III SA/Gl 1123/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Barbara Orzepowska-Kyć, po rozpoznaniu w dniu 18 września 2006 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P.M. na decyzję Dyrektora Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie spraw ubezpieczeń zdrowotnych postanawia odrzucić skargę. W dniu [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wpłynęły akta sądowe i administracyjne P.M., przekazane według właściwości prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w K. z dnia [...] sygn. akt [...]. Postanowieniem tym Sąd Rejonowy stwierdził swoją niewłaściwość i sprawę przekazał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Orzeczenie zapadło w następstwie postanowienia Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w K. z dnia [...] sygn. akt [...]. W uzasadnieniu postanowienia Sąd Okręgowy wskazał, że P.M. wniósł odwołanie do Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia w W. od decyzji Dyrektora Narodowego Funduszu Zdrowia w K. z dnia [...] odmawiającej wydania zgody na wykonanie zabiegu w NZOZ A. odwołanie to zostało przekazane do Sądu Rejonowego i rozpoznane przez Sąd postanowieniem z dnia [...] sygn. akt [...], odrzucającym Odwołanie z uwagi na uchybienie terminu do jego wniesienia. Tymczasem jak wskazał Sąd Okręgowy z dniem 1 października 2004 r. weszła w życie ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. Nr 45, poz. 2135), która uchyliła ustawę z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia (Dz. U. Nr 45, poz. 391, ze zm.). W tej sytuacji z dniem 1 października 2004 r. przestał obowiązywać art. 477. 8 § 2 pkt 5 Kodeksu postępowania cywilnego, który określał właściwość sądów rejonowych w sprawach o prawo do świadczeń zdrowotnych z powszechnego ubezpieczenia zdrowotnego. Z kolei nowa ustawa nie zawiera przepisów intertemporalnych. Następnie Sąd Okręgowy stwierdził, że poza sporem jest, że decyzja pierwszoinstancyjna została wydana [...] tj. pod rządami ustawy z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia, jednakże postępowanie zostało zainicjowane wniesieniem odwołania po dniu 1 października 2004 r., a więc pod rządami nowej ustawy. Zdaniem Sądu Okręgowego data wniesienia odwołania a nie data wydania zaskarżonej decyzji, rozstrzyga o kognicji sądu właściwego do orzeczenia w kwestii zasadności zaskarżonej decyzji. W tym stanie rzeczy Sąd Okręgowy powołując się na treść art. 110 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. orzekł, że od decyzji Prezesa Funduszu w indywidualnych sprawach z zakresu ubezpieczenia zdrowotnego przysługuje odwołanie do sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na mocy art. 58 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej u.p.p.s.a., Sąd nie może odrzucić skargi z uwagi na swą niewłaściwość, jeżeli w tej sprawie sąd powszechny uznał się niewłaściwy. Treść tego przepisu nie stoi jednak na przeszkodzie odrzuceniu skargi, jeżeli z innych przyczyn skarga jest niedopuszczalna (§ 1 pkt 6). Przyczyny uzasadniające odrzucenie skargi zachodzą w rozpatrywanej sprawie, albowiem z mocy art. 52 u.p.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, (§ 1). Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy (§ 2). Odnosząc te rozważania do rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że w sprawie nie został wyczerpany tryb w postępowaniu przed organami administracyjnymi i organ drugoinstancyjny jakim jest Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia nie rozpoznał odwołania wniesionego przez P.M. Wskazuje na to następujący ciąg zdarzeń w sprawie: P.M. decyzję Dyrektora NFZ w K. z dnia [...] otrzymał [...]. W decyzji tej zawarto pouczenie, zgodne z art. 148 ustawy o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym w Narodowym Funduszu Zdrowia, że przysługuje od niej odwołanie do Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych – Sądu Rejonowego w K., za pośrednictwem Dyrektora Oddziału w terminie 30 dni od dnia otrzymania decyzji. P.M. decyzję tę w dniu [...] (t.j. w terminie 30 dni) zaskarżył do Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia w W., który przekazał ją do pierwszej instancji, gdy uznał, że odwołanie powinno być rozpoznane przez sąd powszechny, według uchylonej ustawy z dnia 23 stycznia 2003 r. o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia. Organ pierwszoinstancyjny przekazał sprawę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, a Wojewódzki Sąd Administracyjny do Sądu Rejonowego, który sprawę rozpoznał merytorycznie. Postanowienie Sądu Rejonowego zostało ostatecznie uchylone przez Sąd Okręgowy, który uznał, że w sprawie ma zastosowanie art. 110 ustawy z 1 października 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. W tym stanie rzeczy w aktach sprawy znajduje się tylko odwołanie od decyzji pierwszoinstancyjnej, które nie zostało rozpoznane przez organ drugiej instancji, brak jest zatem decyzji drugoinstancyjnej i skargi na tę decyzję P.M. Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, że akta sprawy należy zwrócić organowi odwoławczemu (Prezesowi Narodowego Funduszu Zdrowia), celem rozpoznania odwołania. Przy czym organ odwoławczy rozstrzygając sprawę, winien kierować się następującymi zasadami: Po pierwsze, mieć na względzie, treść art. 66 § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. Nr 9, poz. 26 ze zm.), z którego wynika związanie organu administracyjnego rozstrzygnięciem sądu powszechnego w zakresie jego właściwości. Po drugie kierować się zasadą, iż niewłaściwe pouczenie o środkach odwoławczych od decyzji nie może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia (art. 112 K.p.a.), zaś w sytuacji, gdy strona nie zastosowała się do pouczenia, to stronę należy poinformować o przysługującym jej z mocy art. 58 K.p.a. prawie do wniesienia prośby o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji. Po trzecie w rozpoznawanej sprawie należy mieć na uwadze, że zmiana ustawy spowodowała niekorzystne skutki dla skarżącego w zakresie odwołania od decyzji pierwszoinstancyjnej, albowiem zmienił się organ odwoławczy i skróceniu uległ termin do wniesienia odwołania. Z kolei brak prawidłowego pouczenia o terminie i sposobie odwołania niewątpliwie uzasadnia zastosowanie instytucji przywrócenia terminu do złożenia środka odwoławczego. Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, iż do chwili rozpoznania odwołania złożonego przez stronę przez organ drugoinstancyjny skarga do sądu administracyjnego jest niedopuszczalna, na mocy cytowanych przepisów art. 58 § 1 pkt 6 u.p.p.s.a. w związku z art. 52 u.p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. SW