III SA/Gl 179/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz po rozpoznaniu w dniu 29 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług w kwestii wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz utrzymanych nią w mocy decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z [...] r. o numerach: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] postanawia: 1. wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji; 2. odmówić wstrzymania wykonania decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z [...]r. o numerach: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]. Pismem z [...] r. Z. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r., nr [...], w przedmiocie podatku od towarów i usług. W skardze skarżący zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz utrzymanych nią w mocy decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z [...] r. o numerach: [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] albowiem jej wykonanie pociągnęłoby dla niego znaczną szkodę i nieodwracalne skutki. W uzasadnieniu wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji skarżący podniósł, że ich wykonanie spowoduje wyrządzenie niego znacznej szkody i nieodwracalne skutki. Dla dalszego bytu jego przedsiębiorstwa kwota [...] zł ma istotne znaczenie. Wskazuje, że jego dochód w 2014 r. nie był znaczny. Na utrzymaniu skarżącego pozostaje trzyosobowa rodzina. Przy czym żona obecnie nie pracuje, syn studiuje w trybie stacjonarnym na [...], zaś drugi syn po ukończeniu studiów jest bezrobotnym zarejestrowanym w Powiatowym Urzędzie Pracy w B. Stan zdrowia skarżącego jest poważny, albowiem znajduje się pod stałą kontrolą [...] z uwagi na przejście w [...]r. usunięcia [...]. Jest obecnie skierowany do badania kontrolnego z uwagi na konieczność weryfikacji wyników badań. Dodatkowo cytując orzecznictwo skarżący podaje, że "W sytuacji, gdy wykonanie decyzji może spowodować ustanie bytu prawnego przedsiębiorcy i zwolnienie zatrudnionych pracowników, to okoliczność ta wyczerpuje dyspozycję przepisu art. 61 § 3 p.p.s.a". Stwierdza, że okoliczność taka zachodzi w niniejszej sprawie. W ślad za skargą przy piśmie również z [...] r. skarżący nadesłał zeznanie PIT-36 oraz informację PIT-B. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012, poz. 270 tekst jedn. ze zm.) – zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. – sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Z przepisu tego wynika, że sąd może wstrzymać wykonanie danego aktu administracyjnego uzależniając to od zdarzeń przyszłych, będących spodziewanym skutkiem wykonania aktu lub czynności, albo w drodze egzekucji administracyjnej albo w wyniku działań osób trzecich realizujących swoje uprawnienia lub obowiązki. "Niebezpieczeństwo" zaistnienia "znacznej szkody" i "trudnych do odwrócenia skutków" musi wynikać z racjonalnej oceny zakresu, zasad i trybu wykonania aktu w czasie zawisłości skargi w danej sprawie sądowoadministracyjnej. Tym samym, aby ocena Sądu nastąpiła, zainicjowana złożonym wnioskiem o wstrzymanie, strona winna uzasadnić ten wniosek powołując się na określone okoliczności faktyczne, ewentualnie winna uprawdopodobnić możliwość ich wystąpienia działając we własnym interesie. Nie ulega wątpliwości Sądu, że skutki o jakich mowa w cytowany powyżej przepisie to skutki o charakterze potencjalnym. Nie jest wymagane, żeby one rzeczywiście wystąpiły. Przepis wymaga jedynie zagrożenia ich wystąpienia ("zachodzi niebezpieczeństwo"), czyli można się ich spodziewać na podstawie racjonalnej oceny zakresu, zasad i tytułu wykonania aktu lub czynności w czasie zawisłości sprawy w sądzie administracyjnym (por. postanowienie NSA z dnia 12 stycznia 2012 r. sygn. akt II GSK 2434/11, publ. baza orzeczeń: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Analiza powołanych przez skarżącego we wniosku okoliczności oraz przedłożonych na jego poparcie dokumentów daje podstawy do stwierdzenia, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki wskazane w art. 61 § 3 p.p.s.a., umożliwiające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Z nadesłanych dokumentów wynika, że prowadzona przez skarżącego działalność gospodarcza jest jedynym źródłem dochodu czteroosobowej rodziny gdyż żona skarżącego oraz dzieci nie osiągają żadnego dochodu. Dokonując oceny zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, Sąd wziął pod uwagę wysokość zobowiązania podatkowego i stwierdził, że wykonanie zaskarżonej decyzji może narazić skarżącego na niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Mając na uwadze aktualne realia życia codziennego oraz na podstawie doświadczenia życiowego uznać należało, że wyegzekwowanie kwoty podatku na podstawie zaskarżonej decyzji stwarza realne zagrożenie dla bytu prowadzonej przez skarżącego działalności a przez to egzystencji skarżącego i jego rodziny. Należy przy tym także podkreślić, że celem instytucji wstrzymania wykonania decyzji jest ukształtowanie stosunków do czasu prawomocnego rozpoznania skargi w zakresie zapobieżenia znacznej szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom, a nie ocena legalności decyzji. Katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest zamknięty, co oznacza, że Sąd nie bada zasadności samej skargi na etapie rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego rozstrzygnięcia lub czynności. W związku z tym rozstrzygnięcie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji nie jest uzależnione od zasadności samej skargi. Rozpoznanie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji abstrahuje od ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy sądowoadministracyjnej. Podejmowane jest bowiem na wstępnym etapie postępowania. Kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, a więc prawidłowości zastosowania przez organy przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni, Sąd dokona dopiero po przeprowadzeniu rozprawy. Mając na względzie przedstawione wyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uznał, że skarżący uprawdopodobnił, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji i na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a, w punkcie pierwszym postanowienia wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji organu odwoławczego. Jednocześnie Sąd nie uznał za zasadne wstrzymać wykonanie decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. W doktrynie i literaturze jednolicie przyjmuje się, że przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania (por. także Komentarz do art. 239 a, 239 e ustawy Ordynacja podatkowa, z dnia 29 sierpnia 1997 r. -Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zmianami - dalej o.p. C. Kosikowski, E. Etel, J. Brolik, R Dowgier, P. Pietrasz, M. Popławski, S. Presnarowicz, W. Stachurski, Ordynacja podatkowa. Komentarz. LEX, 2013). Jak stanowi art. 239 e o.p. wykonaniu podlegają decyzje ostateczne, natomiast w odniesieniu do decyzji niedostatecznych ich wykonanie jest uzależnione od nadania im rygoru natychmiastowej wykonalności (art. 239 a o.p.). W rozpatrywanej sprawie walor decyzji ostatecznej, a zatem tej, która podlega wykonaniu w drodze przymusu egzekucyjnego ma decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w K. Decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. jako nie będąca decyzją ostateczną, a dodatkowo jako nie zaopatrzona w rygor natychmiastowej wykonalności nie podlega wykonaniu. Wobec wydania decyzji przez organ odwoławczy wykonaniu podlega tylko decyzja Dyrektora Izby Skarbowej, a zatem wniosek o wstrzymanie wykonania może zostać uwzględniony tylko co do tego rozstrzygnięcia (tak też w postanowieniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 26 sierpnia 2011 r. sygn. akt I SA/Gd 390/11). Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na mocy art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a. wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji a w punkcie drugim postanowienia odmówił wstrzymania wykonania decyzji organu I instancji.