III SA/Gl 1147/18
WyrokWSA w Gliwicach2019-07-25
Skład orzekający: Barbara Orzepowska-Kyć, Barbara Brandys-Kmiecik, Magdalena Jankiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej (pylicy górników kopalń węgla) jest prawidłowa, gdy lekarze orzecznicy, mimo narażenia zawodowego, nie stwierdzili radiologicznych objawów pylicy, a jedynie zmiany odpowiadające sarkoidozie, która nie jest chorobą zawodową?Ratio decidendi
Organ administracyjny jest związany orzeczeniem lekarskim wydanym przez uprawnioną jednostkę orzeczniczą w przedmiocie stwierdzenia lub braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej. Jeśli lekarze orzecznicy konsekwentnie stwierdzają brak radiologicznych objawów pylicy, a jedynie zmiany odpowiadające innej chorobie (sarkoidozie), organ inspekcji sanitarnej nie może wydać decyzji odmiennej, a sąd administracyjny nie jest uprawniony do kwestionowania treści orzeczeń lekarskich.Stan faktyczny
Skarżący D. K. domagał się stwierdzenia u niego choroby zawodowej – pylicy górników kopalń węgla. Organy administracji sanitarnej, opierając się na trzech orzeczeniach lekarskich, odmówiły stwierdzenia choroby zawodowej, wskazując na brak radiologicznych objawów pylicy oraz obecność zmian odpowiadających sarkoidozie, która nie jest chorobą zawodową. Skarżący kwestionował te ustalenia, powołując się na wcześniejsze rozpoznania i rentę z tytułu pylicy.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć, Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz (spr.), Protokolant St. sekr. sąd. Joanna Spadek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 lipca 2019 r. sprawy ze skargi D. K. na decyzję Śląskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją nr [...] z [...] r. Śląski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w T. nr [...] z [...] r., orzekającą o braku podstaw do stwierdzenia u skarżącego D. K. choroby zawodowej - pylicy górników kopalń węgla, wymienionej w poz. 3.2 wykazu chorób zawodowych, określonego w przepisach w sprawie chorób zawodowych, wydanych na podstawie art. 237 § 1 pkt 3-6 i § 11 ustawy z 26.06.1974r. - Kodeks pracy.
Decyzja została wydana na podstawie art. 138 § 1pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 z późn. zm.), w związku z art. 16 ustawy z 07.04.2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r. poz. 935), art. 2351 Kodeksu pracy (Dz. U. z 2018 r. poz. 917 z późn. zm.) oraz § 8 rozporządzenia Rady Ministrów z 30.06.2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1367).
W uzasadnieniu organ II instancji przedstawił stan faktyczny sprawy.
Przypomniał, że decyzją nr [...] z [...] r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w T. odmówił stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej - pylicy górników kopalń węgla wym. w poz. 3.2 wykazu chorób zawodowych rozporządzenia Rady Ministrów z 30.06.2009 r. w sprawie chorób zawodowych.
Decyzję wydano w oparciu o postępowanie wyjaśniające narażenie zawodowe na pył kamienno-węglowy oraz orzeczenie lekarskie Poradni Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Katowicach z [...] r. nr [...].
Skarżący złożył odwołanie od decyzji PPIS w T. z [...] r. Podniósł, że od 1995 r. jest niezdolny do pracy z powodu chorób oskrzeli i płuc.
Rozpoznając sprawę na skutek tego odwołania, Śląski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny za podstawę rozstrzygnięcia w przedmiocie podejrzenia choroby zawodowej u skarżącego przyjął warunki, jakie powinny być spełnione do uznania zawodowej etiologii rozpoznanego schorzenia, biorąc pod uwagę definicję choroby zawodowej, określonej w art. 2351 ustawy z 26.06.1974 r. Kodeks pracy.
Postępowanie wyjaśniające przeprowadzone przez PPIS w T. wykazało, że skarżący pracował w narażeniu na działanie pyłu kamienno - węglowego w stężeniach okresowo przekraczających dopuszczalne normy w latach 1980-1995 na stanowisku ślusarza pod ziemią.
Skarżący był badany w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy w Katowicach (orzeczenie lekarskie z [...] r. nr [...]), gdzie lekarze specjaliści na podstawie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z 30.06.2009 r. dot. chorób zawodowych orzekli o braku podstaw do rozpoznania obecnie choroby zawodowej - pylicy górników kopalń węgla.
Uzasadniając orzeczenie lekarskie o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej wyjaśniono, iż podstawą rozpoznania pylicy płuc są zmiany stwierdzane na pełnowymiarowym zdjęciu rtg klatki piersiowej, ocenione zgodnie z klasyfikacją Międzynarodowego Biura Pracy (ILO). Badanie radiologiczne z [...] r. nie ujawniło zagęszczeń ogniskowych odpowiadających efektom oddziaływania pyłów zwłókniających, upoważniających bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem do rozpoznania pylicy płuc, w związku z czym obecnie brak jest podstaw do rozpoznania choroby zawodowej pod postacią pylicy górników kopalń węgla.
Orzeczenie lekarskie kompetentnej placówki medycznej I stopnia ŚPWIS uznał za uzasadnione w stopniu pozwalającym na jego przyjęcie za podstawę swojego rozstrzygnięcia i w związku z tym wydał decyzję z [...] r. utrzymującą w mocy decyzję PPIS w T., którą WSA w Gliwicach uchylił wyrokiem z 19.10.2017r.
Zdaniem Sądu: "Wskazanie, że stan stwierdzony w wyniku badań radiologicznych, nie odpowiada objawom pylicy płuc, z powołaniem się tylko na wytyczne MBP ILO, jest stwierdzeniem o cechach arbitralnych. W orzeczeniu pominięte zostało wskazanie podstaw przyjętych wniosków. Wobec tego wymienione orzeczenie, nie odpowiada wymaganiom, które powinna spełniać opinia biegłych. Jest bowiem niekompletne, pozbawione uzasadnienia i z tego powodu nie jest wystarczającą podstawą wydania rozstrzygnięcia w sprawie".
Wobec powyższego ŚPWIS wystąpił do WOPM PChZ w Sosnowcu o wydanie nowego, kompletnego i szczegółowo uzasadnionego orzeczenia lekarskiego.
W odpowiedzi w piśmie z [...] r. lekarze specjaliści przesłali uzupełnienie do wydanego wcześniej orzeczenia stwierdzając, iż zasadniczym celem postępowania orzeczniczego w sprawie choroby zawodowej jest potwierdzenie (bezsporne lub z wysokim prawdopodobieństwem) lub wykluczenie schorzenia powstałego w następstwie narażenia zawodowego. W każdej jednostce chorobowej dla celów diagnostycznych konieczne jest stosowanie pewnych stałych kryteriów (np. objawy kliniczne, badania laboratoryjne czy obrazowe). Istotą pylicy płuc górników kopalń węgla jest powstawanie guzków pyliczych, do rozwoju których dochodzi tylko u części osób narażonych na zapylenie. Zmiany guzkowe uwidaczniają się w badaniu rentgenowskim (stąd badanie RTG klatki piersiowej jest podstawą diagnostyki pylic) i mają pewne cechy typowe - lokalizują się początkowo głównie w środkowych i górnych polach płucnych, a szczyty płuc i kąty przeponowe - żebrowe są z reguły wolne od zmian pyliczych. Uwzględniana w uzasadnieniu orzeczeń Międzynarodowa Klasyfikacja Radiologiczna Pylic nie jest bezwzględnie konieczna do postawienia samego rozpoznania pylicy, natomiast jest istotnym narzędziem porównawczym dla oceny zaawansowania zmian pyliczych, przebiegu pylicy (możliwej progresji zmian) i rokowania. Lekarze ponownie orzekli, iż brak aktualnie w badaniu radiologicznym ww. zmian odpowiadających pylicy płuc praktycznie pozwala na jej jednoznaczne wykluczenie.
Jednocześnie lekarze orzecznicy z WOMP PChZ w Sosnowcu, ustosunkowując się do zarzutów strony podniesionych w skardze do WSA wyjaśnili, że w posiadanej dokumentacji medycznej m.in. z poradni pulmonologicznej i kart informacyjnych z oddziałów chorób płuc brak jest jakichkolwiek sugestii oraz podejrzenia pylicy płuc, a tym bardziej wskazywania domniemanych zmian pyliczych jako przyczyny inwalidztwa. Z analizy tej dokumentacji wynika natomiast, że od 1995r. skarżący był leczony z rozpoznaniem sarkoidozy, potwierdzonej badaniem histopatologicznym ("ogniska ziarniny gruźliczopodobnej ulegające włóknieniu i szkliwieniu. W różnicowaniu należy brać pod uwagę gruźlicę i sarkoidozę.") Po przeleczeniu przeciwprątkowym i braku poprawy wykluczono gruźlicę. Stwierdzono, że niezdolność do pracy związana jest z chorobą śródmiąższową płuc czyli sarkoidozą, rozstrzeniami oskrzeli i przewlekłą obturacyjną chorobą płuc. Schorzenia te nie mają związku z pracą zawodową. Zmiany w obrazie radiologicznym płuc badanego odpowiadają sarkoidozie (zmiany miąższowe guzkowe i siateczkowo-guzkowe, zwapnienia, zmiany włókniste). Lekarze stwierdzili, że mogą one na pewnym etapie wymagać różnicowania z pylicą, ale rozstrzygające w tym przypadku jest przytoczone powyżej badanie histopatologiczne. Leczenie polegające na stosowaniu steroidów (ostatnio [...]) jest również typowe dla tej jednostki chorobowej.
Reasumując, specjaliści z WOMP PChZ w Sosnowcu podtrzymali swoje stanowisko o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej.
Następnie ŚPWIS zwrócił się również do Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w Sosnowcu o wydanie orzeczenia lekarskiego w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym. Po badaniu strony w Instytucie [...] r., lekarze orzecznicy podobnie jak lekarze z placówki medycznej I stopnia wydali orzeczenie lekarskie o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej (orzeczenie lekarskie nr [...] z [...] r.). Wyjaśnili, że podstawą rozpoznania pylicy płuc u górników kopalń węgla jest stwierdzenie na pełnowymiarowym zdjęciu RTG klatki piersiowej w pozycji tylno-przedniej zmian ogniskowych w płucach (zacienień okrągłych, regularnych) mogących odpowiadać efektom oddziaływania pyłów zwłókniających na miąższ płucny. Dodali także, że skarżący był kilkakrotnie hospitalizowany między innymi na oddziale pulmonologicznym na przełomie sierpnia i września 2017 r. gdzie rozpoznano: "Sarkoidozę płuc. Przewlekła zaporowa choroba płuc". Lekarze podali również wyniki badań spirometrycznych oraz gazometrycznych, które nie wykazały zaburzeń wentylacji oraz cech niewydolności oddechowej.
Podsumowując, w związku z brakiem radiologicznych objawów pylicy płuc - nie rozpoznano bezspornie lub z dużym prawdopodobieństwem choroby zawodowej wymienionej w poz. 3.2 wykazu chorób zawodowych.
W związku z informacją o prawie do zajęcia stanowiska wobec zgromadzonych dowodów skarżący stwierdził, że nie zgadza się z orzeczeniem lekarskim wydanym w IMP i ZŚ w Sosnowcu. Do pisma dołączył kserokopię karty informacyjnej oddziału pulmonologicznego Samodzielnego Publicznego Szpitala Klinicznego nr [...] im. [...], w której m. in. zawarto rozpoznanie: "Sarkoidoza. POCHP". Nadesłana dokumentacja medyczna była oceniana przez lekarzy IMP i ZŚ w Sosnowcu, którzy stwierdzili, iż nie sugeruje ona pylicy płuc.
Reasumując, ŚPWIS w postępowaniu po wyroku WSA w Gliwicach uzupełnił materiał dowodowy o opinię lekarską - uzupełniającą z WOMP PChZ w Sosnowcu, a także otrzymał nowe orzeczenie lekarskie z jednostki orzeczniczej II stopnia. W obu opiniach orzecznicy wyjaśnili, że w zakresie chorób zawodowych podstawą rozpoznania klinicznego pylicy płuc górników kopalń węgla jest stwierdzenie na pełnowymiarowym zdjęciu radiologicznym klatki piersiowej w pozycji tylno- przedniej zmian ogniskowych w miąższu płucnym mogących odpowiadać efektom oddziaływania pyłów środowiska kopalnianego na miąższ płucny. Rozpoznanie tego rodzaju pylicy płuc wymaga wykazania obecności na zdjęciu RTG ściśle określonego typu zmian tj. zwykle małych zacienień okrągłych i regularnych (typu p, q, r - zależnie od ich wielkości) oraz odpowiedniej kategorii tych zmian, czyli ich gęstości (kategorie 1, 2, 3), ocenianych przez porównywanie ze standardami radiologicznymi klasyfikacji radiologicznej pylic, która została opracowana przez ekspertów Międzynarodowego Biura Pracy w Genewie. Rzadziej w przebiegu pylicy obserwuje się duże zacienienia (o średnicy powyżej 1 cm) typu A, B i C (zależnie od ich wielkości), które również porównuje się ze standardami radiologicznymi ILO.
Wydana przez Międzynarodowe Biuro Pracy "Klasyfikacja" ma charakter zaleceń, a nie wiążących reguł. Celem wydanej klasyfikacji pylic było wyłącznie ułatwienie i ujednolicenie opisywania indywidualnych objawów pylicy płuc takich jak zacienienia, zagęszczenia drobnoguzkowe itp. Międzynarodowa klasyfikacja radiologiczna pylic jest narzędziem używanym na całym świecie w celu poprawy nadzoru zdrowia pracowników, prowadzenia badań epidemiologicznych i porównywania danych statystycznych. Nie służy ona natomiast tworzeniu prawnej definicji choroby - pylicy płuc.
Klasyfikacja ta zatem nie implikuje prawnych definicji pylicy ani zasad oceny zdolności do pracy i uprawnień do odszkodowania, ale umożliwia systematyczny i porównywalny opis radiologicznych zmian w obrębie narządów klatki piersiowej, wywołanych wdychaniem pyłów zwłókniających i jest przeznaczona do oceny radiogramów tylno-przednich klatki piersiowej.
Dalej organ wyjaśnił, że proces pyliczy przebiega powoli i nie wymaga weryfikacji radiologicznej w krótkim okresie czasu, dlatego też w rozpoznawaniu pylicy płuc nie stosuje się ograniczenia czasowego i choroba ta może być rozpoznawana nawet długo po ustaniu narażenia zawodowego, np. podczas kolejnych radiologicznych badań kontrolnych w PChZ WOMP w Sosnowcu. Po rozpoznaniu pylicy płuc może zostać wszczęte kolejne postępowanie prowadzące do stwierdzenia choroby zawodowej.
Badania czynnościowe układu oddechowego (spirometria, bodypletyzmografia, gazometria, dyfuzja gazów), inne badania obrazowe klatki piersiowej mają znaczenie pomocnicze; służą ocenie wydolności układu oddechowego oraz wykorzystywane są w diagnostyce różnicowej. Ich wartość diagnostyczna w przypadku podejrzenia pylicy górników jest ograniczona. Bez wątpienia ocena radiologiczna na zdjęciu RTG ma znaczenie pierwszorzędne w diagnostyce tego rodzaju pylicy.
Natomiast orzeczenia lekarskie jednostek właściwych do rozpoznania chorób zawodowych mają charakter opinii biegłego, a organ prowadzący postępowanie jest nim związany, gdyż orzeczenie lekarskie stanowi jedyny wiarygodny środek dowodowy służący stwierdzeniu choroby zawodowej, jeśli nie budzi wątpliwości w świetle pozostałych dowodów.
Na to rozstrzygnięcie skarżący wywiódł skargę do sądu administracyjnego. Nie sformułował w niej konkretnych zarzutów, lecz stwierdził, że nie zgadza się z opiniami lekarzy. Podniósł, że po raz pierwszy podstawą renty był bronchit nawrotowy, rozstrzenia oskrzeli i oskrzelików, zmiany pyliczne. Podejrzenie zmian pylicznych i wskazanie do badań w poradni chorób zawodowych było też sformułowane w opinii biegłego R. S. z 2005r. Odnośnie sarkoidozy oświadczył, że ma ją już czterokrotnie uleczoną.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Przypomniał, że lekarze orzecznicy stwierdzili, że zmiany w obrazie radiologicznym płuc badanego odpowiadają sarkoidozie (zmiany miąższowe guzkowe i siateczkowo-guzkowe, zwapnienia, zmiany włókniste). Przyznali, że mogą one na pewnym etapie wymagać różnicowania z pylicą, ale rozstrzygające w tym przypadku jest badanie histopatologiczne, które wskazuje na sarkoidozę. Leczenie polegające na stosowaniu steroidów (ostatnio [...]) jest również typowe dla tej jednostki chorobowej. Dodali także, że skarżący był kilkakrotnie hospitalizowany między innymi na oddziale pulmonologicznym na przełomie sierpnia i września 2017 r. gdzie rozpoznano: "Sarkoidoza płuc. Przewlekła zaporowa choroba płuc".
Odnosząc się do załączonego do skargi fragmentu opinii lekarza R.S. z 2005 r. organ zaznaczył, iż także ona w żaden sposób nie potwierdza u strony pylicy płuc. Znajduje się w niej natomiast rozpoznanie sarkoidozy co jest również zgodne z rozpoznaniem stwierdzonym w orzeczeniach lekarskich jednostek orzeczniczych I i II stopnia.
Na rozprawie 25 lipca 2019r. skarżący podtrzymał dotychczasowe twierdzenia, oświadczył, że sarkoidoza została wyleczona, a na pylicę wskazuje fakt, że ma zwapnienie węzłów chłonnych. Również rentę w 1995r. dostał z rozpoznaniem pylicy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Materialnoprawną podstawę orzekania w przedmiocie choroby zawodowej stanowi art. 2351 ustawy z 26.06.1974r. Kodeks pracy (t.j. Dz. U. z 2018., poz. 917 tj. w wersji obowiązującej w dniu wydania zaskarżonej decyzji) – dalej powoływany jako "K.p." i przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z 30.06.2009r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2013r., poz. 1367) – dalej wskazywane jako "rozporządzenie."
Zgodnie z art. 2351 K.p., za chorobę zawodową uważa się chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym".
Stosownie do § 8 ust. 1 rozporządzenia ws. chorób zawodowych, decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika.
W myśl § 6 ust. 1 rozporządzenia orzeczenie o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania, zwane dalej "orzeczeniem lekarskim", na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika lub byłego pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego wydaje lekarz, o którym mowa w § 5 ust. 1, tj. lekarz spełniający wymagania kwalifikacyjne określone w przepisach wydanych na podstawie art. 9 ust. 3 ustawy z 27.06.1997 r. o służbie medycyny pracy (Dz. U. z 2004 r. Nr 125, poz. 1317, z późn. zm.), zatrudniony w jednej z jednostek orzeczniczych, o których mowa w ust. 2 i 3 rozporządzenia.
Choroba zawodowa jest więc pojęciem prawnym oznaczającym zachorowanie, które pozostaje w związku przyczynowym z pracą, ujęte w wykazie chorób zawodowych.
Zatem dla stwierdzenia choroby zawodowej konieczne jest spełnienie trzech warunków:
- wydanie orzeczenia lekarskiego przez uprawnionego lekarza, zatrudnionego w jednostce orzeczniczej...
- stwierdzającego chorobę mieszczącą się w wykazie chorób zawodowych,
- wyniki oceny warunków pracy pozwalają na stwierdzenie bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana narażeniem zawodowym.
Z powyższego wynika, że organ uprawniony do orzekania o stwierdzeniu choroby zawodowej lub o braku podstaw do jej stwierdzenia, wydając rozstrzygnięcie jest związany orzeczeniem lekarskim wydanym w sprawie. Analiza dokumentacji lekarsko-medycznej pracownika pod kątem ewentualnej zawodowej etiologii schorzenia należy do kompetencji lekarzy orzeczników, a nie organów inspekcji sanitarnej, gdyż to lekarzom orzecznikom, jako specjalistom medycyny pracy, znana jest specyfika czynności zawodowych mogących mieć wpływ na rozwój schorzeń ujętych w wykazie chorób zawodowych. To oni posiadają doświadczenie i wiedzę do oceny wpływu sposobu wykonywanej pracy i warunków istniejących w środowisku pracy na powstanie choroby.
Nadto organy Inspekcji Sanitarnej nie mogą wydać decyzji wbrew lub niezgodnie z orzeczeniem lekarskim, jeżeli zostało ono wydane z zachowaniem norm zamieszczonych w rozporządzeniu w sprawie chorób zawodowych, a - zdaniem Sądu - tak właśnie jest w niniejszym przypadku.
Zauważyć należy, że w sprawie wydane zostały trzy orzeczenia lekarskie, a wnioski z nich wynikające są zbieżne co do tego, że u skarżącego nie stwierdzono choroby zawodowej, zatem nie została spełniona żadna z przesłanek wskazanych w punktach 2-3.
W orzeczeniu z [...] r. nr [...] lekarze orzecznicy Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Katowicach – w oparciu o badanie radiologiczne z [...] r. - stwierdzili, że nie zostały ujawnione zagęszczenia ogniskowe odpowiadające efektom oddziaływania pyłów zwłókniających, upoważniających do rozpoznania pylicy płuc, w związku z czym brak jest podstaw do rozpoznania tej choroby.
Jednocześnie w opinii tej stwierdzili, że skarżący od 1995r. ma przyznane świadczenie rentowe w związku z rozpoznaniem i leczeniem sarkoidozy wielonarządowej, co z jednej strony potwierdza prawidłowość orzeczeń lekarskich, z drugiej pozostaje w sprzeczności z twierdzeniem strony zawartym w skardze co do tego, że podstawą przyznania mu renty był bronchit nawrotowy, rozstrzenia i zmiany pyliczne.
W związku z wyrokiem WSA w Gliwicach o sygn. akt IV SA/Gl 396/17 lekarz WOMP wydał [...] r. orzeczenie uzupełniające, w którym stwierdził, że "brak aktualnie w badaniu radiologicznym zmian odpowiadających pylicy płuc, (opisanych w tym orzeczeniu) praktycznie pozwala na jej jednoznaczne wykluczenie". Podniósł w niej również, że w dokumentacji pochodzącej zarówno z poradni pulmonologicznej, jak i kart informacyjnych oddziałów szpitalnych brak jest jakiejkolwiek sugestii odnośnie pylicy, jest natomiast informacja, że skarżący już od 1995r. jest leczony z rozpoznaniem sarkoidozy, która została potwierdzona wynikami badania histopatologicznego. Przy czym o ile z wcześniejszej dokumentacji wynikało, że w różnicowaniu należy brać pod uwagę gruźlicę i sarkoidozę, o tyle po przeleczeniu przeciwprątkowym gruźlica została wykluczona. Istniejące u strony zmiany mogą wymagać różnicowania z pylicą, ale badanie histopatologiczne jest w takim przypadku rozstrzygające. Podniósł także, że stosowane u strony leczenie steroidami (ostatnio we wrześniu 2016r.) jest również typowe dla sarkoidozy.
W sprawie zostało także sporządzone orzeczenie jednostki orzeczniczej II stopnia, tj. Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w Sosnowcu nr [...] z [...]., w którym opiniujący lekarz stwierdził, że skarżący był badany w Przychodni IMPiZŚ [...]. i po jego zbadaniu i zapoznaniu się ze zgromadzoną dokumentacją ponownie nie znaleziono podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Przypomniał, że sarkoidoza została rozpoznana także w związku z pobytem strony na oddziale pulmonologicznym w 2017r., gdzie rozpoznano: "Sarkoidoza płuc. Przewlekła zaporowa choroba płuc." Powołał się także na badanie TK z [...]. , które również nie sugeruje pylicy, lecz sarkoidozę. Podniósł brak radiologicznych objawów pylicy płuc, co uniemożliwiło rozpoznanie choroby zawodowej.
Z powyższego wynika, że trzy opinie lekarzy orzeczników potwierdzone wynikami badań rtg i TK są zbieżne co do tego, że skarżący choruje na sarkoidozę, a nie pylicę i w związku z tym brak jest podstaw do rozpoznania tej choroby zawodowej.
Nadto należy zauważyć, że w aktach administracyjnych sprawy znajduje się także karta informacyjna z leczenia na Oddziale Pulmonologicznym Szpitala Klinicznego nr [...] w Z., gdzie jako rozpoznanie wskazano: "Sarkoidoza. POCHP", co dodatkowo potwierdza ustalenia lekarzy orzeczników.
Nadto skarżący powołał się w skardze na opinię biegłego R. S., jednak jej nie załączył do skargi, nie ma jej także w aktach administracyjnych. Załącznikiem do skargi jest bowiem kserokopia 10. strony niezidentyfikowanego i niepodpisanego dokumentu, który – wobec faktu, że nie wiadomo kiedy i przez kogo został sporządzony – nie może stanowić dowodu w sprawie.
Przytoczenie obszernych fragmentów wydanych w sprawie opinii było – zdaniem Sądu – konieczne, albowiem skarżący podnosi twierdzenie o tym, że choruje na pylicę, podczas gdy lektura opinii prowadzi do wniosku wręcz przeciwnego - że lekarze orzecznicy jednostki orzeczniczej zarówno I, jak i II stopnia konsekwentnie i bez żadnych rozbieżności twierdzą, że wyniki badań nie wskazują na pylicę, w kierunku której prowadzone jest postępowanie, lecz na sarkoidozę czyli schorzenie, które nie stanowi choroby zawodowej.
Skoro zatem lekarze orzecznicy nie stwierdzili istnienia choroby znajdującej się w wykazie chorób zawodowych oczywistym jest, że bezprzedmiotowa jest analiza przesłanki trzeciego w wymienionych warunków, tj. ustalenie wpływu środowiska pracy na chorobę, której istnienia nie stwierdzono.
Natomiast ani Sąd, ani organy inspekcji sanitarnej nie są uprawnione do kwestionowania treści orzeczeń lekarskich. Zauważyć bowiem należy, że orzekanie w przedmiocie chorób zawodowych zostało powierzone wyspecjalizowanym jednostkom i zatrudnionym w nich lekarzom specjalistom z zakresu medycyny pracy, którzy posiadają konieczne kwalifikacje i kompetencje do oceny wpływu środowiska pracy o określonych parametrach na organizm ludzki. Dlatego orzeczenie lekarskie wydane w toku postępowania o stwierdzenie choroby zawodowej posiada walor zbliżony do opinii biegłego.
Badając kwestię zastosowania przepisów procesowych, Sąd doszedł do przekonania, że postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone prawidłowo.
W przedmiotowej sprawie organ zgromadził konieczne dowody i oparł rozstrzygnięcie na trzech orzeczeniach lekarskich, których wnioski były zbieżne. Gromadzenie dalszych orzeczeń w sytuacji, gdy stan faktyczny został już ustalony ponad wszelką wątpliwość było nie tylko zbędne, ale mogłoby narazić organ na zarzut przewlekłości postępowania, która ma miejsce w sytuacji dokonywania przez organ czynności, w tym przeprowadzania dowodów, które nie są istotne z punktu widzenia sposobu rozstrzygnięcia sprawy.
W sytuacji, gdy z trzech orzeczeń lekarskich wynika, że skarżący nie cierpi na chorobę zawodową, w ocenie Sądu stan faktyczny został wyjaśniony i nie istniały już żadne konieczne do przeprowadzenia dowody. Trudno bowiem wymagać od organu gromadzenia kolejnych orzeczeń w sytuacji, gdy już wydane są zbieżne co do zawartych w nich ustaleń.
W tym stanie rzeczy, uwzględniając związanie organów Inspekcji Sanitarnej orzeczeniami uprawnionych lekarzy, zasadnie organy obu instancji orzekły o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej.
Ponieważ Sąd nie dostrzegł wad zaskarżonego rozstrzygnięcia, na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło