III SA/Gl 1887/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Kupiec po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym dnia 18 lutego 2011 r. sprawy ze skargi R. G. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie ulg w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej w kwestii wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku postanawia odmówić przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Pismem z dnia [...] r. R. G. został zawiadomiony o terminie rozprawy wyznaczonej na dzień 18 listopada 2010 r. Pismo to zawierało również pouczenie, że uzasadnienie wyroku oddalającego skargę jest doręczane na wniosek złożony w terminie 7 dni od daty ogłoszenia wyroku i że złożenie wniosku po upływie tego terminu jest czynnością bezskuteczną (pkt 3 pouczenia). Po przeprowadzeniu rozprawy Sąd wyrokiem z tego dnia oddalił skargę R. G. w przedmiocie ulgi w spłacaniu należności pieniężnych. Na rozprawie był obecny skarżący, który podtrzymał skargę i złożył wyjaśnienia. Powyższy wyrok zapadł po zamknięciu rozprawy i przeprowadzeniu narady. Ogłoszenie jego nastąpiło poprzez odczytanie sentencji przez Przewodniczącego składu sądzącego, który podał ustnie zasadnicze powody rozstrzygnięcia i pouczył stronę działającą bez adwokata i radcę prawnego o jej prawach (protokół z rozprawy z dnia 18 listopada 2010 r.). Wnioskiem z dnia [...] r. skarżący zwrócił się o przysłanie "odpisu wyroku" wyjaśniając, że zwłoka wynikła z braku wiedzy, że musi "o odpis wyroku (...) prosić Sąd pisemnie w terminie 7 dni". Jednocześnie prosił o "przedłużenie terminu do odwołania", gdyż uznał, że nie zdąży "w terminie który wyznaczył Sąd" podkreślając przy tym, że będzie się "odwoływał". Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., zwaną dalej P.p.s.a.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu winno być wniesione w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 P.p.s.a.). W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 P.p.s.a.). Analizując treść złożonego przez stronę skarżącą pisma z dnia [...] r. i jej intencję Sąd uznał, że pismo to zawiera jednocześnie wniosek o nadesłanie wyroku wraz z uzasadnieniem i wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia takiego wniosku. W pierwszej kolejności przy rozpatrywaniu wniosku o przywrócenie terminu Sąd jest zobowiązany zwrócić uwagę, czy wniosek ten wpłynął w terminie, gdyż jeśli nie, wniosek należy odrzucić nie rozpatrując go merytorycznie, co wynika z art. 88 P.p.s.a. Przyjmuje się, że fakt spóźnienia musi wyraźnie wynikać z treści wniosku. Sąd nie ma prawa domniemywać, że strona uchybiła terminowi w tej, a nie w innej dacie. Jeśli z okoliczności faktycznych sprawy nie da się w sposób jednoznaczny ustalić, czy termin określony w art. 87 § 1 P.p.s.a. został zachowany, sąd winien wydać rozstrzygnięcie merytoryczne w przedmiocie uchybienia terminu na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a. (zob. B.Dauter [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2005, komentarz do art. 88 P.p.s.a.). Biorąc pod uwagę jedynie przekonanie skarżącego wyrażone we wniosku, że wyrok będzie mu doręczony wraz uzasadnieniem, założyć należy, że przyczyna uchybienia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia ustała w momencie sporządzenia wniosku z dnia [...] r. następnie przesłanego do Sądu. Tym samym uznać należy, że wniosek o przywrócenie terminu został złożony w terminie. Przechodząc do merytorycznego rozstrzygnięcia przedmiotowej kwestii przywrócenia terminu, w pierwszej kolejności przypomnieć trzeba, że w świetle wyżej wymienionych przepisów nie dochowany termin należy przywrócić, gdy wnioskodawca uprawdopodobni we wniosku, że uchybienie terminu nie nastąpiło z jego winy. W literaturze i orzecznictwie panuje zgodność, co do tego, że spełnienie tej przesłanki polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przy jej ocenie Sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (M.Jaśkowska, A.Wróbel "Kodeks postępowania administracyjnego.Komentarz" Kraków 2000, str. 368-370; T. Ereciński, J. Gudowski, M. Jędrzejewska "Komentarz do kodeksu postępowania cywilnego" Tom 1, Warszawa 2003, str. 362; wyrok NSA z 4.11.1998 r. III SA 1243/97; postanowienie NSA z 2.10.2002 r. V SA 793/02, Mon. Pr. z 2002 r., Nr 23, str. 1059). W niniejszej sprawie nie można uznać, że skarżący uprawdopodobnił, że nie ze swojej winy nie złożył wniosku o sporządzenie uzasadnienia zapadłego wyroku w terminie 7 dni od dnia jego ogłoszenia. Jako przeszkodę skarżący podał brak wiedzy o tym, że wniosek należy wnieść w terminie 7 dni licząc od dnia ogłoszenia wyroku. okoliczność, że był przekonany, iż wyrok z uzasadnieniem zostanie mu doręczony z urzędu. Takiego twierdzenia nie można uznać za wiarygodne, gdyż stoi ono wprost w sprzeczności z zapisami protokołu z rozprawy z dnia 30 listopada 2010 r., po przeprowadzeniu której został ogłoszony wyrok. Z zapisów protokołu wynika, że Przewodniczący wyraźnie pouczył stronę między innymi, że "uzasadnienie pisemne ogłoszonego wyroku zostanie doręczone: na wniosek zgłoszony przez stronę w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyroku". Podobne pouczenie zostało zawarte w zawiadomieniu o terminie rozprawy, które strona osobiście odebrała dnia [...] r. Ponadto brak też dowodów w aktach, świadczących o tym, że skarżący, po wydaniu wyroku do momentu złożenia wniosku interesował się dalszym tokiem postępowania w sprawie. Mając na uwadze powyższe okoliczności faktyczne i prawne Sąd orzekł jak w sentencji.