III SA/Gl 1505/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Jużków po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. w C. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: zwolnić stronę skarżąca od kosztów sądowych. Wnioskiem z [... ] r. skarżąca Spółka domagała się zwolnienia z kosztów sądowych. W uzasadnieniu powyższego podała, że wprawdzie jej kapitał wynosi [..] zł, jednak za ubiegły rok obrotowy poniosła stratę rzędu [...] zł. Ponadto posiadane środki trwałe, których wartość oszacowano na kwotę [...] zł obejmują: magazyn w P. oraz budynek w C. (zabezpieczone hipotekami na rzecz urzędu skarbowego) jak również stary samochód marki [.. .] i automaty do gier w większości zamortyzowane. A ponieważ stan jej rachunku bankowego na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku wynosił [...] zł nie posiada środków na uiszczenie wpisu sądowego, który w rozpoznawanej sprawie wynosi [...] zł. Powyższe dane uzupełniła nadesłaną przy piśmie z dnia [...] r. dokumentacją źródłową, z której ustalono, że na koniec 2013 r. Spółka dysponowała środkami pieniężnymi w kwocie [...] zł. Poza kapitałem podstawowym posiadała też kapitał zapasowy rzędu [...] zł (vide: bilans). Wprawdzie rachunek zysków i strat obejmował przychody ze sprzedaży rzędu [...] zł, przychody operacyjne wynoszące [...] zł, niemniej jednak przychody za 2013 r., zadeklarowane do opodatkowania, wynosiły [...] zł i po potrąceniu o koszty ich uzyskania rzędu [...] zł przyniosły stratę w kwocie [...] zł (vide: zeznanie podatkowe CIT-8). Obecnie jej podstawa opodatkowania wykazywana dla celów podatku VAT wynosi: [...] zł (wrzesień), [...] zł (październik) i [...] zł (listopad). Natomiast środki pieniężne w kasie i na rachunku bankowym kształtują się następująco: [...] zł (wrzesień), [...] zł (październik) i [...] zł (listopad). Postanowieniem z 14 stycznia 2015 r. referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy. Postanowienie to zostało zaskarżone sprzeciwem. W sprzeciwie skarżąca podniosła, że z Bilansu jak i z Rachunku Wyników jednoznacznie wynika, że nie dysponuje środkami pieniężnymi wystarczającymi na uregulowanie swoich zobowiązań. Spółka została w wyniku zmiany prawa pozbawiona możliwości prowadzenia podstawowej działalności. Obecnie jej przychody stanowią obsługa łącza internetowego w budynku siedziby spółki, z której przychód wynosi [...] zł netto miesięcznie oraz dochód z wynajmu pomieszczeń magazynowych w kwocie [...] zł netto. Jednocześnie oświadczono, że spółka ponosi miesięcznie koszty stałe działalności i obsługi administracyjnej w wysokości [...] zł netto. Na pozostałe wydatki spółki w tym wynagrodzenia zarządu wraz z obciążeniami ZUS pozostaje około 1000 zł miesięcznie, zwłaszcza, że organ dokonał zabezpieczeń, w tym zajęć kont w postępowaniu egzekucyjnym. Kapitał zakładowy w wysokości [...] zł jest wielkością bilansową i nie stanowi faktycznego kapitału pieniężnego a środki z dopłaty zostały spożytkowane na pokrycie działalności spółki. Zaś posiadane nieruchomości nie mogą być zbyte z powodu ich obciążenia. W zaistniałych okolicznościach faktycznych skarżąca nie ma możliwości pozyskania środków na zapłatę kosztów sądowych a tym samym sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe więc odmowa przyznania prawa pomocy pozbawi skarżącą prawa do sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Na wstępie należy wyjaśnić, iż zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 tekst jedn. - dalej p.p.s.a.) w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Sąd nie znalazł podstaw do odrzucenia sprzeciwu wniesionego na postanowienie referendarza sądowego z dnia 14 stycznia 2015 r., a zatem kwestia przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podlega rozpoznaniu przez Sąd. Na wstępie należy zaznaczyć, że skarżąca składając wniosek o prawo pomocy, zażądała przyznania prawa pomocy w częściowym zakresie, tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Mając to na uwadze, odnosząc się do wniosku skarżącej, należy przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., zgodnie z którą, przyznanie osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli na zasadzie art. 245 § 3 p.p.s.a., mogącym obejmować zwolnienie od kosztów sądowych) może nastąpić wtedy, gdy wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Wobec powyższego Sąd dokonał analizy danych majątkowych przedstawionych we wniosku, jak również nadesłanych dokumentów. Wynika z niej, że stan majątkowy skarżącej nie pozwala na pokrycie przezeń kosztów postępowania co uzasadnione jest brakiem wystarczających środków finansowych. Także należności skarżącego są dochodzone w postępowaniach egzekucyjnych. Posiadane nieruchomości z powodu ich obciążenia nie mogą być zbyte. Porównując natomiast obrót za rok 2013 i 2014 należy stwierdzić spadek majątku spółki poprzez obniżenie wartości środków trwałych co związane jest ze specyfiką prowadzonej działalności. Zajęcie rachunków bankowych oraz zajęcie innych składników majątku (nieruchomości – poprzez ustanowienie hipoteki) wskazuje na brak bieżących środków finansowych i niemożność uiszczenia wpisów od skarg (równolegle z niniejszą sprawą zainicjowano jeszcze trzy inne), łączna kwota wpisów wynosi 10.383,00 zł, stanowi więc znaczny wydatek w stosunku do osiąganych dochodów spółki. W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uznał, że skarżąca należycie wykazała, iż nie jest możliwe poniesienie przez nią kosztów sądowych, w związku z czym – na podstawie art. 245 § 3 p.p.s.a., art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. oraz oraz art. 260 p.p.s.a. - zwolnił skarżącą z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych.