III SA/Gl 139/26
WyrokWSA w Gliwicach2026-03-19
Skład orzekający: Krzysztof Wujek, Adam Gołuch, Adam Pawlyta
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy niewypełnienie punktu E.2.3 wniosku o dofinansowanie, dotyczącego wykazu wydatków niekwalifikowalnych (w tym podatku VAT), stanowi podstawę do negatywnej oceny formalnej projektu, jeśli kryterium "Wypełnienie wniosku" jest zerojedynkowe i nie podlega uzupełnieniom?Ratio decidendi
Niewypełnienie punktu E.2.3 wniosku o dofinansowanie, dotyczącego wykazu wydatków niekwalifikowalnych (w tym podatku VAT), stanowi podstawę do negatywnej oceny formalnej projektu. Kryterium "Wypełnienie wniosku" jest zerojedynkowe i nie podlega uzupełnieniom, co oznacza, że jego niespełnienie skutkuje wykluczeniem projektu z dalszej oceny, niezależnie od potencjalnych walorów projektu czy błędów w generatorze wniosków. Organ nie miał obowiązku wzywania do uzupełnienia wniosku, a jedynie oceny jego kompletności zgodnie z dokumentacją naboru.Stan faktyczny
Spółka T Sp. z o.o. złożyła wniosek o dofinansowanie projektu w ramach programu Fundusze Europejskie dla Śląskiego. Wniosek został negatywnie oceniony formalnie z powodu niewypełnienia punktu E.2.3 dotyczącego wydatków niekwalifikowalnych (podatku VAT). Spółka wniosła protest, który został nieuwzględniony. Następnie spółka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i postępowania oraz nieobiektywną ocenę. Sąd oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek, Sędziowie Sędzia WSA Adam Gołuch (spr.), Asesor WSA Adam Pawlyta, Protokolant Specjalista Izabela Maj, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 marca 2026 r. sprawy ze skargi T Sp. z o.o. w B. na rozstrzygnięcie Śląskiego Centrum Przedsiębiorczości w Chorzowie z dnia 18 listopada 2025 r. nr SCP-II-1.700.1076.2025.MKos w przedmiocie nieuwzględnienia protestu oddala skargę.
Pismem z dnia 30 stycznia 2026 r. T Sp, z o.o., z siedzibą w B.,( dalej: Spółka, Wnioskodawca, skarżący, strona,) wniósł skargę na rozstrzygnięcie protestu zawarte w piśmie Śląskiego Centrum Przedsiębiorczości z 19 stycznia 2026 r. Nr SCP-IV-5.704.9.16.2025.AŁ w którym organ nie uwzględnił protestu dotyczącego oceny formalnej wniosku skarżącego.
Z akt sprawy wynika, że 31 marca 2025 r. Śląskie Centrum Przedsiębiorczości w Chorzowie (organ, ŚCP) ogłosiło nabór nr [...] na dofinansowanie projektów ze środków programu Fundusze Europejskie dla Śląskiego 2021-2027, w ramach Priorytetu FE SL Fundusze Europejskie na transformację, Działanie FESL.10.03, Wsparcie MSP na rzecz transformacji, typ projektu Mezoinwestycje w MŚP.
Zgodnie z warunkami naboru, opisanymi w Regulaminie wyboru projektów (Rozdział 4.1 Kryteria wyboru projektów), Śląskie Centrum Przedsiębiorczości jako Instytucja Organizująca Nabór (dalej lON), dokonuje oceny i wyboru projektów w oparciu o kryteria zatwierdzone przez Komitet Monitorujący program Fundusze Europejskie dla Śląskiego 2021-2027 (KM FE SL), a następnie zatwierdzone przez Zarząd Województwa Śląskiego, Kryteria wyboru projektów FE SL 2021-2027 Działanie 10.03 Wsparcie MŚP na rzecz transformacji stanowią załącznik nr 1 do Regulaminu wyboru projektów i zostały zamieszczone pod ogłoszeniem o naborze.
Przedmiotowa ocena podzielona została na dwa etapy - etap oceny formalnej (w oparciu o kryteria formalne) oraz etap oceny merytorycznej (w oparciu o kryteria merytoryczne).
Stosowane są następujące podstawowe rodzaje kryteriów dokonywania wyboru projektów:
1. Formalne:
a) zerojedynkowe niepodlegające uzupełnieniom;
b) zerojedynkowe podlegające uzupełnieniom.
2. Merytoryczne:
a) kryteria zerojedynkowe, których spełnienie jest warunkiem dalszej oceny projektu;
b) punktowane w zależności od stopnia ich spełnienia.
Ocena spełnienia kryteriów formalnych, polega na przypisaniu każdemu z kryteriów wartości logicznych TAK/NIE - zasada "0-1" (spełnia kryterium) nie spełnia kryterium).
Wszystkie kryteria formalne są obligatoryjne do spełnienia. Niespełnienie nawet jednego z nich skutkuje negatywną oceną formalną projektu i nieprzekazaniem go do oceny merytorycznej. Dopiero wniosek spełniający wszystkie kryteria formalne jest przekazywany do oceny spełnienia kryteriów merytorycznych.
W ramach kryteriów formalnych projekt podlega weryfikacji pod względem następujących aspektów:
- Wypełnienie wniosku;
- Dostarczenie obligatoryjnego załącznika;
- Kwalifikowalność przedmiotowa projektu;
- Kwalifikowalność podmiotowa wnioskodawcy;
- Kwalifikacje podmiotu wnioskującego;
- Wnioskowana kwota, wartość procentowa wsparcia oraz wartość wydatków kwalifikowalnych nie przekraczają określonych dla naboru limitów;
- Poprawność wypełnienia wniosku oraz spójność zapisów;
- Poprawność załączników i ich spójność z wnioskiem aplikacyjnym;
- Kwalifikowalność wydatków zaplanowanych w projekcie;
- Czy Wnioskodawca dokonał nieuzasadnionych zmian? (dotyczy wniosków, które podlegały uzupełnieniom).
Niespełnienie kryterium "Wypełnienie wniosku" lub "Dostarczenie obowiązkowych załączników" skutkuje negatywną oceną formalną bez konieczności weryfikacji pozostałych kryteriów formalnych.
W dniu 7 lipca 2025 r. skarżący złożył wniosek o dofinansowanie projektu, [...] w ramach naboru nr [...],
który został negatywnie oceniony podczas oceny formalnej, gdyż nie spełnił 0/1 kryterium oceny formalnej Wypełnienie wniosku, o czym wnioskodawca został poinformowany pismem z 18 listopada 2025 r.
Kryterium formalne pn. Wypełnienie wniosku, jest kryterium niepodlegającym uzupełnieniom, a w jego ramach:
Weryfikacji podlega czy Wnioskodawca wypełnił wszystkie punkty wniosku aplikacyjnego. Treść w poszczególnych punktach musi być spójna z tematyką tych punktów wynikającą z zapisów Instrukcji wypełniania i składania wniosku o dofinansowanie.
Kryterium nie zostanie spełnione jeżeli jakiekolwiek punkty wniosku nie zostaną wypełnione lub zostaną wypełnione niezrozumiałymi znakami graficznymi bądź treścią nieadekwatną dla danego punktu.
Kryterium obowiązuje od dnia złożenia wniosku o dofinansowanie do dnia zakończenia oceny formalnej projektu.
W negatywnej ocenie lON podkreśliła, że złożony wniosek nie został wypełniony zgodnie z Instrukcją wypełniania i składania WOD (załącznik nr 4 do Regulaminu) w punkcie E.2.3 dotyczącego wydatków niekwalifikowalnych w projekcie, gdyż nie wskazano podatku VAT. Zgodnie z kwalifikowalnością wydatków podatek VAT jest zawsze kosztem niekwalifikowalnym w projekcie, bez względu na to czy wnioskodawca ma możliwość jego odliczenia czy też nie. W związku z powyższym należało ująć jego wartość w przedmiotowym punkcie.
Ze względu na fakt, że kryterium nie podlega uzupełnieniom - wnioskodawca nie został wezwany do korekty w tym zakresie i ostatecznie kryterium uznano za niespełnione.
Od wskazanej negatywnej oceny skarżący - działając na podstawie art. 63 i nast. ustawy wdrożeniowej wniósł protest do Śląskiego Centrum Przedsiębiorczości, w celu weryfikacji prawidłowości oceny projektu.
Instytucja Pośrednicząca ŚCP zaskarżonym pismem z 19 stycznia 2026 r, nie uwzględniła protestu.
W uzasadnieniu do rozstrzygnięcia protestu Instytucja Pośrednicząca wskazała, że podstawowym dokumentem określającym zasady aplikowania oraz reguły wyboru projektów do dofinansowania, a także pozostałe niezbędne informacje dotyczące przygotowania dokumentacji projektowej, jest Regulamin wyboru projektów.
Regulamin wyboru został zamieszczony na stronie internetowej Śląskiego Centrum Przedsiębiorczości pod ogłoszeniem o naborze. Wnioskodawca składając wniosek o dofinansowanie, w części I, Oświadczenia wnioskodawcy, pkt 3 oświadczył, że zapoznał się z treścią Regulaminu wyboru projektów i akceptuje jego zapisy.
Zgodnie z Regulaminem naboru (rozdział 4.1) projekt jest oceniany na podstawie kryteriów wyboru przyjętych przez Komitet Monitorujący, a Kryteria te znajdują się w załączniku nr 1 do Regulaminu wyboru projektów.
W ramach kryterium formalnego Wypełnienie wniosku weryfikowane jest m.in., czy wnioskodawca wypełnił wszystkie punkty wniosku aplikacyjnego. Treść w poszczególnych punktach musi być spójna z tematyką tych punktów wynikającą z zapisów Instrukcji wypełniania i składania wniosku o dofinansowanie.
Kryterium to nie zostanie uznane za spełnione, jeśli jakikolwiek punkt wniosku nie zostanie wypełniony lub zostanie wypełniony nieczytelnie bądź nieadekwatnie. Niespełnienie tego kryterium skutkuje negatywną oceną formalną bez dalszej weryfikacji pozostałych kryteriów formalnych.
lON na etapie procedury odwoławczej ponownie przeanalizowała wniosek strony i stwierdziła, że nie wykazała ona żadnych kosztów niekwalifikowalnych - punkt E.2.3 wniosku o dofinansowanie nie został wypełniony.
Tym samym kryterium "Wypełnienie wniosku" nie zostało spełnione, co spowodowało negatywną ocenę formalną zgodnie z obowiązującymi przepisami.
Odnosząc się do wyjaśnień wnioskodawcy w zakresie pominięcia informacji o podatku VAT, tj., że w ramach przedmiotowego projektu wszystkie wydatki objęte są stawką VAT 0% , lON wskazała, że zgodnie z załącznikiem nr 7do Regulaminu wyboru projektów - Kwalifikowalność dla naboru numer [...], za koszty niekwalifikowalne uznaje się w szczególności: podatek VAT. Instrukcja wypełniania i składania wniosku o dofinansowanie wskazuje, że w punkcie E.2.3. Koszty niekwalifikowalne:
Nazwa kosztu - podaj nazwę kosztu niekwalifikowalnego (na przykład podatek VAT od zadania 1, lub podatek VAT od wydatku ... (wskaż numer i/lub nazwę wydatku).
Wydatki niekwalifikowalne - podaj wartość wydatku w PLN.
Opis, uzasadnienie kosztu - opisz zakres wydatku, wskaż jego rolę w realizacji projektu. W przypadku podatku VAT wskaż jakiego wydatku kwalifikowalnego dotyczy oraz podaj stawkę podatku.
Pamiętaj!
Podatek VAT zawsze jest wydatkiem niekwalifikowalnym."
Zdaniem organu, wskazania takie jak "podaj", "opisz" czy "wskaż" jednoznacznie sugerują obowiązek wypełnienia poszczególnych punktów wniosku.
ION wyjaśniła, że Instrukcja wypełniania wniosku kilkukrotnie zwraca uwagę na konieczność wypełnienia wszystkich punktów wymaganych Instrukcją. Jedynie w przypadku wyboru opcji "Nie dotyczy" lub w razie automatycznego zaznaczenia takiej opcji przez system wnioskodawca nie ma obowiązku uzupełniania danego punktu, gdyż pozostaje on nieaktywny - na co wskazuje Instrukcja wypełniania i składania wniosku w rozdziale 2. Zasady ogólne pkt 10: "Jeżeli w aplikacji wyświetli się punkt z informacją "Nie dotyczy" - oznacza to, że punkt ten dla tego naboru nie jest wymagany - nie wypełniaj go".
Tym samym niewypełnienie przez skarżącego wymaganego punktu E.2.3 stanowi uchybienie, które wynika z niedostosowania się do wytycznych zawartych w Instrukcji.
lON podkreśliła, że zgodnie z treścią Instrukcji wypełniania i składania wniosku o dofinansowanie podatek VAT zawsze stanowi wydatek niekwalifikowalny niezależnie od tego, czy wnioskodawca ma możliwość jego odliczenia w pełnym zakresie, częściowo, czy też wcale.
Ponadto, lON wyjaśniła, że kryterium formalne "Wypełnienie wniosku" ma charakter obligatoryjny i stanowi warunek dopuszczenia wniosku do dalszego etapu oceny. Oznacza to, że wszystkie wymagane pola i punkty wniosku, w tym punkt E.2.3 dotyczący kosztów niekwalifikowalnych, muszą zostać wypełnione w sposób kompletny i zgodny z Instrukcją wypełniania wniosku.
lON wskazała, że wysokość wydatków niekwalifikowalnych nie ma wpływu na ocenę formalną w ramach kryterium "Wypełnienie wniosku". Kryterium to wyłącznie kompletności i poprawności wypełnienia wymaganych punktów formularza.
Niespełnienie tego kryterium - niezależnie od merytorycznej wartości projektu oraz wysokości wykazanych wydatków niekwalifikowalnych - skutkuje negatywnym wynikiem oceny formalnej wniosku.
Odnosząc się do zarzutu Wnioskodawcy, że w niektórych projektach podatek VAT bywa wyliczany automatycznie, co - w jego ocenie - mogło wprowadzić go w błąd co do zasadności wypełniania punktu E.2.3 wniosku, lON wyjaśniła, że ewentualne rozwiązania stosowane w innych projektach lub naborach pozostają bez wpływu na ocenę wniosku w niniejszym postępowaniu. Dla Wnioskodawcy wiążące są bowiem wyłącznie postanowienia dokumentacji naboru oraz Instrukcji wypełniania i składania wniosku obowiązujące w ramach tego konkursu. Instrukcja jednoznacznie określa przeznaczenie punktu E.2.3 jako miejsca do wykazania wydatków niekwalifikowalnych, w tym w szczególności podatku VAT, który - zgodnie z dokumentacją naboru - stanowi wydatek niekwalifikowalny.
ION podkreśliła, że ewentualne rozwiązania stosowane w innych naborach pozostają bez wpływu na ocenę wniosku w niniejszym postępowaniu.
Odnosząc się do twierdzenia Wnioskodawcy o rzekomym zapisie "punkt uzupełniany automatycznie" przy punkcie E.2.3, lON wskazała, że w generatorze wniosków przy punkcie E.2.3 nie widnieje taki zapis. Wprowadzenie pozycji w E.2.3 wymaga działania Wnioskodawcy poprzez użycie przycisku "Dodaj". Po dodaniu pozycji system automatycznie nadaje jedynie numer porządkowy w polu "Lp.", natomiast pozostałe pola (nazwa kosztu, wartość, opis/uzasadnienie) podlegają uzupełnieniu przez Wnioskodawcę.
Z kolei zapis w Instrukcji wypełniania wniosku, że element jest "uzupełniany automatycznie", odnosi się wyłącznie do technicznego mechanizmu nadawania numeracji ("Lp."), a nie do automatycznego wyliczania lub wypełniania merytorycznej treści punktu E.2.3. Tym samym nie istniały podstawy do przyjęcia, że generator automatycznie wyliczy VAT lub wypełni punkt E.2.3, ani że punkt ten może zostać pominięty. W konsekwencji argument Wnioskodawcy nie może zostać uznany za zasadny.
Podsumowując, lON wskazała, że Wnioskodawca, składając wniosek o dofinansowanie, złożył oświadczenie o zapoznaniu się z dokumentacją naboru oraz akceptacji jej postanowień, w tym Instrukcji wypełniania i składania wniosku oraz zasad oceny formalnej. W konsekwencji Wnioskodawca był zobowiązany do wypełnienia wniosku w zakresie wszystkich punktów wymaganych dla naboru.
Odnosząc się do twierdzenia Wnioskodawcy, iż został "niezamierzenie wprowadzony w błąd poprzez "nieprawidłowo skonstruowane pytanie" oraz że punkt E.2.3 "nie ma żadnego odniesienia w Regulaminie konkursu", lON wyjaśniła, że obowiązek uzupełnienia punktu E.2.3 wynika z dokumentacji naboru, w szczególności z formularza wniosku oraz Instrukcji jego wypełniania. Punkt E.2.3 stanowi element obligatoryjny wniosku i służy wykazaniu kosztów niekwalifikowalnych (w tym podatku VAT), a jego niewypełnienie oznacza brak kompletności wniosku.
lON wyjaśniła, że w ramach procedury odwoławczej ocenie podlega prawidłowość zastosowania kryteriów oceny oraz zgodność rozstrzygnięcia z dokumentacją naboru. Subiektywna ocena Wnioskodawcy co do brzmienia poszczególnych pól formularza lub celowości ich zamieszczenia nie może stanowić podstawy do odstąpienia od jednolitych zasad oceny formalnej ani do uznania wniosku za kompletny w sytuacji, gdy wymagany punkt nie został uzupełniony.
lON wskazała ponadto, że kryterium formalne "Wypełnienie wniosku" ma charakter zero-jedynkowy i stanowi warunek dopuszczenia wniosku do dalszego etapu oceny. W analizowanym przypadku negatywny wynik oceny formalnej wynikał z niewypełnienia wymaganego punktu E.2.3, co oznacza niespełnienie ww. kryterium formalnego. Zgodnie z Kryteriami wyboru projektów niespełnienie kryterium formalnego skutkuje negatywną oceną wniosku i brakiem możliwości skierowania go do etapu oceny merytorycznej. Odnosząc się do argumentów dotyczących nakładu pracy, zaangażowania środków prywatnych oraz znaczenia projektu dla społeczności lokalnej, lON wyjaśnia, że okoliczności te nie stanowią elementu oceny formalnej. Ocena formalna dotyczy wyłącznie spełnienia kryteriów formalnych i zgodności wniosku z dokumentacją naboru; w przypadku niespełnienia kryteriów formalnych projekt nie może zostać przekazany do oceny merytorycznej, niezależnie od jego potencjalnych walorów.
Z powyższych względów protest nie został uwzględniony, o czym Wnioskodawca został powiadomiony pismem z dnia 19 stycznia 2026 r. sygn.: SCP-IV-5.704.9.16.2025.AŁ.
W skardze do WSA na rozstrzygnięcie protestu wnioskodawca zarzucił:
1. Naruszenie przepisów prawa materialnego,
2. Naruszenie przepisów postępowania przedstawionego wniosku,
3. Nieobiektywne dokonywanie oceny formalnej i rażąca niekonsekwencję przy ocenie złożonego przez Wnioskodawcę Protestu, mimo wytknięcia rażących błędów w programie wypełniania wniosków w generatorze.
Skarżący wniósł o:
- stwierdzenie, że E.2.3, nie ma żadnego odniesienia w Regulaminie konkursu,
- o wycofanie negatywnej oceny formalnej i zakwalifikowanie wniosku do drugiego etapu oceny merytorycznej.
- o wycofanie negatywnej oceny formalnej naszego wniosku o dofinansowanie o numerze [...] i zakwalifikowanie złożonego wniosku do drugiego etapu oceny merytorycznej.
Nadto skarżący wskazał, iż został w sposób niezamierzony wprowadzony w błąd poprzez wpisanie do wniosku nieprawidłowo skonstruowanego pytania, a dokonanie przez Instytucję na tej podstawie negatywnej oceny formalnej nie znajduje uzasadnienia.
W uzasadnieniu skargi Wnioskodawca m.in. wskazał na brak spójności konstrukcji wniosku aplikacyjnego, polegający na fakultatywnym charakterze wykazywania wydatków niekwalifikowalnych, które są ponoszone wyłącznie przez niego. Zgodnie z dokumentacją naboru wykazanie wydatków niekwalifikowalnych ma charakter dobrowolny, gdyż w kryteriach oceny nie przewidziano odrębnego mechanizmu oceny tych wydatków. W dokumentacji naboru nie ma także informacji, aby wykazanie kosztów niekwalifikowalnych miało wpływ na ocenę wniosku. Zatem można domniemywać, że wykazanie wysokich wydatków niekwalifikowalnych mogłoby wpłynąć na ocenę projektu, w szczególności poprzez uznanie przez oceniających, iż przyznanie dofinansowania jest niecelowe. W tym kontekście Wnioskodawca odniósł się także do podatku VAT, wskazując, że w większości przypadków stanowi on stały procent kosztów kwalifikowalnych (23%) oraz że w innych projektach jest on zazwyczaj wyliczany automatycznie.
Skarżący nadmienił, że automatyczne wyliczanie VAT w innych projektach jednoznacznie wskazywało, że wypełnianie punktu E.2.3 będzie miało charakter automatyczny, co potwierdzał zapis przy przedmiotowym punkcie brzmiący: "punkt wypełniany automatycznie". Wnioskodawca był przekonany, że program wyliczy go automatycznie.
Wnioskodawca zaakcentował, że mógł bez żadnych przeszkód wypełniać kolejne pozycje we wniosku. Wnioskodawca zaznaczył, że korzystał z pomocy Eksperta zewnętrznego, który ma bardzo duże doświadczenie w wypełnianiu wniosków aplikacyjnych do Funduszy Pomocowych i zarówno z jego doświadczenia, jak i Eksperta zewnętrznego wynika, że jeżeli wypełniany w generatorze wniosku jakiś punkt zostanie niepoprawnie wypełniony lub zostanie pominięty to pojawia się automatyczna blokada i niemożliwe jest dalsze wypełnianie kolejnych punktów. Zdaniem strony podobny mechanizm mający charakter podwójnego zabezpieczenia powinien zadziałać w momencie wysyłania wniosku poprzez tzw. walidację, gdzie generator powinien poinformować, że wniosek jest niekompletny. Zarówno w jednym, jak i drugim przypadku okazało się, że generator nie wyświetlił takiej informacji, co potwierdza, iż program wypełniania wniosku wpisany do generatora przez Śląskie Centrum Przedsiębiorczości zawierał zasadnicze błędy uniemożliwiające prawidłowe wypełnianie poszczególnych punktów w programie FE SL 10.03.
Mając powyższe na uwadze Wnioskodawca wskazał, iż został w sposób niezamierzony wprowadzony w błąd poprzez wpisanie do wniosku nieprawidłowo skonstruowanego pytania, a dokonanie przez Instytucję na tej podstawie negatywnej oceny formalnej nie znajduje uzasadnienia.
Wniósł także o wycofanie negatywnej oceny formalnej i zakwalifikowanie wniosku do drugiego etapu oceny merytorycznej. Według strony taka decyzja będzie uszanowaniem pracy wielu osób realizujących projekt, a wielomiesięczna praca i bardzo duże zaangażowanie środków prywatnych przez Wnioskodawcę w odnowienie zabytku Hotel [...] i stworzenie wizerunku kulturowego w centrum K. nie może być zlekceważone przez błędny zapis i brak racjonalnej oceny urzędników Śląskiego Centrum Przedsiębiorczości.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Organ podkreślił, że cena spełnienia kryteriów formalnych odbywa się w trybie zero-jedynkowym, gdzie każdemu kryterium przypisuje się wartość TAK lub NIE (nie spełnia kryterium / spełnia kryterium). Wszystkie kryteria formalne są obligatoryjne. Oznacza to, że niespełnienie któregokolwiek z kryteriów formalnych skutkuje negatywną oceną formalną i wykluczeniem projektu z dalszej oceny merytorycznej.
Kryterium to nie zostanie uznane za spełnione, jeśli jakikolwiek punkty wniosku nie zostaną wypełniony lub zostanie wypełniony nieczytelnie bądź nieadekwatnie. Niespełnienie tego kryterium skutkuje negatywną oceną formalną bez dalszej weryfikacji pozostałych kryteriów formalnych.
lON wyjaśniła, że w ramach procedury odwoławczej ocenie podlega prawidłowość zastosowania kryteriów oceny oraz zgodność rozstrzygnięcia z dokumentacją naboru. Subiektywna ocena Wnioskodawcy co do brzmienia poszczególnych pól formularza lub celowości ich zamieszczenia nie może stanowić podstawy do odstąpienia od jednolitych zasad oceny formalnej ani do uznania wniosku za kompletny w sytuacji, gdy wymagany punkt nie został uzupełniony.
lON wskazała ponadto, że kryterium formalne "Wypełnienie wniosku" ma charakter zero-jedynkowy i stanowi warunek dopuszczenia wniosku do dalszego etapu oceny. W analizowanym przypadku negatywny wynik oceny formalnej wynikał z niewypełnienia wymaganego punktu E.2.3, co oznacza niespełnienie ww. kryterium formalnego. Zgodnie z Kryteriami wyboru projektów niespełnienie kryterium formalnego skutkuje negatywną oceną wniosku i brakiem możliwości skierowania go do etapu oceny merytorycznej. Odnosząc się do argumentów dotyczących nakładu pracy, zaangażowania środków prywatnych oraz znaczenia projektu dla społeczności lokalnej, lON wyjaśnił, że okoliczności te nie stanowią elementu oceny formalnej. Ocena formalna dotyczy wyłącznie spełnienia kryteriów formalnych i zgodności wniosku z dokumentacją naboru; w przypadku niespełnienia kryteriów formalnych projekt nie może zostać przekazany do oceny merytorycznej, niezależnie od jego potencjalnych walorów.
Wobec powyższego organ stwierdził, że brak było podstaw do uwzględnienia protestu, a konsekwentnie brak było również podstaw do uwzględnienia skargi. Negatywna ocena formalna wniosku była konsekwencją niewypełnienia wymaganego punktu formularza, nie zaś wynikiem błędnego działania organu czy wadliwości samej procedury oceny.
Na rozprawie w dniu 19 marca 2026 r. skarżący wnosił i wywodził jak w skardze. W ocenie skarżącego przypisany błąd był wynikiem tego, że instrukcja wypełniania wniosku do tego doprowadziła.
Natomiast za organ nikt się nie stawił.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1267 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie zaś do art. 3 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.
W niniejszej sprawie taką ustawą szczególną są przepisy ustawy z 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027 (Dz.U. z 2022 r. poz. 1079, ze zm.) - dalej powoływana jako ustawa wdrożeniowa.
W art. myśl 43 ustawy wdrożeniowej, wybrany do dofinansowania może zostać wyłącznie projekt spełniający kryteria wyboru projektów, a te określa Regulamin wyboru projektów.
W sprawach, do których zastosowanie znajduje ustawa wdrożeniowa, poza powszechnie obowiązującymi przepisami prawa krajowego i unijnego źródło prawa w szerokim znaczeniu stanowią również regulacje systemu realizacji programu, o których mowa w art. 6 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej, gdyż system ten ma swoje umocowanie w ustawie, zaś jego normy mają generalny charakter i są skierowane do nieokreślonego kręgu adresatów (potencjalnych wnioskodawców dofinansowania). Zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy wdrożeniowej system realizacji programu operacyjnego zawiera warunki i procedury obowiązujące instytucje uczestniczące w realizacji programów operacyjnych, obejmujące w szczególności zarządzanie, monitorowanie, sprawozdawczość, kontrolę i ewaluację oraz sposób koordynacji działań podejmowanych przez instytucje. Stosownie do art. 6 ust. 2 podstawę systemu realizacji programu operacyjnego mogą stanowić w szczególności przepisy prawa powszechnie obowiązującego, wytyczne, szczegółowy opis osi priorytetowych programu operacyjnego, opis systemu zarządzania i kontroli oraz instrukcje wykonawcze zawierające procedury działania właściwych instytucji.
W świetle ostatniego z powołanych przepisów katalog dokumentów mogących wejść w skład systemu realizacji jest zatem otwarty i na system ten składają się różnego rodzaju dokumenty, w tym Regulamin wyboru projektów, określający - w myśl art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy wdrożeniowej - kryteria wyboru projektu.
W związku z tym, że Sąd kontroluje działalność organów pod kątem zgodności z prawem, a w skład szeroko rozumianego systemu prawa wchodzi także system realizacji programu operacyjnego, to składające się na ten system dokumenty powinny stanowić podstawę sądowej kontroli zgodności z prawem oceny projektu dokonanej przez właściwą instytucję.
W niniejszej sprawie kontroli Sądu podlegało rozstrzygnięcie ŚCP z 19 stycznia 2026 r. polegające na nieuwzględnieniu protestu wniesionego od negatywnej oceny wniosku o dofinansowanie projektu nr [...] w ramach naboru nr [...] na dofinansowanie projektów ze środków programu Fundusze Europejskie dla Śląskiego 2021-2027, w ramach Priorytetu FE SL Fundusze Europejskie na transformację, Działanie FESL.10.03, Wsparcie MSP na rzecz transformacji, typ projektu Mezoinwestycje w MŚP.
Istotą sporu w rozpoznawanej sprawie jest kwestia czy prawidłowa jest ocena organu, że wniosek o dofinansowanie projektu nie spełnił kryterium formalnego "Wypełnienie wniosku".
Odpowiedź na to pytanie jest podstawowym zagadnieniem w tej sprawie, gdyż jest to kryterium zerojedynkowe niepodlegające uzupełnieniom, co oznacza, że jego niespełnienie jest równoznaczne z negatywną oceną projektu już na tym etapie procedury i zamyka drogę do przyznania dofinansowania ze środków europejskich.
Zgodnie z opisem kryterium formalnego Wypełnienie wniosku, w jego ramach weryfikacji podlega czy wnioskodawca wypełnił wszystkie punkty wniosku aplikacyjnego. Treść w poszczególnych punktach musi być spójna z tematyką tych punktów wynikającą z zapisów Instrukcji wypełniania i składania wniosku o dofinansowanie.
Kryterium nie zostanie spełnione jeżeli jakiekolwiek punkty wniosku nie zostaną wypełnione lub zostaną wypełnione niezrozumiałymi znakami graficznymi bądź treścią nieadekwatną dla danego punktu.
Kryterium obowiązuje od dnia złożenia wniosku o dofinansowanie do dnia zakończenia oceny formalnej projektu.
Z powyższego wynika zatem wprost, że wszystkie punkty wniosku aplikacyjnego muszą być wypełnione, a jeśli nie zostaną wypełnione, to będzie to równoznaczne z niespełnieniem kryterium.
Sąd podzielił stanowisko organu, iż punkt E.2.3 wniosku powinien być wypełniony, a nie został wypełniony w związku z czym argumentacja skarżącego, jakoby sam brak "alarmu", blokady systemowej czy komunikatu o błędzie miał przesądzać o prawidłowości wniosku albo świadczyć o "zasadniczych błędach" generatora. Dokumentacja naboru nie zawierała bowiem żadnej gwarancji, że system zablokuje możliwość dalszego wypełniania formularza lub wysłania wniosku w każdym przypadku niewypełnienia punktu wymaganego. Nie można zatem wywodzić z braku takiej blokady skutków prawnych sprzecznych z jednoznaczną treścią Instrukcji i komunikatów zawartych w generatorze.
W związku z czym należy uznać, że złożony wniosek nie został wypełniony zgodnie z zapisami Instrukcji wypełniania i składania wniosku o dofinansowanie projektu (załącznik nr 4 do Regulaminu), gdyż w punkcie E.2.3 dotyczącym wydatków niekwalifikowalnych, nie wskazano podatku VAT, który jest zawsze kosztem niekwalifikowalnym bez względu na to, czy wnioskodawca ma możliwość jego odliczenia czy też nie.
Zatem doszło do naruszenia Regulaminu wyboru projektów ponieważ wnioskodawca miał obowiązek wypełnienia punktu E.2.3. Obowiązek ten wynikał wprost z opisu kryterium.
Sąd podzielił stanowisko zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 4 lutego 2025 r. (sygn. akt: III SA/Gl 1/26), w którym zasadniczy problem dotyczył skutków niewypełnienia punktu E.2.3 wniosku.
W związku z wymogiem spełnienia kryterium konieczne było wypełnienie wszystkich punktów wniosku, to wartość podatku VAT - nawet jeśli wynosiła 0 - winna być wykazana we wniosku. O ile bowiem wpisanie "0" jest jakąś informacją, tzn. wskazuje, że podatek ten nie wystąpi, o tyle niewypełnienie właściwego pola w ogóle już taką informacją nie jest. Nie wiadomo, z jakich powodów wnioskodawca go nie wypełnił: czy pomyłkowo czy podatek nie wystąpi bo planowane do zakupu towary i usługi są opodatkowane stawką% albo zwolnione z VAT.
Jak już wskazano, ocena formalna wniosku odbywa się wg dwóch grup kryteriów: podlegających - i niepodlegających uzupełnieniom. W sytuacji, gdy kryterium formalne Wypełnienie wniosku należy do grupy kryteriów niepodlegających uzupełnieniom, organ nie miał możliwości wezwania strony do uzupełnienia wniosku.
Organ nie może domyślać się przyczyn niewypełnienia właściwej rubryki ani wręcz nie wolno mu tego robić. Z jednej strony bowiem nie miałoby to znaczenia dla oceny spełnienia kryterium formalnego, gdyż zgodnie z instrukcją wszystkie punkty wniosku miały być wypełnione a nie są i jest to fakt bezsporny, z drugiej są to dane będące podstawą merytorycznej oceny projektu i udzielenia wnioskodawcy wsparcia finansowego zgodnie z wnioskiem.
Nadto nie zasługuje na uwzględnienie zarzut strony odnoszący się do użytego w Instrukcji sformułowania "Lp. (liczba porządkowa) - punkt uzupełniany automatycznie" ponieważ znaczenie tego zapisu odnosi się wyłącznie do technicznego mechanizmu automatycznego nadawania numeru porządkowego w kolumnie "Lp." po dodaniu pozycji przez Wnioskodawcę. Nie oznacza ono natomiast, że cały punkt E.2.3 podlega automatycznemu wypełnieniu, ani że system sam wyliczy podatek VAT lub inną wartość wydatku niekwalifikowalnego, ani też że pole to może zostać pominięte.
Nie znajduje także uzasadnienia argument skarżącego, że punkt E.2.3 miał charakter fakultatywny albo pozostawał bez znaczenia dla oceny formalnej. Z dokumentacji naboru oraz z Instrukcji jednoznacznie wynikało, że punkt ten służy wykazaniu kosztów niekwalifikowalnych, w tym w szczególności podatku VAT, który - zgodnie z dokumentacją naboru - stanowi wydatek niekwalifikowalny. Skoro punkt E.2.3 był elementem wymaganym formularza, to jego niewypełnienie oznaczało brak kompletności wniosku. Wykazanie wydatków kwalifikowanych stanowiło zatem na etapie oceny formalnej wymóg związany z prawidłowym i kompletnym sporządzeniem wniosku, a nie element oceny merytorycznej projektu.
Odnosząc się do twierdzeń strony o doświadczeniu zewnętrznego eksperta i praktykach występujących w innych projektach lub innych generatorach. Sąd nie podzielił stanowiska skarżącego że okoliczności te mają znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy ponieważ ocena wniosku następuje wyłącznie na podstawie dokumentacji obowiązującej w danym naborze. Natomiast doświadczenie pełnomocników czy doradców oraz przyzwyczajenia wyniesione z innych programów i oczekiwanie automatycznego wyliczenia VAT nie mogą modyfikować jednoznacznych obowiązków wynikających z Regulaminu naboru i Instrukcji wypełniania wniosku.
W konsekwencji zasadnie przyjęto, że niewypełnienie punktu E.2.3 skutkowało niespełnieniem kryterium formalnego "Wypełnienie wniosku". Kryterium to ma charakter zero-jedynkowy i obligatoryjny, a jego niespełnienie skutkuje negatywną oceną formalną bez możliwości uzupełnienia lub poprawy wniosku. Organ był zatem zobowiązany oprzeć rozstrzygnięcie na treści wniosku złożonego w terminie naboru i nie miał podstaw do odstąpienia od jednolitych zasad oceny.
Z tych względów nie można podzielić zarzutów skarżącego dotyczących naruszenia przepisów prawa materialnego, naruszenia przepisów postępowania ani rzekomo nieobiektywnego dokonania oceny formalnej. Skarżący nie wykazał, aby organ błędnie zastosował dokumentację naboru, pominął istotne okoliczności sprawy czy też oparł rozstrzygnięcie na dowolnych ustaleniach. Przeciwnie, zaskarżone rozstrzygnięcie oraz poprzedzające je rozpatrzenie protestu pozostają zgodne z treścią Regulaminu wyboru projektów. Kryteriów wyboru projektów oraz Instrukcji wypełniania i składania wniosku o dofinansowanie.
Jak już wskazano, ocena formalna wniosku odbywa się wg dwóch grup kryteriów: podlegających - i niepodlegających uzupełnieniom. W sytuacji, gdy kryterium formalne Wypełnienie wniosku należy do grupy kryteriów niepodlegających uzupełnieniom, organ nie miał możliwości wezwania strony do uzupełnienia wniosku.
Organ nie może domyślać się przyczyn niewypełnienia właściwej rubryki ani wręcz nie wolno mu tego robić. Z jednej strony bowiem nie miałoby to znaczenia dla oceny spełnienia kryterium formalnego, gdyż zgodnie z instrukcją wszystkie punkty wniosku miały być wypełnione a nie są i jest to fakt bezsporny, z drugiej są to dane będące podstawą merytorycznej oceny projektu i udzielenia wnioskodawcy wsparcia finansowego zgodnie z wnioskiem. Wreszcie próba "uzupełniania" wniosku o treści w nim wprost niezawarte stanowiłaby naruszenie zasady konkurencyjności i równego traktowania wnioskodawców.
Zgodnie bowiem z art. 45 ust. 1 i ust. 2 ustawy wdrożeniowej, właściwa instytucja przeprowadza postępowanie w zakresie wyboru projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny (ust. 1).
Właściwa instytucja zapewnia równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania oraz równe traktowanie wnioskodawców (ust. 2).
Ww. zasady dotyczą każdego etapu konkursu, począwszy od momentu przygotowywania Regulaminu konkursu i formularza aplikacyjnego, aż po zakończenie samego postępowania konkursowego. Mają one charakter normatywny, i stanowią gwarancję równego traktowania wszystkich potencjalnych beneficjentów pomocy i znajdują umocowanie w zasadzie równego dostępu do pomocy, wywodzącej się z traktatowej zasady równości. Mają one służyć eliminowaniu ryzyka arbitralności ze strony organu, gdy chodzi o kryteria oceny projektów albo wybór wniosków do dofinansowania. Postępowanie organu właśnie zasady te realizuje.
Podsumowując, Sąd w składzie orzekającym nie stwierdził w przedmiotowej sprawie naruszenia zasad postępowania, które miałoby istotny wpływ na wynik sprawy jak również przepisów prawa materialnego, które miałoby wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Żaden z zarzutów skargi nie zasługiwał na uwzględnienie.
W związku z powyższym Sąd uznał, że zaskarżony akt nie narusza ustawy wdrożeniowej ani zasad wynikających z systemu realizacji projektów w związku z czym, na podstawie art. 73 ust. 8 pkt 2 ustawy wdrożeniowej skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło