III SA/Gl 1526/09
PostanowienieWSA w Gliwicach2010-10-25
Skład orzekający: Sędzia WSA Barbara Brandys - Kmiecik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który ponosi znaczne wydatki na leki i podstawowe potrzeby życiowe, a jego dochody są niskie, może zostać zwolniony od kosztów sądowych oraz czy powinien mu zostać ustanowiony adwokat z urzędu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący wykazał, iż nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, biorąc pod uwagę jego niskie dochody, wysokie wydatki na leki, media i opał, które znacząco obniżają jego sytuację materialną. W związku z tym, skarżący został zwolniony od kosztów sądowych, a także ustanowiono dla niego adwokata z urzędu.Stan faktyczny
Skarżący M.W. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata z urzędu. W uzasadnieniu wskazał na niskie dochody z emerytur jego i żony oraz wysokie wydatki na leki, media i opał, co znacząco pogarsza jego sytuację materialną. Referendarz sądowy postanowieniem odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ustanawiając jedynie adwokata. Skarżący wniósł sprzeciw od tego postanowienia.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwolnić skarżącego od kosztów sądowych oraz ustanowić dla niego adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Brandys - Kmiecik po rozpoznaniu w dniu 25 października 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.W. na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w C. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie płatności obszarowych w kwestii wniosku o przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: 1. zwolnić skarżącego od kosztów sądowych 2. ustanowić adwokata dla skarżącego.
Dnia [...] (data stempla pocztowego) skarżący M.W. zwrócił się do tut. Sądu z wnioskiem o ustanowienie w sprawie fachowego pełnomocnika procesowego w osobie adwokata z urzędu. Żądanie to rozszerzył następnie na druku urzędowego formularza, gdzie domagał się również zwolnienia od kosztów sądowych.
W jego uzasadnieniu - uzupełnionym o treść pisma procesowego z dnia
[...] - podał, iż razem z żoną, z którą prowadzi wspólne gospodarstwo domowe znaczną część posiadanych dochodów przeznacza na leki (vide: obszerna dokumentacja lekarska). Ponoszone z tego tytułu wydatki wynoszą ok. [...] zł. Jednocześnie zobowiązani są opłacać energię elektryczną i wodę w kwocie [...] zł oraz dokonywać zakupu opału i drewna o wartości [...] zł. Tymczasem
pobierane przez nich emerytury wynoszą [...] zł i [...] zł netto. Wprawdzie posiadają jeszcze nieruchomość rolną o pow. [...] ha. Ta jednak nie przynosi większego dochodu "tylko minimalny". Dlatego też zmuszeni są bardzo skromnie egzystować.
Postanowieniem z 16 września 2010 r. referendarz sądowy ustanowił dla strony skarżącej adwokata z urzędu a w pozostałym zakresie odmówił przyznania prawa pomocy. Postanowienie to zostało zaskarżone sprzeciwem datowanym z dnia [...], w którym skarżący powtórzył przedstawioną uprzednio argumentację o trudnej sytuacji materialnej swojej i małżonki
Sąd zważył, co następuje.
Na wstępie należy wyjaśnić, iż zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; powoływana dalej jako P.p.s.a.) w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie. Sąd nie znalazł podstaw do odrzucenia sprzeciwu wniesionego na postanowienie referendarskie z dnia 16 września 2010 r., a zatem kwestia przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podlega rozpoznaniu przez Sąd.
Stosownie do treści art. 245 § 1 w zw. z art. 243 § 1 P.p.s.a. strona może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym.
Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego
lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 P.p.s.a.). Przysługuje ono osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania
(art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.).
Powyższa sytuacja zachodzi w odniesieniu do skarżącego. Jakkolwiek osiąga on stały dochód w postaci emerytury swojej i małżonki (co przynosi sumę około [...] złotych miesięczne) należy wziąć pod uwagę udokumentowane powyżej miesięczne wydatki sięgające rzędu [...] złotych. Na podstawie przedłożonych dokumentów nie sposób przyjąć by gospodarstwo rolne przynosiło inne pożytki poza służącymi zaspokojeniu podstawowych potrzeb żywieniowych skarżącego i jego żony. Ponieważ należąca do skarżącego nieruchomość jest zarazem jego mieszkaniem nie może być wynajęta ani wydzierżawiona, z uwagi na sytuację majątkową skarżącego trudno brać ją także pod uwagę jako zabezpieczenie ewentualnej pożyczki lub kredytu
Tym samym uznać należy, że po odliczeniu wydatków na leki, media i opał skarżącemu i jego małżonce pozostaje do dyspozycji kwota [...] złotych miesięcznie (tj. [...] złotych na osobę). Kwota ta winna wystarczyć na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych takich jak żywność, odzież, środki czystości. Zatem poniesienie przez skarżącego jakichkolwiek kosztów sądowych w znaczącym stopniu pogorszyłoby jego sytuację materialną.
Stąd działając na podstawie art. oraz art. 245 § 1, § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 i art. 260 P.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło