III SA/Gl 1550/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi B.K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług w kwestii wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: 1. przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od każdorazowej opłaty sądowej ponad kwotę 500 złotych (słownie: pięćset złotych), 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjną od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach o odrzuceniu skargi wydanego w niniejszej sprawie w dniu 26 stycznia 2015 r. Strona skarżąca – B.K. reprezentowana przez adwokata K.S., złożyła wniosek o zwolnienie od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. W przedłożonym urzędowym formularzu PPF, strona oświadczyła, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych z powodu bardzo złej sytuacji materialnej. Z powodu działań organów skarbowych odnotowała spadek dochodów, nadto duże wydatki ponosi na leczenie siebie oraz męża. Strona oświadczyła, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym ze swoim mężem oraz córką M.K. Dochodem wspólnego gospodarstwa jest aktualnie, zgodnie z oświadczeniem strony, jedynie kwota około 1.500 zł, uzyskiwana przez męża wnioskodawcy z prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. Strona posiada 1/6 własności domu mieszkalnego o powierzchni [...] m2 i działkę budowlaną o powierzchni [...] m2 – zajętą do sprzedaży przez organ skarbowy. Pozostali członkowie wspólnego gospodarstwa domowego skarżącej nie posiadają majątku. Córka skarżącej uczy się i pozostaje na utrzymaniu swoich rodziców. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje. Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zmianami – zwanej dalej P.p.s.a.) stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie natomiast z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym - obejmującym na mocy art. 245 § 3 P.p.s.a. zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmującym tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego – gdy ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślić należy, że przywołany przepis stanowi odstępstwo od generalnej zasady odpłatności wymiaru sprawiedliwości obowiązującej w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym, w myśl, której strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba, że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 199 ustawy P.p.s.a.), zatem jego stosowanie może mieć miejsce jedynie w takich sytuacjach, kiedy uzasadnione jest zapewnienie stronie skarżącej będącej osobą prawną – prawa do sądu pod warunkiem, że ta wykaże, tj. udowodni w sposób wystarczająco przekonujący istnienie okoliczności uzasadniających zwolnienie jej z obowiązku uiszczania należnych w sprawie kosztów sądowych. Z regulacji zawartej w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. wypływa, bowiem jednoznaczny wniosek, że to na wnioskodawcy spoczywa ciężar wykazania w znaczeniu udowodnienia, przedstawienia czegoś w sposób przekonujący, unaocznienia (por. Słownik języka polskiego pod redakcją prof. Mieczysława Szymczaka, tom III, Wydawnictwo Naukowe PWN, Sp. z o.o. Warszawa 1978, wydanie IX z 1994 r., str. 805), że osoba prawna lub inna jednostka organizacyjna ubiegająca się o prawo pomocy nie ma dostatecznych środków na ich poniesienie. Tym samym rozstrzygnięcie złożonego wniosku zależy w gruncie rzeczy od tego, co zostanie przez wnioskodawcę wykazane (por. J.P.Tarno "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi". Komentarz, Wyd. Prawnicze LexisNexis, W-wa 2004 r., str. 319). Odnosząc się do wniosku B.K, należy podkreślił, iż Sąd zapoznał się z dokumentacją przedłożoną przez Stronę skarżącą do wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonego do sprawy o sygnaturze akt III SA/Gl 1551/14, na którą to złożyły się następujące dokumenty: wyciągi z firmowego rachunku bankowego skarżącej prowadzonego w banku (...) i (...); firmowy rachunek bankowy męża Strony skarżącej, prowadzony w (...) Banku oraz jego osobisty rachunek w (...); zeznania podatkowe za 2013 r. oraz kserokopie pełnej wersji ksiąg przychodów i rozchodów Strony skarżącej i jej męża. Mając na uwadze powyższą dokumentację Sąd uznał, iż Strona skarżąca w sposób dostateczny wykazała stan majątkowy zarówno swój osobisty, jak i swojego męża. Z analizy materiału dowodowego przełożonego przez wnioskodawcę do sprawy o sygnaturze akt III SA/Gl 1551/14 wynika jednak, że nie spełnia ona przesłanek uwzględnienia wniosku w całości, albowiem z analizy opisanego materiału dowodowego wynika, że w gospodarstwie domowym B.K. znajdują się środki finansowe, które mogą zostać przeznaczone na poniesienie przynajmniej części wpisu sądowego od skargi w tej sprawie. Uwaga ta odnosi się przede wszystkim do rachunku bankowego męża skarżącej, szczególnie jego rachunku firmowego prowadzonego dla jego firmy "A". Trzeba jednak stwierdzić, że kwota wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w przedmiotowej sprawie jest rzeczywiście kwotą relatywnie wysoką i jej uiszczenie mogłoby pociągnąć za sobą uszczerbek w koniecznym utrzymaniu Strony skarżącej i jej rodziny. Sąd stanął na stanowisku, iż sytuacja finansowa B.K. pozwala na uiszczenie wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w kwocie 500 zł. Taką kwotę wnioskodawca jest w stanie wygenerować, a uiszczenie jej nie powinno narazić skarżącej i jej domowników na uszczerbek w ich koniecznym utrzymaniu. Należy zaznaczyć, że kwota 500 zł, którą skarżąca będzie zobowiązana uiścić tytułem wpisu sądowego od skargi, będzie stanowiła jedynie niespełna 11 % kwoty, którą strona byłaby zobowiązana uiścić w sytuacji całkowitego nieukzględnienia jej wniosku i odmowy przyznania jej prawa pomocy. Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak na wstępie, na mocy art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.