III SA/Gl 1896/11

PostanowienieWSA w Gliwicach2013-03-11

Skład orzekający: Marzanna Sałuda

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca spełnia przesłanki do zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, biorąc pod uwagę pogorszenie jej sytuacji finansowej od czasu poprzedniego wniosku o przyznanie prawa pomocy?
Ratio decidendi
Strona skarżąca została zwolniona od kosztów sądowych, ponieważ wykazała, że jej sytuacja finansowa uległa znacznemu pogorszeniu od czasu poprzedniego postępowania o przyznanie prawa pomocy. Dochody rodziny uległy zmniejszeniu w wyniku zajęcia wynagrodzenia strony i utraty zasiłku dla bezrobotnych przez jej męża, podczas gdy wydatki pozostały na niezmienionym poziomie, co uniemożliwia pokrycie bieżących potrzeb rodziny oraz kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu dotyczącym podatku od towarów i usług. W przeszłości strona była już częściowo zwolniona od opłat sądowych i ustanowiono jej adwokata. Obecnie strona twierdzi, że jej sytuacja finansowa uległa pogorszeniu z powodu zajęcia wynagrodzenia i utraty przez męża zasiłku dla bezrobotnych, podczas gdy wydatki pozostały na tym samym poziomie.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącą od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzanna Sałuda po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym dnia 11 marca 2013 r. sprawy ze skargi B. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług w kwestii wniosku o przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: zwolnić skarżącą od kosztów sądowych. UZASADNINIE Wraz ze skargą kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 26 kwietnia 2012 r. pełnomocnik strony złożył wniosek o zwolnienie strony z od kosztów sądowych. W sprawie strona juz składała wcześniej wnioski o przyznanie prawa pomocy. W wyniku wniosków postanowieniem referendarza sądowego z 3 lutego 2012 r. strona została zwolniona z każdorazowej opłaty sądowej przekraczającej 50 zł. Następnie postanowieniem z 18 września 2012 r. ustanowiono stronie adwokata. Sytuacja finansowa strony przedstawiona poprzednio w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy kształtowała się następująco: Strona zaprzestała z końcem 2008 r. prowadzenia działalności gospodarczej, aktualnie jedynym źródłem utrzymania jej samej i rodziny jest wynagrodzenie za pracę. Wnioskodawca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym ze swoim mężem A. oraz dwójką małoletnich, wspólnych dzieci: M. (17 lat) i K. (16 lat). Na etapie rozpoznawania wniosku o prawo pomocy złożonego wraz ze skargą, jedynie strona osiągała regularny, miesięczny dochód we wspólnym gospodarstwie domowym. Było to wynagrodzenie za pracę w wysokości [...] zł miesięcznie. Mąż strony wtedy nie pracował, tym samym nie osiągał żadnego dochodu. Z kolei na etapie rozpoznawania kolejnego wniosku o prawo pomocy (z [...]) mąż skarżącej pobierał zasiłek dla bezrobotnych w wysokości [...] zł brutto ([...] zł netto). Skarżąca oświadczyła że wspólnie z mężem jest współwłaścicielem 1/3 części nieruchomości zabudowanej domem, stanowiącym miejsce ich zamieszkania. Poza tym strona nie posiadała żadnego majątku, żadnych zasobów pieniężnych, oszczędności, papierów wartościowych, ani przedmiotów o wartości przekraczającej kwotę 3.000 Euro. Podczas poprzedniego postępowania wywołanego wnioskiem o prawo pomocy strona nadesłała również oświadczenie, z którego wynika, że uśrednione miesięczne opłaty związane z utrzymaniem wspólnego gospodarstwa domowego kształtują się następująco: woda – [...] zł; gaz (w tym ogrzewanie) – [...] zł; wywóz śmieci [...] zł; telefon – [...] zł; energia elektryczna – [...] zł; środki czystości – [...] zł; odzież – [...] zł; pożywienie – [...] zł; lekarstwa [...] zł; opłata za mieszkanie – [...] zł. Ponadto strona oświadczyła, że wydaje miesięcznie [...] zł na szkołę swoich dzieci (bilety miesięczne, zakup podręczników oraz przyborów szkolnych). W uzasadnieniu wniosku o prawo pomocy obecnie rozpoznawanego, (dołączonego do skargi kasacyjnej, znajdującego w aktach o sygnaturze III SA/Gl 1901/11), strona podniosła, że od poprzednio składanych wniosków o przyznania prawa pomocy jej sytuacja uległa znacznemu pogorszeniu. Strona wskazała, że jej wynagrodzenie za prace zostało zajęte z tytułu egzekucji decyzji zaskarżonych przez nią do tutejszego Sądu. Po potrąceniu z wynagrodzenia zostaje stronie [...] zł. Strona udokumentowała powyższe twierdzenie przedkładając, zaświadczenie pracy, zawiadomienie o zajęciu wynagrodzenia oraz wyciągi z rachunku bankowego. Strona podniosła, że sytuacja finansowa pogorszyła się dodatkowo o zasiłek dla bezrobotnych otrzymywany wcześniej przez jej męża. Do [...] r. mąż skarżącej otrzymywał [...] zł zasiłku, ale z powodu upływu maksymalnego okresu do jego pobierania, utracił prawo do zasiłku. W celu udokumentowania tego faktu strona przedłożyła decyzję Prezydenta Miasta S. o utracie prawa do zasiłku. Strona wyjaśniła, także skąd na rachunkach bankowych pojawiają się wpłaty gotówkowe, i że nie wpływają one na budżet rodziny ponieważ są to wpłaty na pokrycie przelewów bankowych realizowanych przez jej syna K. na rzecz jego dziadka. Odnośnie wydatków ponoszących przez rodzinę strona wskazała, że utrzymują się one na stałym poziomie od czasu poprzedniego wniosku o prawo pomocy i kształtują się na wysokości [...] zł. Do tego oświadczenia strona załączyła aktualne potwierdzenia przelewów oraz faktury potwierdzające, że w dalszym ponosi ona wydatki na utrzymanie rodziny na nie zmienionym poziomie. Strona oświadczyła, że obecne dochody nie wystarczają na pokrycie tych bieżących potrzeb rodziny. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ) – zwanej dalej P.p.s.a. – stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Z kolei zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a., prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 P.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części (...) lub obejmuje ustanowienie fachowego pełnomocnika w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 P.p.s.a.). Na wstępie należy zaznaczyć, że skarżąca składając wniosek o prawo pomocy, zażądała przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Mając to na uwadze, odnosząc się do wniosku B. K. należy przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., zgodnie z którą, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli na zasadzie art. 245 § 3 P.p.s.a., mogącym obejmować zwolnienie od kosztów sądowych, na które składają się opłaty i wydatki lub ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika w osobie radcy prawnego lub adwokata) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że wnioskodawca działająca przez swojego pełnomocnika procesowego udokumentowała swój aktualny stan majątkowy w sposób wystarczający. Z analizy przedłożonych przez stronę dokumentów wynika, że spełnia ona przesłanki zwolnienia od kosztów sądowych, Porównując obecną sytuacje finansową strony z sytuacją gdy została częściowo zwolniona od kosztów sadowych można zauważyć, że znacznie zmniejszyły się dochody jej rodziny ( zajęcie połowy wynagrodzenia strony oraz utrata prawa do zasiłku przez jej męża). Natomiast odnośnie wydatków, strona wystarczająco uprawdopodobniła, że kształtują się one na nie zmienionym poziomie, od poprzednio toczącego się postępowania o przyznanie prawa pomocy. Skarżąca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym ze swoim mężem A. K. oraz dwójką małoletnich, wspólnych dzieci: M. (17 lat) i K. (16 lat). Na ich wspólny dochód miesięczny składa się jedynie ograniczone przez zajęcie wynagrodzenie wnioskodawcy. Łączny dochód wspólnego gospodarstwa domowego zamyka się więc w kwocie około [...] zł. Natomiast miesięczne wydatki związane z utrzymaniem domu oraz rodziny wynoszą około [...] zł. Są to wydatki, które zostały w dostatecznym stopniu udokumentowane przez stronę. Z zestawienia dochodów oraz wydatków rodziny wynika, że obecne dochody nie są wystarczające na pokrycie bieżących potrzeb rodziny, a tym bardziej nie pozwalają na pokrycie kosztów sądowych. Wobec powyższego, działając na podstawie art. na podstawie art. 245 § 1 i § 3 oraz art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a., postanowił jak w sentencji

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło