III SA/Gl 133/23
WyrokWSA w Gliwicach2023-06-05
Skład orzekający: Krzysztof Wujek, Magdalena Jankiewicz, Marzanna Sałuda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia oddalająca odwołanie od rozstrzygnięcia konkursu ofert na zawieranie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej narusza przepisy postępowania i prawa materialnego, w szczególności zasady równego traktowania świadczeniodawców i uczciwej konkurencji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że postępowanie konkursowe na zawieranie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej nie jest postępowaniem administracyjnym, a przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się do niego tylko w zakresie wynikającym z ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej. Kryteria oceny ofert, w tym kompleksowość świadczeń, wynikają z przepisów prawa i zostały zastosowane równo wobec wszystkich oferentów, co nie narusza zasady równego traktowania i uczciwej konkurencji. Zaproszenie do konkursu nie stanowiło obietnicy zawarcia umowy, a brak nagrywania negocjacji nie jest naruszeniem prawa. W związku z tym skarga została oddalona.Stan faktyczny
Spółka T Sp. z o.o. sp. k. zaskarżyła decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia, która oddaliła jej odwołanie od rozstrzygnięcia konkursu ofert na zawieranie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów postępowania (m.in. KPA) oraz prawa materialnego, w tym zasad równego traktowania i uczciwej konkurencji, twierdząc, że została wprowadzona w błąd co do warunków konkursu i jej oferta została dyskryminowana przez zastosowane kryteria oceny.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz, Sędzia WSA Marzanna Sałuda, Protokolant St. sekretarz sądowy Izabela Maj-Dziubańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 maja 2023 r. sprawy ze skargi T Sp. z o.o. sp. k. w W. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 15 grudnia 2022 r. nr 10/12/2022/OD w przedmiocie oddalenia odwołania oddala skargę.
Decyzją z 15 grudnia 2022 r. o numerze 10/12/2022/OD Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia oddalił odwołanie spółki z o.o. sp. k. T z siedzibą w W. (dalej jako "Skarżąca" lub "Spółka") od rozstrzygnięcia konkursu ofert na zawieranie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej na czas od 1 grudnia 2022 r. do 30 czerwca 2024 r. w rodzaju: ambulatoryjna opieka specjalistyczna – ambulatoryjne świadczenie diagnostyczne kosztochłonne w zakresie badań tomografii komputerowej na obszarze podregionu r. (konkurs ofert o numerze [...]).
Jak wynika z uzasadnienia tej decyzji konkurs ofert ogłoszony został przez Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ. W ogłoszeniu o przeprowadzeniu konkursu wskazany został rodzaj świadczeń, obszar, na którym miały być wykonywane, ich wartość oraz maksymalna liczba umów, jakie zostaną zawarte w wyniku rozstrzygnięcia konkursu – jedna umowa.
Do konkursu zgłosiło się dwóch oferentów. W części jawnej konkursu obie ich oferty zostały ocenione jako spełniające wymogi określone w przepisach prawa. W części niejawnej Komisja Konkursowa oceniła oferty i w wyniku tej oceny oferta Skarżącej nie została wybrana.
Jak dalej wskazał Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia (w skrócie jako "Prezes NFZ" lub "Organ") konkurs został przeprowadzony na podstawie przepisów ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (t.j. w Dz.U. z 2022 r., poz. 2561) oraz przepisach wykonawczych do ustawy zawartych w rozporządzeniach Ministra Zdrowia: z 8 września 2015 r. w sprawie ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (Dz.U. z 2022 r., poz. 787), z 5 sierpnia 2016 r. w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (Dz.U. z 2016 r., poz. 1372), z 6 listopada 2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu ambulatoryjnej opieki specjalistycznej (Dz.U. z 2016 r., poz. 357).
W skardze na tę decyzję spółka T zarzuciła Organowi naruszenie:
1) przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a to:
- art. 7 w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego przez niepodjęcie czynności zamierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego,
- art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 w zw. z art. 11 k.p.a. przez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych sprawy, dowolną ocenę dowodów, brak wskazania przyczyn, dla których nie uwzględniono stanowiska Skarżącej,
- art. 8 i art. 9 k.p.a. przez naruszenie zasady bezstronności i równego traktowania oraz zasady zaufania do organów władzy publicznej,
- art. 2 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców (t.j. w Dz.U. z 2023 r., poz. 221) przez uchybienie zasadzie równego traktowania przedsiębiorców,
2) przepisów prawa materialnego – art. 134 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (dalej w skrócie jako "ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej") przez naruszenie zasad równego traktowania świadczeniodawców oraz zachowania uczciwej konkurencji, jak również przez upozorowanie konkursu i wprowadzenie Skarżącej w błąd co do warunków jego rozstrzygnięcia.
Szersze uzasadnienie zarzutów skargi Spółka zamieściła w pismach procesowych z 13 kwietnia oraz z 10 i 24 maja 2023 r.
Spółka poszerzyła zarzuty skargi o zarzut naruszenia art. 148 w zw. z art. 134 ustawy o świadczeniach zdrowotnych przez ocenę zgłoszonych w konkursie ofert w oparciu o przepisy rozporządzenia Ministra Zdrowia uchybiające delegacji ustawowej wynikającej z przepisu art. 148 ust. 3 ustawy o świadczeniach zdrowotnych.
W tych ramach Spółka stwierdziła, że do konkursu przystąpiła po telefonicznej rozmowie z Komisją Konkursową i pisemnym zaproszeniu do udziału w konkursie wystosowanym przez [...] Oddział Wojewódzki NFZ. W piśmie z 22 czerwca 2022 r., zapraszającym do udziału w konkursie, zawarta była informacja o tym, że do konkursu przystąpił jeden podmiot, a udział w nim Spółki służyłby poprawieniu poziomu dostępności do świadczeń, co wywołało przeświadczenie, że udział Spółki w konkursie skutkował będzie poszerzeniem grona podmiotów, z którymi umowy zostaną zawarte, co było dodatkowo uzasadnione tym, że nie było limitów na udzielanie świadczeń w ramach NFZ.
Dalej Spółka podniosła, że prowadzone w ramach konkursu negocjacje nie odpowiadały powszechnemu rozumieniu tego słowa jako: targowanie się, wymiana argumentów, rozmawianie w celu dojścia do porozumienia. Zaprotokołowano jedynie zgłoszoną przez nią wartość jednostkową ceny świadczeń. O możliwości nagrywania negocjacji poinformowano przedstawiciela Spółki po ich przeprowadzeniu, co było naruszeniem procedury negocjacji, ponieważ tego rodzaju informacja powinna być udzielona przed ich rozpoczęciem, a rejestracja negocjacji powinna następować "automatycznie".
Kryteria oceny ofert, co Spółka podniosła w następnej kolejności, zostały określone w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z 5 sierpnia 2016 r. w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, wydanym na mocy delegacji zawartej w art. 148 ust. 3 ustawy o świadczeniach zdrowotnych. Zgodnie z przepisem ustawowym Minister powinien kierować się interesem świadczeniobiorców oraz koniecznością zapewnienia prawidłowego przebiegu porównania ofert w toku postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Prawidłowy przebieg porównania ofert powinien być zgodny z art. 134 ustawy, czyli powinien zapewnić równe traktowanie wszystkich świadczeniodawców ubiegających się o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej i prowadzić postępowanie w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji.
Naruszenia tych zasad Spółka upatruje w tym, że jednym z kryteriów oceny ofert jest kompleksowość świadczeń, co uprzywilejowuje podmioty udzielające świadczeń w szpitalach. Jednakowo skutek taki odnosi kryterium dostępności jako czasu świadczenia usług. W tych dwóch kryteriach Spółka znalazła się w pozycji dyskryminującej jej ofertę w porównaniu z ofertą podmiotu, który świadczeń tych udziela w szpitalu.
Zdaniem Spółki, w ocenie ofert powinna być uwzględniona lokalizacja podmiotu biorącego udział w konkursie dlatego, że wpływa ona na dostępność świadczeń dla świadczeniobiorców. Lokalizacja Spółki jest tego rodzaju, że znajduje się w centrum podregionu. Konkurent zlokalizowany jest na jego obrzeżach.
Spółka dodała, że realizuje świadczenia z zakresu tomografii komputerowej z zastosowaniem profesjonalnego sprzętu, z udziałem wyszkolonego personelu o wysokich kwalifikacjach diagnostycznych, w nowoczesnym budynku z parkingiem, bez barier architektonicznych, i wszystkie te argumenty zostały zignorowane na rzecz umiejscowienia placówki w szpitalu.
W tym sensie kryteria ustanowione przez Ministra Zdrowia nie odzwierciedlają ustawowego wymogu kierowania się interesem pacjentów i powodują zachwianie konkurencji oraz nierówność podmiotów biorących udział w konkursie, co stanowi o naruszeniu art. 148 § 3 ustawy o świadczeniach zdrowotnych.
W kolejnym piśmie Spółka powołała się na stanowisko Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Klienta o sygn. [...] uznając, że co prawda stanowisko to dotyczy kryterium ciągłości usług, ale należy je odnieść do kryterium kompleksowości, ponieważ ono również godzi w zapewnienie uczciwej konkurencji, dyskryminując podmioty świadczące usługi poza szpitalem.
W ostatnim piśmie procesowym Spółka zarzuciła Organowi nieprzekazanie jej metryki akt administracyjnych i ponownie odniosła się do przebiegu negocjacji konkursowych.
Na podstawie tak sformułowanych zarzutów Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy Organowi do ponownego rozpoznania.
Organ wniósł o oddalenie skargi twierdząc, że Spółka nie wykazała naruszenia przepisów postępowania konkursowego. W jego toku podjęto wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i interesu obywateli. Spółkę pouczono o prawie do czynnego udziału w postępowaniu, prawie wglądu do akt sprawy i wypowiedzenia się na temat zebranych dowodów.
Kryteria oceny ofert zastosowane w postępowaniu wynikają z przepisów obowiązującego rozporządzenia Ministra Zdrowia z 5 sierpnia 2016 r. w sprawie szczegółowych kryteriów wyboru ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Porównanie ofert z ich zastosowaniem dało wynik, w którym drugi z podmiotów uczestniczących w konkursie uzyskał większą liczbę punktów (58,796) niż Skarżąca (40,722). Zgodnie z ogłoszeniem o konkursie wybrano jedną ofertę, która wyczerpała wartość postępowania.
Zaproszenie do udziału w konkursie nie było obietnicą zawarcia umowy, a w ogłoszeniu o konkursie zaznaczono, że zostanie zawarta jedna umowa i informacja ta nie uległa zmianie do końca konkursu.
Wypowiadając się na temat przebiegu negocjacji Organ stwierdził, że podczas spotkania z zespołem reprezentującym Komisję Konkursową Spółka podtrzymała złożoną przez siebie ofertę cenową, co zostało odnotowane w protokole spotkania podpisanym przez jej przedstawiciela i nawet gdyby Spółka obniżyła swą cenę i uzyskała za nią maksymalną ilość 11 punktów, to łącznie za kryteria cenowe i niecenowe uzyskałaby 45 punktów, czyli mniej niż jej konkurent.
Lokalizacja miejsca świadczenia usług rozumiana jest tak, że obejmuje podregion r. i nie ma podstaw do różnicowania leżących w tych granicach miast pod kątem tego, które leży bliżej centrum podregionu. W rozporządzeniu Ministra Zdrowia z 5 sierpnia 2016 r. nie ma podstaw do stosowania tego rodzaju kryterium.
Komisja Konkursowa w ten sam sposób pisemny komunikowała się z każdym z uczestników konkursu i w żaden inny nieformalny.
Zgodnie z art. 134 ust. 2 ustawy o świadczeniach zdrowotnych wszelkie wymagania, wyjaśnienia i informacje, a także dokumenty związane z postępowaniem udostępnione zostały oferentom na tych samych zasadach, były dostępne na tablicy ogłoszeń w siedzibie Oddziału oraz na jego stronach internetowych.
Odnosząc się do dalszych zarzutów Spółki Organ podniósł, że nie ma obligatoryjnego obowiązku nagrywania negocjacji, robi się tak na wniosek uczestnika postępowania, ale taki wniosek nie został złożony. Przebieg negocjacji został utrwalony w protokole spotkania, który został podpisany przez przedstawiciela Spółki be żadnych uwag.
Jako bezpodstawne Organ ocenił te zarzuty Skarżącej, które wskazywać by miały na wprowadzenie jej w błąd, nierówne traktowaniu oferentów, sprzyjanie drugiemu oferentowi, manipulowanie przebiegiem konkursu. Stwierdził, że nie ma ku temu żadnych przesłanek i jest to jedynie próba usprawiedliwienia przez Spółkę swej przegranej w konkursie. W toku postępowania Spółka nie złożyła żadnego protestu na czynności Komisji Konkursowej, a miała do tego prawo na podstawie art. 153 ust. 1 ustawy o świadczeniach zdrowotnych.
Na temat zarzutów o naruszeniu zasad postępowania odwoławczego wynikających z Kodeksu postępowania administracyjnego Organ podkreślił, że przepisy te stosuje się w postępowaniu konkursowym tylko w takim zakresie, jaki wynika z przepisów ustawy o świadczeniach zdrowotnych. Szerokie odwoływanie się Spółki do zasad k.p.a. nie jest tu uprawnione.
Ostatecznie Organ stwierdził, że nie znajduje podstaw do uznania, że rozporządzenie Ministra Zdrowia z 5 sierpnia 2016 r. zostało wydane z naruszeniem delegacji ustawowej z art. 148 ustawy. Minister był upoważniony i zobowiązany do określenia szczegółowych kryteriów wyboru ofert i obowiązek ten wykonał w graniach delegacji ustawowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zajął w tej sprawie następujące stanowisko.
Skarga spółki T jest nieuzasadniona.
Wyjaśnienie stanowiska Sądu należy rozpocząć od przedstawienia zasad sądowej kontroli aktów administracyjnych, kryteriów tej oceny, bo to pozwoli na odniesienie poszczególnych zarzutów skargi do obowiązujących w tym postępowaniu zasad.
Otóż zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. w Dz.U. z 2022 r., poz. 2492) sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Kontrola ta odbywa się w trzech płaszczyznach: kompetencyjnych, procesowych i prawa materialnego. Tylko stwierdzenie przez sąd naruszenia przez organ prawa w tych trzech obszarach w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy, jeśli chodzi o naruszenie prawa materialnego, lub w sposób, który mógł mieć wpływ na wynik sprawy, w przypadku naruszenia przepisów procesowych, uzasadniałoby uchylenie zaskarżonego aktu, czyli uczynienie zadość żądaniom skargi (patrz przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi, t.j. w Dz.U. z 2023 r., poz. 259, dalej w skrócie jako "p.p.s.a.").
Na marginesie Sąd pozostawia kwestie stwierdzenia nieważności decyzji (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) stwierdzenia wydania jej z naruszeniem prawa (art. 145 § 1 pkt 3 tej ustawy) oraz uchylenia z powodu przesłanek wznowieniowych (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a.), bo tego rodzaju żądania i ich uzasadnienie nie pojawiają się w skardze, a i Sąd nie znajduje podstaw do ich stwierdzenia.
Do porządku dziennego można przejść nad kwestią kompetencji organu, który wydał zaskarżony akt. Wynika ona z przepisu art. 154 ust. 1, 3 i 4 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej, z mocy którego Prezes NFZ rozpatruje odwołania od rozstrzygnięcia postępowania konkursowego i wydaje w tym przedmiocie decyzję administracyjną, od której przysługuje skarga do sądu administracyjnego.
Pozostają zatem dwie kwestie – naruszenia przepisów procesowych oraz przepisów materialnych.
Procedowanie w sprawie o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej uregulowane jest w ustawie o świadczeniach opieki zdrowotnej, w Dziale VI "Postępowanie w sprawie zawarcia umów ze świadczeniodawcami." Postępowanie to jest podzielone na dwa etapy. Etap pierwszy, przed komisją konkursową, nie jest postępowaniem administracyjnym, do którego zastosowanie znalazłyby przepisy k.p.a. (porównaj wyroki: WSA w Łodzi z 2 lutego 2018 r., sygn. akt III SA/Łd 958/17 oraz WSA w Opolu z 6 marca 2018 r., sygn. akt II SA/Op 33/18, wszystkie powołane tu wyroki sądów administracyjnych są dostępne w Bazie orzeczeń na www.nsa.gov.pl ). Dopiero złożenie odwołania na podstawie art. 154 tej ustawy rozpoczyna etap administracyjny, w którym Prezes Funduszu wydaje decyzję administracyjną, od której przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Zakres postępowania przed Prezesem NFZ określa art. 152 ust. 1 i polega ono na ustaleniu, czy w postępowaniu konkursowym interes prawny świadczeniodawców doznał uszczerbku w wyniku naruszenia przez Fundusz zasad przeprowadzania postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Zatem zakres kontroli przeprowadzanej na etapie postępowania administracyjnego przez organ administracyjny jest ściśle związany z pojęciem uszczerbku interesu prawnego, powstałego na skutek naruszenia zasad postępowania, przy czym zasady postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzie-lanie świadczeń opieki zdrowotnej są określone w przepisach ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej, jej przepisach wykonawczych wydanych przez Ministra Zdrowia na podstawie art. 148 ust. 3 ustawy oraz w dokumentach Prezesa Funduszu, wydanych na podstawie jej art. 146.
Postępowanie odwoławcze nie jest kontynuacją postępowania konkursowego, rola organu rozstrzygający odwołanie nie polega na ponownym rozstrzygnięciu konkursu, ani nawet na jego kontynuowaniu, organ odwoławczy nie przejmuje kompetencji komisji konkursowej, a jedynie sprawdza, czy w postępowaniu konkursowym interes prawny świadczeniodawców nie doznał uszczerbku w wyniku naruszenia zasad przeprowadzania postępowania konkursowego (porównaj wyrok NSA z 19 maja 2017 r., sygn. akt II GSK 2295/15).
Ów uszczerbek w interesie prawnym świadczeniodawcy w procedurze zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej może zostać wywołany, gdy naruszenie zasad postępowania przez podmiot prowadzący postępowanie, ma wpływ na ocenę możliwości zawarcia umowy o świadczenie takich usług. Zadaniem organu NFZ, któremu powierzono przeprowadzenie postępowania administracyjnego jest ustalenie, czy postępowanie konkursowe przeprowadzone zostało zgodnie z przepisami prawa, z zachowaniem wyrażonej w art. 134 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej zasady równego traktowania świadczeniodawców w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji (patrz wyrok NSA z dnia 19 maja 2017 r., sygn. akt II GSK 2295/15).
W ramach tych zasad należy ocenić poszczególne zarzuty skargi wniesionej do Sądu.
Zaczynając od pierwszego, jakoby naruszono w postępowaniu konkursowym zasadę z art. 134 ustawy równego traktowania wszystkich świadczeniodawców z zagwarantowaniem uczciwej konkurencji Sąd stwierdza, że brak jest podstaw do przyjęcia, że jest to zarzut prawdziwy. Nieuczciwe, jak twierdzi Spółka, potraktowanie jej w konkursie miało mieć źródło już w zaproszeniu do konkursu, stwarzającym przekonanie, że Spółka będzie jednym z podmiotów, z którymi umowy zostaną zawarte. Pismo z 22 czerwca 2022 r., jakie NFZ [...] Oddział Wojewódzki w K. wystosował do Skarżącej, a które ma uzasadniać tego rodzaju zarzut, nie daje podstaw do uznania go za uzasadniony. Pismo to zawiera jedynie pytanie do Spółki, "...czy przystąpilibyście Państwo do ponownie ogłoszonego konkursu na tych samych warunkach konkursu ofert". Nie da się z tego pisma wywnioskować, że przystąpienie do konkursu zostanie zakończone zawarciem umowy o świadczenia. To, że w piśmie tym wskazano cel postępowania konkursowego, jakim była poprawa dostępności do świadczeń na terenie podregionu r., również nie może być uznany za obietnicę zawarcia umowy. Ogłoszenie o przeprowadzeniu konkursu ofert zawierało treści wymagane przepisem art. 139 ust. 3 pkt 4 ustawy i wskazywało maksymalną liczbę umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, które zostaną zawarte po przeprowadzeniu tego postępowania, w tym przypadku była to jedna umowa. Informację tę należało wziąć pod uwagę przystępując do konkursu.
Krótko mówiąc stanowisko Skarżącej jest w tym zakresie nieuzasadnione, podobnie jak brak uzasadnienia do zarzutu o manipulacjach ze strony Komisji Konkursowej, prowadzeniu nieformalnej komunikacji z oferentami i "przeprowadzenie konkurenta przez postępowanie konkursowe". Twierdzeń swych w tym kierunku prowadzonych Spółka nie popiera dowodami, a prezentuje jedynie domysły, polegające na tym, że skoro Komisja Konkursowa kontaktowała się ze Spółką w sposób nieformalny, to jest wysoce prawdopodobne, że robiła to również z innym oferentem. To nie są dowody wystarczające dla uznania, że decyzję wydano z naruszeniem prawa.
Podobnie Sąd ocenił zarzut niedoręczenia Spółce kompletu akt, ponieważ nie doręczono jej karty przeglądowej akt, a to może świadczyć o tym, że niektóre dokumenty ukryto. To również jest domysł. Strona nie wykazała, by pozbawiono ja dostępu do akt sprawy. W piśmie o wszczęciu postępowania z 6 grudnia 2022 r. zawarto pouczenie o prawie strony do czynnego udziału w każdym stadium postępowania, o prawie do wglądu do akt oraz możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Pouczono jednocześnie Spółkę o sposobie realizacji tego prawa.
Sąd nie podziela także zarzutu naruszenia przepisów postępowania przez sporządzenie decyzji nie spełniającej wymogów z art. 107 § 3 k.p.a. Odpowiadając na ten zarzut raz jeszcze należy pokreślić to, co tu już Sąd nadmienił, mianowicie postępowanie odwoławcze nie jest kontynuacją postępowania konkursowego, rola organu rozstrzygającego odwołanie nie polega na ponownym rozstrzygnięciu konkursu, ani nawet na jego kontynuowaniu, organ odwoławczy nie przejmuje kompetencji komisji konkursowej, a jedynie sprawdza, czy w postępowaniu konkursowym interes prawny świadczeniodawców nie doznał uszczerbku w wyniku naruszenia zasad przeprowadzania postępowania konkursowego. Nie można zatem stawiać Organowi w niniejszej sprawie zarzutu, że nie procedował tak, jak każdy organ odwoławczy w procedurze administracyjnej określonej w k.p.a., to znaczy nie rozpoznał sprawy ponownie w drugiej instancji. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji wyjaśnia dostatecznie dlaczego Organ oddalił odwołanie Spółki od rozstrzygnięcia konkursowego. W części początkowej decyzji Organ przedstawił zarzuty odwołania i odniósł się do nich w dalszej jego części, co poprzedził przedstawieniem stanu prawnego. Uzasadnił dlaczego wynik konkursu jest niekorzystny dla Skarżącej, według jakich kryteriów oceniono oferty i z jakim wynikiem. Poczynając od strony 9 uzasadnienia decyzji Organ odniósł się do każdego z zarzutów zgłoszonych w odwołaniu. To, że Organ nie podzielił stanowiska Spółki nie znaczy o wadliwym sporządzeniu uzasadnienia decyzji.
Co do właściwości organu odwoławczego, który to zarzut ponownie pojawił się w skardze, Sąd stwierdził już, że wynika ona z art. 154 ust. 3 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej. Osoba, która wydała decyzję została do tego upoważniona przez Prezesa NFZ, a upoważnienia udzielono na podstawie art. 107 ust. 1 i 7 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej. Uwag Spółki na ten temat nie można potraktować jako trafnego zarzutu naruszenia prawa, który uzasadniałby uwzględnienie skargi.
Nie jest takim zarzutem twierdzenie o tym, że nie nagrywano przebiegu negocjacji i nie przebiegały one zgodnie z wyobrażeniem Spółki. To również nie stanowi o naruszeniu prawa, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy. Tryb negocjacji nie jest regulowany przepisami prawa administracyjnego, kształtują go biorące w nim udział strony. Jest to etap poprzedzający zawarcie umowy cywilnoprawnej. Jego przebieg w jednakowej mierze zależy od obu stron uczestniczących w negocjacjach. Przebieg negocjacji został utrwalony protokołem podpisanym bez uwag przez przedstawiciela Spółki. Rozczarowanie oferenta przebiegiem negocjacji również nie stanowi o naruszeniu prawa przez Komisję Konkursową.
W ostateczności Sąd nie podzielił zarzutów dotyczących kryteriów oceny ofert.
Pierwszy z nich dotyczy niezgodności z delegacją ustawową rozporządzenia wykonawczego Ministra Zdrowia z 5 sierpnia 2016 r. przez ustanowienie kryterium "kompleksowości" usług. Otóż kryterium to ma charakter ustawowy i wynika z art. 148 ust. 1 pkt 2 ustawy, zgodnie z którym porównanie ofert w toku postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej dokonuje się według kryteriów wyboru ofert, w tym kompleksowości. Zadaniem Ministra Zdrowia, nałożonym nań przepisem art. 148 ust. 3 ustawy, było uszczegółowienie kryteriów wyboru ofert, w podziale na poszczególne zakresy lub rodzaje świadczeń opieki zdrowotnej, kierując się interesem świadczeniobiorców oraz koniecznością zapewnienia prawidłowego przebiegu porównania ofert w toku postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej.
Jak to już Sąd kilkakrotnie zaznaczył, kontrola postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej winna być zatem przeprowadzona pod kątem ewentualnego naruszenia przepisów prawa, ale musi polegać również na zbadaniu stanu faktycznego sprawy w takim zakresie, który mógł mieć wpływ na uszczerbek interesu prawnego uczestnika postępowania konkursowego przez traktowanie go w sposób mniej korzystny w stosunku do innych oferentów. Zastosowanie wobec nich wszystkich jednakowych kryteriów oceny nie pozwala na taki wniosek. Postępowanie konkursowe na tym polega, że przy zastosowaniu jednakowych kryteriów ocen dysponent funduszem wybiera ofertę najkorzystniejszą. Uczestnik konkursu nie może liczyć na to, że uwzględnione zostaną tylko te kryteria, które działają na jego korzyść, a odrzucone zostaną te, które osłabiają jego pozycję w konkursie. Sąd nie ustala zasad konkursu, nie jest to jego rolą, a uczestnik konkursu nie może liczyć na to, że po niepomyślnym zakończeniu konkursu zmienione zostaną zasady jego przeprowadzenia, np. przez dodanie kryterium lokalizacji placówki, bo od początku postępowania konkursowego nie stanowiło to odrębnego kryterium oceny ofert.
Kryterium ciągłości świadczenia usług pozostaje poza sprawą, bo nie było stosowane w tym konkursie. Ocen za to kryterium nie przyznawano równo wobec obydwu uczestników.
Mając to wszystko na uwadze Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Zawarte w niej ustalenie, że w postępowaniu konkursowym nie naruszono przepisów prawa w sposób, który skutkowałby naruszeniem zasady równego traktowania świadczeniodawców i uczciwej konkurencji jest uzasadnione. Z tych względów skarga została oddalona na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło