III SA/Gl 1775/13
PostanowienieWSA w Gliwicach2014-01-23
Skład orzekający: Leszek Wolny
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca, będąca osobą fizyczną, wykazała przesłanki do przyznania jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.?Ratio decidendi
Strona skarżąca wykazała, że jej sytuacja majątkowa, obejmująca niskie dochody z wynagrodzenia i alimentów oraz wysokie koszty utrzymania mieszkania, uniemożliwia jej poniesienie kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i syna. W związku z tym, przyznano jej prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług. Wnioskodawczyni, będąca po rozwodzie i samotnie utrzymująca siebie i syna, wykazała niskie dochody i wysokie koszty utrzymania. Po wezwaniu do uzupełnienia dokumentacji, przedstawiła szereg dokumentów potwierdzających jej sytuację majątkową. Pomimo pewnych wątpliwości co do zaświadczenia o zameldowaniu, sąd uznał, że strona znajduje się w trudnej sytuacji finansowej.Rozstrzygnięcie
Zwolniono stronę skarżącą od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Leszek Wolny po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D.K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług w kwestii wniosku o przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych.
Strona złożyła na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
W uzasadnieniu wniosku strona oświadczyła, że jest po rozwodzie i sama utrzymuje siebie i swojego syna. Wnioskodawca wynajmuje mieszkanie i nie ma możliwości opłacać kosztów sądowych. Z jej oświadczenia wynika, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe ze swoim synem M. ([...] lat). Na dochód wspólnego gospodarstwa domowego składają się jedynie: jej wynagrodzenie w kwocie [...] zł brutto oraz alimenty otrzymywane na rzecz syna w kwocie [...] zł miesięcznie. Łączny dochód zamyka się wiec w kwocie około 2.000 zł miesięcznie.
Z oświadczenia skarżącej wynika, że nie posiada żadnych nieruchomości, ruchomości, papierów wartościowych, jak również przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 Euro. Strona posiada jedynie oszczędności na koncie bankowym w wysokości 350 zł.
W tym stanie rzeczy, referendarz sądowy pismem z dnia 27 grudnia 2013 r. wezwał stronę skarżącą do uzupełnienia i uprawdopodobnienia danych zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez nadesłanie szeregu dokumentów, mających zobrazować jej rzeczywisty i aktualny stan majątkowy. Wezwanie to miało na celu uzupełnienie, jak również udokumentowanie danych zawartych we wniosku o prawo pomocy.
W odpowiedzi na to wezwanie, wnioskodawca nadesłała następujące dokumenty: kserokopię umowy o pracę wraz z aneksem do tej umowy (aneks z dnia [...] r.); zaświadczenie o zarobkach; zeznanie podatkowe PIT-36 skarżącej za 2012 r.; kserokopia umowy najmu lokalu mieszkalnego wraz z dowodami uiszczania czynszu; wyciągi z rachunków bankowych wnioskodawcy.
Jednocześnie w piśmie przewodnim z dnia 15 stycznia 2014 r., pełnomocnik procesowy wnioskodawcy oświadczył, że skarżąca nie jest zameldowana pod adresem swojego zamieszkania. Koszty miesięcznego utrzymania strony wynoszą: 1.000 zł – czynsz i opłaty za media; 175 zł – opłaty za telefon i telewizję, pozostałe koszty wynoszą od 500 zł do 700 zł. koszty utrzymania są pokrywane z wynagrodzenia za pracę oraz z alimentów.
Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje:
Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zmianami) – zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a." – stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Z kolei zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a., prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym.
Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 P.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części (...) lub obejmuje tylko ustanowienie fachowego pełnomocnika w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 P.p.s.a.).
Na wstępie należy zaznaczyć, że skarżąca składając wniosek o prawo pomocy, zażądała przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Mając to na uwadze, odnosząc się do wniosku D. K., należy przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., zgodnie z którą, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli na zasadzie art. 245 § 3 P.p.s.a., mogącym obejmować zwolnienie od kosztów sądowych, na które składają się opłaty i wydatki albo ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w osobie radcy prawnego lub adwokata) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że wnioskodawca udokumentowała swoja aktualną sytuację majątkową w sposób dostateczny. Należy jednak zaznaczyć, że skarżąca nie nadesłała do akt aktualnego zaświadczenia o zameldowaniu pod swoim adresem zamieszkania. Pełnomocnik procesowy dość enigmatycznie stwierdził, że nie ma ona możliwości uzyskania wymaganego zaświadczenia z uwagi na "brak aktualnej umowy i niemożliwość samodzielnego uzyskania zaświadczenia". Kwestia ta nie została więc wyjaśniona w sposób rzetelny, jasny i nie budzący jakichkolwiek wątpliwości. Natomiast wyjaśnienia pełnomocnika procesowego w tym zakresie żadnych wątpliwości nie wyjaśniają.
Niezależnie od tego, należy jednak stwierdzić, że strona znajduje się aktualnie w relatywnie trudnej sytuacji majątkowej i uiszczenie kosztów sądowych mogłoby narazić ją na wyraźny uszczerbek finansowy.
Skarżąca mieszka sama ze swoim szesnastoletnim synem. Jej wynagrodzenie za pracę w wysokości [...] zł netto oraz alimenty w wysokości [...] zł stanowią jedyny dochód dwuosobowego gospodarstwa domowego. Z powyższego wynika, że stronie i jej synowi pozostaje kwota około 1.850 zł na miesięczne utrzymanie, z czego 1.000 zł pochłania zapłata czynszu najmu i uregulowanie opłat za media. Dodatkowo opłata za telewizję i telefon wynosi 175 zł. Z tego wynika, że po uregulowaniu tych opłat, skarżącej pozostaje kwota 675 zł na utrzymanie swoje i swojego syna. W kwocie tej zmieścić się musi zakup żywności, odzieży i środków czystości.
W tym stanie rzeczy, wnioskodawca nie jest w stanie uiścić wpisu sądowego od skargi w przedmiotowej sprawie bez uszczerbku koniecznego utrzymania dla siebie i swojego syna.
W ocenie rozpoznającego wniosek, strona wykazała istnienie po swojej stronie przesłanek, skutkujących uwzględnieniem jej wniosku w całości, przyznając jej prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Mając powyższe na uwadze, postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło