III SA/Gl 1835/13

WyrokWSA w Gliwicach2014-11-14

Skład orzekający: Małgorzata Jużków, Barbara Brandys – Kmiecik, Krzysztof Kandut

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo stwierdził wydanie decyzji z naruszeniem prawa, gdy nowe okoliczności faktyczne, wskazujące na brak kwalifikowalności gruntu do płatności, ujawniły się po upływie pięciu lat od doręczenia pierwotnej decyzji?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej prawidłowo stwierdził wydanie decyzji z naruszeniem prawa, mimo upływu pięciu lat od jej doręczenia, jeśli nowe okoliczności faktyczne, nieznane organowi w dacie wydania decyzji, wskazują na brak kwalifikowalności gruntu do płatności. W takiej sytuacji, zgodnie z art. 151 § 2 k.p.a., organ ogranicza się do stwierdzenia naruszenia prawa i wskazania przyczyn, dla których nie uchylił pierwotnej decyzji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o przyznanie płatności obszarowych na rok 2006. Po przyznaniu płatności, organ pierwszej instancji wznowił postępowanie, stwierdzając, że działka ewidencyjna nr [...] nie była utrzymywana w dobrej kulturze rolnej na dzień przyznania płatności, co stanowiło nowe okoliczności faktyczne. Ze względu na upływ ponad pięciu lat od doręczenia pierwotnej decyzji, organ stwierdził wydanie jej z naruszeniem prawa, zamiast uchylenia. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez organ odwoławczy. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę strony.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Jużków, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys – Kmiecik, Sędzia WSA Krzysztof Kandut (spr.), Protokolant Specjalista Anna Charchuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 listopada 2014 r. przy udziale – sprawy ze skargi J. J. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie płatności obszarowych oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...], znak [...], Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej powoływana jako ARiMR) w C. utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Z. z dnia [...] r., nr [...] stwierdzającą wydanie z naruszeniem prawa decyzji ostatecznej tego organu z dnia [...]r. nr [...] o przyznaniu J. J. płatności na rok 2006 z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania. W podstawach prawnych tej decyzji organ odwoławczy wskazał: art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r., poz. 267; dalej powoływana jako k.p.a.), art. 10 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. Nr 98, poz. 634 ze zm.), a nadto art. 145 § 1 pkt 5 i art. 151 § 2 k.p.a. Decyzja ta zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym: Dokonując weryfikacji i analizy dokumentacji sprawy J. J., wszczętej z wniosku z dnia [...] r. o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych lub o przyznanie płatności z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2006, organ pierwszej instancji stwierdzi, iż wnioskodawca ubiegając się o płatności bezpośrednie z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (dalej zwane ONW) zadeklarował do płatności powierzchnię użytków rolnych na działkach rolnych oznaczonych odpowiednio symbolami A, B, C, E, F, G, H, I, J, K, L, Ł, M, N, 0, P, R, S, T, U, W, X, AJ. Łączna powierzchnia upraw wykazanych na tych działkach deklarowana do ONW wyniosła [...]ha. Wniosek złożony przez J. J. został poddany kontroli kompletności i zgodności, która – po przeprowadzeniu czynności uzupełniających – nie wykazała nieprawidłowości. W konsekwencji stanowił on podstawę przyznania płatności ONW na rok 2006, co znalazło wyraz w decyzji ostatecznej Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Z. z dnia [...]. Płatność ONW została stronie przyznana z uwzględnieniem w całości żądania zgłoszonego we wniosku. Postanowieniem z dnia [...]r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Z. wznowił postępowanie w sprawie zakończonej w/w decyzją ostateczną. Wznowienie postępowania nastąpiło na podstawie art. 149 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 5, art. 147 i art. 150 k.p.a. Organ wyjaśnił, że w wyniku kontroli terenowej przeprowadzonej w odniesieniu do wniosku J. J. o przyznanie płatności na rok 2010 stwierdzono, że działka ewidencyjna nr [...] (położona w województwie [...], powiat [...], gmina i obręb J.) stanowi obszary niekwalifikujące się do płatności, które nie były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej na dzień [...]r. Taki stan rzeczy potwierdziła również kontrola terenowa w zakresie kwalifikowalności powierzchni oraz w zakresie wzajemnej zgodności w odniesieniu do danych deklarowanych przez Pana J. J. na rok 2011 gdzie stwierdzono, że działka nr [...] nie jest gruntem rolnym. W obu przypadkach wyniki kontroli zostały ujęte w stosownych Raportach z czynności kontrolnych w zakresie kwalifikowalności powierzchni oraz w zakresie wzajemnej zgodności. Stan na działce ewidencyjnej nr [...] został ponownie zweryfikowany w toku wizytacji w dniu [...]r. Inspektorzy kontroli terenowej potwierdzili wówczas, że na działce ewidencyjnej nr [...] znajduje się las. Zgromadzona dokumentacja fotograficzna potwierdziła, że grunt ten nie był utrzymywany w dobrej kulturze rolnej już na dzień [...]r. Organ I instancji wskazał, że powyższe stanowiło nowe okoliczności faktyczne, o istnieniu których powziął informację w dniu kontroli; w dacie wydania decyzji przyznającej płatności na rok 2006, tj. w dniu [...]r., nie posiadał informacji o tych okolicznościach. Wyjaśnił, że J. J. zadeklarował do płatności na rok 2006 powierzchnię [...] ha na tej działce ewidencyjnej, oznaczonej jako działka rolna X, i do tej powierzchni została przyznana płatność ONW. Strona pismem z dnia [...]r. została wezwana do wyjaśnienia stwierdzonych w toku kontroli rozbieżności w stanie gruntów. Wezwanie to pozostało bez reakcji. W tym stanie rzeczy organ stwierdził, że w odniesieniu do działki ewidencyjnej nr [...], w oparciu o wyniki kontroli na miejscu zawarte w raportach z czynności kontrolnych nr [...],[...] i [...] oraz wyniki wizytacji z dnia [...]r., działka ta nie była utrzymywana w dobrej kulturze rolnej na dzień [...]r. W efekcie powierzchnia [...] ha deklarowana do płatności jako działka rolna X podlegała wykluczeniu z płatności ONW. W wyniku dokonanych pomniejszeń stwierdzono: powierzchnia deklarowana do ONW na rok 2006 - [...] ha, powierzchnia uprawniona - [...] ha; różnica procentowa pomiędzy, powierzchnią deklarowaną, a stwierdzoną uprawnioną do płatności wyrażana jako stosunek różnicy tych wartości do powierzchni stwierdzonej, wynosi [...] %; ([...] ha - [...] ha)* 100/[...]ha = [...] % Jednocześnie organ stwierdził, mając na uwadze regulację art. 146 k.p.a., że od doręczenia decyzji z dnia [...] r. upłynął okres dłuższy niż 5 lat. Wobec powyższego Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Z. wydał w dniu [...] r. decyzję stwierdzającą – na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 oraz art. 151 § 2 k.p.a. - wydanie dotychczasowej decyzji (z [...] r.) z naruszeniem prawa. W odwołaniu Strona wnosząc o uchylenie decyzji podniosła, że działka ewidencyjna nr [...], ze względu na położenie na stoku o dużym nachyleniu, nigdy nie była gruntem rolnym. Na jej obrzeżach rosną olchy i brzozy, stąd była użytkowana jako pastwisko. Strona wyjaśniła, że przez 3-4 lata działka była obsadzona leszczyną, która została następnie usunięta. Obecnie działka nie jest deklarowana do płatności. Po rozpatrzeniu odwołania organ odwoławczy zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, podzielając ocenę stanu faktycznego i argumentację prawną organu I instancji. Organ w szczególności wskazał, że ujawniły się nowe istotne dla sprawy okoliczności nieznane organowi, a istniejące w dacie wydania decyzji, co stanowiło przesłankę wznowienia opisaną w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Zgodnie z art. 146 § 1 k.p.a. - uchylenie decyzji nie mogło jednak nastąpić, gdyż od dnia doręczenia decyzji upłynęło pięć lat. Na mocy art. 151 § 2 k.p.a. w przypadku, gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146, organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji. Organ odwoławczy wyjaśnił, że przesłanki unormowane w tych przepisach zostały spełnione. W odniesieniu do działki ewidencyjnej nr [...] użytki rolne nie były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej na dzień [...] r., stąd powierzchnia [...] ha deklarowana do płatności jako działka rolna X, podlega wykluczeniu z płatności ONW, co w warunkach wznowionego postępowania prawidłowo wskazał organ I instancji. Potwierdzenie takiego stanu w/w użytków zawiera, jak wskazał organ odwoławczy, dokumentacja fotograficzna (17 fotografii) wykonana na działce ewidencyjnej nr [...] w dniu [...] r. oraz ustalenia inspektorów z kontroli terenowej wskazujące, że na działce widoczne są wieloletnie drzewa liściaste i iglaste różnej wielkości (brzozy, świerki, jodły) oraz zakrzaczenia tworzące miejscami zwarte, niedostępne kępy. Organ odwoławczy dodał, że działka została zlokalizowana prawidłowo, gdyż inspektorzy wykorzystują do lokalizacji działki rolnej również podkłady geodezyjne, w które wyposażone są GPS i załączniki graficzne zawierające szkice działek rolnych. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach strona podniosła te same zarzuty co w odwołaniu od decyzji organu I instancji. W odpowiedzi na skargę Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR wniósł o jej oddalenie, powtarzając argumentację zawartą w uzasadnieniu swojej decyzji i decyzji pierwszoinstancyjnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje : Sąd administracyjny zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje zatem sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - zwanej dalej p.p.s.a.) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem nie można organom skutecznie zarzucić, iż przy rozstrzyganiu sprawy naruszyły obowiązujące przepisy prawa materialnego lub procesowego. Przechodząc do merytorycznej oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji w pierwszej kolejności należy przypomnieć, iż wznowienie postępowania administracyjnego jest instytucją procesową, stwarzającą prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte kwalifikowaną wadliwością, wyliczoną w sposób enumeratywny w przepisach art. 145 § 1, art. 145a i art. 145b Kodeksu postępowania administracyjnego, który to Kodeks normuje postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie. Wznowienie postępowania administracyjnego, jako jeden z rodzajów trybu nadzwyczajnego postępowania administracyjnego, ma na celu przeprowadzenie kontroli prawidłowości postępowania "zwykłego", w którym wydano decyzję ostateczną. Stosownie do art. 145 § 1 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli: 1) dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe, 2) decyzja została wydana w wyniku przestępstwa, 3) decyzja wydana została przez pracownika lub organ administracji publicznej, który podlega wyłączeniu stosownie do art. 24, 25 i 27 k.p.a., 4) strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, 5) wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję, 6) decyzja wydana została bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu, 7) zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte przez właściwy organ lub sąd odmiennie od oceny przyjętej przy wydaniu decyzji (art. 100 § 2 k.p.a.), 8) decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione. W przedmiotowej sprawie organ I instancji wznowił postępowanie w oparciu o art.145 § 1 pkt 5 k.p.a, tzn. w związku z tym, iż wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję. Tymi nowymi okolicznościami, jak wynika to z postanowienia z dnia [...]r. nr [...], którym organ I instancji wznowił z urzędu postępowanie w sprawie przyznania płatności ONW na rok 2006, były wyniki przeprowadzonej przez ten organ kontroli, które wskazują, że działka rolna o numerze [...] do której strona otrzymała płatność, nie kwalifikuje się do dopłat (KOD DR10), gdyż nie była użytkowana rolniczo w dniu [...]r. Ustalenie stanu użytków stwierdzonego przez inspektorów terenowych w 2010 r. i 2012 r., poparte zostało dokumentacją fotograficzną. Stanowiło to nowe okoliczności faktyczne, które istniały w dniu wydania decyzji, tj. w dniu [...]r., a które nie były znane organowi w tym dniu, ponieważ o ich istnieniu organ I instancji powziął informację w dniu kontroli, tj. [...]r. Jak podkreśla się w literaturze przedmiotu i orzecznictwie sądowym, na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. wznawia się postępowanie wtedy, gdy spełnione są łącznie trzy przesłanki: 1. pierwsza z nich - ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody, istotne dla sprawy są nowe. Pod pojęciem nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów należy rozumieć zarówno okoliczności lub dowody nowo odkryte, jak również po raz pierwszy zgłoszone przez stronę. W omawianej przesłance występują dwa odrębne człony: jeden dotyczy ujawnienia nowych okoliczności fatycznych, drugi nowych dowodów. Uznaje się, iż ujawnienie nowych okoliczności faktycznych stanowi samoistną podstawę wznowienia postępowania. W toku wznowionego postępowania organ administracji publicznej, zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej statuowaną przez art. 7 k.p.a., obowiązany jest ustalić, czy ta nowa okoliczność faktyczna występowała, prowadzą w tym celu postępowanie wyjaśniające. "Nowe okoliczności faktyczne" lub "nowe dowody" mogą stanowić podstawę wznowienia postępowania, o ile są dla sprawy istotne, a zatem muszą dotyczyć przedmiotu sprawy oraz mieć znaczenie prawne, mające w konsekwencji wpływ na zmianę treści decyzji w kwestiach zasadniczych. Przez nową okoliczność istotną dla sprawy (art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.) należy rozumieć taką okoliczność, która mogła mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy; 2. drugą przesłanką jest istnienie "nowych okoliczności faktycznych" lub "nowych dowodów" w dniu wydania decyzji ostatecznej; 3. trzecią przesłanką jest to, że "nowe okoliczności faktyczne" lub "nowe dowody" nie były znane organowi, który wydał decyzję. Przesłanka ta jest związana z przyjętą zasadą swobodnej oceny dowodów. Zgodnie z art. 80 k.p.a. organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Dokonaną oceną organ jest związany, zmiana oceny nie może stanowić podstawy wznowienia postępowania. Przenosząc te rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy Sąd stwierdził, iż organ I instancji zasadnie, zgodnie przepisami prawa, wznowił postępowanie w tej sprawie, z uwagi na fakt wystąpienia podstawy do jego wznowienia z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Wyżej wskazane trzy przesłanki wystąpiły w niniejszej sprawie, tj. 1) stan gruntu stwierdzony przez inspektorów ARiMR w trakcie kontroli w dniu [...] r. (szczegółowo opisany w protokole pokontrolnym i ujęty w materiałach fotograficznych) wskazuje na to, że działka rolna nr [...] oznaczona jako X, do której strona otrzymała płatności na 2006 rok, nie była użytkowana rolniczo w dniu [...]r. (nie była utrzymywana w dobrej kulturze rolnej na ten dzień). Ustalenia w przedmiocie stanu użytków stwierdzonego przez inspektorów terenowych, poparte dokumentacją fotograficzną, były "nowymi okolicznościami faktycznymi" w sprawie; 2) okoliczności te, na co wskazują dowody wymienione wyżej, istniały w dniu wydania decyzji o przyznaniu stronie skarżącej płatności ONW, tzn. w dniu [...] r.; 3) okoliczności te nie były znane organowi (Kierownikowi Biura Powiatowego ARiMR w Z.) w dniu wydania decyzji, tj. w dniu [...]r., ponieważ stały się one znane temu organowi w dniu [...]r., w wyniku kontroli przeprowadzonej przez inspektorów ARiMR na miejscu, w terenie. Należy podkreślić, iż organ administracji publicznej jest zobligowany do wznowienia postępowania administracyjnego, jeśli zajdzie jedna z przyczyn wskazanych w art. 145 § 1 k.p.a. Postępowanie w sprawie wznowienia postępowania kończy się decyzją. W oparciu o art. 151 k.p.a. organ administracji publicznej może wydać jedną z następujących rodzajów decyzji: 1) decyzję, którą odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy ustali, że brak jest podstaw do jej uchylenia na mocy art. 145 § 1 k.p.a., a zatem nie występuje żadna z przyczyn wymienionych w tym przepisie; 2) decyzję, którą uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi wystąpienie podstawy do jej uchylenia na mocy art. 145 § 1 k.p.a. i wówczas wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy; 3) decyzję stwierdzającą wydanie pierwotnej decyzji z naruszeniem prawa, którą organ wydaje, gdy występują przesłanki negatywne określone w art. 146 § 1 i § 2 k.p.a., wyłączające dopuszczalność uchylenia decyzji w trybie wznowienia postępowania. Owe przesłanki negatywne to: a) przesłanka terminu - uchylenie decyzji z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 1 i 2 nie może nastąpić, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło dziesięć lat, zaś z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 3-8 - pięć lat (§ 1 art. 146 k.p.a.); b) nie uchyla się decyzji, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej (§ 2 art. 146 k.p.a.). W niniejszej sprawie organ I instancji stwierdził, iż wystąpiła przyczyna wymieniona w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a, i przesłanka negatywna wymieniona w art. 146 § 1 k.p.a. W związku z tym, po myśli art. 151 § 2 k.p.a. organ ograniczył się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił pierwotnej decyzji. Decyzja ta została utrzymana w mocy zaskarżoną do Sądu decyzją organu II instancji. W ocenie Sądu organy obu instancji wydały w przedmiotowej sprawie decyzje zgodne z prawem zarówno materialnym, jak i procesowym. Prawidłowo organy te kierowały się powołanymi wyżej przepisami k.p.a., a także zacytowanymi i omówionymi w uzasadnieniu decyzji przepisami art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz. U. Nr 229, poz. 2273 ze zm.), według którego pomoc, o której mowa w art. 1 ust. 1 pkt 1-7 (pkt 2 dotyczy ONW), jest udzielana, wstrzymywana, zawieszana lub zmniejszana w drodze decyzji administracyjnej kierownika jednostki organizacyjnej Agencji. Z kolei powołany § 6 ust. 1 w zw. z § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. nr 73, poz. 657 ze zm.) stanowi, że płatność ONW, którą przyznaje, w drodze decyzji administracyjnej, kierownik biura powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, udziela się producentowi rolnemu: 1) który zobowiąże się do przestrzegania wymagań, o których mowa w art. 14 ust. 2 i 3 rozporządzenia 1257/1999/WE z dnia 17 maja 1999 r. w sprawie wsparcia rozwoju wsi przez Europejski Fundusz Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOiGR), nowelizującego i uchylającego niektóre rozporządzenia (Dz. Urz. WE L 160, z 26.06.1999, z późn. zm.), oraz 2) jeżeli łączna powierzchnia działek rolnych położonych na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, zwanych dalej "obszarami ONW", na których jest prowadzona działalność rolnicza, wynosi co najmniej hektar. Wymagania, o których mowa w art. 14 ust. 2 i 3 EFOiGR, to m.in. prowadzenie działalności rolniczej na obszarze o niekorzystnych warunkach gospodarowania, przez przynajmniej pięć lat od pierwszej wypłaty dodatku wyrównawczego, oraz stosowanie zwykłej dobrej praktyki rolniczej, zgodnej z potrzebą ochrony środowiska naturalnego i utrzymania terenów wiejskich, w szczególności poprzez zrównoważoną gospodarkę rolną. W przedmiotowej sprawie warunki te, jak słusznie wywiodły organy, nie zostały dochowane. W myśl art. 51 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniach Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009, oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008 (Dz. Urz. UE L. nr 141, poz.18 z dnia 30 kwietnia 2004 r.) jeśli dla danej grupy upraw obszar zadeklarowany na cele jakichkolwiek systemów pomocy obszarowej, z wyjątkiem skrobiowych odmian ziemniaka, nasion i tytoniu, jak przewidziano w tytule IV rozdział 1 sekcja 2 i 5 rozporządzenia (WE) nr 73/2009 i w tytule IV rozdział 10c rozporządzenia (WE) nr 1782/2003 przekracza obszar stwierdzony zgodnie z art. 50 ust. 3 i 5 niniejszego rozporządzenia, wysokość pomocy oblicza się na podstawie obszaru stwierdzonego, pomniejszonego o dwukrotność stwierdzonej różnicy, jeśli różnica ta wynosi więcej niż 3 % lub dwa hektary, ale nie więcej niż 20 % obszaru stwierdzonego. W przedmiotowej sprawie wskaźnik ten wynosił [...] %. Sąd nie dopatrzył się także naruszenia innych przepisów proceduralnych lub materialnych, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR przeprowadza kontrole w zakresie spełniania przez producentów rolnych warunków do przyznania płatności zgodnie z planem kontroli zatwierdzonym przez prezesa ARiMR, ustalonym zgodnie z zasadami typowania gospodarstw rolnych do kontroli określonymi w przepisach Unii Europejskiej, przy czym prezes ARiMR może powierzyć przeprowadzanie tych kontroli innym jednostkom organizacyjnym, które dysponują odpowiednimi warunkami organizacyjnymi, kadrowymi i technicznymi (art. 7 ust.1 i ust. 1a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz.U. z 2003 r. nr 229, poz. 2273) Zgodnie z rozporządzeniem Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004r. ustanawiającym szczegółowe zasady wdrażania wzajemnych zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz. U. UE L nr 141, poz. 18 z 21 kwietnia 2004 r.), przepisy tego rozporządzenia zamieszczone w Tytule II "Kontrole" normują zasady przeprowadzania kontroli wniosków. Kontrole te dzielą się na: "Kontrole administracyjne" (Sekcja I) i "Kontrole na miejscu" ( Sekcja II). Stosownie do art. 23 tego rozporządzenia, kontrole administracyjne i kontrole na miejscu przeprowadza się tak, aby skutecznie zweryfikować zgodność z warunkami, na jakich przyznawana jest pomoc. Kontrole administracyjne, w których mieszczą się także "kontrole krzyżowe", prowadzone są za pomocą narzędzi informatycznych (ZSZiK - Zintegrowany System Zarządzania i Kontroli). Stosownie do art. 25 ust. 1 tegoż rozporządzenia "Kontrole na miejscu przeprowadzane są bez uprzedzenia. Jeżeli jednak nie zagrażałoby to celowi kontroli, można zawiadomić o niej z wyprzedzeniem ściśle ograniczonym do koniecznego minimum. Okres wyprzedzenia nie może przekraczać 48 godzin, z wyjątkiem uzasadnionych przypadków". W świetle tych unormowań niezasadny jest zarzut skarżącego, iż organ nie zawiadomił go o przeprowadzaniu oględzin. Podsumowując, Sąd podziela stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w wyroku z dnia 22 marca 2007 r., sygn. akt II GSK 355/06 (LEX nr 317347), iż już w dacie składania wniosku ubiegający się o pomoc finansową producent rolny powinien wskazywać tylko te grunty rolne, które spełniają warunki do przyznania tych płatności, to znaczy utrzymywane w dobrej kulturze rolnej. Należy przy tym mieć na uwadze, że utrzymywanie gruntów rolnych w dobrej kulturze nie polega wyłącznie na podejmowaniu czynności wymienionych w § 1 ust. 1 rozporządzenia z dnia 7 kwietnia 2004 r. w sprawie minimalnych wymagań utrzymania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej (Dz. U. Nr 65, poz.600 ze zm.), lecz także na spełnianiu innych warunków minimalnych wymienionych w tym rozporządzeniu. Grunty rolne porośnięte drzewami i krzewami nie mogą być uznane za utrzymywane w warunkach zwykłej dobrej praktyki rolniczej, zgodnej z potrzebą ochrony środowiska naturalnego i utrzymania terenów wiejskich, w szczególności poprzez zrównoważoną gospodarkę rolną. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz.270, ze zm.), oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło