III SA/Gl 1893/13
PostanowienieWSA w Gliwicach2014-02-28
Skład orzekający: Jolanta Skowronek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba prawna, która nie prowadzi już działalności gospodarczej i nie posiada majątku, może zostać zwolniona z kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Osoba prawna może zostać zwolniona z kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, jeśli wykaże, że nie posiada wystarczających środków na ich pokrycie. W przypadku spółki, która od lat nie prowadzi działalności, nie osiąga przychodów, nie posiada majątku ani środków na koncie, przesłanka ta jest spełniona, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Stan faktyczny
Skarżąca Spółka złożyła wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, argumentując brak środków finansowych na pokrycie wpisu sądowego. Spółka podała, że do 2005 roku zajmowała się handlem paliwami, obecnie nie prowadzi działalności, nie posiada majątku ani środków na koncie. Na potwierdzenie przedstawiła zaświadczenie Naczelnika Urzędu Skarbowego o braku składanych zeznań podatkowych od 2007 roku.Rozstrzygnięcie
Zwolniono stronę skarżącą od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Jolanta Skowronek po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. w T. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego (umorzenia postępowania odwoławczego) w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych.
Wnioskiem z [...] r., nadesłanym do tut. Sądu w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia należnego od wniesionej skargi wpisu sądowego w kwocie [...] zł, skarżąca Spółka domagała się zwolnienia z kosztów sądowych.
W jego uzasadnieniu podała, że do roku 2005 zajmowała się handlem paliwami ciekłymi. Obecnie nie prowadzi już działalności gospodarczej. Stąd za ostatni rok obrotowy nie składała sprawozdania finansowego. Wprawdzie jej kapitał zakładowy wynosi [...] zł, niemniej jednak Spółka nie posiada żadnych składników majątku, a stan jej konta na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku wynosił 0,00 zł.
Na potwierdzenie powyższych danych do akt sprawy nadesłano potwierdzoną za zgodność z oryginałem kserokopię zaświadczenia Naczelnika Urzędu Skarbowego w T. z dnia [...] r., z którego ustalono, że od 2007 r. Spółka nie składała zeznań podatkowych CIT-8 o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) jak również deklaracji podatkowych VAT-7, PIT-4R oraz informacji PIT-11. Ostatnie dokumenty wymiarowe w postaci CIT-8, PCC-1 oraz PIT-11 składała za rok 2005, natomiast PIT-4 wypełniała jedynie do lipca 2005 r., a deklaracje VAT-7 i CIT-2 do marca 2006 r. (vide: pismo z [...] r. wystawione przez Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w S. w aktach o sygn. III SA/Gl 1415/10).
Mając na uwadze wszystkie podniesione wyżej okoliczności zważono, co następuje.
Stosownie do treści art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej jako "p.p.s.a.") osobie prawnej lub innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym - obejmującym zgodnie z art. 245 § 3 ustawy p.p.s.a. zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmującym tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego – gdy ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
W tym miejscu należy zauważyć, że przywołany przepis stanowi odstępstwo od generalnej zasady odpłatności wymiaru sprawiedliwości obowiązującej w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym, w myśl której strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 199 ustawy p.p.s.a.), zatem jego stosowanie może mieć miejsce jedynie w takich sytuacjach, kiedy uzasadnione jest zapewnienie stronie skarżącej będącej osobą prawną – prawa do sądu pod warunkiem, że ta wykaże, tj. udowodni w sposób wystarczająco przekonujący istnienie okoliczności uzasadniających zwolnienie jej z obowiązku uiszczania występujących w sprawie kosztów sądowych, w tym należnego wpisu sądowego. Z regulacji zawartej w art. 246 § 2 pkt 2 ustawy p.p.s.a. wypływa bowiem jednoznaczny wniosek, iż to na wnioskodawcy spoczywa ciężar wykazania w znaczeniu udowodnienia, przedstawienia czegoś w sposób przekonujący, unaocznienia (por. Słownik języka polskiego pod redakcją prof. Mieczysława Szymczaka, tom III, Wydawnictwo Naukowe PWN, Sp. z o.o. Warszawa 1978, wydanie IX z 1994 r., str. 805), że osoba prawna lub inna jednostka organizacyjna ubiegająca się o prawo pomocy nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Tym samym rozstrzygnięcie złożonego wniosku zależy w gruncie rzeczy od tego, co zostanie przez wnioskodawcę udowodnione (por. J.P.Tarno "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi". Komentarz, Wyd. Prawnicze LexisNexis, W-wa 2004 r., str. 319).
Odnosząc przywołaną wyżej regulację prawną oraz prezentowane w tym zakresie stanowisko doktryny do realiów rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, że przewidziana w art. 246 § 2 pkt 2 ustawy p.p.s.a. przesłanka zwolnienia strony skarżącej z obowiązku uiszczania kosztów sądowych (tj. opłat sądowych i wydatków) została spełniona. Z analizy formularza i dołączonych, jako jego uzupełnienie, dokumentów źródłowych wynika, że sytuacja finansowa skarżącej Spółki rzeczywiście jest tak niekorzystna, że nie jest ona w stanie pokryć nawet w minimalnym zakresie kosztów postępowania toczącego się przed tut. Sądem. Od kwietnia 2006 r. nie przeprowadziła bowiem żadnej transakcji, która podlegałaby opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Co więcej od 2007 r. do 2013 r. nie osiągała przychodów i nie składała zeznań podatkowych (por.: pismo Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w S. z [...] r. w aktach o sygn. III SA/Gl 1415/10 z zaświadczeniem Naczelnika Urzędu Skarbowego w T. z [...] r.). Nie posiada też żadnych składników majątku, a stan jej konta na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku wynosił 0,00 zł (vide: rubryka nr 9.3 formularza). Powyższe okoliczności przemawiają za pozytywnym rozpoznaniem złożonego wniosku. Tym bardziej, że sprawa będąca przedmiotem skargi nie jest jedyną zawisłą w tut. Sądzie, a łączna kwota wpisów, do których uiszczenia skarżąca Spółka została zobowiązana wynosi [...] zł. Dlatego też, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w zw. z art. 258 § 3 oraz art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło