III SA/Gl 154/08

PostanowienieWSA w Gliwicach2008-04-21

Skład orzekający: Jolanta Skowronek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który wykaże trudną sytuację materialną i rodzinną, może zostać zwolniony z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi w postępowaniu administracyjnosądowym?
Ratio decidendi
Skarżący może zostać zwolniony z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi, jeśli wykaże, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W analizowanej sprawie, mimo wspólnego zamieszkiwania z ojcem pobierającym świadczenie, trudna sytuacja rodzinna skarżącego (utrzymanie żony i dzieci przy minimalnym wynagrodzeniu) uzasadniała przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia z wpisu sądowego.
Stan faktyczny
Skarżący M. P. złożył wniosek o zwolnienie z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi w sprawie dotyczącej podatku akcyzowego. W uzasadnieniu podał, że prowadzi gospodarstwo domowe z żoną i dziećmi, a jedynym źródłem utrzymania rodziny jest jego wynagrodzenie w kwocie płacy minimalnej. Do wniosku dołączono dokumenty potwierdzające jego sytuację materialną i rodzinną, w tym informacje o dochodach, wydatkach, posiadanych nieruchomościach oraz zatrudnieniu żony. Sąd rozpoznał wniosek w oparciu o te dokumenty oraz dane z innej, wcześniej prowadzonej sprawy.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Jolanta Skowronek po rozpoznaniu w dniu 21 kwietnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. P. (P.) na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie skarżącego z wpisu sądowego od skargi postanawia: zwolnić skarżącego z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Wnioskiem z dnia [...] r. skarżący M. P. zwrócił się do tut. Sądu o zwolnienie z obowiązku uiszczenia należnej opłaty sądowej w postaci wpisu sądowego od skargi (por: rubrykę 5 formularza z treścią skargi wniesioną przez pełnomocnika strony). W uzasadnieniu powyższego podał, że gospodarstwo domowe prowadzi z żoną i [...] dzieci. Wszyscy zamieszkują w domu o pow. [...] m2, który obciążony jest prawem [...] przez jego ojca. Jako składniki posiadanego majątku wymienił ponadto nieruchomość rolną o pow. [...] ha oraz dom w budowie ([...]), która z uwagi na brak środków nie jest od kilku lat prowadzona. Tymczasem jedynym źródłem utrzymania całej rodziny jest wynagrodzenie za pracę skarżącego w kwocie [...] zł. Ponieważ dane te znalazły potwierdzenie w dokumentach źródłowych przedłożonych do akt o sygn. III SA/Gl 1749/07 wykorzystano je w niniejszej sprawie (czyniąc zarazem zadość żądaniu pełnomocnika strony zamieszczonemu w piśmie z dnia [...] r.). Obejmowały one bowiem kserokopie: - aktu notarialnego z dnia [...] r. potwierdzającego przysługujący skarżącemu tytuł prawny do nieruchomości położonej przy ul. [...], której łączna powierzchnia wynosiła pierwotnie [...] ha, [...] arów i [...] m2, jednakże [...] ha, [...] arów i [...] m2 zostało sprzedanych w [...] r. za cenę [...] zł (vide: akt notarialny z dnia [...] r.); - zeznania podatkowego PIT-36 za [...] r., z którego wynika, iż skarżący osiągnął w tym okresie dochód do opodatkowania w kwocie [...] zł oraz stratę z prowadzonej działalności w wysokości [...] zł, natomiast jego żona uzyskała dochód ze stosunku pracy w kwocie [...] zł; - dowodów wpłat ponoszonych opłat za RTv ([...] zł – za [...] m-ce), energię elektryczną ([...] zł), PZU ([...] zł), podatek rolny oraz podatek od nieruchomości ([...] zł – na [...]), telefon ([...] zł), wodę ([...] zł), wywóz nieczystości ([...] zł), usługi kominiarskie ([...] zł); - informacji o uzyskanych przez skarżącego w [...] r. dochodach w wysokości [...] zł; - zaświadczenia z Urzędu Pracy potwierdzającego fakt, iż żona skarżącego jest osobą [...], której w [...] r. wypłacono dodatek szkoleniowy w kwocie [...] zł (vide: PIT-11); - umowy o pracę z dnia [...] r., z treści której ustalono, iż skarżący jest obecnie zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy w charakterze pracownika [...] za wynagrodzeniem w wysokości płacy minimalnej. Dodatkowo w piśmie z dnia [...] r. pełnomocnik strony poinformował, iż ojciec skarżącego, na rzecz którego ustanowiono prawo [...] z nieruchomości położonej przy ul. [...], pobiera [...] w kwocie [...] zł miesięcznie. Jednocześnie sprostował, iż skarżący nie wyrejestrował działalności gospodarczej lecz faktycznie jej nie wykonuje. Mając na uwadze wszystkie podniesione wyżej okoliczności zważono, co następuje. Stosownie do treści art. 245 § 1 w zw. z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) strona może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 ustawy). Przysługuje ono osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 ustawy). Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje - stosownie do treści art. 245 § 3 ustawy - zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego z urzędu. Przyznaje się je takim osobom, które wykażą, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy). Podkreślić w tym miejscu należy, iż zgodnie z art. 212 § 1 i art. 213 ustawy opłatami sądowymi są wpis i opłata kancelaryjna, natomiast do wydatków zalicza się w szczególności należności tłumaczy i kuratorów ustanowionych w danej sprawie, koszty ogłoszeń oraz diety i koszty podróży należne sędziom i pracownikom sądowym z powodu wykonania czynności sądowych poza budynkiem sądowym, określone w odrębnych przepisach. Ponieważ w niniejszej sprawie złożony przez skarżącego wniosek sprowadzał się do zwolnienia tylko z jednej opłaty jaką jest wpis sądowy od skargi, rozpoznano go wyłącznie w tym zakresie. Dokonana w tej materii analiza stanu rodzinnego i majątkowego wnioskodawcy - przeprowadzona w oparciu o podniesione okoliczności oraz załączone do akt o sygn. III SA/Gl 1749/07 kserokopie dokumentów – prowadzi do wniosku, iż dochód skarżącego z tytułu zatrudnienia w charakterze pracownika [...] ustalony w wysokości płacy minimalnej nie jest wystarczający na jego uiszczenie. Wprawdzie M. P. zamieszkuje wspólnie z ojcem, którego [...] wynosi [...] zł miesięcznie (vide: pismo z dnia [...] r.), to jednak okoliczność, iż skarżący ma na utrzymaniu [...] żonę oraz [...] dzieci, przemawia za pozytywnym rozpoznaniem jego wniosku. Tym bardziej, że sprawa będąca przedmiotem skargi nie jest jedyną zawisłą w tut. Sądzie. W świetle powyższego przyjąć należało, iż przewidziana w art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 ustawy przesłanka zwolnienia M. P. z obowiązku uiszczenia należnego na tym etapie sprawy wpisu sądowego od skargi została spełniona. Skarżący wykazał bowiem w dostateczny i przekonujący sposób, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, iż uzasadnia zastosowanie tej szczególnej instytucji procesowej jaką jest przyznanie prawa pomocy w zakresie odpowiadającym żądaniu wnioskodawcy. Stąd działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w zw. z art. 258 § 3 oraz art. 245 § 1, § 3 i § 4 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło