III SA/Gl 1352/16

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Leszek Wolny po rozpoznaniu w dniu 20 września 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. J. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności osoby trzeciej w podatku od towarów i usług w kwestii wniosku o przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego z urzędu postanawia: ustanowić dla skarżącego radcę prawnego z urzędu. Wyrokiem z dnia 29 maja 2017 r. tutejszy Sąd oddalił skargę na ww. decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K.. W terminie otwartym do złożenia skargi kasacyjnej, skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika procesowego z urzędu w osobie radcy prawnego. Zaznaczyć należy, że prawomocnym postanowieniem referendarza sądowego z dnia 14 grudnia 2016 r., skarżący został zwolniony od kosztów sądowych. W uzasadnieniu nadesłanego urzędowego formularza PPF, strona oświadczyła, że sytuacja majątkowa jej rodziny nie uległa zmianie, natomiast jej osobista sytuacja uległa pogorszeniu. Skarżący mianowicie decyzją z dnia [...] r. został "usunięty" z rejestru osób bezrobotnych w Powiatowym Urzędzie Pracy. Z uwagi na wiek skarżącego oraz jego ciężką sytuację zdrowotną niezmiernie trudne jest podjęcie przez niego jakiejkolwiek pracy. Wnioskodawca pozostaje w trzyosobowym gospodarstwie domowym razem ze swoją żoną B. oraz uczącym się synem M. (21 lat). Żona wnioskodawcy również ma problemy zdrowotne. Wnioskodawca oświadczył, że nie posiada jakichkolwiek nieruchomości, ruchomości, papierów wartościowych, oszczędności, ani przedmiotów o wartości przekraczającej kwotę 5.000 zł. Jego żona jest właścicielem samochodu osobowego marki Seat Leon z 2005 r. Skarżący mieszka w domu jednorodzinnym, stanowiącym własność jego żony. Na jedyny dochód ich wspólnego gospodarstwa składa się wynagrodzenie jego żony w kwocie 2.500 zł. Miesięczne wydatki swojej rodziny określił wnioskodawca następująco: leczenie i rehabilitacja jego i żony: 300 zł; opłaty za media: około 600 zł; stancja syna: 420 zł oraz spłata rat kredytowych żony: 600 zł. Ponadto koszt ogrzewania wynosi około 3.500 na rok, ubezpieczenie samochodu – 500 zł na rok. Wszystkie te wydatki ponosi żona skarżącego ze swojego wynagrodzenia. Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zmianami) – zwanej dalej P.p.s.a. – stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Z kolei zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a., prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika procesowego z urzędu w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 P.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części (...) lub obejmuje ustanowienie fachowego pełnomocnika w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 P.p.s.a.). Odnosząc się do wniosku K. J. należy w pierwszej kolejności przywołać zasady wynikające z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a. Stosownie do ich brzmienia, przyznanie osobie fizycznej, prawa pomocy w zakresie całkowitym (obejmującym, zgodnie z art. 245 § 2 P.p.s.a., zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z kolei warunkiem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (obejmującym, zgodnie z art. 245 § 3 P.p.s.a., tylko zwolnienie od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmującym tylko ustanowienie jednego z wymienionych w tym przepisie profesjonalnych pełnomocników) jest wykazanie braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W tym miejscu trzeba odnotować, że mocą wcześniejszego postanowienia referendarza sądowego z dnia 14 grudnia 2017 r., skarżący został już w niniejszej sprawie zwolniony z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Mając na uwadze powyższe należy jednak podnieść, że wniosek K. J. o ustanowienie radcy prawnego należało rozpoznać stosując przesłankę określoną w art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika dla skarżącego w przypadku, gdy ten jest już w sprawie zwolniony od kosztów sądowych poskutkowałoby bowiem sytuacją, w której skorzystałby on z całkowitego zakresu prawa pomocy (to jest obejmującego zarówno zwolnienie od kosztów sądowych jak i ustanowienie zastępcy procesowego z urzędu). Analiza stanu majątkowego wnioskodawcy wskazuje, że spełnia on przesłanki ustawowe skutkujące uwzględnieniem jego wniosku w całości. Wnioskodawca nie posiada już statusu osoby bezrobotnej bez prawa do pobierania zasiłku. Pozostaje w trzyosobowym gospodarstwie domowym, w którym jedyny dochód uzyskuje jego żona (wynagrodzenie). Skarżący ma problemy zdrowotne, które uniemożliwiają poszukiwanie (jaki i wykonywanie) pracy zarobkowej. Wynagrodzenie żony w kwocie 2.500 zł wystarczyć musi na poniesienie opłat za media, zakup żywności, środków czystości i odzieży, opłatę stancji syna. Ponadto stan zdrowotny wnioskodawcy i jego małżonki generuje również koszty związane z leczeniem. W ocenie rozpoznającego wniosek skarżący rzeczywiście nie jest w stanie uiścić ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Mając powyższe na uwadze, postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a.