III SA/Gl 1839/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Brandys - Kmiecik (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Jużków, Sędzia WSA Iwona Wiesner, Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 stycznia 2013 r. przy udziale – sprawy ze skargi ,,A’ Sp. z o. o. w T. na negatywną ocenę Zarządu Województwa [...] z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie negatywnej oceny merytoryczno - technicznej wniosku o dofinansowanie w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2007 - 2013 oddala skargę. Strona skarżąca - "A" Sp. z o.o. z siedzibą w T. wystąpiła z wnioskiem o dofinansowanie środkami unijnymi w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2007-2013 przedsięwzięcie pn. "Udział w targach [...] w D. jako wystawca" Pismem z dnia [...] r. nr [...] "B" poinformowało wnioskodawcę, iż złożony wniosek o dofinansowanie o nadanym identyfikatorze [...] nie przeszedł pozytywnie oceny merytoryczno-technicznej z powodu niespełnienia kryteriów, wskazanych w karcie oceny merytoryczno-technicznej. Z tej bowiem karty oceny merytoryczno-technicznej wynikało, że w ramach kwestionowanego kryterium ekspert nr 1 stwierdził: "Wnioskodawca nie posiada środków na realizację projektu tzn. udział w targach [...] w D. jako wystawca. W rachunku zysków i strat wykazuje stratę. Projekt pod względem finansowym nie jest możliwy do realizacji" - przyznając 0 punktów. Ekspert nr 2 stwierdził: "Wnioskodawca nie posiada niezbędnych środków do realizacji projektu (oceniono na podstawie dokumentów pozwalających zweryfikować sytuację finansową). Wnioskodawca w Bilansie za 2010 r. wykazał [...] zł środków w kasie i na rachunkach, co nie pokrywa kosztów realizacji projektu ([...] zł). Ponadto 2010 r. zakończył ze stratą na poziomie -[...] zł" - przyznając 0 punktów. We wniesionym proteście skarżąca Spółka zarzuca błędną ocenę ekspertów; stwierdza, że eksperci zakwestionowali możliwość realizacji finansowej projektu na podstawie dołączonego sprawozdania finansowego za rok 2010, a w ocenie sytuacji finansowej pominięto inne istotne informacje zawarte zarówno w treści wniosku jak i innych załącznikach (KRS, zaświadczenie de minimis) wskazujące jednoznacznie na poprawę sytuacji finansowej Spółki i jej bardzo dobre perspektywy związane z rozwojem i przejęciem sprzedaży od spółki powiązanej. Zdaniem protestującego ocenę oparto jedynie na danych historycznych, nie uwzględniając specyfiki Spółki nowopowstałej i jej perspektyw rozwoju. Projekt realizowany był w marcu roku 2012, a wniosek składany był w grudniu 2011. Rok 2011 był przełomowy dla rozwoju Spółki, gdyż dopiero od września 2011 r. zaczęła faktyczną działalność i zaczęła przynosić przychody. Rok 2010 obejmuje okres, w którym firma nie prowadziła działalności, a przedstawiona strata wynikała jedynie z poniesionych kosztów administracyjnych związanych z zarejestrowaniem i utrzymaniem Spółki. Nadto z analizowanego przez ekspertów sprawozdania można wyczytać również brak wpływów z tytułu sprzedaży w tym okresie. W maju 2011 roku firma złożyła wniosek o podniesienie kapitału zakładowego z [...]. zł do [...] zł. Aktualny w tym okresie KRS z podwyższonym kapitałem został załączony do wniosku. W dalszej części protestu Spółka powołała się na zapisy punktu B.6 wniosku o dofinansowanie, w którym przedstawiła sytuację dotyczącą bieżącej sytuacji finansowej i zmian zaistniałych w spółce. Firma "A" otrzymała także dotację na realizację projektu POIG Działanie 8.1. Wartość przyznanej dotacji w roku 2011 wyniosła [...] EUR, co potwierdzają dołączone do wniosku zaświadczenia de minimis. Wnioskodawca, powołując się na informacje zawarte we wniosku stwierdza, że firma "A" jest powiązana z firmą "C" - od września 2011 r. firma Wnioskodawcy przejęła sprzedaż wyrobów spółki "C", stąd ma zagwarantowane stałe wpływy ze sprzedaży. Przychody i suma bilansowa obu powiązanych firm zostały przedstawione we wniosku o dofinansowanie i kwoty te znacznie przekraczają koszt realizacji projektu oraz wskazują na duży potencjał finansowy. Wnioskodawca nie dołączył do wniosku dodatkowych informacji potwierdzających posiadane środki finansowe, gdyż wyszedł z założenia, że przedstawione we wniosku informacje będą wystarczające do przeprowadzenia pozytywnej oceny sytuacji finansowej Spółki. Ponadto zaakcentowano, że wniosek i instrukcja jego wypełniania nie wymagają od beneficjenta opisu źródeł finansowania projektu, a także nie odnoszą się do kwestii związanych z finansowaniem projektu. Wskazano, że komisja mogła skorzystać z dodatkowych wyjaśnień dotyczących bieżącej sytuacji finansowej, a tego nie uczyniła. Instytucja rozpatrująca protest nie znalazła podstaw do jego uwzględnienia uznając go za niezasadny. Stwierdziła, że ocena wniosku została przeprowadzona prawidłowo. Wyjaśniła, iż jej rolą nie jest ocena projektu złożonego przez Wnioskodawcę w ramach danego konkursu, czy też ocena zawartych w nim treści pod kątem przyznanej punktacji. Rola ta należy do niezależnych ekspertów - członków KOP. Natomiast rolą instytucji rozpatrującej protest jest zbadanie, czy oceniający wyrażając swoje stanowisko, uwzględnili wszystkie zapisy zawarte we wniosku o dofinansowanie oraz przedstawili wyczerpujące uzasadnienie przepro-wadzonej oceny zapisane w karcie oceny merytoryczno-technicznej, co oznacza, że ekspert musi szczegółowo wyjaśnić dlaczego przyznana przez niego punktacja w danym kryterium została obniżona. W niniejszej sprawie zgodnie z Instrukcją wypełniania wniosku Spółka dołączyła do wniosku o dofinansowanie projektu odpowiednie dokumenty finansowe, czyli rachunek zysków i strat oraz bilans. Dokumenty powyższe dotyczą roku 2010, czyli roku poprzedzającego rok składania wniosku o dofinansowanie. Z powyższych zaś dokumentów wynikało, że Wnioskodawca zamknął rok 2010 stratą w wysokości -[...] PLN. Zatem nie zgodzono się z zarzutem, że oparto ocenę na danych historycznych, gdyż właśnie te dokumenty, zgodnie z Instrukcją wypełniania wniosku stanowią podstawę do oceny niniejszego kryterium. Oceniający nie wzięli pod uwagę KRS ani też zaświadczeń de minimis, gdyż zgodnie z Przewodnikiem po kryteriach przy ocenie przedmiotowego kryterium bierze się pod uwagę dokumenty finansowe — a więc w tym przypadku dołączone sprawozdania finansowe. Wnioskodawca przedstawiając we wniosku o dofinansowanie obecną sytuację finansową firmy, powinien był dołączyć dodatkowe załączniki, które potwierdzałyby posiadane środki finansowe. Powyższe wynika jednoznacznie z Instrukcji wypełniania wniosku - należy załączyć wszystkie załączniki, do których Wnioskodawca odnosi się w dokumentacji aplikacyjnej, a które mogą mieć istotny wpływ na weryfikację merytoryczno-techniczną projektu, np. dokumenty potwierdzające posiadanie środków niezbędnych do realizacji planowanego projektu. Nadto podkreślono, że to obowiązkiem Wnioskodawcy jest dostarczenie wszelkich możliwych dokumentów, które pozwoliłyby ekspertom na dokonanie rzetelnej oceny merytoryczno-technicznej projektu. Natomiast eksperci dokonujący oceny merytoryczno-technicznej nie mają obowiązku wzywania Wnioskodawcy do złożenia dodatkowych wyjaśnień, jeżeli ocena wniosku jest możliwa na podstawie przedłożonej dokumentacji aplikacyjnej, co miało miejsce w tym przypadku. Namieniono, że zgodnie z częścią H. Oświadczenia wnioskodawcy, pkt 18 - Wnioskodawca, przystępując do przedmiotowego konkursu oświadczył, że zapoznał się z treści Regulaminu konkursu i akceptuje jego zapisy. Powyższe oznacza m.in., że przy sporządzaniu wniosku o dofinansowanie Wnioskodawca zobowiązany jest do korzystania z Instrukcji wypełniania wniosku, która określa m.in. jakie dokumenty są niezbędne do rzetelnej oceny wniosku, co zostało wyżej opisane. Na zakończenie podkrślono, że oceny merytoryczno-technicznej wniosków o dofinansowanie dokonuje Komisja Oceny Projektów (KOP), składająca się ze specjalistów w dziedzinach objętych wsparciem w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2007-2013, a Instytucja rozpatrująca protest analizując powyższą ocenę pod kątem obowiązującej dokumentacji konkursowej nie dopatrzyła się uchybień w ocenie przeprowadzonej przez ekspertów w ramach przedmiotowego kryterium. Rozpatrywana w niniejszym postępowaniu sądowo-administracyjnym skarga została wniesiona na powyższe negatywne rozpatrzenie protestu. Skarżący nie zgodził się z negatywną oceną wniosku o dofinansowanie podtrzymując swoje wcześniejsze zarzuty; wskazał, że wniosek został oceniony nieprawidłowo poprzez pominięcie przez eksperta wskazywanych w proteście okoliczności. W odpowiedzi na skargę Instytucja Pośrednicząca RPO W[...] – "B" podtrzymała dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje : Ustawa z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. Nr 227, poz. 1658 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym od 20 grudnia 2008 r. w art. 30 c ust. 1, ust. 3 pkt 1, ust. 4 stanowi, że po wyczerpaniu środków odwoławczych przewidzianych w systemie realizacji programu operacyjnego i po otrzymaniu informacji o negatywnym wyniku procedury odwoławczej przewidzianej w systemie realizacji programu operacyjnego, wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2012r., poz. 270). Natomiast według art. 30c ust. 3 pkt 1 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, w wyniku rozpatrzenia skargi na informację o negatywnym wyniku procedury odwoławczej przewidzianej w systemie realizacji programu operacyjnego, sąd może uwzględnić skargę, stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą. Sąd rozstrzyga sprawę w zakresie, o którym mowa w ust. 1, w terminie 30 dni od dnia wniesienia skargi. Z kolei, według art. 30e tej ustawy, w zakresie nieuregulowanym w ustawie do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określone dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, z wyłączeniem art. 52-55, art. 61 § 3-6, art. 115-122, 146, 150 i 152 tej ustawy. Badając legalność przeprowadzonej oceny projektu przez instytucję zarządzającą w tym szczególnym trybie, uregulowanym ustawą o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, wojewódzki sąd administracyjny sprawuje kontrolę dokonanej przez organ oceny projektu pod względem zgodności z prawem. Zatem zaskarżona do wojewódzkiego sądu administracyjnego ocena projektu dokonana w procesie czteroetapowego modelu stosowania prawa jest kontrolowana pod kątem jej zgodności z przepisami prawa materialnego oraz z przepisami postępowania, którymi są regulacje ustawowe oraz te zawarte w systemie realizacji programu operacyjnego. Przeprowadzone zaś w określonych na wstępie ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej oceny projektu pn. "Udział w targach [...] w D. jako wystawca" skarżącej Spółki nie wykazało, że skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem nie można instytucji zarządzającej skutecznie zarzucić, iż przy dokonywanej ocenie zostały naruszone przepisy prawa obowiązujące w przedmiotowym zakresie. Na wstępie należy zauważyć, że w rozpoznawanej sprawie istota sporu sprowadza się do prawidłowości dokonanej oceny merytoryczno-technicznej złożonego przez Spółkę wniosku o dofinansowanie projektu pn. "Udział w targach [...] w D. jako wystawca". Jednakże przed przystąpieniem do meritum sprawy przypomnieć należy, że Regionalny Program Operacyjny Województwa [...] na lata 2007 - 2013 został zatwierdzony decyzją Komisji Europejskiej z dnia 4 września 2007 r. i przyjęty uchwałą Zarządu Województwa [...] nr [...] z dnia [...] r. (vide: komunikat Zarządu Województwa opublikowany w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] z 2007 r. Nr 164, poz. 3036). Jest programem operacyjnym o jakim mowa w 15 ust. 1 i 4 pkt 1 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. Zatem nie obejmuje go wyłącznie z art. 8 ustawy z 7 listopada 2008 r. o zamianie niektórych ustaw w związku z wdrażaniem funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności (Dz. U. Nr 216, poz. 1370), a droga sądowa w niniejszej sprawie jest dopuszczalna. Poza tym zgodnie z art. 5 pkt 2 i art. 25 ust. 1 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju instytucją zarządzającą Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa [...] jest Zarząd Województwa i to ta instytucja w świetle art. 30b ust. 4 w związku z art. 30a ust. 3 cytowanej ustawy była zobowiązana do poinformowania na piśmie skarżącego o wynikach procedury odwoławczej. W myśl pkt 1.1 podręcznika Procedur Wdrażania Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2007-2013 instytucja zarządzająca, jaką jest Zarząd Województwa swoje obowiązki realizuje poprzez poszczególne komórki funkcjonujące w ramach Urzędu Marszałkowskiego Województwa [...]. Wskazać należy, że zgodnie z Regulaminem konkursu otwartego nr [...] w ramach Priorytetu I "Badania i rozwój technologiczny (B + R), innowacje i przedsiębiorczość", Działanie 1.2. "Mikroprzedsiębiorstwa i MSP", Poddzialanie 1.2.4. "Mikro, małe i średnie przedsiębiorstwa typ projektu " Udział przedsiębiorców w targach i wystawach międzynarodowych oraz misjach gospodarczych związanych z targami i wystawami za granicą" Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2007-2013 w § 4 uregulowano sposób dokonywania oceny merytoryczno-technicznej wniosków stanowiąc, że złożone wnioski o dofinansowanie poprawne pod względem formalnym podlegają ocenie merytoryczno-technicznej zgodnie z przyjętymi Kryteriami wyboru projektów (Załącznik nr 6 do Szczegółowego opisu priorytetów Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 20072013). Eksperci dokonują oceny w oparciu o Przewodnik po kryteriach wyboru projektów oraz Instrukcję wypełniania wniosku o dofinansowanie zamieszczanych w ogłoszeniu o konkursie. Oceny merytoryczno-technicznej wniosku o dofinansowanie dokonuje Komisja Oceny Projektów (KOP), która pracuje zgodnie z Regulaminem prac, a każdy wniosek oceniany jest niezależnie przez co najmniej 2 członków Komisji, która w przypadku wystąpienia wątpliwości i konieczności uzyskania dodatkowych wyjaśnień i dodatkowych dokumentów może zwrócić się do wnioskodawcy o udzielenie informacji. Natomiast zgodnie z Instrukcją wypełniania wniosku o dofinansowanie realizacji projektu w ramach tego programu - dla projektów związanych z udziałem przedsiębiorców w targach i wystawach międzynarodowych oraz misjach gospodarczych związanych z targami i wystawami za granicą koniecznym jest dołączenie dokumentów finansowych obrazujące trzy ostatnie lata obrachunkowe poprzedzające rok składania wniosku tj. bilansu oraz rachunku zysków i strat zgodnie z przepisami o rachunkowości lub inne niezbędne dokumenty które mogą mieć istotny wpływ na weryfikację merytoryczno-techniczną projektu, np. dokumenty potwierdzające posiadanie środków niezbędnych do realizacji planowanego projektu (np. wyciąg z rachunku bankowego, zaświadczenie z banku lub innej instytucji, lokaty, obligacje). W wystawionych kartach ocen dwaj niezależni eksperci dokonując oceny merytoryczno-technicznej przedmiotowego wniosku przyznali po 0 pkt porównując kondycję finansową Wnioskodawcy do kosztów planowanego przedsięwzięcia. Ekspert nr 1 stwierdził, że Spółka nie posiada środków na realizację wnioskowanego do wsparcia projektu bowiem w rachunku zysków i strat wykazuje stratę, a więc projekt pod względem finansowym nie jest możliwy do realizacji. Ekspert nr 2 natomiast zauważył, że Spółka nie posiada niezbędnych środków do realizacji projektu; oceny dokonano na podstawie dokumentów pozwalających zweryfikować sytuację finansową i w Bilansie za 2010 r. Spółka wykazała [...] zł środków w kasie i na rachunkach, co nie pokrywa kosztów realizacji projektu ([...] zł); 2010r. zakończono stratą na poziomie -[...] zł. Natomiast Spółka akcentuje, że projekt realizowany był w marcu 2012 r., a wniosek składany w grudniu 2011, który to rok był przełomowy dla rozwoju "A" Sp. z o.o., gdyż dopiero od września 2011 r. zaczęła faktyczną działalność i zaczęła przynosić przychody. Natomiast rok 2010, którego dotyczyła załaczona do wniosku dokumentacja finansowa obejmował okres, w którym firma nie prowadziła działalności, a przedstawiona strata wynika z poniesionych kosztów administracyjnych związanych z zarejestrowaniem i utrzymaniem spółki. Poza tym Spółka wskazywała na podniesienie kapitału zakładowego z [...] zł do [...] zł oraz wartość przyznanej dotacji w roku 2011, która wyniosła [...] EUR, co potwierdzały dołączone do wniosku zaświadczenia de minimis. Reasumując więc powyżej przedstawione uwarunkowania należy podkreślić, że nie można wskazać takiego przepisu Regulaminu, z którym działanie "B" w C. lub Zarządu Województwa [...] byłoby sprzeczne. Podmioty nie naruszyły Regulaminu poprzez uznanie, że Spółka nie wykazała należycie swojej sytuacji finansowej poprzez przedstawienie stosownych dokumentów i nie udowodniła zasadności składanego wniosku i swoich możliwości finansowych na realizację planowanego przedsięwzięcia; co było w konsekwencji podstawą do negatywnego załatwienia wniosku. Nadmienić należy, że prawidłowość ocen wniosku dokonanych przez ekspertów "B" uznających złą sytuację finansową Spółki nie została skutecznie podważona przez stronę; nie budzi także zastrzeżeń Sądu wydanie negatywnych ocen przez ekspertów, którzy po analizie wniosku i jego załączników przyznali po 0 punktów, a ich oceny są spójne i rzeczowe. Oceniający nie wzięli pod uwagę zapisów KRS ani zaświadczeń o pomocy de minimis, gdyż zgodnie z Przewodnikiem po kryteriach bierze się pod uwagę dokumenty finansowe czyli dołączone do wniosku przez Spółkę sprawozdania finansowe. Powyższe wynika zresztą także jednoznacznie z Instrukcji wypełniania wniosku, zgodnie z którą obowiązkiem wnioskodawcy jest dostarczenie wszelkich możliwych dokumentów, które pozwoliłyby ekspertom na dokonanie rzetelnej oceny merytoryczno-technicznej projektu. Dlatego też "A" Sp. z o.o. przedstawiając we wniosku o dofinansowanie obecną sytuację finansową firmy, powinna była dołączyć dodatkowe załączniki, które potwierdzałyby posiadane środki finansowe. Odnosząc się do zarzutów braku wymagań od beneficjenta opisu źródeł finansowania projektu, którego Instrukcja nie przewiduje i możliwości skorzystania przez komisję oceniającą z dodatkowych wyjaśnień dotyczących bieżącej sytuacji finansowej, czego nie uczyniono – należy zauważyć, że Komisja Oceny Projektów dokonuje analizy i oceny przedstawionych przez zainteresowanego dokumentów na poparcie swego żądania dofinansowania. Brak jest regulacji, które nakładają na nią obowiązek wzywania wnioskodawców o dodatkowe wyjaśnienia czy dokumenty skoro sam zainteresowany ich nie dołączył, a nie mają one charakteru formalno-prawnego. Należyte wykazanie posiadania stosownych uprawnień i możliwości finansowych obciąża podmiot, który z tych okoliczności wywodzi pozytywne dla siebie skutki prawne. Skoro więc z przedłożonych przez Spółkę dokumentów finansowych wynikało, że wnioskodawca nie posiada środków na realizację wnioskowanego do wsparcia projektu bowiem w bilansie zysków i strat za 2010 r. wykazano stratę – [...] zł, a w kasie i na rachunkach było [...] zł, co nie pokryłoby kosztów realizacji projektu ([...] zł) to tym samym projekt pod względem finansowym nie był możliwy do realizacji. Ustosunkowując się do argumentu "A" Sp. z o.o., że zapis we wniosku i w odpisie z KRS o podwyższonym kapitale zakładowym z [...] do [...] zł wskazywał na poprawę sytuacji finansowej wnioskodawcy należy uznać za chybiony. Problematykę podwyższenia kapitału zakładowego spółki z o.o. regulują przepisy art. 255 i nast. ustawy z 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (Dz. U. Nr 94, poz. 1037 ze zm.). Zastosowanie tej instytucji prawno-finansowej następuje zasadniczo w celu zwiększenia wiarygodności danego podmiotu gospodarczego wobec kontrahentów, w związku z planami inwestycyjnymi, wobec problemu pokrycia strat w prowadzonej działalności lub też wobec planowanego wniesienia nowych wkładów do spółki przez dotychczasowych wspólników, bądź – jak miało to miejsce w niniejszej sprawie - przystąpienia do niej nowego wspólnika tj. T.B. ze spółki cywilnej "C". Tym samym podniesienie kapitału zakładowego spółki z o.o. zgodnie z założeniem ustawodawcy ma stanowić rodzaj gwarancji dla ewentualnych wierzycieli, że dług swój spółka będzie w stanie zaspokoić posiadając majątek – pieniężny lub niepieniężny - określonej wysokości. Środki te jednak nie przesądzają o aktualnej kondycji finansowej, gdyż nie są przeznaczone do bieżącego obrotu i uiszczania należności z tytułu zawieranych kontraktów czy zaspakajania obecnie istniejących kosztów firmy. Tym samym wobec braku przedstawienia innych dokumentów księgowo-finansowych zasadnie oceniono sytuację strony skarżącej w oparciu o przedłożony bilans za 2010 rok, a w konsekwencji przedmiotowy wniosek został rozpoznany zgodnie z Regulaminem konkursu, na podstawie prawidłowo zastosowanych kryteriów wyboru projektów, a rozstrzygniecie protestu nastąpiło zgodnie z przyjętą procedurą. Konkludując, brak było zatem podstaw do zakwestionowania zaskarżonego aktu, w związku z czym orzeczono jak w sentencji, w oparciu o art. 151 P.p.s.a.