III SA/Gl 1491/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Jolanta Skowronek po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.Ś. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych. W treści złożonej skargi A. Ś. domagała się zwolnienia od kosztów sądowych. Żądanie to powtórzyła następnie na druku urzędowego formularza, czyniąc tym samym zadość wezwaniu z dnia 12 października 2012 r. W motywach powyższego wyjaśniła, że wspólne gospodarstwo domowe prowadzi z mężem i dwójką małoletnich dzieci. Poza mieszkaniem obciążonym hipotecznie o pow. [...] m2 innych składników majątku nie posiada. Ponieważ jest osobą przebywającą na zasiłku macierzyńskim w kwocie 1.290,00 zł brutto, tj. 1.066,00 zł netto korzysta z pomocy rodziny. Tym bardziej, że wynagrodzenie za pracę jej męża wynosi 2.000,00 zł brutto, tj. 1.400,00 zł netto. Powyższe dane uzupełniła stosowną dokumentacją źródłową, z której ustalono, że zarejestrowana na nazwisko skarżącej działalność gospodarcza została wykreślona z ewidencji z dniem [...] r. (por.: decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...] r. z zaświadczeniem GUS z dnia [...] r.). Wprawdzie spłaca ona na bieżąco kredyt hipoteczny, którego raty wynoszą 774,42 zł miesięcznie, niemniej jednak ten został zaciągnięty [...] r. na zakup mieszkania, w którym jest zameldowana wraz z rodziną. Za ubiegły rok podatkowy dochody skarżącej i jej męża wynosiły: 15.997,41 zł i 38.811,28 zł. Obecnie jednak te uległy zmniejszeniu, jako że od [...] r. mąż skarżącej zatrudniony jest na stanowisku [...] za wynagrodzeniem 2.000,00 zł brutto, tj. 1.459,48 zł netto. Tymczasem skarżąca w okresie od 1 maja do 5 listopada 2012 r. pobierała zasiłek macierzyński w następujących kwotach: 566,40 zł (maj), 1.061,50 zł (czerwiec i wrzesień), 1.096,65 zł (lipiec i sierpień) oraz 991,20 zł (październik). Natomiast od [...] r. po zarejestrowaniu się w PUP pobiera zasiłek dla bezrobotnych w kwocie 794,20 zł brutto przez okres pierwszych trzech miesięcy. Jego wysokość ulegnie jednak zmniejszeniu do 623,60 zł w następnych miesiącach (vide: decyzja z dnia [...] r.). W tej sytuacji korzysta z pomocy finansowej swojej matki, która wspomaga ją kwotami od 300,00 zł do 500,00 zł oraz teściowej (vide: oświadczenia z dnia [...] i [...] r.). Ponoszone w związku z koniecznym utrzymaniem wydatki wynoszą bowiem: 583,54 zł (czynsz), 159,35 zł (energia elektryczna), 38,53 zł (gaz), 125,68 zł (telefon) oraz 66,00 zł (podatek od nieruchomości). Mając na uwadze wszystkie podniesione wyżej okoliczności zważono, co następuje. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Należy w tym miejscu zauważyć, że użyte w powyższym przepisie pojęcie "wykazać" należy rozumieć jako udowodnić, przedstawić w sposób przekonywujący, pokazać, unaocznić. Odnosi się ono do wnioskodawcy, co oznacza, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, że zachodzą przesłanki przemawiające na rzecz przyznania prawa pomocy ciąży bezpośrednio na stronie, która powinna wyjaśnić w sposób nie budzący żadnych wątpliwości swoją sytuację finansową i możliwości płatnicze. Instytucja prawa pomocy ma bowiem charakter wyjątkowy dlatego też może być stosowana jedynie w wypadkach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami, gdy wnioskodawca nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania. Tylko bowiem w takim przypadku istnieją racjonalne powody do przerzucenia ciężaru dotyczącego danej osoby na pozostałych współobywateli. Z ich bowiem środków pochodzą dochody budżetu państwa, z których pokrywa się koszty postępowania sądowego w razie zwolnienia strony skarżącej z obowiązku ich ponoszenia (vide: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 stycznia 2005 r. sygn. akt FZ 478/04, Lex nr 393645). Dokonana w tym kontekście analiza stanu rodzinnego i majątkowego wnioskodawcy przemawia za uwzględnieniem zgłoszonego żądania. Skarżąca od [...] r. jest bowiem osobą bezrobotną z prawem do zasiłku w kwocie 794,20 zł brutto. Natomiast dochody jej męża z tytułu wynagrodzenia za pracę wynoszą 2.000,00 zł brutto, tj. 1.459,48 zł netto. Tymczasem na ich utrzymaniu pozostaje dwoje małoletnich dzieci, a niezbędne udokumentowane wydatki związane z bieżącym utrzymaniem sprowadzają się do następujących kwot: 583,54 zł (czynsz), 159,35 zł (energia elektryczna), 38,53 zł (gaz), 125,68 zł (telefon) oraz 66,00 zł (podatek od nieruchomości). W świetle powyższego uznać należało, iż skarżąca nie będzie w stanie pokryć występujących w sprawie opłat sądowych i wydatków. W chwili obecnej nie dysponuje bowiem wystarczającą kwotą środków pieniężnych na ich poniesienie, jako że łączna kwota wpisów, we wszystkich wniesionych przez nią sprawach wyniesie 31.865,00 zł i rzeczywiście stanowi zbyt duże obciążenie finansowe. Tym bardziej, że po wszczęciu postępowania egzekucyjnego (vide: zawiadomienia z [...] r. i [...] r.) zmuszona jest korzystać z pomocy rodziny. Dlatego też działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w zw. z art. 258 § 3 oraz art. 245 § 1 i § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono orzec jak w sentencji.