III SA/Gl 1739/07

WyrokWSA w Gliwicach2008-08-18

Skład orzekający: Małgorzata Jużków, Marzanna Sałuda, Krzysztof Targoński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zakaz wykonywania czynności na stanowisku osoby kierownictwa ruchu zakładu górniczego, orzeczony na podstawie art. 113 ust. 1 pkt 3 Prawa geologicznego i górniczego, jest uzasadniony w przypadku stwierdzenia rażącego naruszenia obowiązków przez pracownika?
Ratio decidendi
Zakaz wykonywania czynności na stanowisku osoby kierownictwa ruchu zakładu górniczego może zostać orzeczony wyłącznie w przypadku rażącego naruszenia obowiązków przez pracownika. Sąd uznał, że zgromadzony materiał dowodowy jednoznacznie wskazał na niedopełnienie przez skarżącego obowiązków wynikających z przepisów dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy, prowadzenia ruchu oraz specjalistycznego zabezpieczenia przeciwpożarowego w podziemnych zakładach górniczych, co uzasadniało orzeczenie zakazu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K.D. na decyzję Prezesa Wyższego Urzędu Górniczego, która utrzymała w mocy decyzję Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego zakazującą K.D. wykonywania czynności na stanowisku osoby kierownictwa ruchu zakładu górniczego przez określony czas. Zakaz został orzeczony w związku ze zbiorowym wypadkiem śmiertelnym spowodowanym zapaleniem i wybuchem metanu i pyłu węglowego, w którym stwierdzono szereg nieprawidłowości w działaniu skarżącego jako kierownika ruchu. Skarżący zarzucił organom naruszenie przepisów postępowania administracyjnego oraz błędną wykładnię i zastosowanie przepisów prawa materialnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Jużków (spr.), Sędziowie Asesor WSA Marzanna Sałuda, Asesor WSA Krzysztof Targoński, Protokolant St. sekr. sąd. Beata Jacek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 sierpnia 2008 r. przy udziale - sprawy ze skargi K.D. na decyzję Prezesa Wyższego Urzędu Górniczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zakazu wykonywania czynności na stanowisku osoby kierownictwa ruchu zakładu górniczego oddala skargę. Zaskarżoną decyzją Prezes Wyższego Urzędu Górniczego z [...] r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego w G. z dnia [...] r., znak: [...] - wydaną na podstawie art. 113 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. - Prawo geologiczne i górnicze (Dz.U. z 2005 r. Nr 228, póz. 1947, z późn. zm., zwanym dalej Prawem górniczym), zakazującą wykonywania K.D. czynności na stanowisku osoby kierownictwa ruchu zakładu górniczego w podziemnych zakładach górniczych wydobywających węgiel kamienny na czas [...] lat. W wyniku zaistniałego w dniu [...] r. o godzinie [...] w "A" S.A. Oddziale "B" w R., w rejonie likwidowanej ściany [...] w pokładzie [...] na poziomie [...] m, zbiorowego wypadku śmiertelnego spowodowanego zapaleniem i wybuchem metanu oraz pyłu węglowego, Dyrektor Okręgowego Urzędu Górniczego w G. przeprowadził stosowne postępowanie. W wyniku stwierdzonych nieprawidłowości skarżącemu, jako [...] w "A" SA Oddział "B" zarzucono: 1) zatwierdzenie w [...] r. "Projektu technicznego likwidacji ściany [...], w pokładzie [...], pomimo, że projekt ten nie zawierał sposobu zabezpieczenia przed zagrożeniem wybuchem pyłu węglowego, a w [...] r. aneksu nr [...] do "Projektu technicznego likwidacji wentylacji lutniowej ściany [...], w pokładzie [...]" pomimo, że nie zawierał on projektu wentylacji lutniowej, przy użyciu wentylatora powietrznego typu [...], 2) zezwolenie w dniu [...] r. na oddanie do ruchu układu transportu materiałów kolejką szynową podwieszoną typu [...] z dowierzchni [...] do przecinki do chodnika taśmowego w pokładzie [...] w partii [...], pomimo że w składzie komisji dokonującej odbioru technicznego urządzeń transportu w dniu [...] r. nie było przedstawiciela kopalni, wymaganego ustaleniami zasad współpracy między osobami kierownictwa i dozoru ruchu zakładu górniczego a firmą "C" w zakresie organizacji pracy, określonych w załączniku nr [...] do Umowy nr [...] z [...] r., a także pomimo ze urządzenia nie były dostosowane do transportu sekcji obudowy zmechanizowanej w całości, co było niezgodne z zatwierdzoną przez niego "Dokumentacją układu transportowego z likwidowanej ściany [...] w pokładzie [...]" z [...] r., 3) tolerowanie od [...] do [...] r. pozostawiania w przedziale transportowym ściany [...] w pokładzie [...] wyrabowanych sekcji obudowy, czego nie przewidywał "Projekt techniczny likwidacji ściany [...] w pokładzie [...]". W toku postępowania oparto się m.in. na materiale dowodowym zgromadzonym w toku dochodzeń przeprowadzonych przez Okręgowy Urząd Górniczy w G., Sprawozdaniu Komisji powołanej dla zbadania przyczyn i okoliczności zapalenia i wybuchu metanu oraz wypadku zbiorowego, zaistniałych w dniu [...] r. [...} SA Oddział "B" w R. oraz zeznaniach świadków. Ustalono, że w dniu [...] r. w rejonie ściany [...] w pokładzie [...] w "A" S.A. Oddział "B" w R. zaistniały dwa wstrząsy, które spowodowały tąpnięcie. W dniu [...] r. organ ten wydał decyzję, w której nakazał między innymi zaniechanie eksploatacji pokładu [...] ścianą [...]. Z uwagi na brak możliwości wykonania robót likwidacyjnych przez pracowników "B", w dniu [...] r. kierownik ruchu zakładu górniczego zwrócił się do "A" S.A. w K. o wszczęcie procedury przetargowej w celu wyłonienia firmy zewnętrznej, do realizacji robót. Procedurę przetargową rozpoczęto w dniu [...] r. po podjęciu przez zarząd "A" stosownej uchwały. W wyniku tych działań w dniu [...] r. odbył się przetarg na roboty, a w dniu [...] r. Zarząd "A" S.A. zatwierdził wybór "C"" Sp. z o.o. z siedzibą w R. do robót likwidacyjnych w rejonie ściany [...]. W [...] r. sporządzono "Projekt techniczny likwidacji ściany [...] w pokładzie [...]", który został zatwierdzony przez kierownika ruchu zakładu górniczego. Zgodnie z tym dokumentem przy rabunku obudowy ściany winny pracować [...] osoby i że należy odnotowywać wyniki kontroli robót. Ze "Schematu organizacyjnego współpracy i zależności kierownictwa i dozoru ruchu "B" i firmy "C", stanowiącego integralną część powyższego dokumentu wynikało, że ustanawia się odrębne stanowiska dla nadsztygara górniczego i nadsztygara ds. bezpieczeństwa i higieny pracy. W dniu [...] r. zawarto umowę nr [...], która określała między innymi zasady wykonywania robót oraz współpracy pomiędzy "A" S.A., a powyższą firmą. W dniu [...] r. Sp. z o.o. "C" rozpoczęła prace w rejonie ściany [...] w pokładzie [...]. Z wymienionego wyżej materiału – jak zaznaczył organ II instancji - wynikało, że od dnia [...] r. do [...] r., na wszystkich zmianach, rejestrowano przekroczenia progowych zawartości 2% metanu czujnikami, zabudowanymi w ślepej części ściany 1. I tak: w dniu [...] r. zarejestrowano [...] przekroczeń progowych zawartości 2% metanu wymienionymi czujnikami o łącznym czasie trwania [...] minut (w tym na zamianie [...] zanotowano [...] takich przekroczeń), w dniu [...] r. - [...] przekroczeń progowych zawartości 2% metanu o łącznym czasie trwania [...] minut, w dniu [...] r. zanotowano [...] przekroczeń progowych zawartości 2% metanu o łącznym czasie trwania [...] minut (w tym na zmianie [...] [...] przekroczenia), natomiast w dniu [...] r. zarejestrowano [...] przekroczeń zawartości 2% metanu o łącznym czasie trwania [...] minut (w tym na zmianie [...] [...] przekroczenie). Mimo to prace prowadzone były nadal. Ustalono również, że w Projekcie likwidacji ściany [...] w pokładzie [...], określony został sposób jej likwidacji i pomimo, że nie zawierał sposobu zabezpieczenia przed zagrożeniem wybuchem pyłem węglowym został zatwierdzony przez skarżącego, jako [...]. Stało się to, jak sam oświadczył przez przeoczenie. K.D. zatwierdził też "Projekt wentylacji lutniowej nr [...] dla przedziału transportowego ściany [...], w pokładzie [...], na odcinku na zachód od dowierzchni [...]" stanowiący załącznik do aneksu nr [...] "Projektu technicznego likwidacji ściany [...] w pokładzie [...]", opracowany [...] r. przez Kierownika Działu Wentylacji w związku z występowaniem w rejonie ściany [...] stężenia gazów na podwyższonym poziomie i temperatury węgla pokładu [...] kształtującej się powyżej temperatury krytycznej. Projekt wentylacji lutniowej dotyczył sposobu przewietrzania odcinka ściany pomiędzy dowierzchnią [...] i dowierzchnia badawczą z wykorzystaniem wentylatora typu [...] i nie uwzględniał zastosowanej wentylacji odrębnej tłoczącej wentylatorem typu [...], współpracującym z lutniociągiem elastycznym o średnicy [...] i [...] mm. Nie określał też metanowości bezwzględnej wyrobiska. Jak wyjaśnił skarżący wentylator ten traktowany był jako pomocniczy, a metanowość bezwzględną określa się dla wyrobisk eksploatacyjnych i drążonych wyrobisk korytarzowych, którym ściana [...] w likwidacji nie była. W dniu [...] r. K.D. zezwolił na oddanie do ruchu układu transportu materiałów kolejką szynową podwieszoną typu [...] z dowierzchni [...] do przecinki do chodnika taśmowego w pokładzie [...] w partii [...] pomimo, że urządzenie nie było przystosowane do transportu sekcji obudowy zmechanizowanej w całości, co było niezgodne z "Dokumentacją układu transportowego z likwidowanej ściany [...], w pokładzie [...]", zatwierdzona przez niego w [...] r. W składzie komisji dokonującej odbioru technicznego kolejki szynowej brak było przedstawiciela kopalni "A" pomimo takiego wymogu wynikającego z załącznika nr [...] do umowy nr [...] zawartej pomiędzy Kopalnią a Spółką "B" i schematu organizacyjnego tej Spółki. Nadto w okresie [...] do [...] r., wbrew założeniom "Projektu technicznego likwidacji ściany [...]" [...] wyrabowanych sekcji odudowy zmechanizowanej pozostawiono w przedziale transportowym ściany [...], co mogło utrudniać przewietrzanie, szczególnie w części ściany przewietrzanej wentylacją odrębną. Prowadząc powyższe postępowanie przesłuchano szereg świadków i przeprowadzono ich konfrontację spisując z tych czynności protokoły zawierającymi podpisy osób przesłuchiwanych i konfrontowanych, protokolanta oraz osób przesłuchujących i konfrontujących. Dnia [...], [...] r. przesłuchano jako świadka K.D., a [...] r. w charakterze strony. W orzeczeniu w sprawie zapalenia metanu, wybuchu metanu i pyłu węglowego oraz wypadku zbiorowego ([...] ofiary śmiertelne i [...] wypadek lekki) z dnia [...] r. Dyrektor Okręgowego Urzędu Górniczego w G. szczegółowo opisał przyczyny i okoliczności wyżej opisanego wypadku zbiorowego. Organ przyjął, że przyczyną zapalenia i wybuchu metanu było utrzymywanie się niebezpiecznych nagromadzeń metanu w rejonie likwidowanej ściany [...] w pokładzie [...]. Wykluczono w tym zakresie jako przyczyny zainicjowania zapalenia metanu następujące źródła: roboty strzałowe, roboty spawalnicze, iskry mechaniczne powstałe podczas tarcia liny kołowrotu o metalowe elementy wyposażenia ściany, wyładowania elektrostatyczne związane ze stosowaniem środków chemicznych i środków ochrony indywidualnej oraz otwarty ogień. Organ uznał, że do wypadku przyczyniła się nieprawidłowa praca osób kierownictwa i dozoru ruchu kopalni oraz Sp. z o.o. "C", polegająca między innymi na: niewłaściwej ocenie ryzyka zawodowego, która nie uwzględniała w dostatecznym stopniu zagrożenia metanowego i wybuchem pyłu węglowego; niewycofywaniu pracowników z zagrożonego rejonu pomimo przekroczeń dopuszczalnej zawartości metanu oraz występowania mieszaniny wybuchowej w niezlikwidowanym odcinku wyrobiska ściany [...] za sekcją asekuracyjną; braku i niewłaściwej kontroli rejonu likwidowanej ściany, zgodnie z wymogami projektu technicznego oraz dopuszczeniu pracowników do pracy w trudnych warunkach bez wymaganych kwalifikacji i instruktażu. W związku z tym organ ten powołując się na art. 68 ust. 1, art. 77 ust. 1 i 2 Prawa geologicznego i górniczego i szereg przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy, prowadzenia ruchu oraz specjalistycznego zabezpieczenia przeciwpożarowego w podziemnych zakładach górniczych (Dz. U. Nr 139, poz. 1169 ze zm., zwanego dalej rozporządzeniem w sprawie bhp) wskazał 37 osób odpowiedzialnych za ten stanu rzeczy w tym na K.D. (poz. 1). Mając na uwadze zebrany materiał dowodowy Dyrektor Okręgowego Urzędu Górniczego w G., działając na podstawie art. 113 ust. 1 pkt 3 Prawa geologicznego i górniczego oraz art. 104 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, wydał decyzję z dnia 13 sierpnia 2007 r., którą zakazał K.D. wykonywania czynności na stanowisku osoby kierownictwa ruchu w podziemnych zakładach górniczych wydobywających węgiel kamienny, na czas [...] lat, tj. od dnia [...] r. do dnia [...] r. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano na ustalone okoliczności i naruszone przepisy § 7 ust. 1 pkt 1, § 10 pkt 1 i § 40 ust. 1 w związku z § 42 ust. 4 pkt 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki z 28 czerwca 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy, prowadzenia ruchu oraz specjalistycznego zabezpieczenia przeciwpożarowego w podziemnych zakładach górniczych (Dz. U. Nr 139, poz.1169) stwierdzając, że strona swoim postępowaniem naraziła pracowników na utratę zdrowia i życia oraz naruszyła dyscyplinę i porządek pracy wynikający z tych przepisów, co, według organu, uzasadniało orzeczenie zakazu wykonywania wskazanych czynności na okres dwóch lat. W odwołaniu z dnia [...] r. pełnomocnik K.D. wnosił o uchylenie decyzji organu pierwszej instancji uznając ją za wydana z naruszeniem: - art. 7 kpa przez niepodjęcie wszystkich kroków zmierzających do dokładnego wyjaśnienia sprawy, - art. 8 kpa poprzez naruszenie zasady pogłębiania zaufania do organów państwa, - art. 11 kpa poprzez naruszenie zasady przekonywania, - art. 77 § 1 kpa poprzez nie wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego oraz jego błędną ocenę, - § 7 ust. 1 pkt 1, § 10 pkt 1 i § 40 ust. 1 w związku z § 42 ust. 4 pkt 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki z 28 czerwca 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy, prowadzenia ruchu oraz specjalistycznego zabezpieczenia przeciwpożarowego w podziemnych zakładach górniczych (Dz. U. Nr 139, poz.1169) poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. Uzasadniając swoje wnioski wskazał, że zarzucane mu uchybienia nie miały wpływu na zaistniały zdarzenie i wypadek w dniu [...] r. na zmianie [...] o godzinie [...]. Nie zgodził się z tym, że niewłaściwie wykonywał swoje obowiązki i aby swoim postępowaniem naraził kogokolwiek na utratę zdrowia i życia oraz naruszył dyscyplinę i porządek pracy wskazując na wyjaśnienia składane w toku postępowania. Podkreślił, że projekty techniczne dotyczące prowadzenia określonych robót w podziemnych zakładach górniczych, w tym robót likwidacyjnych nie są dokumentami o dużym stopniu sformalizowania, poza wymienionymi w § 42 ust. 2 wskazanego wyżej rozporządzenia. Rozpatrując to odwołanie Prezes Wyższego Urzędu Górniczego decyzją z dnia [...] r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji uznając, że brak było podstaw do jej uchylenia. W tym zakresie przeprowadził analizę zebranego materiału dowodowego odnosząc się do każdego z podniesionych zarzutów, a także wskazując na zeznania składane przez stronę jako świadka, który ich słuszność przyznał. Nie bez znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy miały ustalenia powołanej Komisji dla zbadania przyczyn i okoliczności zaistniałego zapalenia metanu, wybuchu metanu i pyłu węglowego oraz wypadku zbiorowego, w skład której weszły osoby o niekwestionowanych autorytetach naukowych, praktycy z kopalń, pracownicy urzędów górniczych, Centralnej Stacji Ratownictwa Górniczego, okręgowej Inspekcji Pracy czy Komendy Głównej Straży Pożarnej. Z ich ustaleń wynika, że przyczyna wypadku była m.in. nieprawidłowa praca kierownictwa i dozoru ruchu kopalni oraz "C" Sp. z o.o. polegająca na niewłaściwej ocenie ryzyka zawodowego, która nie uwzględniała w dostatecznym stopniu zagrożenia metanowego i wybuchem pyłu węglowego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego pełnomocnik skarżącego powtórzył zarzuty odwołania i podniesioną w jego uzasadnieniu argumentację. Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wnosił o jej oddalenie podtrzymując wywody i argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Na rozprawie 6 sierpnia 2008 r. strona skarżąca podtrzymała zarzuty skargi akcentując, że [...] odpowiada za ruch zakładu, ale zadania te wykonuje za pośrednictwem wykwalifikowanych pracowników, którzy przyjmują i ponoszą odpowiedzialność za powierzone im obowiązki. Podkreślił, iż nie bez znaczenia jest fakt, że prace likwidacyjne w ścianie [...] były konsultowane, nadzorowane, a nawet kontrolowane przez organy nadzoru górniczego, które nie wniosły żadnych uwag czy zastrzeżeń. Skarżący oświadczył, iż przypisane mu zarzuty niewłaściwego nadzoru w celu zapewnienia prawidłowego bezpieczeństwa w zakładzie górniczym nie odpowiadają stanowi faktycznemu. Projekt techniczny likwidacji ściany [...] w chwili jego zatwierdzenia był kompletny i zawierał zabezpieczenie w sytuacji zagrożenia wybuchu pyłu węglowego w pkt [...], a potwierdzeniem jego kompletności jest pozytywna opinia Zespołu do spraw zagrożeń naturalnych oraz brak uwag w protokole kontroli OUG w G. i PiP przeprowadzonej w okresie [...] r. Odnosząc się do zarzutu braków dokumentacji technicznej wentylacji K. D. podkreślił, że wentylator [...], był wykorzystywany jako urządzenie pomocnicze do likwidacji zagrożenia metanowego i nie było potrzeby ani też wymogów prawnych do ujęcia go w projekcie technicznym wentylacji lutniowej, podobnie jak określania prognozowania metanowości dla prowadzonych robót likwidacyjnych, które wykonywała Spółka "C" i ponosiła pełną odpowiedzialność za prawidłowość ich wykonania, w tym bezpieczeństwa. Patrząc na odbiór techniczny robót zwracał zaś uwagę na skład komisji od strony kwalifikacji jej członków a nie miejsca pracy. Odnośnie zarzutu tolerowania składowania wyrabowanych sekcji obudowy ścianowej w przedziale transportowym, to nie znajdowała takie działanie jego akceptacji, jednak za wykonywanie tych robót odpowiadała Spółka "C". Jednocześnie na pytanie Sądu oświadczył, że miał prawo a nawet obowiązek wstrzymania prowadzonych robót likwidacyjnych w przypadku stwierdzenia jakichkolwiek nieprawidłowości. Pełnomocnik organu oświadczył, iż argumentacja skarżącego jest wybiórcza, bo przykładowo dokumentacja techniczna układu transportu obejmowała transport obudowy w całości, a nie tylko elementów lekkich. Mimo niekompletności wykonania została dopuszczona do ruchu i przystąpiono do rabowania sekcji w całości bez możliwości ich transportowania ze ściany [...]. Nie zgodził się również z twierdzeniem, iż wentylatory pomocnicze nie muszą być ujęte w projekcie technicznym wentylacji lutniowej. Wymóg ten nie dotyczy tylko wentylatorów montowanych w obiegowym powietrzu. Wojewódzki Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Przed podaniem powodów rozstrzygnięcia sądowego w niniejszej sprawie należy wskazać, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę między innymi działań organów administracji publicznej, w tym organów podatkowych, pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, jak stanowi art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.). Tym samym aby stwierdzić, że wystąpiło naruszenie prawa prowadzące do uchylenia zaskarżonego aktu lub stwierdzenia jego nieważności na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., zwaną dalej p.p.s.a.) Sąd musi w pierwszej kolejności ustalić treść obowiązujących norm prawnych mających zastosowanie w sprawie aby wywieść z nich określone prawa i obowiązki, następnie ustalić zakres niezbędnych okoliczności faktycznych, które należy wykazać w ramach postępowania dowodowego i w końcu ocenić prawidłowość dokonanej przez organy subsumcji ustalonych faktów do hipotetycznego stanu prawnego. Przepis art. 113 ust. 1 pkt 3 Prawa geologicznego i górniczego reguluje konsekwencje rażącego naruszenia przez pracownika zakładu górniczego dyscypliny i porządku pracy, a zwłaszcza obowiązków określonych tą ustawą i wydanymi na jej podstawie aktami wykonawczymi. Zakaz powierzania przez pracodawcę (przedsiębiorcę) pracownikowi na określony czas pewnych czynności w ruchu zakładu górniczego z powodu naruszenia przezeń dyscypliny i porządku pracy może zostać wydany tylko w razie "rażącego" naruszenia przez pracownika jego obowiązków. W orzecznictwie wskazuje się, że określenie "rażące naruszenie obowiązków", jako pojęcie nieostre, sprawia, że prawidłowe ustalenie i ocena, czy konkretny przypadek naruszenia przez pracownika zakładu górniczego porządku i dyscypliny pracy może być zakwalifikowany jako "rażący", wymaga wnikliwego ustalenia i rozważenia stanu faktycznego sprawy, a w szczególności charakteru naruszonych obowiązków, wagi konkretnego przewinienia dla funkcjonowania zakładu górniczego oraz - obiektywnych i subiektywnych - przyczyn naruszenia przez pracownika porządku i dyscypliny pracy. Przy dokonywaniu takich ustaleń organy państwowego nadzoru górniczego powinny szczególnie rygorystycznie przestrzegać zasad postępowania administracyjnego, a w szczególności zapewnić stronom postępowania czynny udział w każdym stadium postępowania (art. 10 § 1 k.p.a.). W przedmiotowej sprawie organ dozoru górniczego, na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego i jego wnikliwej analizy oraz oceny, jednoznacznie wskazał, że K.D. zatrudniony w "B" na stanowisku [...] nie dopełnił obowiązków wynikających z wskazanych niżej przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki z 28 czerwca 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy, prowadzenia ruchu oraz specjalistycznego zabezpieczenia przeciwpożarowego w podziemnych zakładach górniczych, a to: - § 7ust. 1 pkt 1, który stanowi, że kierownik ruchu zakładu górniczego jest odpowiedzialny za prawidłową organizację i prowadzenie ruchu zakładu górniczego, - § 10 pkt 1, który nakazuje osobom kierownictwa i dozoru ruchu oraz innym osobom kierującym zespołami pracowników organizować i prowadzić pracę, w sposób zapewniający bezpieczeństwo pracowników, zakładu górniczego i środowiska, - § 40 ust. 1 pkt 1, który stanowi, ze roboty górnicze prowadzi się na podstawie dokumentacji określającej w sposób szczegółowy sytuację geologiczną i górniczą w związku z § 42 ust.1 pkt 4 i ust. 4 , który stanowi, że dla wszystkich robót, przed rozpoczęcie likwidacji opracowuje się projekty techniczne wraz z technologią wykonywania robót. Kierownik ruchu zakładu górniczego zatwierdza projekty, a projekt techniczny zawiera w szczególności: 1) mapę wyrobisk górniczych z naniesieniem przewidywanych robót górniczych i planowanych strat w zasobach, 2) niezbędne przekroje i dane mierniczo-geologiczne, 3) charakterystykę zagrożeń naturalnych, spodziewanych zaburzeń geologicznych, wynikającą z dotychczas prowadzonych robót górniczych, z uwzględnieniem robót prowadzonych w sąsiednich zakładach górniczych, 4) sposoby zabezpieczenia przed zagrożeniami, 5) rodzaj i typ obudowy, 6) sposób przewietrzania, 7) rodzaj i typ maszyn, urządzeń, instalacji, materiałów, wyrobów z tworzyw sztucznych oraz środków strzałowych i sprzętu strzałowego, stosowanych w wyrobisku górniczym, 8) wpływ likwidowanych wyrobisk na sąsiednie partie pokładów i sąsiednie zakłady górnicze, 9) zasady organizacji pracy i nadzoru robót. Dalej powyższe rozporządzenie stanowi, że kierownik ruchu zakładu górniczego wyraża zgodę na rozpoczęcie robót, o których mowa w ust. 1, na podstawie protokołu odbioru technicznego dokonanego przez komisję powołaną przez kierownika ruchu zakładu górniczego oraz na podstawie projektu technicznego. Są to podstawowe zasady bezpiecznego prowadzenia robót w warunkach występowania zagrożenia dla życia i zdrowia pracowników wykonujących pracę na terenie zakładu górniczego. Niezależnie od tego czy są to pracownicy kopalni czy jednostki zewnętrznej. Materiał dowodowy zebrany w sprawie, wbrew twierdzeniom skarżącego, jest pełny i nie wymagał uzupełnienia. Sam skarżący nie wskazuje także o jakie braki mu chodzi. Tym bardziej, że był zaznajamiany z materiałem dowodowym na każdym etapie postępowania i nie wnosił o jego uzupełnienie, ani też nie składał wniosków dowodowych. Nie można zaś traktować odmiennej oceny materiału dowodowego dokonanej przez organy nadzoru górniczego, jako konsekwencji naruszenia art. 7 kpa. Bezsporne jest, że został opracowany Projekt techniczny likwidacji ściany [...], w pokładzie [...], który w pkt [...] zawierał zapis "Sposób zabezpieczenia przed zagrożeniem metanowym i wybuchem pyłu węglowego przedstawiono w pkt [...] niniejszego projektu", jednakże zapis ten nie został zrealizowany zarówno we wskazanym pkt [...], jak też w innym miejscu projektu technicznego. Zabezpieczenia przed zagrożeniem wybuchem pyłu węglowego nie było tez w tytule pkt [...] Projektu, ani w spisie treści. Nie było takiego zabezpieczenia w spisach treści innych aneksów do Projektu. Sam skarżący przyznał, iż sposobu zabezpieczenia przed wybuchem pyłu węglowego nie było, ale potem zmienił zdanie nie wskazując jednak na konkretne zapisy, aneksy czy rozwiązania. Nie sposób również zgodzić się z argumentacja pominięcia w "Projekcie wentylacji lutniowej nr [...], dla działu transportowego ściany [...], w pokładzie [...], na zachód od dowierzchni [...]" wentylatora [...], współpracującego z lutniociągiem i w sytuacji występowania w rejonie ściany 1 stężenia gazów na podwyższonym poziomie i temperatury węgla pokładu [...] powyżej temperatury krytycznej. Sytuacji odbiegającej od przeciętnych warunków. Również w takiej sytuacji wydaje się niezrozumiały brak informacji o prognozowanej bezwzględnej metanowości wyrobiska oraz wynikających z tego parametrów, niezależnie od tego, że likwidowana ściana była w likwidacji, a nie wyrobiskiem eksploatacyjnym, gdyż prowadzono w niej inne roboty górnicze. Za zasadne Sąd uznał argumenty organów nadzoru górniczego dotyczące naruszenia przez Skarżącego prawidłowego organizowania i prowadzenia ruchu zakładu górniczego, w szczególności w kontekście tolerowania składowania obudowy zmechanizowanej w przedziale transportowym likwidowanej ściany i zezwolenia na oddanie do ruchu układu transportu materiałów kolejką szynową podwieszaną typu [...], czyli urządzenia nie przystosowanego do ich transportu. Nadto brak w składzie komisji dokonującej odbioru technicznego jakiegokolwiek, przedstawiciela kopalni stanowi, istotne naruszenia organizacji pracy, w szczególności wykonywania robót przez pracowników zewnętrznych, a takowymi byli pracownicy Spółki "C". Sam skarżący oświadczył, iż miał prawo, a nawet obowiązek wstrzymać wszelkie roboty prowadzone nieprawidłowo w zakładzie górniczym. O nieprawidłowościach zaś zeznali konkretni świadkowie; jak S. B., G. T., R. J., S. Z., L. G., D. S., J. D. czy sam skarżący. Na koniec dodać trzeba, że Sąd nie podziela argumentacji skarżącego, iż zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja narusza zasady postępowania wskazane w skardze. Mając na względzie powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz.1270 ze zm.) skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło