III SA/Gl 190/10

PostanowienieWSA w Gliwicach2010-07-27

Skład orzekający: Sędzia WSA Barbara Brandys - Kmiecik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółce prawa handlowego można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych, jeśli jej zobowiązania podatkowe przewyższają sumę aktywów, a jednocześnie posiada ona stałe dochody?
Ratio decidendi
Spółce prawa handlowego można przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych, nawet jeśli posiada ona stałe dochody, pod warunkiem, że jej zobowiązania podatkowe przewyższają sumę aktywów. W takiej sytuacji sąd może zwolnić stronę od opłaty przekraczającej określoną kwotę, uznając ją za adekwatną do sytuacji majątkowej strony.
Stan faktyczny
Spółka "A" Sp. z o.o. złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. w przedmiocie podatku akcyzowego, wraz z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Spółka argumentowała trudną sytuacją finansową. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, jednak pełnomocnik spółki wniósł sprzeciw, przedstawiając dowody dotyczące zajęcia rachunku bankowego spółki na kwotę znacznie przekraczającą jej aktywa. Sąd rozpoznał sprawę po wniesieniu sprzeciwu.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych w zakresie każdorazowej opłaty przekraczającej kwotę 1.000 złotych oraz odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Brandys - Kmiecik po rozpoznaniu w dniu 27 lipca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. w G. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego w kwestii wniosku o przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: 1. zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych w zakresie każdorazowej opłaty przekraczającej kwotę 1.000 (tysiąc) złotych) 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Wraz ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego, strona skarżąca złożyła na urzędowym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku, skarżąca stwierdziła, że obecnie znajduje się w trudnej sytuacji gospodarczo – finansowej. Prowadzona przez spółkę działalność gospodarcza stanowi jej jedyne źródło utrzymania. Trudna sytuacja na rynku krajowym znajduje odzwierciedlenie w branży, w której wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą. Postanowieniem z 8 kwietnia 2010 r. referendarz sądowy odmówił prawa pomocy. Postanowienie to pełnomocnik strony skarżącej, radca prawny E.G., zaskarżył sprzeciwem. W uzasadnieniu sprzeciwu ponownie podkreślił trudną sytuację strony skarżącej. Do sprzeciwu dołączył zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego na kwotę 370.308 zł należności głównej oraz kwotę odsetek w wysokości 219,065 zł. Na dodatkowe wezwanie Sądu datowane na dzień 7 czerwca 2010 r., doręczone pełnomocnikowi w dniu 30 czerwca 2010 r., nadesłał on raport kasowy obrazujący stan gotówki w kasie spółki na koniec ostatniego miesiąca, deklaracje dotyczące podatku od towarów i usług za trzy ostatnie miesiące (od marca do maja 2010 r.) oraz bilans spółki na koniec 2009 r. Mając powyższe na uwadze, Sąd zważył, co następuje. Na wstępie należy wyjaśnić, iż zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; powoływana dalej jako P.p.s.a.) w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie. Sąd nie znalazł podstaw do odrzucenia sprzeciwu wniesionego na postanowienie referendarskie z dnia 8 kwietnia 2010 r., a zatem kwestia przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podlega rozpoznaniu przez Sąd. Stosownie do art. 243 § 1 P.p.s.a. – stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Z kolei zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a., prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 P.p.s.a.). Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części (...) lub obejmuje ustanowienie fachowego pełnomocnika w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 P.p.s.a.). Okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienia zgłoszonego żądania, jedynie w części. Należy w tym miejscu odwołać się do treści art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a., zgodnie z którym osobie prawnej prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane jedynie wówczas gdy nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Przepis ten znajduje zastosowanie w odniesieniu do strony skarżącej o tyle, że chociaż uzyskuje ona stałe dochody na co wskazują raport kasowy z końca maja 2010 r., deklaracje VAT-7 a także rachunek końcowy za rok 2009, jednakże nie można tracić z pola widzenia, że egzekwowana poprzez zajęcie rachunku bankowego kwota zobowiązania podatkowego wynikającego z jednej z zaskarżonych decyzji przewyższa sumę aktywów strony skarżącej za 2009 rok. Biorąc pod uwagę wspomniane okoliczności Sąd uznał kwotę 1000 złotych wpisu w każdej z trzech zawisłych przed tutejszym Sądem spraw za adekwatną do sytuacji majątkowej strony, tym bardziej, że może być pokryta z jednorazowego przychodu związanego z dokonaną sprzedażą bez konsekwencji dla realizacji innych zobowiązań strony. Mając powyższe na uwadze, postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 260 P.p.s.a. w związku z art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło