu III "Turystyka", Działanie 3.2. "Infrastruktura okołoturystyczna", Poddziałnie 3.2.1. "Infrastruktura okołoturystycza przedsiębiorstwa" Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2007-2013, który w § 3 pkt 7 stanowi, iż złożone wnioski o dofinansowanie podlegają ocenie formalnej zgodnie z przyjętymi przez Komitet Monitorujący RPO W[...] Kryteriami wyboru projektów (złącznik nr 6 do Szczegółowego opisu priorytetów Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2007-2013) oraz na podstawie Przewodnika po kryteriach i Instrukcji wypełniania wniosków o dofinansowanie zamieszczonych na stronie internetowej w ramach ogłoszenia o konkursie.
I tak zgodnie z przyjętymi Kryteriami wyboru projektów w pierwszym etapie oceny polegającej na wstępnej weryfikacji merytorycznej projektu, dokonywanej przez pracowników referatu ds. wyboru projektów, badane jest spełnienie przez wnioskodawcę m.in. następującego kryterium formalno-merytorycznego czy beneficjent deklaruje realizację projektu zgodnie z obowiązującymi przepisami krajowymi i unijnymi w szczególności (o ile treść wniosku projektowego i innych załączonych dokumentów nie wskazuje na ewidentną sprzeczność deklaracji z kształtem realizowanego projektu):
- przepisami dotyczącymi stosowania pomocy publicznej;
- przepisami dotyczącymi ochrony środowiska (w tym poprawy efektywności energetycznej dla projektów polegających na termomodernizacji budynków);
- z innymi przepisami obowiązującymi w danym obszarze tematycznym RPO W[...].
Następnie w Kryteriach wyboru projektów wskazano, że ocena formalna przeprowadzana jest w oparciu o kryteria formalne służące weryfikacji kompletności i zgodności wniosku z wytycznymi (np. ogłoszenie konkursowe, Regulamin Konkursu itp.) i dokonywana jest przez pracowników komórki właściwej ds. wyboru projektów [...] Centrum Przedsiębiorczości – Instytucji Pośredniczącej II stopnia, w pierwszym etapie oceny (str. 30 Załącznika nr 6 do Szczegółowego opisu priorytetów).
Wśród kryteriów formalnych wymieniono m.in.:
- kryterium formalno podstawowe 0/1 nie podlegające uzupełnieniom: Termin realizacji projektu jest zgodny z określonym dla danego działania/poddziałania/typu projektu.
Powyższe informowały zatem stronę skarżącą, iż w ramach RPO W[...] możliwe jest dofinansowanie projektu, o ile jego realizacja zgodna jest z przepisami prawa unijnego, krajowego oraz RPO W[...], w tym również przepisami dotyczącymi pomocy publicznej. W szczególności chodzi tu o przepisy Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 15 grudnia 2010 r. w sprawie udzielania regionalnej pomocy inwestycyjnej w ramach regionalnych programów operacyjnych (Dz. U. Nr 239, poz. 1599), które w § 19 stanowi, iż prace inwestycyjne związane z realizacją nowej inwestycji mogą rozpocząć się po złożeniu przez przedsiębiorcę wniosku, a rozpoczęcie prac inwestycyjnych związanych z realizacją nowej inwestycji następuje z chwilą podjęcia prac budowlanych lub złożenia pierwszego oświadczenia woli dotyczącego nabycia ruchomych środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych.
Należy w tym miejscu zauważyć, iż § 19 ust. 5 powołanego wyżej rozporządzenia w kwestii definicji podjęcia prac budowlanych odsyła do definicji robót budowlanych określonej w art. 3 pkt 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 156, poz. 1118), zgodnie z którą przez roboty budowlane należy rozumieć budowę, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego. Ponieważ rozpoczęcie budowy jako jednej z postaci robót budowlanych następuje z chwilą podjęcia prac przygotowawczych na terenie budowy (vide: art. 41 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego) prawidłowe było odesłanie IZ RPO W[...] przy ustaleniu momentu podjęcia prac budowlanych do wskazanej regulacji, gdzie w ramach prac przygotowawczych wymieniono:
- wytyczenie geodezyjne obiektów w terenie;
- wykonanie niwelacji terenu;
- zagospodarowanie terenu budowy wraz z budową tymczasowych obiektów;
- wykonanie przyłączy do sieci infrastruktury technicznej na potrzeby budowy.
Ponieważ wyliczenie to ma charakter zamknięty i nie może być poddawane interpretacji rozszerzającej, a skarżąca Spółka pierwsze prace związane z realizacją projektu podjęła już w dniu [...]2011 r., o czym świadczył zapis na str. 3 Dziennika Budowy nr [...] o treści: "wytyczenie rozbudowy budynku handlowo-biurowego zgodnie z projektem" potwierdzony pieczęcią i podpisem uprawnionego geodety, słusznie IZ RPO W[...] uznała, iż projekt pt. "[...]" został rozpoczęty przed złożeniem wniosku, jako że ten pochodził z [...] 2011 r. Jego przedmiotem były bowiem prace budowlane budynku biurowo-handlowego o pow. [...] m2, w którym znajdować się miało wejście dla zwiedzających, sklep i pomieszczenia socjalno-techniczne (vide: pkt D.7 "Gotowość organizacyjno-instytucjonalna wnioskodawcy", gdzie wpisano "projekt przewiduje postawienie od strony północnej - przylegającej do głównego budynku - budynku biurowo-handlowego o pow. [...] m2" i dalej "do istniejącego budynku zostanie dobudowany od strony północnej jednokondygnacyjny budynek o szerokości frontowej", a także pkt D 9.2 "Opis wszystkich wydatków", gdzie w pkt 5 przewidziano fundamenty pod dobudówką, pkt 6 konstrukcja stalowa dobudówki oraz pkt 7 mury zewnętrzne pod dobudówką i pkt 8 dach dobudówki). W ocenie tut. Sądu ocena formalna wniosku była zatem prawidłowa i uwzględniała przedłożoną dokumentację w tym Dziennik Budowy, a ponieważ podjęte przez stronę skarżącą prace przygotowawcze, które rozpoczynają budowę, tj. wytyczenie geodezyjne w dniu [...] 2011 r. zdeterminowały rozpoczęcie prac inwestycyjnych właściwe było stanowisko IZ RPO W[...], iż przed wypełnieniem formularza wniosku należało zapoznać się z Instrukcją wypełnienia wniosku o dofinansowanie realizacji projektu ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2007-2013. Ta w pkt F pn. Harmonogram rzeczowo-finansowy realizacji projektu w polu "Data rozpoczęcia realizacji projektu" stanowiła bowiem, iż podając okres realizacji projektu należy pamiętać, iż przez rozpoczęcie realizacji projektu należy rozumieć dokonanie jakiejkolwiek czynności prawnej, rzeczowej lub finansowej zmierzającej do wykonania projektu. Natomiast w części "Dodatkowe załączniki obligatoryjne dla wnioskodawców składających wnioski o dofinansowanie na projekty inwestycyjne" w pkt 2.3 wskazane było, iż "w przypadku gdy wnioskodawca na dzień złożenia wniosku posiada taki dokument jak pozwolenia na budowę lub zgłoszenie budowy musi go dostarczyć (...). Do pozwolenia na budowę należy dostarczyć kopię wszystkich zapisanych stron dziennika budowy. W przypadku, gdy zgodnie z przepisami krajowymi i unijnymi realizacja projektu wymaga uzyskania pozwolenia na budowę lub zgłoszenia budowy, dokumenty te należy dostarczyć na etapie złożenia wniosku. W przypadku gdy wnioskodawca na dzień złożenia nie posiada dokumentu dostarcza go najpóźniej wraz z dokumentacją niezbędną do podpisania umowy o dofinansowanie. Załączone dokumenty winny być aktualne i wystawione przez właściwe organy. Kopia pozwolenia na budowę powinna być opatrzona klauzulą ostateczności. W przypadku posiadania przez wnioskodawcę dziennika budowy wraz z pozwoleniem na budowę należy dostarczyć kopię wszystkich zapisanych stron dziennika budowy (...)".
Zastawienie powyższych regulacji ze stanem faktycznym sprawy uzasadnia twierdzenie, że nie można wskazać takiego przepisu, z którym działanie IZ RPO W[...] byłoby sprzeczne.
Należy bowiem zauważyć, że Instrukcja wypełnienia wniosku o dofinansowanie realizacji projektu ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2007-2013 odsyłała w kwestii uzyskania pozwolenia na budowę do przepisów prawa krajowego, w tym Prawa budowlanego. I jakkolwiek art. 41 ust. 1 i ust. 2 tego Prawa mówi, że rozpoczęcie budowy następuje z chwilą podjęcia prac przygotowawczych na terenie budowy, a pracami przygotowawczymi są: wytyczenie geodezyjne obiektów w terenie, wykonanie niwelacji terenu, zagospodarowanie terenu budowy wraz z budową tymczasowych obiektów, wykonanie przyłączy do sieci infrastruktury technicznej na potrzeby budowy, to istotnym dla oceny tego czy nastąpiło rozpoczęcie budowy są wpisy w Dzienniku dotyczące przebiegu robót budowlanych. A w Dzienniku Budowy przedłożonym przez inwestora faktycznie znajdowały się wpisy uprawnionego geodety w zakresie wytyczenia rozbudowy budynku handlowo-biurowego zgodnie z projektem, które pochodziły z dnia [...]2011 r., podczas gdy wniosek złożono w dniu [...]2011 r.
Wprawdzie do skargi z dnia [...]2011 r. dołączono kopię Dziennika Budowy potwierdzoną za zgodność z oryginałem przez pełnomocnika strony skarżącej, w której na str. 3 data [...]2011 r. została przekreślona i zastąpiona datą [...]2011 r. (wraz z pieczęcią i podpisem geodety), nie mniej jednak skarżąca Spółka nie wyjaśniła przyczyn ani okoliczności dokonanej zmiany. Ta nie została też zgłoszona do ŚCP i IZ RPO W[...] dlatego też za wiążące przyjąć należało zapisy pierwotne złożonego wraz z wnioskiem Dziennika Budowy, co oznacza, iż w dniu [...] 2011 r. strona skarżąca podjęła prace przygotowawcze, tj. wytyczenie geodezyjne – co sprawia, że z punktu obowiązującego prawa nastąpiło rozpoczęcie budowy przed złożeniem wniosku o dofinansowanie. Z kolei wcześniejsze rozpoczęcie prac naruszyło "efekt zachęty", o którym mowa w art. 8 ust. 2 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 800/2008, który brzmi "pomoc przyznana MŚP i objęta niniejszym rozporządzeniem wywołuje efekt zachęty, jeżeli beneficjent przed rozpoczęciem prac nad projektem lub działaniem złożył do danego państwa członkowskiego wniosek o przyznanie pomocy". W przypadku niespełnienia warunków, o których mowa w ust. 2 cały środek pomocy nie jest objęty wyłączeniem na mocy niniejszego rozporządzenia (art. 8 ust. 6). Wyłączenie ma bowiem zastosowanie jedynie do pomocy wywołującej efekt zachęty (art. 8 ust. 1).
Konkludując w ocenie tut. Sądu wniosek skarżącej Spółki pt. "[...]" został oceniony zgodnie z Regulaminem Konkursu, na podstawie prawidłowo zastosowanych Kryteriów Wyboru Projektów, a rozstrzygniecie protestu nastąpiło zgodnie z przyjętą procedurą, co oznacza, że ocena formalna przedmiotowego wniosku była prawidłowa i uwzględniała przedłożoną dokumentację, która potwierdzała, iż rozpoczęto budowę jeszcze przed jego złożeniem. Tym samym nie było podstaw do przyjęcia, iż ŚCP oraz IZ ROP W[...] oceniły wniosek w sposób nieprawidłowy, skoro ten niezgodny był z kryterium formalnym wyboru projektów stanowiącym załącznik nr 6 do Szczegółowego opisu priorytetów RPO W[...] na lata 2007-2013, tj. kryterium formalnym podstawowym 0/1, który nie podlega uzupełnieniom nr 9 pn. Termin realizacji projektu jest zgodny z określonym dla danego działania/poddziałania/typu projektu.
Brak było zatem podstaw do zakwestionowania zaskarżonych aktów, w związku z czym, działając w oparciu o art. 30c ust. 3 pkt 2 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło