III SA/Gl 175/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik po rozpoznaniu w dniu 3 kwietnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.D. na P. S.A. z siedzibą w W. w przedmiocie rozpatrzenia skargi złożonej w trybie postępowania skargowo-wnioskowego postanawia: odrzucić skargę. 5 A. D. (dalej: strona skarżąca, skarżący) pismem z 13 października 2023 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na P. S.A. z siedzibą w W. w przedmiocie odmowy wydania przesyłki poleconej Wiceprezesowi stowarzyszenia [...] Z. S., będącemu uprawnionym do takich czynności na podstawie ustawy o stowarzyszeniach, regulaminu oraz wyboru na to stanowisko. W uzasadnieniu wskazał, iż 10 lipca 2023 r. skierował pismo w sprawie odmowy wydania przesyłki poleconej Z. S.. Z uwagi na brak odpowiedzi, osobiście udał się do Urzędu Pocztowego nr [...] w C. Poprosił o rozmowę z kierownikiem Urzędu, ale osoba w okienku stwierdziła, że jest ich kilku i nie wie, kogo poprosić. Wzięła kopię pisma skarżącego i wyszła na zaplecze. Po powrocie stwierdziła, że skarżący otrzyma odpowiedź na piśmie. Do czasu wniesienia skargi nie otrzymał odpowiedzi. Pismem z 7 grudnia 2023 r. skarżący zakomunikował, że 13 października 2023 r. skierował skargę do tut. Sądu, jak wskazano powyżej. W odpowiedzi na skargę z 17 stycznia 2024 r. organ administracji poinformował, że sprawa dotycząca zarzutu braku odpowiedzi P.S.A. na pisma strony skarżącej została rozpatrzona w trybie przewidzianym dla skarg i wniosków. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga jako niedopuszczalna, podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Natomiast kognicja sądów administracyjnych określona została m. in. w art. 3 § 2 p.p.s.a., który zawiera szczegółowy katalog spraw objętych właściwością rzeczową sądów administracyjnych. Z jego treści wynika, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie - Kodeks postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy - Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają również w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 Ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 ze zm., dalej: k.p.a.), a także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 2a i 3 p.p.s.a.). Powyższe wyliczenie stanowi katalog zamknięty. A zatem sprawy dotyczące aktów lub czynności niewymienionych w tym katalogu nie są objęte właściwością sądu administracyjnego. W konsekwencji na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. W niniejszej sprawie należy zauważyć, że skarga, której przedmiotem jest brak odpowiedzi organu administracji na pisma skarżącego, nie należy do żadnej z kategorii aktów prawnych lub czynności wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a., które mogą być zaskarżone do sądu administracyjnego. Zdaniem Sądu analiza treści skargi wskazuje, że do powyższego postępowania mają zastosowanie przepisy działu VIII ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 775, dalej: k.p.a.). Postępowanie takie stanowi rodzaj uproszczonego postępowania administracyjnego (tryb skargowo-wnioskowy, art. 221 i nast. k.p.a.), w ramach którego realizowane jest prawo składania petycji, skarg i wniosków m.in. do organów jednostek samorządu terytorialnego. Prawo to jest zagwarantowane każdemu w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. w art. 63. (Dz.U. z 1997 r., nr 78, poz. 483). Przedmiotem skargi wniesionej w tym trybie może być w szczególności wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe i biurokratyczne załatwianie sprawy (K. Wojciechowska, w: R. Hauser, M. Wierzbowski, KPA. Komentarz, 2021, s. 1475). Cechą tego typu postępowania jest brak stron postępowania, nie wydaje się rozstrzygnięć adresowanych do skarżącego, a jedynie zawiadamia się o czynnościach wewnętrznych zmierzających do wyjaśnienia okoliczności podniesionych w skardze. Celem tegoż postępowania jest ocena skutków działania, czy też bezczynności określonych organów, a nie wydawanie wiążących w sprawie rozstrzygnięć. Zatem postępowanie nie kończy się władczym aktem podlegającym ocenie sądu administracyjnego z punktu widzenia legalności, a jedynie czynnością materialno-techniczna, tj. zawiadomieniem o sposobie załatwienia sprawy (por. np. postanowienia: WSA w Białymstoku z 11 sierpnia 2022 r., sygn. akt II SA/Bk 562/22, WSA w Warszawie z 12 lipca 2022 r., sygn. akt VII SAB/Wa 41/22 oraz z 19 stycznia 2024 r., sygn. akt I SAB/Wa 297/23, WSA w Krakowie z 29 grudnia 2021, sygn. akt III SA/Kr 1755/21). Zawiadomienie nie dotyczy zatem stwierdzenia, czy też uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa i nie podlega kontroli legalności sprawowanej przez sądy, bowiem nie mieści się wśród aktów poddanych kognicji sądu administracyjnego określonych w przepisach art. 3 § 2 p.p.s.a. Reasumując, niniejsza sprawa nie mieści się we wskazanym powyżej katalogu aktów i czynności poddanych kognicji sądu administracyjnego. Obowiązujący stan prawny nie upoważnia do zakwalifikowania przedmiotowej skargi do spraw, o których mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a. Zatem Sąd uznał skargę, jako niepodlegającą jurysdykcji sądów administracyjnych za niedopuszczalną i podlegającą odrzuceniu. Z tego względu, działając na podstawie z art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach orzekł jak w sentencji postanowienia. ----------------------- 2