III SA/Gl 1616/11

PostanowienieWSA w Gliwicach2011-12-14

Skład orzekający: Leszek Wolny

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że strona skarżąca wykazała, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Pomimo relatywnie wysokiego dochodu brutto, znaczące obciążenia kredytowe (dwie raty kredytów łącznie 1500 zł miesięcznie), wysokie koszty związane z kartami kredytowymi, wydatki na media, żywność, odzież, środki czystości oraz utrzymanie trójki dzieci, uzasadniają przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Skarżąca A. W. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu dotyczącym podatku od towarów i usług. Wnioskodawczyni oświadczyła, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych ze względu na zakończenie działalności gospodarczej i ograniczone dochody z pracy. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, strona przedstawiła dokumenty dotyczące dochodów, wydatków na kredyty, karty kredytowe, media oraz utrzymanie rodziny. Sąd ocenił przedstawiony stan majątkowy.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącą od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Leszek Wolny po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług w kwestii wniosku o przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: zwolnić skarżącą od kosztów sądowych. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 70.635 zł skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF. Wniosek ten obejmował żądanie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku skarżąca oświadczyła, że obecnie nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych. W następstwie prowadzonego postępowania podatkowego skarżąca zakończyła prowadzenie działalności gospodarczej. W tym stanie rzeczy jedynym źródłem dochodu w gospodarstwie domowym skarżącej są wynagrodzenia za pracę otrzymywane przez nią samą oraz przez jej męża. Strona posiada dwie karty kredytowe ("A" na kwotę 15.000 zł oraz "B" na kwotę 10.000 zł). Strona zaciągnęła kredyty w "C" Banku oraz w Banku "D". Koszty tych obciążeń (kredytów i kart kredytowych) wynoszą około 5.000 zł miesięcznie. Dom, w którym mieszka skarżąca razem ze swoją rodziną jest obciążony hipoteką. W tej sytuacji na utrzymanie pięcioosobowej rodziny, w tym dwojga małoletnich dzieci, pozostających na utrzymaniu rodziców, pozostaje około 1.000 zł. Wnioskodawca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe ze swoim mężem L. oraz trójką dzieci: P. ([...] lat); K. ([...] lat) oraz M. ([...] lat). Na dochód wspólnego gospodarstwa domowego składają się jedynie dwa wynagrodzenia: strony w wysokości 6.020 zł brutto oraz jej męża w wysokości 2.040 zł brutto. Poza domem o powierzchni [...] m2, strona oraz jej małżonek nie posiadają żadnych nieruchomości, ruchomości, ani oszczędności i zasobów pieniężnych, czy przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 Euro. Do wniosku załączono jako załącznik zaświadczenie o uzyskiwanych zarobkach wnioskodawcy oraz jej małżonka. Natomiast do pisma procesowego z dnia [...] r. dołączona została dokumentacja W tym stanie rzeczy, referendarz sądowy pismem z dnia 25 października 2011 r. wezwał skarżącą do uzupełnienia i uprawdopodobnienia danych zawartych we wniosku poprzez nadesłanie szeregu dokumentów, mających zobrazować jej rzeczywisty i aktualny stan majątkowy. W odpowiedzi na to wezwanie strona nadesłała: zeznanie podatkowe PIT – 36L i PIT/B za 2010 r.: swoje i męża; zaświadczenie o zarobkach: swoje i małżonka; podsumowanie księgi przychodów i rozchodów za miesiące: czerwiec i wrzesień 2011 r. (odnoszące się do firmy prowadzonej przez wnioskodawcę); harmonogram spłaty kredytu zaciągniętego w "C" Banku (rata miesięczna wynosi 950 zł). W późniejszym terminie, strona nadesłała dalszą część dokumentów: wyciąg z rachunku bankowego w Banku "D" w B.; zestawienia transakcji w Banku "B" (za sierpień, październik i listopada 2011 r.); potwierdzenie spłat rat kredytowych w Banku "B" (miesięczna rata spłaty tego kredytu wynosi 500 zł); oraz rachunki miesięczne za: usługi telekomunikacyjne (od 151,25 zł do 170,39 zł – średnio 163 zł miesięcznie); faktura dla "E", opiewająca na kwotę 101,43 zł; potwierdzenie salda wystawione przez "F" Sp. z o.o., z której wynika, że wnioskodawca ma zaległości wobec tej firmy w kwocie 2.141,47 zł; potwierdzenia spłat wierzytelności ściąganych przez komornika. Strona nadesłała również do akt postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] r., odmawiające wstrzymania postępowania egzekucyjnego oraz tytuły wykonawcze wystawione przez ten organ, opiewające łącznie na sumę około [...] zł. Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje: Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej P.p.s.a. – stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Z kolei zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a., prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 P.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części (...) lub obejmuje ustanowienie fachowego pełnomocnika w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 P.p.s.a.). Na wstępie należy zaznaczyć, że skarżąca składając wniosek o prawo pomocy, zażądała przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Mając to na uwadze, odnosząc się do wniosku A. W. należy przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., zgodnie z którą, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli na zasadzie art. 245 § 3 P.p.s.a., mogącym obejmować zwolnienie od kosztów sądowych, na które składają się opłaty i wydatki oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w osobie radcy prawnego lub adwokata) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dokonana w tym kontekście ocena stanu majątkowego strony doprowadziła do wniosku, że spełniła ona wymóg warunkujący uwzględnienie zgłoszonego żądania w całości. W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że wnioskodawca działająca przez swojego pełnomocnika procesowego udokumentowała swój aktualny stan majątkowy w sposób wystarczający. Z analizy przedłożonych przez stronę dokumentów wynika, że spełnia ona przesłanki zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżąca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym ze swoim mężem L.W. oraz trójką dzieci. Faktem jest, że łączny miesięczny dochód skarżącej oraz jej męża zamyka się w kwocie 8.060 zł brutto. Jest to relatywnie wysoka kwota. Skarżąca prowadzi dodatkowo działalność gospodarczą oraz ma udziały (razem ze swoim mężem) w spółce cywilnej "G". Działalność gospodarcza skarżącej oraz funkcjonowanie w/w spółki cywilnej przynoszą jednak straty. Należy mieć na uwadze fakt, że na gospodarstwie domowym skarżącej ciąży obowiązek spłaty rat kredytowych z tytułu zaciągnięcia dwóch kredytów. Łącznie z tego tytułu należy zapłacić 1.500 zł miesięcznie. Jest to stosunkowo duże obciążenie. Ponadto skarżąca ponosi wysokie obciążenia finansowe wynikające z korzystania z dwóch kart kredytowych. Ponadto wnioskodawca ponosi koszty związane z opłatami za wszelkie media, z zakupem żywności oraz odzieży i środków czystości. Należy również mieć na uwadze fakt, że na utrzymaniu skarżącej i jej małżonka pozostaje trójka dzieci, które nie osiągają obecnie żadnego dochodu. Mając na względzie powyższe uznano, iż wnioskodawca wykazała w sposób dostatecznie wiarygodny, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. Mając powyższe na uwadze, postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło