III SA/Gl 1528/07

PostanowienieWSA w Gliwicach2008-09-15

Skład orzekający: Sędzia NSA Anna Apollo

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony na niewłaściwym formularzu, mimo wezwania sądu do uzupełnienia braków na właściwym formularzu, powinien zostać pozostawiony bez rozpoznania?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony na niewłaściwym formularzu, który nie został uzupełniony na właściwym formularzu w wyznaczonym terminie, pomimo wcześniejszego doręczenia prawidłowego druku, podlega pozostawieniu bez rozpoznania na podstawie art. 257 P.p.s.a. Sąd, wzywając do uzupełnienia braków, działa w celu uniknięcia zarzutu pozbawienia strony drogi do sądu, jednakże ostateczne niedostosowanie się do wezwania skutkuje brakiem rozpoznania wniosku.
Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej dotyczącą podatku akcyzowego. W związku z wezwaniem do uiszczenia wpisu sądowego, pełnomocnik skarżącego złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, jednak na niewłaściwym formularzu (stosowanym w sądach powszechnych, a następnie na druku dla osób prawnych). Po kolejnych wezwaniach i doręczeniu właściwego formularza dla osób fizycznych, skarżący nie uzupełnił wniosku. W konsekwencji referendarz sądowy pozostawił wniosek bez rozpoznania, a po wniesieniu sprzeciwu, sąd administracyjny również pozostawił wniosek bez rozpoznania z powodu braku złożenia go na właściwym formularzu.
Rozstrzygnięcie
Pozostawiono wniosek o prawo pomocy bez rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Apollo po rozpoznaniu w dniu 15 września 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. M. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego w kwestii sprzeciwu od zarządzenia o pozostawieniu wniosku o prawo pomocy bez rozpoznania postanawia: pozostawić wniosek o prawo pomocy bez rozpoznania. Decyzją z dnia [...] nr [...] Dyrektor Izby Celnej w K. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w K. z dnia [...] nr [...] określającą zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym za miesiąc [...]r. w kwocie [...]. Od decyzji tej w ustawowym terminie wniósł skargę pełnomocnik skarżącego. Zarządzeniem z dnia [...] skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie [...]. Zarządzenie to zostało doręczone skarżącemu w dniu [...] (data na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki zawierającej zarządzenie). W przesyłce tej zawarto między innymi pouczenie o prawie do złożenia wniosku o prawo pomocy oraz o zakresie tego wniosku. W dniu [...] skarżący nadał w urzędzie pocztowym wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Wniosek ten został zamieszczony na formularzu oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania. Formularz ten jest jednak stosowany w postępowaniu toczącym się przed sądami powszechnymi. Nie może być on zastosowany w postępowaniu sądowoadministracyjnym. W tym stanie rzeczy, zarządzeniem z dnia [...] referendarz sądowy poinformował pełnomocnika skarżącego o tym fakcie oraz wezwał go do wypełnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wraz z tym zarządzeniem został przesłany pełnomocnikowi skarżącego druk urzędowego formularza wniosku o prawo pomocy. Zarządzenie to doręczono pełnomocnikowi skarżącego w dniu [...] (data na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki zawierającej zarządzenie). Skarżący nadesłał urzędowy formularz zawierający wniosek o prawo pomocy w dniu [...] (data nadania w urzędzie pocztowym), sporządzony na formularzu PPPr – druku przeznaczonym dla osób prawnych. Wobec tego referendarz sądowy zwrócił się do pełnomocnika skarżącego o wyjaśnienie przyczyny nadesłania błędnego formularza – pismo doręczono pełnomocnikowi w dniu [...] (data na wrotnym potwierdzeniu odbioru pisma). Pismo to pozostało bez odpowiedzi. Zarządzeniem z dnia [...] referendarz sądowy pozostawił wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. W uzasadnieniu zaznaczył, że wniosek nie został złożony na właściwym formularzu PPF oraz, że fakt ten nie został w żaden sposób wyjaśniony przez pełnomocnika skarżącego. Od zarządzenia tego wpłynął w ustawowym terminie sprzeciw. W jego uzasadnieniu pełnomocnik podkreślił, że to przecież Sąd przesłał skarżącemu właśnie druk formularza dla osób prawnych PPPr, zamiast właściwego formularza PPF przeznaczonego dla osób fizycznych. W tym stanie rzeczy, zarządzeniem z dnia [...] Sąd wezwał osobiście skarżącego (działającego już bez pełnomocnika procesowego) do nadesłania wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF ze wskazaniem wysokości wynagrodzenia od momentu ostatniego zatrudnienia. Do wykonania tego wezwania wyznaczono skarżącemu termin siedmiodniowy oraz nadano rygor pozostawienia wniosku o prawo pomocy bez rozpoznania. Z wezwaniem tym doręczono skarżącemu właściwy druk urzędowy formularza PPF. Wezwanie to doręczono skarżącemu ze skutkiem prawnym w dniu [...] (data na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki). Do tej pory skarżący nie nadesłał wniosku o prawo pomocy na właściwym formularzu urzędowym. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) – zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a." – w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Wniosek o prawo pomocy złożony w postępowaniu przed sądem administracyjnym powinien odpowiadać wymogom określonym w art. 252 P.p.s.a. Zgodnie z art. 252 § 2 P.p.s.a. wniosek o prawo pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Jednocześnie – stosownie do regulacji zwartej w art. 257 P.p.s.a. – wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie pozostawia się bez rozpoznania. W niniejszej sprawie skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych zamieszczając go na urzędowym formularzu stosowanym w sądach powszechnych. Następnie wniosek został złożony na formularzu PPPr przeznaczonym dla osób prawnych. Pełnomocnik skarżącego w uzasadnieniu sprzeciwu podniósł, że to Sąd pierwotnie przesłał skarżącemu niewłaściwy druk formularza PPPr. W tym stanie rzeczy dla uniknięcia wszelkich wątpliwości oraz uniknięcia zarzutu pozbawienia skarżącego drogi do Sądu, skarżący został wezwany przez Sąd do nadesłania wniosku o prawo pomocy na urzędowym formularzu PPF. Właściwy formularz PPF został przesłany skarżącemu wraz z wezwaniem. Sąd wyznaczył skarżącemu w tym zakresie termin siedmiodniowy i pouczył skarżącego o tym, że w przypadku nie zastosowania się do wezwania, wniosek o prawo pomocy zostanie pozostawiony bez rozpoznania. Wezwanie Sądu doręczono skarżącemu w dniu [...] (data widniejąca na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki zawierającej przedmiotowe wezwanie). Przesyłka zawierająca to wezwanie oraz właściwy formularz urzędowy wniosku o prawo pomocy PPF została doręczona skarżącemu ze skutkiem prawnym. Termin do nadesłania przez skarżącego urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy upłynął więc w dniu [...]. Skarżący w ogóle nie nadesłał wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu. W tej sytuacji zastosowanie znajduje norma zawarta w art. 257 P.p.s.a. skutkująca pozostawieniem wniosku o prawo pomocy (nie złożonym na urzędowym formularzu) bez rozpoznania. Mając na uwadze powyższe okoliczności faktyczne i prawne Sąd działając na podstawie art. 257 i art. 260 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło