III SA/Gl 1408/21
WyrokWSA w Gliwicach2022-02-23
Skład orzekający: Barbara Brandys-Kmiecik, Dorota Fleszer, Barbara Orzepowska-Kyć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia, stosując art. 138 § 2 K.p.a., w sytuacji gdy organ pierwszej instancji odmówił udostępnienia informacji publicznej, a skarżąca kwestionowała sposób procedowania organów?Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił sprzeciw strony od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego uchylającej decyzję organu pierwszej instancji i przekazującej sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd uznał, że organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 K.p.a., ponieważ decyzja organu pierwszej instancji została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy miał istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. SKO prawidłowo wskazało, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, co stanowiło wywiązanie się z obowiązków nadzorczych.Stan faktyczny
Strona złożyła wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej planowanej budowy SBTK. Starosta odmówił udostępnienia informacji, uznając, że akta sprawy nie są informacją publiczną. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) uchyliło decyzję Starosty i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na błędy proceduralne organu pierwszej instancji. Strona wniosła sprzeciw od decyzji SKO, zarzucając naruszenie przepisów K.p.a. i ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz bezczynność organu. Sąd administracyjny oddalił sprzeciw.Rozstrzygnięcie
Oddalono sprzeciw.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Dorota Fleszer Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 lutego 2022 r. sprawy ze skargi H. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C., po rozpatrzeniu odwołania H.B. (dalej: Strona, skarżąca) od decyzji Starosty [...] z dnia [...]r. nr [...] odmawiającej udostępnienia informacji publicznej w przedmiocie planowanej budowy SBTK w M. na działce o nr geod. [...] – postanowiło uchylić powyższą decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
W podstawie prawnej powołało art. 138 § 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 – dalej: k.p.a.) oraz art. 1 ust. 1 oraz art. 16 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 06 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 2176; dalej; u.d.i.p.).
W uzasadnieniu SKO przedstawiło stan faktyczny i argumentacje prawną. Wskazało, że 28 kwietnia 2021 r. Strona zwróciła się do Starostwa Powiatowego w M. za pomocą poczty elektronicznej z wnioskiem o udostępnienia informacji publicznej w przedmiocie udostępnienia informacji w zakresie planowanej budowy SBTK w M. na działce o nr geod. [...]. W szczególności wnioskodawczyni wnosiła o udostępnienie następujących dokumentów i odpowiedzi na następujące pytania;
1. "Dokument - zaświadczenie o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego;
2. Dokument - projekt budowlany wraz z opiniami, innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczegółowymi;
3. Dokument - zaświadczenie, o którym mowa w art. 12 ust. 7 Prawa budowlanego (aktualnym na dzień opracowania projektu);
4. Oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością/działką na cele budowlane;
5. Dokument/oświadczenie/potwierdzenie, na jaki konkretny okres czasu (dokładnie od ...do...) operator A wydzierżawił działkę - ma prawo do dysponowania - o nr geod. [...] w M.;
6. Czy inwestor A/Pełnomocnik Inwestora przedłożyli dokument, który dotyczyłby mocy wyjściowej pojedynczego nadajnika TX z uwzględnieniem tolerancji tej mocy określonej przez producenta, a więc dokumenty, do przedłożenia których wezwał operatora A WSA w Gliwicach?
7. Czy inwestor przedłożył dokumenty o danych producenta i typach anten oraz nadajników radiolinii, ich zysku antenowego, częstotliwości pracy oraz ich mocy wyjściowej, a więc dokumenty, do przedłożenia których wezwał operatora A WSA w Gliwicach?
8. Czy instytucje/urzędnicy/inwestor A przedłożył już dokumenty, w których znajdują się wyliczenia mocy EIRP w oparciu o budżet mocy w poszczególnych sektorach projektowanej stacji z uwzględnieniem tolerancji produkcyjnej podanych parametrów, a więc dokumenty, do przedłożenia których wezwał operatora A WSA w Gliwicach?
9. Wszystkie dokumenty, które Pełnomocnik operatora A/operator A dostarczył/ma dostarczyć we wskazanym w postanowieniu terminie tj. do dnia [...]r., a zatem jako tylko A wykona nałożony na niego przez Starostę [...] - obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości (...);
10. Zgodnie z ustawą Prawo budowlane - pozwolenia na budowę wymagają przedsięwzięcia, które uprzednio wymagają przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko - czy Starostwo jest w posiadaniu takiego dokumentu - sporządzonej oceny oddziaływania na środowisko - który byłby sporządzony i uwzględniałby wszelkie uwagi na podstawie wyroku WSA w Gliwicach z dnia 17.07.2020 r.?
11. Czy Starosta [...] jest w posiadaniu dokumentów, w których inwestor przewidział opcję, a którą to przewidział Sąd w wyroku, a dotyczącą: "istotnej okoliczności faktyczno-prawnej, jaką jest możliwość przewrócenia się stacji bazowej w razie, jak to określił zarządca drogi "ekstremalnie negatywnych warunków atmosferycznych’’';
12. Czy właściciele sąsiednich działek (z działką o nr geod. [...]), na chwilę obecną, kiedy jeszcze nie została wybudowana SBTK, po spełnieniu wszelkich formalności, otrzymają zgodę - pozwolenie na budowę domu jednorodzinnego np. w sąsiedztwie SBTK?
13. Czy właściciele sąsiednich działek z chwilą, kiedy zostanie wybudowana SBTK w M. na działce o nr geod. [...] - dostaną wówczas pozwolenie na budowę domu jednorodzinnego na swoich działkach?
14. Czy na chwilę obecną, gdy SBTK jeszcze nie została wybudowana ale sprawa jest w toku, czy zgłaszane są wnioski o pozwolenie na budowę? Jeśli tak, to jaka jest decyzja/jakie są decyzje Starosty [...]: pozytywne - zgoda na budowę np. domu jednorodzinnego, negatywne - domowa/odrzucenie pozwolenia na budowę domu jednorodzinnego?"
Decyzją z [...] r. Starostwa [...] odmówił udostępnienia wnioskowanej informacji i wyjaśnił, iż strona danego postępowania administracyjnego nie może żądać informacji o sposobie i przebiegu takiego postępowania w ramach u.d.i.p., bowiem służą jej określone uprawnienia wynikające z przepisów m.in. Kodeksu postępowania administracyjnego oraz ustawy prawo budowlane. Akta sprawy administracyjnej jako całokształt nie stanowią informacji publicznej. Organ zaakcentował przy tym, że żądanie udostępnienia akt sprawy jako zbioru materiałów postępowania nie jest wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej, o którym mowa w art. 10 ust. 1 u.d.i.p.
Strona złożyła odwołanie od powyższej decyzji kwestionując prawidłowość wydanego rozstrzygnięcia i nie zgadzając się z osobami, które zajęły stanowisko w toku tego postępowania.
Samorządowego Kolegium Odwoławczego, działając w trybie odwoławczym, uchyliło w/w decyzje do ponownego rozpatrzenia. Odnosząc się do aspektu przedmiotowego sprawy tj. czy żądana informacja ma przymiot publicznej i czy w związku z tym powinna być udostępniona w trybie u.d.i.p.
SKO wskazało na normy z Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 02 kwietnia 1997 r. (Dz. U. 1997 poz. 78; dalej jako: Konstytucja RP, Konstytucja) oraz przepisy u.d.i.p. i orzecznictwo. Podkreśliło, że w celu rozstrzygnięcia tej kwestii w pierwszej kolejności organ powinien jednoznacznie wskazać, czy w ogóle posiada wnioskowaną informację. Tymczasem w realiach rozpoznawanej sprawy organ takiego wskazania nie dokonał. Jeżeli bowiem organ nie dysponuje wnioskowaną informacją, to powinien o tym fakcie poinformować wnioskodawcę odrębnym pismem, a nie wydawać decyzję administracyjną. Dopiero w dalszej kolejności w odniesieniu do informacji, które posiada przejść do rozważania, czy stanowią one informację publiczną czy też takiego charakteru nie posiadają.
Dodatkowo wskazano, że po stwierdzeniu przez organ, że posiadane informacje nie stanowią informacji publicznej, organ powinien o tym poinformować wnioskodawcę odrębnym pismem. W tym przypadku również nie byłoby podstaw do wydania decyzji administracyjnej. Decyzja odmowna może być bowiem wydana dopiero wtedy gdy, po ustaleniu, że dana informacja jest w posiadaniu organu, organ ten jednocześnie stwierdzi, że ma ona charakter informacji publicznej, a zarazem zachodzą okoliczności, które na gruncie u.d.i.p. uprawniają organ do odmowy udostępnienia wnioskowanej informacji. Natomiast w tej sprawie organ zaniechał powyższych ustaleń, co powoduje że decyzja została wydana przedwcześnie i podlega uchyleniu.
Na powyższą decyzję SKO Strona wniosła skargę (mimo prawidłowego pouczenia o prawie sprzeciwu) zarzuciła:
1. brak odniesienia do art. 77 § 1, art. 80, art. 87 K.p.a. oraz art. 5 pkt 3 i art. 5 ust. 1, 2 i 2a u.d.i.p.;
2. bezczynność art. 8, 9 i 11 k.p.a., a Starostwu, bo do dnia przynajmniej 6 września 2021r. w dalszym ciągu nie odpowiedziało czy jest lub nie jest w posiadaniu informacji, o którą wnioskowano.
3. Wniosła o udzielenie sądowej zgody, aby żaden urzędnik (nie tylko w Starostwie) nie miał już wątpliwości, że ma ustawowy, konstytucyjny obowiązek udzielania odpowiedzi na moje pytania akurat w tej sprawie, zaś obywatel ma możliwości pozyskiwania odpowiedzi - dokumentów drogą elektroniczną - emailową, w taki sam sposób jakby osobiście oglądał te dokumenty w Starostwie, a dot. budowy SBTK w M., kiedy tylko wystosuje zapytanie, celem uchronienia obywatela przed otrzymywaniem w przyszłości krzywdzących go decyzji i oszczędzenia niepotrzebnej straty pieniędzy, czasu na pisanie skarg jeśli nie do SKO to do WSA w Gliwicach.
4. Wniosła o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych, a obłożenie tymi kosztami nie SKO w C. czy Skarb Państwa ale właśnie osobiście urzędników przez, których te koszty są rzeczywiście generowane.
W uzasadnieniu podkreśliła, że decyzja SKO nie zawiera kategorycznego zdyscyplinowania i natychmiastowego wezwania, a więc żądania od Starosty [...] udzielenia odpowiedzi na wniosek tak aby została bez zbędnej zwłoki udzielona odpowiedź. Nie ma również wzmianki o odpowiedzialności, jaką urzędnik może ponieść/powinien ponieść w postaci nagan, a nawet kar finansowych, za wydanie błędnej i krzywdzącej decyzji Starostwa. Swój sprzeciw wniosła dlatego, że obawia się, iż bez pomocy Sądu, skazana będzie uniki zamiast udzielenia rzeczywistych, konkretnych odpowiedzi . Na potwierdzenie przywołała normy prawne z u.d.i.p. i powołała się na orzecznictwo.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a. sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem.
Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela przedstawioną przez organ odwoławczy argumentację i słuszność zajętego w tej sprawie stanowiska. W ocenie Sądu rozpoznającego sprzeciw podniesione w nim zarzuty naruszenia prawa są bezzasadne. Zaskarżona decyzja nie narusza bowiem przepisów postępowania, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy ani przepisów prawa materialnego, które miałoby wpływ na wynik sprawy.
Należy wskazać, że w dniu 1 czerwca 2017r. weszła w życie ustawa z dnia 7 kwietnia 2017r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 935) - zwana dalej "ustawą nowelizującą". Wprowadziła ona zmiany między innymi do p.p.s.a. Zgodnie z art. 9 pkt 7 ustawy nowelizującej w dziale III ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi po rozdziale 3 dodaje się rozdział 3a o tytule "Sprzeciw od decyzji". Zgodnie z art. 64a p.p.s.a. od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw. Postępowanie w przedmiocie sprzeciwu zostało znacznie uproszczone: w postępowaniu przed sądem nie biorą udziału uczestnicy, a jedynie strona skarżąca i organ, który wydał zaskarżoną decyzję (art. 64b § 3), sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (art. 64d § 1), skróceniu uległy też terminy procesowe (art. 64c § 1, art. 64c § 4, art. 64d § 1 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 64e p.p.s.a. rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego.
Podstawę zaskarżonej decyzji stanowi art. 138 § 2 K.p.a., zgodnie z którym organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.
Wobec powyższego przedmiotem rozważań w postępowaniu sądowo-administracyjnym były wyłącznie zagadnienia dotyczące wydania w postępowaniu odwoławczym decyzji kasacyjnej. W tej sytuacji ocena Sądu sprowadzała się do skontrolowania kwestii zasadności wydania przez organ odwoławczy decyzji na podstawie art. 138 § 2 K.p.a.
Sąd rozpoznając sprawę miał na uwadze, że zaskarżona decyzja kasatoryjna zawiera wyjaśnienia istotnej treści przepisów prawnych, sposobu ich stosowania i trybu wydawania decyzji odmownych na podstawie regulacji u.d.i.p. (ewentualnie stwierdzenia niedopuszczalności wydania decyzji). Również SKO w uzasadnieniu zawarło konkretne wskazania co do dalszego postępowania, które dotyczą sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości lub innych uchybień procesowych.
Wobec powyższego Sąd zobligowany był do zbadania czy w zaskarżonej decyzji kasatoryjnej organ odwoławczy wywiązał się z obowiązków nadzorczych nad merytorycznym rozstrzyganiem spraw administracyjnych i zawarł stosowne wskazania oraz zalecenia dla organu pierwszoinstancyjnego. W swym orzeczeniu w konkluzji SKO stwierdziło, że rozpoznając sprawę ponownie właściwy w sprawie organ uwzględni dokonaną wykładnię spornych przepisów i rozpozna wniosek z uwzględnieniem wskazanych kryteriów.
Zdaniem więc Sądu orzekającego w przedmiotowej sprawie organ w zaskarżonej decyzji wywiązał się z ustawowych obowiązków bowiem uzasadniając uchylenie orzeczenia organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania wskazał jakie organ I instancji winien przede wszystkim zastosować reguły postępowania i w konsekwencji poczynionych ustaleń w jaki sposób winien załatwić wniosek Skarżącej.
Wobec powyższego niezasadne są zarzuty sprzeciwu naruszenia zasad procesowych i norm u.d.i.p. Tym bardziej, że Skarżąca podtrzymała orzeczenie SKO uznając jego słuszność i zasadność.
Odnosząc się do kolejnych zarzutów wyjaśnić należy, że dalsza zwłoka organu w załatwieniu wniosku winna być zwalczana w trybie skargi na bezczynność organu zamiast w formie sprzeciwu od korzystnej dla Skarżącej decyzji SKO. Żądanie z pkt 3 sprzeciwu nie mieści się w katalogu kompetencji sądu administracyjnego – granice działania opisano na wstępie wskazując konkretne normy prawne.
Również bezzasadne jest żądanie z pkt 4 sprzeciwu dot. zwrotu kosztów postępowania skoro Skarżąca żadnych nie poniosła, ani nie uiszczała wpisu sądowego.
Wobec powyższego Sąd oddalił sprzeciw na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło