III SA/Gl 1605/10

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Leszek Wolny po rozpoznaniu w dniu 26 sierpnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.M. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego, w kwestii wniosku o przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: zwolnić skarżącego od kosztów sądowych. Wraz z skargą decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego, skarżący M.M. złożył na urzędowym formularzu PPF wniosek o prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku skarżący stwierdził, że nie jest w stanie opłacić kosztów, gdyż jest jedynym żywicielem rodziny i ma na utrzymaniu trzy osoby. Żona nie pracuje, córka studiuje, a syn jest uczniem liceum ogólnokształcącego. Sytuacja ta powoduje zwiększone wydatki. Skarżący zamieszkuje u rodziców, sam mieszkania własnego nie posiada. Wnioskodawca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe ze swoją żoną E.M. oraz dwójką dzieci: B. ([...] lat) i A. ([...] lat). Skarżący nie posiada żadnych nieruchomości, oszczędności, ani zasobów pieniężnych. Jest natomiast właścicielem samochodu osobowego z [...] r., który jest nadal zajęty przez ZUS. Skarżący prowadzi działalność gospodarczą i z tego tytułu uzyskuje dochód w kwocie [...] zł. Skarżący oświadczył, że spłaca układ ratalny w ZUS. Strona została wezwana zarządzeniem referendarza sądowego z dnia [...] do uzupełnienia danych, na które powołała się we wniosku, poprzez wykazanie swojego stanu majątkowego oraz stanu majątkowego swojej żony. Wezwanie to miało na celu uzyskanie odpowiedniego materiału dowodowego, który obrazowałby aktualne i faktyczne możliwości finansowe strony skarżącej. W odpowiedzi na to wezwanie, skarżący nadesłał zeznania podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT – 37) za 2009 r.: swoje i swojej żony (wspólne zeznanie), wyciąg z rachunku bankowego prowadzonego dla firmy skarżącego, kopie księgi przychodów i rozchodów prowadzonej przez siebie firmy za okres od [...] do [...], zaświadczenie organu skarbowego o tym, że zajęcie samochodu skarżącego na poczet jego zaległości z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne jest nadal aktualne, oraz oświadczenie małżonki skarżącego o tym, że nadal nie prowadzi działalności gospodarczej i w bieżącym roku nie uzyskuje żadnych dochodów. Wnioskodawca nadesłał również zaświadczenia Naczelnika Urzędu Skarbowego w W. o tym, że jego małżonka E.M. oraz dwoje dzieci nie osiągają dochodów i nie są podatnikami podatku dochodowego od osób fizycznych. Skarżący podał również orientacyjnie miesięczne koszty bieżącego utrzymania: media ([...] zł); leki żony ([...] zł); opłaty związane z edukacją dzieci ([...] zł); oraz wydatki na zakup żywności i środków czystości ([...] zł). Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje: Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej P.p.s.a. – stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Z kolei zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a., prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części (...) lub obejmuje ustanowienie fachowego pełnomocnika w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 P.p.s.a.). Na wstępie należy zaznaczyć, że skarżący składając wniosek o prawo pomocy wraz ze skargą, zażądał jedynie zwolnienia od kosztów sądowych. W tej sytuacji, wniosek ten obejmuje więc jedynie żądanie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Mając to na uwadze, odnosząc się do wniosku M. M. należy przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., zgodnie z którą, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli na zasadzie art. 245 § 3 P.p.s.a., mogącym obejmować zwolnienie od kosztów sądowych, na które składają się opłaty i wydatki) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W tym stanie rzeczy, w ocenie rozpoznającego wniosek, żądanie skarżącego zasługuje na uwzględnienie w całości. W pierwszej kolejności należy zaznaczyć, że skarżący oświadczył, że jego dochód miesięczny oscyluje w granicach [...] zł brutto. Faktycznie jednak, prowadzona przez niego działalność wykazuje obecnie straty. Małżonka skarżącego nie uzyskuje aktualnie żadnego dochodu. Tylko więc jedynie na wnioskodawcy ciąży obowiązek utrzymania czteroosobowego gospodarstwa domowego. Na marginesie należy jeszcze zaznaczyć, że nadal aktualne jest zajęcie samochodu na poczet zaległości z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, dokonanego w dniu [...], chociaż samochód ten jest w dyspozycji strony, ponieważ został pozostawiony pod jej dozorem. Poddając analizie sytuację majątkową skarżącego należy stwierdzić, że jego obecna sytuacja majątkowa jest trudna. Niezależnie od wydatków związanych z utrzymaniem wspólnego gospodarstwa domowego, skarżący musi również utrzymywać dom swoich rodziców, u których zamieszkuje. Wnioskodawca nie jest więc w stanie w chwili obecnej uiścić wpisu sądowego od skargi w kwocie [...] zł. W tej sytuacji, zdaniem rozpoznającego wniosek, strona skarżąca wykazała w sposób dostateczny, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Mając powyższe na uwadze, postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.