III SA/Gl 146/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Sędziowie Asesor WSA Adam Pawlyta (spr.), Sędzia WSA Marzanna Sałuda, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 sierpnia 2025 r. sprawy ze skargi A. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 9 grudnia 2024 r. nr SKO.K/41.3/1946/2024/13694/ŁZ w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi oddala skargę. Pismem z 5 stycznia 2025 r. zatytułowanym jako "zażalenie" A.B.(zwany dalej: "Strona" lub "Skarżący"), wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach (dalej również: organ odwoławczy; SKO w Katowicach) z 9 grudnia 2024 r. nr SKO.K/41.3/1946/2024/13694/ŁZ stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji nr [...] z 14 stycznia 2020 r. Prezydenta Miasta T. o cofnięciu uprawnień do prowadzenia pojazdów kat. AM, B1,B. Stan sprawy jest następujący; W dniu 14 stycznia 2021 r. Prezydent Miasta T. orzekł o cofnięciu uprawnień do prowadzenia pojazdów kat. AM, B1,B wobec skarżącego. W dniu 25 stycznia 2021 r. organ pocztowy zawiadomił stronę o pozostawieniu pisma w placówce pocztowej. Powtórne zawiadomienie z powodu niepodjęcia przesyłki w terminie 7 dni pozostawiono w oddawczej skrzynce pocztowej adresata w dniu 1 lutego 2021 r. (adnotacje na kopercie) i uznano, iż decyzja została uznana za skutecznie doręczoną w dniu 9 lutego 2021 r. W konsekwencji organ przyjął, iż od tej daty rozpoczął bieg 14 - dniowy termin do wniesienia odwołania. Termin ten upływał 24 lutego 2021 r. Poza tym SKO w Katowicach zaznaczyło, że doręczenie stronie decyzji z 14 stycznia 2021 r. nastąpiło na prawidłowy adres wskazany przez skarżącego jako miejsce zamieszkania, tj. ul. [...], T.. Odwołanie od ww. decyzji zostało natomiast sporządzone 22 lipca 2024 r. (data nadania przesyłki poleconej). Tak zaistniały stan faktyczny sprawy spowodował, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach wydało w dniu 9 grudnia 2024 r. postanowienie na podstawie art. 134 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. z 2 kwietnia 2024 r., Dz.U. z 2024 r. poz. 572 ze zm.; dalej: k.p.a.), w którym stwierdziło uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Wskazało, iż w myśl art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Z kolei w myśl art. 44 § 1 k.p.a., w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43 operator pocztowy w rozumieniu ustawy z 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego; 2) pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata (art. 44 § 2 k.p.a.). W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia (art. 44 § 3 k.p.a.). Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (art. 44 § 4 k.p.a.).  W ocenie Kolegium w rozpoznawanej sprawie odwołanie od ww. decyzji wniesione zostało z uchybieniem 14 dniowego terminu co skutkowało koniecznością wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W skardze do WSA w Gliwicach na postanowienie SKO w Katowicach z 9 grudnia 2024 r. strona zarzuciła organowi niewyjaśnienie przez organ wszystkich okoliczności faktycznych sprawy mających wpływ na wynik sprawy. Poza tym skarżący powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 13 grudnia 2022 r., K 4/21, "który mówi o tym, iż decyzja, która została wydana przez Prezydenta Miasta T. (...) jest niezgodna z art. 2 Konstytucji RP". W konsekwencji skarżący wnosił o unieważnienie ww. decyzji lub przywrócenie terminu do odwołania się od tych decyzji. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024, poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.) stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 §1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Badając rozpoznawaną sprawę w tak zakreślonej kognicji Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli w zaistniałej sprawie jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z 9 grudnia 2024 r. stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Podstawę materialnoprawną zapadłego w niniejszej sprawie postanowienia stanowił art. 134 k.p.a., wedle którego organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania i niedopuszczalność odwołania. Podstawę do wydania zaskarżonego postanowienia w trybie art. 134 k.p.a. stanowiło ustalenie SKO, że skarżący wniósł odwołanie od decyzji nr [...] z 14 stycznia 2021 r. Prezydenta Miasta T. z uchybieniem czternastodniowego terminu wynikającego z art. 129 § 2 k.p.a. Skarżący nie składał przy tym wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Decyzja Prezydenta miasta T. z 14 stycznia 2021 r. została doręczona 9 lutego 2021 r. w trybie art. 44 § 4 k.p.a. Ponowne przesłanie przez Prezydenta Miasta T. ww. orzeczenia skarżącemu jest bez znaczenia dla obliczenia ustawowego terminu do wniesienia odwołania albowiem skutek doręczenia decyzji nastąpił na w trybie i na podstawie art. 44 § 4 k.p.a. Zatem od daty doręczenia przesyłki w tym trybie należy liczyć termin do wniesienia odwołania od decyzji. Doręczenia dokonywane przez organy administracji w trakcie postępowania administracyjnego winny znajdować swe umocowanie w przepisach k.p.a., a w szczególności w art. 42-44 k.p.a. Skuteczne doręczenie nastąpi wówczas, gdy dokonane zostanie z zachowaniem wszystkich warunków określonych normami prawa dla danego, wykorzystanego w praktyce przez organ sposobu doręczenia. Ocena skuteczności doręczenia pisma zależy zatem od wypełnienia ściśle określonych przepisami k.p.a. warunków formalnych, co musi znaleźć odzwierciedlenie w aktach sprawy (por. wyrok NSA z 18 grudnia 2019 r., II OSK 1288/17, opubl. w CBOSA). Stosownie do art. 44 § 1 k.p.a. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43 k.p.a.: 1) operator pocztowy w rozumieniu ustawy z 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej – w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego; 2) pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata (art. 44 § 2 k.p.a.). W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia (art. 44 § 3 k.p.a.). Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (art. 44 § 4 k.p.a.). W orzecznictwie podkreśla się, że procesowa instytucja doręczenia zastępczego polega nie tyle na domniemaniu, ile oparta jest na konstrukcji fikcji prawnej poprzez uznanie, że nastąpiło doręczenie pisma, które de facto nie miało miejsca. Dla przyjęcia, że doszło do doręczenia przesyłki, pomimo braku jej faktycznego przekazania adresatowi, konieczne jest spełnienie określonych czynności, które mogą zostać zweryfikowane w oparciu o adnotacje dokonane przez doręczyciela na kopercie lub zwrotnym potwierdzeniu odbioru. W szczególności chodzi o wskazanie dat kolejnych zawiadomień o pozostawieniu przesyłki w określonym urzędzie, miejsca pozostawienia zawiadomień oraz przyczynę braku doręczeń przesyłki adresatowi. Aby uznać, że przesyłka została skutecznie doręczona w drodze tzw. fikcji doręczenia należy dysponować zwrotnym potwierdzeniem odbioru przesyłki, na którym znajdą się stosowne pieczęcie i podpisy doręczyciela przy awizowaniach oraz data zwrotu pisma (z podpisem pracownika podejmującego próbę doręczenia przesyłki i datą zwrotu). Dodatkowo konieczną jest adnotacja doręczyciela ze wskazaniem gdzie zostało umieszczone awizo i gdzie złożona została przesyłka. Kolejne czynności z tym związane winny znaleźć odzwierciedlenie na kopercie i zwrotnym potwierdzeniu odbioru (por. wyrok NSA z 23 stycznia 2023 r., I OSK 2741/19, opubl. w CBOSA; wyrok WSA w Gliwicach z 24 czerwca 2025 r., III SA/Gl 90/25, LEX nr 3894026). W ocenie Sądu analiza materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie pozwala podzielić stanowisko SKO o skutecznym doręczeniu przesyłki, zawierającej decyzję Prezydenta Miasta T. z 14 stycznia 2021 r. nr [...] w trybie art. 44 k.p.a. W aktach administracyjnych znajduje się ww. decyzja wraz ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru (jej kserokopia potwierdzona za zgodność z oryginałem). Na zwrotnym potwierdzeniu odbioru odnotowano datę pierwszego awiza, tj. 25 stycznia 2021 r. oraz awiza powtórnego – 1 lutego 2021 r. z informacją, iż z uwagi na fakt nie podjęcia przesyłki w terminie 7 dni dokonano powtórnego awizowania przesyłki. Doręczenie ww. decyzji następowało przy tym na adres zgodny z oświadczeniem podanym przez skarżącego w jego piśmie z 8 października 2020 r. i wniosku z 5 kwietnia 2021 r. (karta nr 10 i 20 akt administracyjnych organu I instancji). W świetle powyższego podzielić trzeba pogląd SKO o skutecznym doręczeniu skarżącemu przesyłki w trybie art. 44 k.p.a. z dniem 9 lutego 2021 r. co powoduje, że termin do wniesienia odwołania upływał w dniu 23 lutego 2021 r. Tym samym wniesienie odwołania w dniu 22 lipca 2024 zostało dokonane z uchybieniem ustawowego terminu określonego w art. 129 § 2 k.p.a. Powyższe oznacza, że prawidłowym i znajdującym oparcie w prawie jest zaskarżone w sprawie postanowienie z 9 grudnia 2024 r. nr SKO.K/41.3/1946/2024/13694/ŁZ. Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd skargę oddalił. ----------------------- 5