III SA/Gl 139/21

WyrokWSA w Gliwicach2021-05-13

Skład orzekający: Anna Apollo, Małgorzata Herman, Barbara Orzepowska-Kyć

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy policjantowi przywróconemu do służby na skutek stwierdzenia nieważności decyzji o zwolnieniu ze służby, który w roku kalendarzowym nie wykonywał faktycznie czynności służbowych z powodu niezdolności do służby, przysługuje równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za ten rok?
Ratio decidendi
Przywrócenie policjanta do służby na skutek stwierdzenia nieważności decyzji o zwolnieniu ze służby ma skutek prawny ex tunc, co oznacza kontynuację stosunku służbowego. Prawo do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego jest związane z pozostawaniem w służbie, a nie z faktycznym wykonywaniem czynności służbowych. Przepisy rozporządzenia określają jedynie szczegółowe zasady przyznawania tego świadczenia, a nie uzależniają go od faktycznego pełnienia służby.
Stan faktyczny
Skarżący, policjant, został zwolniony ze służby, a następnie przywrócony do niej na skutek stwierdzenia nieważności decyzji o zwolnieniu. W okresie przywrócenia do służby nie wykonywał faktycznie czynności służbowych z powodu niezdolności stwierdzonej orzeczeniem komisji lekarskiej, a następnie został ponownie zwolniony. Wystąpił o przyznanie równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za rok 2020. Organy administracji odmówiły przyznania świadczenia, uznając, że skarżący nie wykonywał faktycznie służby w 2020 r. Skarżący wniósł skargę do sądu administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Apollo Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Herman (spr.) Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 maja 2021 r. sprawy ze skargi R. T. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania uprawnienia do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za rok 2020 uchyla zaskarżoną decyzję. Komendant Wojewódzki Policji w K. (dalej: organ odwoławczy, organ II instancji), zaskarżoną decyzją z [...] r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania R. T. (dalej: strona, skarżący) od decyzji Komendanta Powiatowego Policji w B. (dalej: organ I instancji, KPP) z [...] r., nr [...], w przedmiocie odmowy przyznania uprawnienia do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za rok 2020 utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W podstawie prawnej rozstrzygnięcia powołał art. 138 § 1 pkt 1, art. 127 § 2, art. 268 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 256, ze zm., dalej K.p.a.) w związku z art. 91 ust. 1, art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j. Dz.U. 2020r., poz. 360) oraz § 1 § 9 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia MSWiA z 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 192 z późn.zm.). W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że skarżący został zwolniony ze służby w Policji z dniem [...] r., na podstawie rozkazu personalnego KPP w B., nr [...], z [...] r., a następnie wobec stwierdzenia przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. decyzją z [...] r., nr [...], nieważności tego rozstrzygnięcia, na podstawie rozkazu personalnego KPP w B., nr [...], z [...] r. przywrócony do służby z dniem [...] r. i z tym dniem stosunek służbowy skarżącego został reaktywowany. Skarżący wyraził gotowość podjęcia służby w pisemnym oświadczeniu z [...] r., jednak orzeczeniem komisji lekarskiej z [...] r. został uznany za trwale niezdolnego do służby w Policji i z tej przyczyny nie został dopuszczony do służby. Rozkazem personalnym KPP w B., nr [...] z [...] r., skarżący został zwolniony z Policji z dniem [...] r. Skarżący wystąpił w dniu [...] r. do Komendanta Powiatowego Policji w B. z oświadczeniem mieszkaniowym do ustalenia uprawnień do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego, domagając się wypłaty wymienionego świadczenia za rok 2020 w ilości dwóch norm - po jednej normie na wnioskodawcę oraz jego żonę, wskazując, że zamieszkują oni w domu do którego posiadają tytuł prawny, a który jest usytuowany przy ulicy K. w miejscowości G.. Komendant Powiatowy Policji w B. po zbadaniu okoliczności sprawy decyzją nr [...] z dnia [...] r. odmówił skarżącemu przyznania uprawnienia do wnioskowanego świadczenia. Organ I instancji stwierdził, że skoro skarżący od momentu przywrócenia do służby tj. od dnia [...] r. do chwili ponownego ustania stosunku służbowego w dniu [...] r. nie pełnił służby w sposób czynny (tj. nie realizował żadnych czynności służbowych), to tym samym nie nabył prawa do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. Organ wskazał na regulacje zawarte w art. 91 ust. 1 ustawy o Policji oraz § 1 ust. 1 i § 3 ust. 2 rozporządzenia wykonawczego. W odwołaniu od powyższej decyzji strona nie zgodziła się z przedstawionym w niej stanowiskiem, zarzucając, że przywrócenie go do służby na skutek stwierdzenia nieważności rozkazu personalnego z [...] r. o zwolnieniu ze służby spowodowało przywrócenie uprawnień do świadczeń w 2020 r.. Komendant Wojewódzki Policji jako organ odwoławczy stwierdził, że zgodnie z art. 88 ust. 1 i art. 90 ustawy o Policji, policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych; na lokale mieszkalne dla policjantów przeznacza się lokale będące w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów. Na mocy art. 91 ust. 1 ustawy, policjantowi przysługuje równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (...). Zgodnie z § 3 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego - ustalenia uprawnień policjanta do otrzymania równoważnika pieniężnego (...) oraz do liczby norm zaludnienia przysługujących zamieszkałym z nim członkom rodziny dokonuje się według stanu na dzień 1 stycznia danego roku kalendarzowego na podstawie corocznie składanego przez niego oświadczenia mieszkaniowego. Powyższy zapis nie oznacza jednak, że każdej osobie składającej oświadczenie mieszkaniowe przysługuje wnioskowany równoważnik. Dalej wskazał, że skarżący na dzień [...] posiadał wraz z żoną tytuł prawny do domu usytuowanego przy ulicy K. w miejscowości G., jednakże na dzień [...] r. nie spełniał on przymiotów policjanta, ponieważ policjant! jest to funkcjonariusz powołany do ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. Wykrywa przestępstwa kryminalne i zapobiega im, poszukuje osób zaginionych i ściga osoby poszukiwane, wykonuje zbadania zmierzające do utrzymania bezpieczeństwa publicznego w sytuacjach ekstremalnych, takich jak: zagrożenie lub naruszenie porządku i bezpieczeństwa publicznego, klęski żywiołowe lub katastrofy. Zwalcza terroryzm, unieszkodliwia osoby i grupy terrorystyczne. Wykonuje zadania związane z zapewnieniem bezpieczeństwa i porządku na drogach publicznych, terytorialnych wodach morskich i śródlądowych, na terenie lotnisk oraz obszarach kolejowych. Skarżący został zwolniony ze służby w Policji z dniem [...]r., a następnie został przywrócony do służby z dniem [...]r. Jednak z treści Rozkazu Personalnego nr [...] z dnia [...]r. Komendanta Powiatowego Policji w B. wyraźnie wynika, że prawo tego policjanta do uposażenia powstaje z dniem podjęcia służby. W tej sytuacji uznał, że brak jest możliwości aby policjant zwolniony ze służby z dniem [...]roku, a przywrócony do służby z dniem [...]r., realizował zadania związane ze służbą w Policji w dniu [...] r. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej, zarzucając, że narusza jej interes prawny jako wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego i prawa procesowego. W uzasadnieniu skargi podniósł, że w 2020 r. pozostawał w służbie, zatem posiadał prawo do wnioskowanego świadczenia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.) Ponadto sąd może stwierdzić nieważność decyzji w całości lub w części, jeżeli została wydana: z naruszeniem przepisów o właściwości, bez podstawy prawnej, z rażącym naruszeniem prawa, dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie, była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały, zawiera wadę powodującą jej nieważność na mocy wyraźnie wskazanego przepisu prawa, w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą ( art. 145 § 1 pkt 3 tej ustawy). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną ( art. 134 § 1 ww. ustawy.). W przedmiotowej sprawie Sąd stwierdził naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy co powoduje, że zaskarżona decyzja nie może się ostać. Stan faktyczny w przedmiotowej sprawie nie jest sporny. W ustalonych i przedstawionych okolicznościach sprawy, przedmiotem sporu jest ocena zasadności odmowy przyznania skarżącemu uprawnienia do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za rok 2020 r., który w ocenie organu zależy od faktycznego wykonywania czynności służbowych, a nie tylko od pozostawania w służbie. Natomiast w ocenie skarżącego przywrócenie go do służby w Policji spowodowało, że nabył prawo do wnioskowanego świadczenia i bez znaczenia jest czy faktycznie wykonywał czynności służbowe oraz czy był do nich zdolny. W tym sporze Sąd w składzie orzekającym przyznaje rację skarżącemu, a to z następujących względów. Zgodnie z art. 42 ust. 1 ustawy o Policji, uchylenie lub stwierdzenie nieważności decyzji o zwolnieniu ze służby w Policji z powodu jej wadliwości stanowi podstawę przywrócenia do służby na stanowisko równorzędne. Zgodnie z art. 42 ust. 2 ustawy o Policji skarżący był zobowiązany do zgłoszenia gotowości do niezwłocznego podjęcia służby, co też uczynił składając stosowne oświadczenie w terminie ustawowym terminie 7 dni od przywrócenia do służby. Niedopełnienie tego wymogu skutkowałoby rozwiązaniem stosunku służbowego podstawie art. 41 ust. 3. W przedmiotowej sprawie w wyniku stwierdzenia przez Komendanta Wojewódzkiego Policji nieważności decyzji z [...] r. o zwolnieniu skarżącego ze służby w Policji, został on z dniem [...] r. przywrócony do służby w Policji. W piśmie z [...] r. skarżący wyraził gotowość do służby od dnia [...] r. i faktycznie w niej pozostawał do dnia [...] r., bowiem rozkazem personalnym z [...] r. nr [...]. został zwolniony ze służby w Policji z tym dniem. Przywrócenie skarżącego do służby i jego gotowość do jej podjęcia spowodowały, że skarżący niejako wszedł w nabyte już wcześniej uprawnienia, a zatem również prawo do równoważnika za remont. Stwierdzenie nieważności decyzji z [...] r. o zwolnieniu ze służby spowodowało przywrócenie skarżącego do służby ze skutkiem ex tunc, a nie dopiero ze skutkiem od [...] r. Przywrócenie skarżącego do służby w wyniku stwierdzenia nieważności rozkazu personalnego spowodowało zatem kontynuację stosunku służbowego skarżącego, który unieważnionym rozkazem personalnym został zwolniony ze służby z dniem [...] r. Zgodnie z art. 91 ust. 1 ustawy o Policji policjantowi przysługuje równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. Z kolei, Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 28 czerwca 2002 r. w sprawie w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 192 z późn.zm.) w § 1 ust. 1 pkt 5) stanowi, że równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego przyznaje się policjantowi, który zajmuje dom jednorodzinny, dom mieszkalno - pensjonatowy lub lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość, będący przedmiotem własności lub współwłasności policjanta lub członków jego rodziny, o których mowa w art. 89 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji. Ponadto z § 3 ust. 2 wymienionego rozporządzenia wynika, że uprawnienia policjanta do otrzymywania równoważnika pieniężnego, o którym mowa w ust. 1, oraz do liczby norm zaludnienia przysługujących zamieszkałym z nim członkom rodziny dokonuje się według stanu na dzień 1 stycznia danego roku kalendarzowego na podstawie corocznie składanego przez niego oświadczenia mieszkaniowego. Sąd w składzie orzekającym w przedmiotowej sprawie stwierdza, że organ dokonał błędnej interpretacji powyższych przepisów w stanie faktycznym sprawy. Żaden ze wskazanych przepisów nie uzależnia prawa do wnioskowanego świadczenia od faktycznego pełnienia służby. Równoważnik za remont mieszkania nie jest uposażeniem, o którym mowa w art. 99 i nast. ustawy o Policji. Skarżący został przywrócony do służby na skutek unieważnienia decyzji o zwolnieniu go ze służby z dniem [...] r. i w ustawowym terminie zgłosił gotowość do podjęcia służby. Nabycie prawa do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu jest związane z pozostawaniem w służbie (art. 91 ust.1 ustawy o Policji), a przepisy ww. rozporządzenia określają jedynie szczegółowe zasady przyznawania tego świadczenia. Regulacja zawarta w § ust. 2 nie może być rozumiana w ten sposób, że niezłożenie w terminie oświadczenia mieszkaniowego jest równoznaczne z utratą prawa do równoważnika. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że ten rodzaj świadczenia nie przysługuje emerytom i rencistom. Jednak w 2020 r. skarżący przywrócony do służby takiego statusu nie miał. Podsumowując, organ ponownie rozpoznając sprawę będzie miał na względzie powyższe rozważania Sądu. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło