III SA/Gl 1925/13

PostanowienieWSA w Gliwicach2014-02-25

Skład orzekający: Jolanta Skowronek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba prawna, która wykazała trudną sytuację finansową w związku z postępowaniem egzekucyjnym i zajęciem rachunków bankowych, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym?
Ratio decidendi
Osoba prawna może uzyskać prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące zwolnienie od opłat sądowych, jeśli wykaże, że nie posiada wystarczających środków na ich pokrycie. W przypadku, gdy mimo zajęcia rachunków bankowych, spółka posiada znaczący kapitał zakładowy, wartość środków trwałych, wygenerowała zysk i posiadała środki na rachunku bankowym, które mogły pokryć koszty sądowe, wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych podlega oddaleniu.
Stan faktyczny
Skarżąca Spółka złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych w związku z wniesioną skargą na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. dotyczącą podatku akcyzowego. Spółka argumentowała trudną sytuacją finansową wynikającą z postępowania egzekucyjnego i zajęcia jej kont bankowych oraz środków transportu. Mimo to, sąd uznał, że spółka posiadała wystarczające środki finansowe na pokrycie kosztów sądowych.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy skarżącej Spółce.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Jolanta Skowronek po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego (zabezpieczenia na majątku podatnika) w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Wnioskiem z 16 grudnia 2013 r., nadesłanym w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia należnego od wniesionej skargi wpisu sądowego w kwocie 500,00 zł, skarżąca Spółka domagała się zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu powyższego podała, że znalazła się w bardzo trudnej sytuacji finansowej w związku z prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym. [...] r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w S. dokonał zajęcia jej kont bankowych w "A" T. i "B" K.. Łączna kwota zabezpieczonych należności wynosi [...] zł. Ponadto posiadane środki transportu, tj. samochód specjalny [...], samochód ciężarowy [...] oraz motorower [...] zostały zajęte zawiadomieniami z [...] r. (vide: dokumenty dołączone do wniosku). Jednocześnie w oświadczeniu o posiadanym majątku i dochodach Spółka zadeklarowała kapitał zakładowy w kwocie [...] zł, wartość środków trwałych, którą według bilansu za ostatni rok obrotowy oszacowano na [...] zł oraz dochód rzędu [...] zł. Natomiast stan jej rachunków bankowych na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku wynosił (-)[...] zł i [...] zł. Mając na uwadze wszystkie podniesione wyżej okoliczności zważono, co następuje. Stosownie do treści art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - zwanej dalej w skrócie p.p.s.a.) osobie prawnej lub innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym - obejmującym zgodnie z art. 245 § 3 ustawy p.p.s.a. zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmującym tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego – gdy ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. W tym miejscu należy zauważyć, że przywołany przepis stanowi odstępstwo od generalnej zasady odpłatności wymiaru sprawiedliwości obowiązującej w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym, w myśl której strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 199 ustawy p.p.s.a.), zatem jego stosowanie może mieć miejsce jedynie w takich sytuacjach, kiedy uzasadnione jest zapewnienie stronie skarżącej będącej osobą prawną – prawa do sądu pod warunkiem, że ta wykaże, tj. udowodni w sposób wystarczająco przekonujący istnienie okoliczności uzasadniających zwolnienie jej z obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Z regulacji zawartej w art. 246 § 2 pkt 2 ustawy p.p.s.a. wypływa bowiem jednoznaczny wniosek, że to na wnioskodawcy spoczywa ciężar wykazania w znaczeniu udowodnienia, przedstawienia czegoś w sposób przekonujący, unaocznienia (por. Słownik języka polskiego pod redakcją prof. Mieczysława Szymczaka, tom III, Wydawnictwo Naukowe PWN, Sp. z o.o. Warszawa 1978, wydanie IX z 1994 r., str. 805), że osoba prawna lub inna jednostka organizacyjna ubiegająca się o prawo pomocy nie ma dostatecznych środków na ich poniesienie. Tym samym rozstrzygnięcie złożonego wniosku zależy w gruncie rzeczy od tego, co zostanie przez wnioskodawcę wykazane (por. J.P.Tarno "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi". Komentarz, Wyd. Prawnicze LexisNexis, W-wa 2004 r., str. 319). Odnosząc przywołaną wyżej regulację prawną do realiów rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że brak jest podstaw do uwzględnienia zgłoszonego żądania. Skarżąca Spółka, mimo prowadzonego postępowania egzekucyjnego, posiada wszakże kapitał zakładowy w kwocie [...] zł, a wartość jej środków trwałych wynosi [...] zł. Dodatkowo za ubiegły rok obrotowy wypracowała zysk rzędu [...] zł, a na dzień złożenia wniosku na jej rachunku bankowym zgromadzone środki opiewały na kwotę [...] zł (vide: wydruki z "B" K. dołączone do akt o sygn. III SA/Gl 1919/13). W ocenie rozpoznającego wniosek nic nie stało na przeszkodzie aby z powyższej kwoty opłacić należny wpis sądowy od skargi zarówno w tej jak i równolegle prowadzonych 10 innych sprawach. Tym bardziej, że z nadesłanych do akt o sygn. III SA/Gl 1919/13 dokumentów źródłowych w postaci wydruków z kont bankowych ustalono, że wskazana wyżej kwota [...] zł, uległa zwiększeniu o [...] zł (vide: operacja przychodząca z [...] r. odnotowana w "B" w K.). Podobnie 23 i 29 stycznia 2014 r. na jej rachunku bankowym odnotowano dwie operacje uznaniowe rzędu: [...] zł i [...] zł. Wprawdzie z dołączonych do wniosku dokumentów źródłowych wynika, że wobec Spółki wydane zostało zarządzenie o zabezpieczeniu, niemniej jednak okoliczność ta nie może mieć znaczenia przesądzającego. Zgodnie bowiem z treścią art. 166a § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 1015 ze zm.) w okresie zabezpieczenia - za zgodą organu egzekucyjnego - mogą być dokonywane wypłaty z zajętego - w celu zabezpieczenia - rachunku bankowego zobowiązanego, o ile ten przedstawi wiarygodne dokumenty świadczące o konieczności poniesienia tych wydatków dla wykonywania działalności gospodarczej. Dlatego też, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w zw. z art. 258 § 3 oraz art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło