III SA/Gl 1457/21

WyrokWSA w Gliwicach2022-02-02

Skład orzekający: Anna Apollo, Dorota Fleszer, Magdalena Jankiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny może przywrócić termin do wniesienia odwołania od decyzji administracyjnej, jeśli taki wniosek został złożony dopiero w skardze do sądu?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest uprawniony do przywracania terminu do wniesienia odwołania od decyzji administracyjnej, jeśli taki wniosek został złożony po raz pierwszy w skardze do sądu. Wniosek o przywrócenie terminu powinien być skierowany do organu administracji, a jego rozpoznanie podlega kontroli sądu. W przypadku braku takiego wniosku skierowanego do organu, decyzja organu pierwszej instancji staje się ostateczna.
Stan faktyczny
Skarżący W. K. złożył odwołanie od decyzji Komendanta Powiatowego Policji odmawiającej wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy po upływie ustawowego terminu. Organ odwoławczy, Komendant Wojewódzki Policji, stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Skarżący wniósł skargę do sądu, domagając się przywrócenia terminu do wniesienia odwołania z powodu problemów zdrowotnych, co było jego pierwszym wnioskiem w tym zakresie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Apollo, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Fleszer, Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 2 lutego 2022 r. sprawy ze skargi W. K. na postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi od wniesienia odwołania oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem z [...]r. nr [...] Komendant Wojewódzki Policji stwierdził uchybienie przez skarżącego W. K. terminu do wniesienia odwołania od decyzji Komendanta Powiatowego Policji w Z. z [...]r. nr [...] w przedmiocie odmowy ponownego przeliczenia i wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy w ilości 70 dni w związku ze zwolnieniem ze służ by w Policji. Z akt sprawy wynika, że skarżący wystąpił do Komendanta Powiatowego Policji w Z. z wnioskiem o wypłatę wyrównania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy w związku z zakończeniem służby w Policji. Decyzją z [...]r. nr [...], doręczoną stronie 12 lipca 2021r. (karta 13 akt administracyjnych), Komendant Powiatowy Policji odmówił uwzględnienia wniosku. Od tego rozstrzygnięcia skarżący wniósł odwołanie datowane na 27 lipca 2021r., które jednak złożył w organie I instancji 29 lipca 2021r., a więc z uchybieniem terminu, który upłynął 26 lipca. W odwołaniu nie zawarł wniosku o przywrócenie terminu. Organ odwoławczy zbadał na wstępie terminowość odwołania i zaskarżonym postanowieniem orzekł, że strona uchybiła terminowi do jego wniesienia. Na to rozstrzygnięcie skarżący wniósł skargę do sądu administracyjnego. W jej uzasadnieniu wniósł o przywrócenie terminu przez Sąd. Jako przyczynę uchybienia wskazał na pogarszający się stan jego zdrowia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi. W piśmie procesowym z 8 grudnia 2021r. skarżący rozwinął szerzej wątek choroby. Oświadczył, że cały czas się leczy, na dowód czego załączył dokumentację medyczną, obejmującą wynik badania TK. Załączona dokumentacja nie zawiera jednak dowodu, aby strona w dacie upływu terminu do wniesienia odwołania była obłożnie chora. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2021 r. poz. 137 z późn. zm.) oraz art. 3 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Powyższa kontrola dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania zaskarżonego aktu administracyjnego, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego. W jej następstwie postanowienie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Takich zaś wad zaskarżonego rozstrzygnięcia Sąd nie stwierdził. Podstawą prawną wydanego rozstrzygnięcia był art. 134 w zw. z art. 129 § 1 i 2 k.p.a. Zgodnie z art. 134 k.p.a., organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Z art. 134 k.p.a. wynikają zatem dwie przesłanki skutecznego złożenia odwołania. Jedna z nich dotyczy dopuszczalności odwołania, druga – i z tą mamy do czynienia w badanej sprawie - zachowania terminu do wniesienia środka prawnego. Organ orzekając w oparciu o art. 134 k.p.a. w zakresie terminowości odwołania obowiązany jest ustalić dwie okoliczności: datę doręczenia decyzji stronie oraz datę wniesienia przez nią odwołania (por. wyrok NSA z 15 czerwca 2020 r., sygn. akt I OSK 1700/19). Z akt sprawy wynika, że decyzja o odmowie ponownego przeliczenia ekwiwalentu z [...]r. została stronie doręczona 12 lipca 2021r., co wynika z wydruku z systemu Poczty Polskiej S.A. (karta 13). Oznacza to, że odwołanie od takiej decyzji winno być wniesiona do 26 lipca 2021r. (poniedziałek) włącznie z tym dniem. Zgodnie bowiem z art. 129 § 2 k.p.a., odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Natomiast skarżący złożył odwołanie w organie 29 lipca 2021r., czego zresztą nie kwestionuje. Wraz z odwołaniem nie złożył wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, a organ nie działa w takim przypadku z urzędu. Termin do wniesienia odwołania jest terminem ustawowym, a więc nie może być przedłużany ani skracany przez organ administracji publicznej. Jest terminem procesowym obliczanym według przepisów k.p.a. W konsekwencji jeżeli strona uchybiła terminowi na złożenie odwołania i organ nie przywrócił terminu do złożenia tego wniosku, w tym także wobec braku stosownego wniosku, wówczas decyzja wydana w I instancji jest ostateczna (art. 16 § 1 k.p.a.). Powyższe prowadzi do wniosku, że działanie organu było w pełni prawidłowe i zgodne z prawem. Jednocześnie wyjaśnić należy, że konsekwencją kontrolnej funkcji sądu administracyjnego jest to, że nie jest on uprawniony do zmiany zaskarżonego postanowienia, a jedynie do jego ewentualnego uchylenia. Nie mógł być zatem uwzględniony zawarty w skardze wniosek skarżącego o przywrócenie przez Sąd terminu, który umożliwiłby rozpatrzenie jego sprawy. Wniosek taki winien być adresowany do organu, a dopiero sposób jego rozpoznania podlegałby kontroli Sądu. Natomiast w przedmiotowej sprawie został po raz pierwszy sformułowany dopiero w skardze, zatem Sąd nie mógł go rozpoznać, gdyż w takim przypadku "zastąpiłby" organ w załatwieniu sprawy, która w ogóle nie była przedmiotem rozstrzygnięcia w trybie administracyjnym, co jest niezgodne z powołanymi wcześniej przepisami p.p.s.a. i kontrolną funkcją sądu administracyjnego. Wobec powyższego, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło