III SA/Gl 1084/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek po rozpoznaniu w dniu 16 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. M. na decyzję Prezesa Wyższego Urzędu [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zakazu wykonywania czynności w kierownictwie ruchu w podziemnych zakładach [...] wydobywających [...] [...] w kwestii wniosku strony skarżącej o przywrócenie terminu do uzupełnienia wpisu od skargi postanawia: oddalić wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia wpisu od skargi. Postanowieniem z 10 października 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę G. M. z uwagi na nieuiszczenie wpisu sądowego w pełnej wysokości. Pismami z dnia 21 października 2016 r. pełnomocnik skarżącego złożył zażalenie na wskazane wyżej postanowienie oraz wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia wpisu sądowego od skargi. Uzasadniając oba środki prawne wskazał na te same okoliczności, a mianowicie na nieprawidłowości przy wydawaniu zarządzenia do uzupełnienia wpisu sądowego od skargi, które w jego ocenie spowodowały, że strona została wprowadzona w błąd, co do wysokości należnego wpisu. Ponieważ nie został on podany w pełnej kwocie uznano, że cały wpis wynosić ma [...] zł, a kwotę taką przecież uiszczono. Dlatego w odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia wpisu pełnomocnik strony przesłał jedynie potwierdzenie dokonanego wcześniej przelewu na kwotę [...]zł. Powyższa okoliczność powinna była w jego ocenie zostać potraktowana przez Sąd nie jako przesłanka do odrzucenia skargi, lecz podstawa do ponownego prawidłowego wezwania strony skarżącej do uzupełnienia wpisu, czyli zmiany zarządzenia na podstawie art. 165 w zw. z art. 167 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – dalej jako p.p.s.a.), albowiem błędne wezwanie nie może powodować ujemnych skutków procesowych. Stanowisko takie wynika z postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 marca 2006 r. sygn. akt II FSK 525/05, z dnia 9 grudnia 2014 r. sygn. akt II FZ 1878/14, z dnia 12 września 2008 r. sygn. akt II OSK 1204/08 oraz z dnia 6 maja 2005 r. sygn. akt FSK 2160/04, na które się powołano. W tej sytuacji za zasadne pełnomocnik strony uznał złożenie wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia wpisu sądowego od skargi, albowiem jego uchybienie jak wskazano spowodowane było tym, że zarządzenie z dnia 11 sierpnia 2016 r. wzywające do uzupełnienia wpisu wprowadzało w błąd co do jego wysokości. Ponieważ jego treść była nieczytelna, nie zawierała też żadnego uzasadnienia, nie można twierdzić, że wnioskodawca ponosi winę w uchybieniu terminowi do uzupełnienia wpisu, skoro uchybienie to spowodowane było naruszeniem przez Sąd przepisów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje. Zgodnie z treścią art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. - dalej jako p.p.s.a), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Stosownie natomiast do art. 87 § 1, 2 i 4 cyt. ustawy, pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna też dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Z brzmienia cytowanych wyżej przepisów wynika, że instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy i może być stosowana jedynie wtedy, gdy wszystkie przesłanki zostaną spełnione łącznie. Samo wniesienie prośby przez zainteresowanego w terminie wskazanym oraz dokonanie czynności dla której zakreślony był termin, nie jest wystarczającą przesłanką przywrócenia uchybionego terminu do dokonania czynności procesowej. Konieczne jest bowiem jeszcze uprawdopodobnienie przez zainteresowanego, że nie ponosi on winy w niedochowaniu terminu. Kryterium braku winy, jako przesłanka przywrócenia terminu, wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania szczególnej staranności przy prowadzeniu własnych spraw. O braku winy można zatem mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nagłej, której nie można było przezwyciężyć. Ta zdaniem Sądu w niniejszej sprawie nie wystąpiła. Nie sposób za taką uznać podnoszonych we wniosku okoliczności, skoro odnoszą się one do wydanego 11 sierpnia 2016 r. zarządzenia wzywającego do uzupełnienia wpisu sądowego od skargi, których pełnomocnik strony w odrębnym trybie przewidzianym w art. 227 ustawy p.p.s.a. nie zgłaszał. Ponieważ tego nie uczynił formułowane, na obecnym etapie sprawy, zarzuty pod jego adresem nie mogły stanowić przesłanki przywrócenia uchybionego terminu. Podobnie twierdzenie jakoby nieuzupełnienie wpisu w terminie wskazanym nastąpiło z przyczyn niezależnych od strony, na które nie miała żadnego wpływu, gdyż powyższe było konsekwencją naruszenia przez Sąd przepisów postępowania, nie mogło odnieść zamierzonego skutku. Jak bowiem wynika z akt sprawy prawidłowość odrzucenia skargi była kontrolowana przez Naczelny Sąd Administracyjny, który postanowieniem z dnia 19 stycznia 2017 r. sygn. akt [...] oddalił złożone w tym przedmiocie zażalenie jako bezzasadne. A ponieważ w orzecznictwie sądów administracyjnych wielokrotnie już wyjaśniano, że profesjonalny pełnomocnik jakim jest adwokat, radca prawny czy doradca podatkowy podlega większym wymaganiom w związku z posiadaną wiedzą z zakresu prawa oraz znajomością procedury sądowej (tak postanowienie NSA z dnia 11 marca 2009 r. sygn. akt I OZ 198/09, Lex nr 564324). Dlatego też w przypadku, gdy strona reprezentowana jest przez fachowego pełnomocnika, przy ustalaniu jej winy w niezachowaniu terminu bierze się pod uwagę działania pełnomocnika, które nie uwalniają strony od winy w niezachowaniu terminu. Innymi słowy w sytuacji, kiedy strona decyduje się na ustanowienie fachowego pełnomocnika jego uchybienia wynikające np. z błędnego odczytania zarządzenia wzywającego do uzupełnienia wpisu sądowego obciążają samą stronę, a zatem nie mogą przemawiać za przywróceniem uchybionego terminu. W świetle powyższego Sąd w składzie tu orzekającym działając na podstawie art. 86 § 1 w zw. z art. 87 § 1, § 2 i § 4 ustawy p.p.s.a. postanowił orzec jak w sentencji.