III SA/Gl 1520/10

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Leszek Wolny po rozpoznaniu w dniu 16 sierpnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P.C. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie wymiaru należności celnych w kwestii wniosku o przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego lub adwokata postanawia: 1. zwolnić skarżącego od kosztów sądowych; 2. ustanowić radcę prawnego dla skarżącego. Wraz ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie wymiaru należności celnych, skarżący P.C. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie, tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika procesowego w osobie radcy prawnego lub adwokata. Z oświadczenia zawartego na druku urzędowego formularza wynika, że w wyniku działań organów celnych, wnioskodawca zawiesił prowadzoną przez siebie działalność gospodarczą, a stan jego zdrowia uległ znacznemu pogorszeniu. Aktualnie skarżący jest inwalidą [...] grupy i cierpi na wiele rozległych schorzeń. Wnioskodawca utrzymuje się z renty, a na jego utrzymaniu jest jego niepracująca żona. Skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie jedynie ze swoją małżonką E.C., która jest osobą bezrobotną i nie ma prawa do zasiłku. Skarżący otrzymuje świadczenie rentowe w wysokości [...] zł. Strona oświadczyła na urzędowym formularzu PPF, że nie posiada żadnych nieruchomości, żadnych oszczędności, zasobów pieniężnych, ani żadnych przedmiotów wartościowych o wartości przekraczającej 3.000 Euro. Do urzędowego formularza wniosku o prawo pomocy PPF skarżący dołączył zawiadomienie organu rentowego z dnia [...], z którego wynika, że ze świadczenia rentowego skarżącego w wysokości [...] zł dokonywane mają być od dnia [...], potrącenia na rzecz komornika sądowego działającego przy Sadzie Rejonowym w P. W odpowiedzi na wezwania referendarza sądowego z dnia [...] skarżący nadesłał szereg dokumentów obrazujących jego aktualną i rzeczywistą sytuację majątkową. W pierwszej kolejności, wnioskodawca nadesłał orzeczenie Obwodowej Komisji Lekarskiej do Spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia w R., z którego wynika, że jest on inwalidą zaliczonym do [...] grupy inwalidów, a inwalidztwo to jest trwałe. Z druków wystawianych przez organ rentowy wynika, że strona pobiera rentę z tytułu całkowitej niezdolności do pracy. Od dnia [...] (po ostatniej waloryzacji) renta wynosi [...] zł. Jednak w wyniku zajęcia renty w ramach postępowania egzekucyjnego, skarżący faktycznie otrzymuje miesięcznie kwotę [...] zł, co wynika z zestawienia operacji w [...]. Z zaświadczenia Powiatowego Urzędu Pracy w P. z dnia [...] wynika, że żona skarżącego E.C. jest zarejestrowana od dnia [...] do nadal, jako osoba bezrobotna i nie jest ona uprawniona do pobierania zasiłku dla bezrobotnych. Dane te potwierdzają także informacje zawarte w zeznaniu podatkowym PIT-36, złożonym przez skarżącego razem z jego małżonką. Skarżący posiada zaległości z tytułu opłat za wodę (łącznie [...] zł), opłata za energię elektryczną wynosi średnio [...] zł miesięcznie. Ponadto w lipcu bieżącego roku skarżący dokonał zakupu środków leczniczych w aptece na kwotę [...] zł. Wnioskodawca przedłożył również wyciągi i wydruki z szeregu rachunków kart kredytowych (prowadzonych przez: [...], [...], [...], [...], jak również przez markety [...] oraz [...]). Z wydruków tych wynika, że skarżący ponosi wydatki i robi zakupy, które pociągają za sobą wydatki obciążające rachunki prowadzone dla poszczególnych kart kredytowych. Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej P.p.s.a. – stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Z kolei zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a., prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 P.p.s.a.). Na wstępie należy zaznaczyć, że skarżący składając wniosek o prawo pomocy, zażądał przyznania prawa pomocy w pełnym zakresie, tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika procesowego w osobie radcy prawnego lub adwokata. Mając to na uwadze, odnosząc się do wniosku P.C. należy przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., zgodnie z którą, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym (czyli na zasadzie art. 245 § 2 P.p.s.a., mogącym obejmować zwolnienie od kosztów sądowych, na które składają się opłaty i wydatki oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w osobie radcy prawnego lub adwokata) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W tym kontekście należy uznać, że okoliczności sprawy uzasadniają całkowite uwzględnienie zgłoszonego żądania. W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że skarżący udokumentował swój aktualny stan majątkowy w sposób rzetelny i wyczerpujący. Z analizy przedłożonych przez wnioskodawcę dokumentów wynika, że spełnia on przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Łączny, miesięczny dochód dwuosobowego gospodarstwa zamyka się faktycznie jedynie w kwocie [...] zł, co daje kwotę średnio [...] zł netto na osobę. Należy mieć na uwadze, że to jedynie skarżący uzyskuje regularny dochód we wspólnym gospodarstwie domowym. Na wydatki gospodarstwa domowego składa się kwota średnio [...] zł, a jednocześnie skarżący wykazał, że zalega z opłatami za wodę. Środki na bieżące życie, tj. zakup żywności, ubrań i środków czystości skarżący uzyskuje korzystając z kart kredytowych. Wnioskodawca używa kart kredytowych na pokrycie bieżących wydatków pomimo tego, że jest już zadłużony na rachunku prowadzonym dla każdej z tych kart. Zadłużenie to sukcesywnie rośnie. W sumie, łączne zadłużenie na tych kartach kredytowych jest jednak znaczne i w sposób istotny pogarsza ono sytuację finansową wnioskodawcy. Trzeba uwzględnić również problemy zdrowotne strony, z którymi wiążą się określone wydatki finansowe. Tak więc, w ocenie rozpoznającego wniosek, strona wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co skutkowało uwzględnieniem w całości żądania wnioskodawcy. Przyznając prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego wzięto nadto pod uwagę obciążenie poszczególnych korporacji zawodowych, w tym adwokackiej i radcowskiej, sprawami, w których Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach ustanawia profesjonalnych pełnomocników. Mając powyższe na uwadze, postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.