III SA/Gl 1205/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Jolanta Skowronek po rozpoznaniu w dniu 18 września 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "A" Spółka jawna w B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Wnioskiem z dnia [...] r. skarżąca Spółka domagała się zwolnienia od kosztów sądowych (tj. opłat sądowych i wydatków). W jego uzasadnieniu podała, że do momentu zawieszenia działalności w dniu [...] r. zajmowała się handlem hurtowym i detalicznym sprzętem elektronicznym. Poza kapitałem w wysokości [...]zł nie posiada żadnego majątku i nie uzyskuje żadnych dochodów. Środki finansowe, którymi dysponowała zostały zablokowane, a bank zawiesił udostępnioną jej linię kredytową. Podobnie powstała z rozliczenia zabezpieczenia nadpłata w wysokości 86.972,20 zł została zaliczona na poczet zaległości w podatku od towarów i usług. Jako uzupełnienie podanych wyżej danych do akt sprawy przedłożono: zaświadczenie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] r., z którego ustalono, że wniosek o zawieszenie działalności złożono [...] r. Jednakże dopiero od [...] r. Spółka nie składała deklaracji podatkowych. Poza wydatkami rzędu 1.700,00 zł w latach 2009/2010 nie osiągnęła żadnych przychodów (vide: podsumowanie KPiR). Z informacji pochodzących z Krajowego Rejestru Sądowego wynika, że jej wspólnikami są: J. B., M. S. oraz M. S.. Ich miesięczne dochody wynoszą: 1.500,00 zł, 6.500,00 zł i 1.500,00 zł (vide: złożone na druku PPF oświadczenia majątkowe). Zarówno J. B. jak i M. S. pozostają w związku małżeńskim, w którym obowiązuje ustrój rozdzielności majątkowej. Na ich utrzymaniu pozostaje ponadto po dwoje małoletnich dzieci. Z kolei M.S. prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z konkubiną, z którą wychowuje małoletnie dziecko. Łączne dochody wspólników i osób pozostających z nimi we wspólnym gospodarstwie domowym wynoszą: 6.500,00 zł, 8.000,00 zł i 3.500,00 zł. Jako składniki posiadanego majątku wymienili: dom o pow. 250 m2 będący własnością żony M.S. podobnie jak działka o pow. 0,9 ha oraz budynek mieszkalny i samochód należący do żony J. B.. Natomiast M. S. jest właścicielem mieszkania o pow. 70 m2, które jest obciążone hipotecznie. Z rachunków bankowych wspólników wynika, że dostępne środki wynoszą: 5.097,66 zł (J.B.), 286,07 zł (M. S.), 906,72 zł (M.S.). Mając na uwadze wszystkie podniesione wyżej okoliczności zważono, co następuje. Stosownie do treści art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., osobie prawnej lub innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym - obejmującym zgodnie z art. 245 § 3 ustawy p.p.s.a. zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmującym tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego – gdy ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. W tym miejscu należy zauważyć, iż przywołany przepis stanowi odstępstwo od generalnej zasady odpłatności wymiaru sprawiedliwości obowiązującej w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym, w myśl której strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 199 ustawy p.p.s.a.), zatem jego stosowanie może mieć miejsce jedynie w takich sytuacjach, kiedy uzasadnione jest zapewnienie stronie będącej osobą prawną – prawa do sądu pod warunkiem, iż ta wykaże, tj. udowodni w sposób wystarczająco przekonujący istnienie okoliczności uzasadniających zwolnienie jej z obowiązku uiszczania występujących w sprawie kosztów sądowych, w tym należnego od wniesionej skargi wpisu sądowego. Z regulacji zawartej w art. 246 § 2 pkt 2 ustawy p.p.s.a. wypływa bowiem jednoznaczny wniosek, iż to na wnioskodawcy spoczywa ciężar wykazania w znaczeniu udowodnienia, przedstawienia czegoś w sposób przekonujący, unaocznienia (por. Słownik języka polskiego pod redakcją prof. Mieczysława Szymczaka, tom III, Wydawnictwo Naukowe PWN, Sp. z o.o. - Warszawa 1978, wydanie IX z 1994 r., str. 805), że osoba prawna lub inna jednostka organizacyjna ubiegająca się o prawo pomocy nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Tym samym rozstrzygnięcie złożonego wniosku zależy w gruncie rzeczy od tego, co zostanie przez wnioskodawcę udowodnione (por. J.P.Tarno "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi". Komentarz, Wyd. Prawnicze Lexis Nexis, Warszawa 2004 r., str. 319). Tymczasem w rozpoznawanej sprawie analiza przedłożonych do akt dokumentów źródłowych nie daje podstaw do uwzględnienia złożonego wniosku. Należy bowiem zauważyć, że choć skarżąca poza kapitałem w wysokości [...] zł nie posiada żadnego majątku, nie prowadzi działalności, gdyż ta od [...] r. jest zawieszona i nie składa od lutego 2010 r. deklaracji podatkowych, albowiem poza wydatkami rzędu 1.700,00 zł przychód za lata 2009/2010 nie został osiągnięty, to jednak wnioskodawcą jest Spółka jawna. Powyższa okoliczność ma istotne znaczenie w sprawie oznacza bowiem, że ocena zasadności złożonego wniosku nie może odbywać się w oderwaniu od oceny sytuacji finansowej wspólników tejże Spółki. Stosownie bowiem do art. 22 § 2 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. Nr 94, poz. 1037 ze zm.) każdy wspólnik odpowiada za zobowiązania spółki bez ograniczenia całym swoim majątkiem solidarnie z pozostałymi wspólnikami oraz ze spółką. Odpowiedzialność ta ma charakter odpowiedzialności osobistej, nieograniczonej, solidarnej i subsydiarnej. Również art. 115 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749) stanowi, iż wspólnik spółki cywilnej, jawnej, partnerskiej oraz komplementariusz spółki komandytowej albo komandytowo-akcyjnej odpowiada całym swoim majątkiem solidarnie ze spółką i z pozostałymi wspólnikami za zaległości podatkowe spółki. Tymczasem jak ustalono z nadesłanych dokumentów źródłowych wspólnikami Spółki "A" są: J. B., M. S. oraz M.S.. Ich miesięczne dochody wynoszą: 1.500,00 zł, 6.500,00 zł i 1.500,00 zł (vide: oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach). Jednakże M. S. poza należnościami ze stosunku pracy jest jeszcze razem z żoną J. B. wspólnikiem Spółki jawnej ""B"", która w ubiegłym roku wypracowała dochód rzędu [...] zł, co oznacza, że przypadający mu stosownie do posiadanego udziału zysk wynosił [...] zł. Natomiast w sierpniu bieżącego roku jego dochody opiewały na kwotę [...] zł (vide: wyciąg z rachunku bankowego), podczas gdy na posiadane przez J. B. i M. S.o rachunki bankowe wpłynęły środki rzędu: 5.500,00 zł i 2.909,80 zł. Wobec powyższego przyjąć należało, iż strona skarżąca nie wykazała jakoby sytuacja materialna jej wspólników uniemożliwiała poniesienie występujących w sprawie kosztów sądowych. Dlatego też, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w zw. z art. 258 § 3 oraz art. 245 § 1 i § 3 w zw. z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono orzec jak w sentencji.