III SA/Gl 159/06
WyrokWSA w Gliwicach2006-12-07
Skład orzekający: Anna Apollo, Małgorzata Jużków, Krzysztof Targoński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o stwierdzeniu posiadania przez pracownika ochrony nagannej opinii, wydane na podstawie niepełnego materiału dowodowego i z naruszeniem zasad postępowania administracyjnego, może zostać utrzymane w mocy?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, wydając postanowienie o opinii pracownika ochrony, musi przestrzegać zasad postępowania administracyjnego, w tym dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Powoływanie się na podejrzenie popełnienia przestępstwa, w sytuacji gdy odmówiono wszczęcia dochodzenia, narusza zasadę domniemania niewinności. Niewłaściwe jest również nieuwzględnienie argumentacji o incydentalności zdarzeń i nieustosunkowanie się do złożonego poręczenia. W przypadku naruszenia tych zasad, sąd administracyjny uchyla zaskarżone postanowienie.Stan faktyczny
A.Z. złożył skargę na postanowienie Komendanta Miejskiego Policji w B. utrzymujące w mocy postanowienie o stwierdzeniu posiadania przez niego nagannej opinii, co miało wpływ na postępowanie w sprawie przedłużenia licencji pracownika ochrony. Organ pierwszej instancji oparł swoją opinię na negatywnej opinii środowiskowej, agresywnym zachowaniu pod wpływem alkoholu oraz interwencjach Policji zakończonych umieszczeniem w izbie wytrzeźwień. A.Z. w zażaleniu podniósł, że opinia jest ogólnikowa i oparta na incydentalnych zdarzeniach, a informacje o jego zachowaniu nie pochodzą od sąsiadów i kolegów. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie i stwierdzono, że nie podlega ono wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Apollo, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Jużków, Asesor WSA Krzysztof Targoński (spr.), Protokolant st. ref. Marta Lewicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2006 r. przy udziale - sprawy ze skargi A.Z. na postanowienie Komendanta Miejskiego Policji w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie opini do przedłużenia licencji pracownika ochrony 1. uchyla zaskarżone postanowienie 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu.
Komenda Komisariatu I Policji w B., powołując się na art. 105 ust. 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. Nr 98 z 2000 r., poz. 1071), art. 26 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia (Dz. U. Nr 114, poz. 740 ze zm.) oraz § 10 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 4 czerwca
1998 r. w sprawie wzoru i trybu wydawania licencji (Dz. U. Nr 78, poz. 511), w związku z toczącym się przed [...] Komendantem Wojewódzkim Policji w K. postępowaniem administracyjnym L. Dz. [...], w sprawie przedłużenia licencji pracownika ochrony, postanowieniem z dnia [...]r., nr [...] stwierdził, że A.Z. posiada naganną opinię.
W uzasadnieniu tego postanowienia stwierdzono, że A.Z. w miejscu zamieszkania posiada negatywną opinię środowiskową. Nie stwierdzono skłonności do nadużywania alkoholu, lecz pod jego wpływem opiniowany jest osobą agresywną. W jego mieszkaniu dwukrotnie były przeprowadzane interwencje Policji ([...] i [...]r.), które zakończyły się umieszczeniem opiniowanego w izbie wytrzeźwień. W miesiącu [...]r. małżonka opiniowanego złożyła wniosek o "ściganie męża" po czym po dwóch dniach go wycofała. Strona etyczno-moralna budzi zastrzeżenia.
W zażaleniu na to postanowienie A.Z. podniósł, że jego uzasadnienie jest ogólnikowe i wewnętrznie sprzeczne. Z informacji, które uzyskał od sąsiadów oraz kolegów z pracy wynika, że nie udzielali oni funkcjonariuszom Policji jakichkolwiek informacji w kwestii jego postępowania i zachowania. To zaś prowadzi do wniosku, że opinia została oparta na dwóch nadzwyczajnych i incydentalnych zdarzeniach, które zakończyły się przewiezieniem do izby wytrzeźwień.
Do zażalenia dołączone zostało "poręczenie" podpisane przez B.Z. – małżonkę A.Z.
Zaskarżonym tu postanowieniem z dnia [...]r. nr [...] Komendant Miejski Policji w B. utrzymał w mocy postanowienie wydane w pierwszej instancji.
W uzasadnieniu wyjaśnił, że Komendant Komisariatu I Policji w B., w trybie art. 106 Kodeksu postępowania administracyjnego, wydał opinię o A.Z., w związku z toczącym się postępowaniem przed [...] Komendantem Wojewódzkim Policji w K. w sprawie cofnięcia licencji pracownika ochrony.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy nie dostrzegł okoliczności, które pozwoliłyby na wydanie postanowienia potwierdzającego posiadanie przez A.Z. nienagannej opinii. Posiłkując się Słownikiem Języka Polskiego stwierdził, że wyraz "nienaganny" oznacza postępowanie nie dające powodu do nagany, do jakiegokolwiek zarzutu, wzorcowe.
Tymczasem A.Z. nie dopełnił warunku określonego w art. 26 ust. 3 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia, albowiem był podejrzewany o popełnienie przestępstwa z art. 207 Kodeksu karnego, a swoim zachowaniem dwukrotnie spowodował podjęcie przez Policję interwencji. Nagannym samym w sobie jest podejrzenie popełnienia przestępstwa, przebywanie w izbie wytrzeźwień, jak również wywołanie awantur domowych, jakich dopuścił się A.Z. Przedstawiony stan faktyczny nie odpowiada warunkom postawionym w przepisie art. 28 ust. 3 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia, a zatem postanowienie wydane w pierwszej instancji jest zasadne.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach A.Z. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia wraz z poprzedzającym go postanowieniem Komendanta Komisariatu I Policji w B.
W uzasadnieniu skargi zaakcentował, że postępowanie w sprawie wydania opinii zostało przeprowadzone z naruszeniem zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego.
W odpowiedzi na skargę Komendant Miejski Policji w B., podtrzymując dotychczasowe stanowisko, wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Na wstępie należy podkreślić, iż w świetle art. 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrolę tę sprawują stosując jedynie kryterium legalności, a więc zgodności z prawem zaskarżonych aktów. Nie kierują się zasadami słuszności, czy sprawiedliwości społecznej. oznacza to, iż tylko ustalenie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji – art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z kolei zgodnie z art. 134 § 1 cyt. ustawy Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, iż jest ona zasadna.
W myśl art. 106 § 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.) zajęcie stanowiska przez organ współdziałający następuje w drodze postanowienia, na które przysługuje zażalenie. Podkreślenia wymaga, że postępowanie poprzedzające wydanie takiego postanowienia musi przebiegać według wszelkich reguł procedury administracyjnej.
Tymczasem w rozpoznawanej sprawie reguły procedury administracyjnej nie zostały zachowane.
Przede wszystkim za niedopuszczalne należy uznać powoływanie się przez Komendanta Miejskiego Policji w B. na okoliczność, że skarżący był podejrzany o popełnienie przestępstwa z art. 207 Kodeksu karnego.
Po pierwsze wskutek rozpoznania zawiadomienia B.Z. (małżonki skarżącego) w sprawie znęcania się nad rodziną, wydane zostało postanowienie o odmowie wszczęcia dochodzenia z powodu braku danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie popełnienia przestępstwa (akta sprawy karta nr 9).
Po drugie trzeba mieć na uwadze zasadę domniemania niewinności wyrażoną art. 5 § 1 Kodeksu postępowania karnego, a to oznacza, że w przypadku ewentualnego podejrzenia popełnienia przestępstwa przez pracownika ochrony z tego faktu nie można wywodzić, że utracił on nienaganną opinię.
Po trzecie zgodnie z art. 32 ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia (Dz. U. Nr 114, poz. 740 ze zm.) stanowi, że w przypadku powzięcia przez komendanta wojewódzkiego Policji wiadomości o wszczęciu postępowania karnego przeciwko pracownikowi ochrony licencja ulega zawieszeniu (art. 32 ust. 1) lub istnieje możliwość jej zawieszenia (art. 32 ust. 2). To zaś prowadzi do wniosku, że ewentualne wszczęcie postępowania karnego przeciwko pracownikowi ochrony nie rodzi skutku w postaci utraty przez niego nienagannej opinii, bo gdyby tak było to stosownie do art. 31 ust. 2 pkt cyt. ustawy licencja podlegałaby cofnięciu, a nie jak wyżej wskazano zawieszeniu.
W aktach sprawy (karta 12) znajduje się notatka służbowa, w której zapisano, że "sąsiedzi na temat rodziny Z. nie chcieli się wypowiedzieć bo mają dosyć własnych problemów". Taki efekt wywiadu środowiskowego nie daje podstaw do przyjęcia, że skarżący w miejscu zamieszkania posiada negatywną opinię.
Natomiast bezspornym jest, że skarżący dwukrotnie, tj. [...] i [...]r., w wyniku interwencji funkcjonariuszy Policji został umieszczony w izbie wytrzeźwień. Niewątpliwie zdarzenia te należy ocenić nagannie, jednak w zaskarżonym rozstrzygnięciu nie podjęto nawet próby ustosunkowania się do argumentacji podniesionej w zażaleniu, że były to zdarzenia incydentalne i nadzwyczajne. Nie ustosunkowano się także do "poręczenia" dołączonego do zażalenia, w którym B.Z. opisuje charakter i zachowanie skarżącego.
Odnosząc się zatem do zarzutów skargi – naruszenia przez zaskarżone postanowienie przepisów postępowania – należy stwierdzić, iż są one zasadne. Organ administracji powinien podjąć wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego przez wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego, by następnie po dokonaniu jego oceny stwierdzić czy dana okoliczność została udowodniona, a następnie w postanowieniu zawrzeć uzasadnienie faktyczne i prawne, czyli zastosować się w szczególności do przepisów art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 124 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, natomiast w rozpatrywanej sprawie tego nie uczynił.
W toku ponownego postępowania należy poddać ocenie: argumentację podniesioną przez skarżącego, wskazującą na nadzwyczajność i incydentalność wydarzeń, które doprowadziły go do umieszczenia w izbie wytrzeźwień, a także załączone do zażalenia "poręczenie" podpisane przez małżonkę skarżącego. Nie można też pominąć zachowania skarżącego po zdarzeniach, które spowodowały, że został on doprowadzony do izby wytrzeźwień. Przy dokonywaniu tej oceny trzeba mieć na uwadze, że doprowadzenie osoby do izby wytrzeźwień stanowi formę środka prewencyjnego, który stosownie do art. 40 ust. 3 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (tekst jedn. Dz. U. z 2002 r. Nr 147, poz. 1231 ze zm.) ma doprowadzić osobę tam umieszczoną do stanu trzeźwości.
Na koniec dodać przyjdzie, że ponowne postępowanie musi być poprzedzone ustaleniem, czy wniosek o przeprowadzenie postępowania administracyjnego i sporządzenie opinii o A.Z. (akta administracyjne karta nr 1) został podpisany przez osobę działającą z upoważnienia [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. Ustalenia te powinny być udokumentowane przez dołączenie do akt sprawy stosownego upoważnienia (pełnomocnictwa). W przypadku braku takiego dokumentu uznać należy, ze wniosek o wszczęcie postępowania pochodził od osoby nieupoważnionej, a zatem organ drugiej instancji uchyli postanowienie pierwszoinstancyjne i umorzy postępowanie, bowiem nie było podstaw do jego prowadzenia.
W sumie zatem Sąd, działając na podstawie art. 145 § 1 lit. c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę uwzględnił określając zarazem, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu. Sąd nie orzekł o kosztach postępowania, bowiem skarżący na rozprawie oświadczył, że nie wnosi o ich zwrot.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło