III SA/Gl 1782/10

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Jolanta Skowronek po rozpoznaniu w dniu 12 listopada 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. z siedzibą w C. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych. Odpowiadając na wezwanie do uiszczenia należnego od wniesionej skargi wpisu sądowego w kwocie [...] zł, skarżąca Spółka nadesłała urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, gdzie w rubryce nr 4 wskazała, iż domaga się zwolnienia od kosztów sądowych. W jego uzasadnieniu podała, iż poza kapitałem w wysokości [...] zł nie posiada żadnego majątku ani kont bankowych. Od [...] 2004 r. nie prowadzi działalności gospodarczej i nie wywiązuje się z ewidencyjnych obowiązków podatkowych. Jedynym członkiem jej zarządu oraz dyrektorem jest B. S., który jak ustalono z akt o sygn. III SA/Gl 1490/10 został wpisany do rejestru dłużników niewypłacalnych (vide: postanowienie Sądu Rejonowego w W. Wydziału Gospodarczego Krajowego Rejestru Sądowego z dnia [...] r. sygn. [...]). Jego zaległości wobec Dyrektora Izby Celnej objęte tytułami wykonawczymi wynoszą [...] zł (vide: zawiadomienie o zajęciu rachunku bankowego z dnia [...] 2009 r.) oraz [...] zł (vide: zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego świadczenie z zaopatrzenia emerytalnego oraz z ubezpieczenia społecznego z dnia [...] 2010 r.). Ponadto na podstawie wyroku z dnia [...] r. sygn. akt [...] został on ukarany grzywną w wysokości [...] zł za wykroczenie skarbowe polegające na nie złożeniu zeznania podatkowego Spółki za rok 2006 oraz sprawozdania finansowego wraz z uchwałą zatwierdzającą to sprawozdanie. Jednocześnie w piśmie z dnia [...] 2010 r. wyjaśniono, iż Spółka nie zajmuje już lokalu wskazanego jako jej siedziba. Zawarta ze "B" w C. umowa najmu pomieszczeń biurowych o pow. 32 m2 obowiązywała bowiem tylko do [...] 2004 r. i nie została odnowiona. Stąd wszelka korespondencja odbierana jest pod adresem członka zarządu będącego jego dyrektorem. Dodatkowo powołano się na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] 2009 r. umarzające prowadzone wobec Spółki postępowanie egzekucyjne jako nieskuteczne, a także pismo Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w C. z dnia [...] 2009 r. informujące o wykreśleniu jej z rejestru podatników VAT z dniem [...] 2004 r. Mając na uwadze wszystkie podniesione wyżej okoliczności zważono, co następuje. Stosownie do treści art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., osobie prawnej lub innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym - obejmującym zgodnie z art. 245 § 3 ustawy zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego – gdy ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. W tym miejscu należy zauważyć, iż przywołany przepis stanowi odstępstwo od generalnej zasady odpłatności wymiaru sprawiedliwości obowiązującej w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym, w myśl której strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 199 ustawy p.p.s.a.), zatem jego stosowanie może mieć miejsce jedynie w takich sytuacjach, kiedy uzasadnione jest zapewnienie stronie skarżącej będącej osobą prawną – prawa do sądu pod warunkiem, iż ta wykaże, tj. udowodni w sposób wystarczająco przekonujący istnienie okoliczności uzasadniających zwolnienie jej z obowiązku uiszczania występujących w sprawie kosztów sądowych, w tym należnego od wniesionej skargi wpisu sądowego. Z regulacji zawartej w art. 246 § 2 pkt 2 ustawy p.p.s.a. wypływa bowiem jednoznaczny wniosek, iż to na wnioskodawcy spoczywa ciężar wykazania w znaczeniu udowodnienia, przedstawienia czegoś w sposób przekonujący, unaocznienia (por. Słownik języka polskiego pod redakcją prof. Mieczysława Szymczaka, tom III, Wydawnictwo Naukowe PWN, Sp. z o.o. Warszawa 1978, wydanie IX z 1994 r., str. 805), że osoba prawna lub inna jednostka organizacyjna ubiegająca się o prawo pomocy nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Tym samym rozstrzygnięcie złożonego wniosku zależy w gruncie rzeczy od tego, co zostanie przez wnioskodawcę udowodnione (por. J.P.Tarno "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi". Komentarz, Wyd. Prawnicze Lexis Nexis, W-wa 2004 r., str. 319). Odnosząc przywołaną wyżej regulację prawną oraz prezentowane w tym zakresie stanowisko doktryny do realiów rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, że przewidziana w art. 246 § 2 pkt 2 ustawy p.p.s.a. przesłanka zwolnienia strony skarżącej z obowiązku uiszczania kosztów sądowych (tj. opłat sądowych i wydatków) została spełniona. Przedłożona zarówno w tych jak i w równolegle prowadzonych aktach o sygn. III SA/Gl 1490/10 dokumentacja źródłowa w sposób wystarczająco przekonujący potwierdza, iż skarżąca Spółka nie funkcjonuje aktywnie w obrocie gospodarczym i nie posiada środków na pokrycie kosztów postępowania zainicjowanego przed tut. Sądem. Od 1 września 2004 r. do nadal nie przeprowadziła bowiem żadnej transakcji, która podlegałaby opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Ponadto nie osiąga dochodu i nie składa zeznań podatkowych. Nie posiada też żadnych składników majątku, a na jej rachunku bankowym od 31 marca 2004 r. nie wykonano jakichkolwiek operacji. Co więcej prowadzone wobec Spółki postępowanie egzekucyjne zmierzające do wyegzekwowania spornych zaległości zostało umorzone z braku środków pieniężnych na ich pokrycie. Okoliczność ta przemawia za pozytywnym rozpoznaniem złożonego wniosku. Tym bardziej, że sprawa będąca przedmiotem skargi nie jest jedyną zawisłą w tut. Sądzie, a łączna kwota wpisów, do których uiszczenia skarżąca Spółka została w chwili obecnej zobowiązana wynosi [...] zł. W tym stanie sprawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w zw. z art. 258 § 3 oraz art. 245 § 1 i § 3 w zw. z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono orzec jak w sentencji.