III SA/Gl 1283/06

Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Gabriel Radecki po rozpoznaniu w dniu 17 października 2007 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. H., prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą "A" na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy. Pełnomocnik skarżącej, będący adwokatem, wnosząc skargę kasacyjną od wyroku z dnia 16 maja 2007 r., przedstawił jej wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podniosła, że jej dochody, wynoszące średnio około [...] zł miesięcznie, muszą jej wystarczyć na pokrycie kosztów utrzymania mieszkania "w wysokości [...] zł czynsz plus ok. [...] zł prąd" oraz wychowania [...] uczących się dzieci, z których jedno leczy się w poradni [...] (według wniosku koszty nauki oscylują wokół [...] zł, zaś jednorazowy koszt wykupu lekarstw – "maksymalnie" [...] zł). Jako składniki swojego majątku wymieniła prawo do lokalu, w którym zamieszkuje, oraz dwa samochody ciężarowe wykorzystywane w prowadzeniu działalności gospodarczej. Do wniosku dołączono wydruki sumy księgi przychodów i rozchodów w przedsiębiorstwie skarżącej za okresy od [...] do [...] r. (według ostatniego z nich od początku roku obroty przedsiębiorstwa wyniosły [...] zł, koszty [...] zł, zaś saldo, które w każdym miesiącu przyjmowało wartości dodatnie, [...] zł). Wykonując wezwanie referendarza sądowego do uzupełnienia danych zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy, m. in. poprzez przedłożenie wyciągów i wykazów z rachunków bankowych należących do skarżącej oraz osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym, pełnomocnik skarżącej nadesłał w szczególności: wydruki z należących do skarżącej rachunków w Banku [...] (saldo dodatnie na tym rachunku na dzień [...] r. wynosiło [...] zł, a pośród operacji wyszczególnionych na wydruku szczególną uwagę zwraca wpłata własna na rachunek kwoty [...] zł w dniu [...] r. Kwota ta w tym samym dniu została przelana, jako "zasilenie rachunku", na rachunek skarżącej, z którego wydruku nie przedstawiono. Skądinąd dnia [...] r. za pośrednictwem rachunku w Banku [...] zasilono rachunek należący do syna skarżącej, z którego również, pomimo wezwania, nie przedłożono wyciągu) oraz w banku [...] (saldo ujemne na tym rachunku w dniu [...] r. wyniosło [...] zł), kopii deklaracji PIT-36L (według niej skarżąca za [...] r. z działalności gospodarczej wykazała przychody w kwocie [...] zł, koszty ich uzyskania w kwocie [...] zł oraz dochód w kwocie [...] zł), PIT-37 (skarżąca wykazała dochód ze stosunku pracy w kwocie [...] zł) i VAT-7 za okresy od [...] do [...] r. (najwyższa z wykazanych w nich podstaw opodatkowania to [...] zł za [...], zaś najniższa to [...] zł za [...]), wydruk sumy przychodów i rozchodów za [...] r. (według niego przychody w tym miesiącu zamknęły się kwotą [...] zł, zaś wydatki – [...] zł, co dało saldo dodatnie w wysokości [...] zł; od początku roku wskaźniki te przybrały wartości odpowiednio: [...] zł, [...] zł i [...] zł) oraz obszerną dokumentację medyczną córki skarżącej. Skarżącej przyznano już w niniejszym postępowaniu prawo pomocy – postanowieniem z dnia 8 listopada 2006 r. zwolniono ją od kosztów sądowych w zakresie obejmującym część każdorazowej opłaty sądowej przekraczającej kwotę [...] zł. Mając na uwadze powyższe, zważono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym – czyli w myśl art. 245 § 3 tego Prawa obejmującym m. in. zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub w części następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Strona, wnosząc o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie, powinna zatem udowodnić istnienie tego faktu. Innymi słowy, na skutek wskazanych przez nią dowodów musi zostać osiągnięty stan pewności co do tego, iż nie jest ona w stanie pokryć pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Odnosząc te uwagi do rozpatrywanej sprawy, należy mieć również na względzie, że zachowało moc postanowienie z dnia 8 listopada 2006 r., którym zwolniono skarżącą od kosztów sądowych w zakresie obejmującym część każdorazowej opłaty sądowej przekraczającej kwotę [...] zł. Postanowienie to nadal ogranicza bowiem stronie obowiązek uiszczenia opłat sądowych, w tym wpisu od skargi kasacyjnej, do wskazanej kwoty. W konsekwencji rozstrzygnięcie wniosku złożonego obecnie sprowadza się w istocie do odpowiedzi na pytanie, czy wnioskodawczyni jest w stanie ponieść koszty w takiej wysokości, przy uwzględnieniu, że również w sprawie o sygn. akt III SA/Gl 1582/03, w której także wniosła skargę kasacyjną, zwolniono ją od opłat sądowych w identycznej części. Tym samym trzeba rozważyć, czy zachodzą podstawy do tego, by odstąpić od tej oceny najogólniej rozumianej sytuacji materialnej skarżącej, którą wyrażono w postanowieniu z dnia 8 listopada 2006 r., a to poprzez jej złagodzenie i przyjęcie, iż bez wspomnianego uszczerbku utrzymania koniecznego nie jest ona w stanie zapłacić kosztów sądowych bądź w ogóle, bądź w takiej części, jak określona tamtym orzeczeniem. Zdaniem rozpoznającego wniosek takich podstaw brak. Skarżąca osiąga bowiem stałe, stosunkowo znaczne dochody, które zresztą, co wymaga podkreślenia, we wniosku podała w wysokości wyższej ([...] zł) niż we wniosku wcześniejszym ([...] zł), co sugeruje nawet poprawę jej możliwości finansowych. Spostrzeżenie to znajduje potwierdzenie w analizie dokumentów związanych z działalnością gospodarczą wnioskodawczyni. W ich świetle jej przedsiębiorstwo prosperuje wszak dobrze, przynosi dochody, a jego sytuacja cechuje się stabilnością. W tym kontekście warto w szczególności zwrócić uwagę na wartości, jakie osiągają obrót przedsiębiorstwa (por. deklaracje dla podatku od towarów i usług oraz wydruki sum przychodów i rozchodów za poszczególne miesiące) oraz koszty działalności, w tym wydatki, które jednak zawsze są dużo niższe niż przychody (por. wydruki sum przychodów i rozchodów, a także zeznanie podatkowe za [...] r.). Przekraczają one bowiem niewspółmiernie sumę wpisów od skarg kasacyjnych, jakie skarżąca powinna uiścić w swych sprawach. W efekcie, w ocenie rozpoznającego wniosek, nic nie stoi na przeszkodzie, aby w strukturze tych wydatków znalazło się miejsce na kwoty potrzebne na opłacenie rozpatrywanych wpisów i ewentualnie kolejnych opłat sądowych i to pomimo tego, iż strona stoi przed koniecznością ponoszenia innych wydatków, zwłaszcza na leczenie córki. Jest tak tym bardziej dlatego, że saldo dodatnie na rachunku skarżącej w Banku [...] stanowi [...] należnego w sprawie wpisu od skargi kasacyjnej. Kontynuując ten ostatni wątek, trzeba wytknąć pełnomocnikowi wnioskodawczyni, że nie wykonał w całości wezwania do uzupełniania danych zawartych we wniosku w zakresie dotyczącym wyciągów z rachunków bankowych. Z nadesłanych wyciągów, które skądinąd również dokumentują operacje opiewające na kwoty wielokrotnie przewyższające wartość wspomnianych wpisów (np. wpłata w dniu [...] r. na rachunek w Banku [...] kwoty [...] zł., pochodzącej z nieznanych źródeł i jej natychmiastowy przelew na "firmowy" rachunek skarżącej, z którego wydruku już nie przedstawiono), wynika przecież jednoznacznie, jak już była o tym mowa wyżej, iż nie przedłożono takich wyciągów z co najmniej dwóch rachunków. Tym samym obraz sytuacji finansowej skarżącej i jej rodziny jest niekompletny, co również uniemożliwia uwzględnienie wniosku. W związku z powyższym na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.