III SA/Gl 1302/10

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Leszek Wolny po rozpoznaniu w dniu 6 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J.T. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług w kwestii wniosku o przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: zwolnić skarżącą od kosztów sądowych. W dniu 30 maja 2011 r. (data nadania w urzędzie pocztowym), J.T. złożyła na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy. Strona wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu swojego wniosku, skarżąca stwierdziła, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych, ponieważ z prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej uzyskuje bardzo niskie dochody. Wnioskodawca otrzymuje również rentę z tytułu niezdolności do pracy. W związku z prowadzonym postępowaniem podatkowym, organy zabezpieczyły jej konta bankowe i wnioskodawca nie ma aktualnie dostępu do jakichkolwiek zasobów pieniężnych. Świadczenie rentowe zostało również zajęte przez komornika. Wszystko to skutecznie uniemożliwia skarżącej dochodzenie jej praw przed sądami. Ponadto, pod koniec 2009 r. zdiagnozowano u J.T. nowotwór [...]. Fakt ten powoduje konieczność prowadzenia leczenia i stosowania bardzo drogich leków – większa część dochodów strony przeznaczana jest właśnie na zakup tych leków. Strona skarżąca nie posiada żadnych nieruchomości, zasobów pieniężnych, papierów wartościowych, ani oszczędności o wartości przekraczającej 3.000 Euro. Jest natomiast współwłaścicielką samochodu osobowego marki [...]. Jej udział we własności tego samochodu jest jednak obecnie zajęty przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. Wnioskodawca prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe. Jej źródłem utrzymania jest prowadzona przez nią działalność gospodarcza ("A"). Przynosi ona jednak stratę, która wynosi aktualnie (od początku bieżącego roku) 3.877,43 zł. Do akt III SA/Gl 1303/10 skarżąca dołączyła kserokopię decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, z której wynika, że orzeczono wobec niej okresową całkowitą niezdolność do pracy. W tym stanie rzeczy przyznano skarżącej rentę z tytułu całkowitej niezdolności do pracy. Świadczenie to przysługuje stronie do dnia [...] r. Wysokość świadczenia do wypłaty zamyka się w kwocie 1.045,79 zł miesięcznie. Jednak, jak wynika z pisma komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w S. z dnia [...] r., świadczenie rentowe zostało zajęte w ramach prowadzonego przeciwko stronie postępowania egzekucyjnego. W piśmie z dnia [...] r. złożonym do innej sprawy sądowoadministracyjnej, zawisłej przed tutejszym Sądem skarżąca oświadczyła, że w pierwszej połowie 2010 r. przebywała w szpitalu, gdzie poddana została chemioterapii i radioterapii. Do wniosku strona dołączyła następujące dokumenty: karty wypisowe ze szpitala oraz zaświadczenie o rozpoznanym u niej schorzeniu, protokół zajęcia zabezpieczającego samochodu osobowego marki [...], zawiadomienie o zajęciu zabezpieczającym prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego skarżącej – zabezpieczona należność wynosi 57.984 zł, oraz zaświadczenie o rachunku bankowym wnioskodawcy, wystawionym w dniu [...] r. przez [...] S.A. Oddział w S. W ramach uaktualnienia danych, skarżąca nadesłała: wydruk pocztowego przekazu renty (1.006,91 zł – świadczenie za maj 2011 r.); podsumowanie księgi przychodów i rozchodów za okres od marca 2011 r. do maja 2011 r.; zeznanie PIT- 36 L za 2010 r. oraz zaświadczenie z Banku [...] z dnia [...] r. Z zaświadczenia tego wynika, że firma wnioskodawcy posiada w tym banku dwa rachunki: bieżący i walutowy. Jednocześnie strona posiada da kredyty, określone jako "należności w restrukturyzacji" (w wysokości 53.224,34 zł i 20.262,40 zł). Oba rachunki są aktualnie nadal zablokowane na podstawie czterech tytułów wykonawczych, a łączna suma egzekwowanej kwoty wynosi 355.626 zł. Należy jednak zaznaczyć, że – jak wynika z przedmiotowego zaświadczenia bankowego – sprawy egzekucyjne są obecnie zawieszone. Z załączonych przez skarżącą podsumowań księgi przychodów i rozchodów za miesiące od marca do maja 2011 r. wynika, że prowadzona przez nią działalność gospodarcza rzeczywiście przynosi regularnie straty. Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej P.p.s.a. – stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Z kolei zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a., prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 P.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje z kolei zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części (...) lub obejmuje ustanowienie fachowego pełnomocnika w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 P.p.s.a.). Na wstępie należy zaznaczyć, że J.T. składając wniosek o prawo pomocy, zażądała przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W tym kontekście należy uznać, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania. W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że skarżąca udokumentowała swój aktualny stan majątkowy w sposób rzetelny i wyczerpujący. Z analizy przedłożonych przez nią dokumentów wynika, że spełnia ona przesłanki przyznania jej prawa pomocy w zakresie częściowym. Skarżąca jest osobą samotną. Strona prowadzi działalność gospodarczą. Ostatnio jednak, działalność ta przynosi straty. U wnioskodawcy stwierdzono nowotwór [...], a lekarz orzecznik ZUS w orzeczeniu z dnia [...] r. orzekł, że jest ona osobą całkowicie niezdolną do pracy do dnia [...] r. Jest to o tyle istotne, że skarżąca nie może podejmować dodatkowego zatrudnienia, a w praktyce jakiejkolwiek dodatkowej działalności zarobkowej. Konta bankowe skarżącej są aktualnie zablokowane, na skutek zajęć zabezpieczających dokonanych przez organ skarbowy. Skarżąca wszelkie środki pieniężne niezbędne do zaspokajania swoich podstawowych potrzeb życiowych w rzeczywistości czerpie z limitu debetowego. Jednocześnie, przyznano skarżącej rentę z tytułu całkowitej niezdolności do pracy, która przysługuje jej do dnia [...] r. Jednak z końcem lutego bieżącego roku do świadczenia rentowego również została skierowana egzekucja prowadzona przeciwko skarżącej. Wynika z tego, że sytuacja finansowa skarżącej jest bardzo ciężka. Faktem jest, że wpis sądowy od skargi kasacyjnej w przedmiotowej sprawie wyniósłby 100 zł. Jest to więc relatywnie niska kwota. Należy mieć jednak na uwadze fakt, że obecnie, w tutejszym Sądzie toczy się ponad czterdzieści spraw wnioskodawcy – i w każdej z tych spraw powstaje obowiązek uiszczenia opłaty sądowej w tej samej kwocie (lub w kwocie do niej zbliżonej). W tym stanie rzeczy, na stronie ciąży obowiązek uiszczenia opłat sądowych w łącznej kwocie przekraczającej 4.000 zł. Uiszczenie przez J.T. takiej sumarycznej kwoty z pewnością pociągnie za sobą dla niej samej ewidentny uszczerbek koniecznego utrzymania. W konsekwencji należało ją zwolnić od kosztów sadowych również i w tej sprawie. Mając na względzie powyższe, uznano, iż wnioskodawca wykazała w sposób dostatecznie wiarygodny, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Skutkowało to uwzględnieniem jej żądania w całości. Mając powyższe na uwadze, postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.