III SA/Gl 1406/08

PostanowienieWSA w Gliwicach2010-06-07

Skład orzekający: sędzia NSA Henryk Wach

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy sąd administracyjny odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, a następnie skarżący złożył kolejny wniosek w tej samej sprawie, sąd powinien rozpoznać nowy wniosek, jeśli nie wykazano istotnej zmiany okoliczności faktycznych od czasu wydania poprzedniego postanowienia?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie przyznał prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ skarżąca nie wykazała istotnej zmiany okoliczności faktycznych od czasu wydania poprzedniego postanowienia odmawiającego prawa pomocy, które zostało utrzymane w mocy przez Naczelny Sąd Administracyjny. Zbycie udziałów w spółce nie stanowiło pogorszenia sytuacji majątkowej, a kwestia stanu majątkowego małżonka i jego obowiązek alimentacyjny nie zostały wykazane jako nowe okoliczności uzasadniające przyznanie prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła skargę kasacyjną od wyroku WSA oddalającego jej skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w przedmiocie podatku VAT. Do skargi kasacyjnej dołączyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, powołując się na trudną sytuację materialną, brak dochodów, obciążenie hipoteczne nieruchomości oraz chorobę córki. Wcześniej sąd odmówił jej prawa pomocy, a postanowienie to zostało utrzymane w mocy przez NSA.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Henryk Wach po rozpoznaniu w dniu 7 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K.G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: odmówić prawa pomocy. Wyrokiem z 12 lutego 2010 r. Sąd oddalił skargę na wskazaną wyżej decyzję. Pełnomocnik skarżącej złożył skargę kasacyjną od tegoż wyroku, do której dołączył złożony na urzędowym formularzu "PPF" wniosek o prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podniosła, że sytuacja materialna, w jakiej obecnie znajduje się nie pozwala jej wygospodarować środków pieniężnych na koszty sądowe. Od ponad czterech lat nie osiąga ona dochodów, ze względu na hipotekę na nieruchomości nie posiada możliwości spieniężenia majątku. Jej młodsza córka choruje na [...], co wiąże się z całodobową opieką, ponadto stwierdzono u niej [...]. Obie córki są utrzymywane przez męża skarżącej. Jako składnik majątku skarżąca wskazała dom w zabudowie szeregowej obciążony hipoteką, nie wskazując jednocześnie innych elementów majątku Skarżąca w toku sprawy złożyła już wniosek o prawo pomocy w analogicznym zakresie. Wówczas to postanowieniem z 9 kwietnia 2009 r. tutejszy Sąd odmówił prawa pomocy. Postanowienie to zostało zaskarżone zażaleniem skarżącej. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 7 września 2009 r. (sygn. akt I FZ 230/09) oddalił to zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje: Z treści art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej P.p.s.a. ) wynika, że postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być zmieniane i uchylane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były one zaskarżone a nawet prawomocne. Ponieważ w przedmiotowej sprawie Sąd wydał juz postanowienie odmawiające skarżącej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, zatem w niniejszym postępowaniu wpadkowym należało w pierwszej kolejności zbadać czy skarżący powołał we wniosku nowe okoliczności, których nie podniósł uprzednio. W odpowiedzi na powyższe pytanie stwierdzić należy, że skarżąca w znacznej części wniosku podała te samych informacje, które Sąd w postanowieniu z 9 kwietnia 2009 r. uznał za niewystarczające do przyznania jej prawa pomocy, które to stanowisko w całości podzielił Naczelny Sąd Administracyjny. Należy podkreślić, że do wydania postanowienia na podstawie art. 165 P.p.s.a. warunkiem koniecznym jest zmiana okoliczności mająca charakter obiektywny a nie zmiana stanowiska Sądu. Istnieją jednakże pewne różnice między stanem majątkowym skarżącej zadeklarowanym w poprzednim postępowaniu a chwilą obecną. Wówczas to skarżąca zadeklarowała udziały w nieprzynoszącej dochodu spółce z o.o. Jak ustalono na podstawie akt innej, zarejestrowanej w tut. Sądzie sprawy (sygn. akt I SA/GL 92/08), udziały te zostały zbyte za cenę [...] zł. Podkreślić jednak należy, że okoliczność ta nie może mieć wpływu na ewentualną zmianę postanowienia z 9 kwietnia 2009 r., gdyż kwestia posiadania przedmiotowych udziałów nie była decydującą przyczyną odmowy prawa pomocy, nadto zbycie takie wiąże się z jednorazowym przychodem majątkowym, co trudno uznać za pogorszenie sytuacji majątkowej strony. Zasadniczym powodem odmowy prawa pomocy był stan majątkowy małżonka skarżącej oraz jego obowiązek alimentacyjny i w tym zakresie skarżąca żadnych nowych okoliczności nie podała. Nie wykazała również by choroba młodszej córki wiązała się z istotnym obciążeniem finansowym skarżącej, uniemożliwiającym uiszczenie wpisu od skargi kasacyjnej. Kierując się powyższym Sąd na podstawie art. 165 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło