III SA/Gl 1950/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach Jolanta Skowronek po rozpoznaniu w dniu 5 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług w kwestii wniosku R. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego lub adwokata z urzędu postanawia: ustanowić dla R. M. radcę prawnego z urzędu. Pismem z [...] r. R. M. domagał się ustanowienia w sprawie fachowego pełnomocnika procesowego z urzędu. Żądanie to powtórzył na druku urzędowego formularza, gdzie jako zakres wniosku podał ustanowienie radcy prawnego lub adwokata z urzędu. W uzasadnieniu powyższego wyjaśnił, że od 28 października 2014 r. osadzony został w Areszcie Śledczym w B. Nie jest tam zatrudniony (vide: zaświadczenie z [...] r.). Nie posiada żadnych składników majątku, jak również dochodów. Dotyczy to również jego żony, która zawiesiła prowadzoną działalność gospodarczą. Tymczasem na jej utrzymaniu pozostaje dwoje małoletnich dzieci, a R. M. zalega z alimentami na ich rzecz. Podobnie jego zadłużenie względem ZUS i innych podmiotów jest znaczne, co spowodowało, że wpisany został do rejestru dłużników niewypłacalnych. Informacja ta znalazła potwierdzenie w aktach sprawy o sygn. III SA/Gl 1952/12, gdzie dołączone zostało postanowienie z [...] r. wydane w tym przedmiocie. Ponadto z pozostałych dokumentów znajdujących się we wskazanych wyżej aktach ustalono, że prowadzone wobec R. M. egzekucje administracyjne i sądowe są umarzane z uwagi na ich bezskuteczność. Dlatego też w sprawie tej nie tylko został zwolniony z kosztów sądowych ale również ustanowiono dla niego fachowego pełnomocnika procesowego z urzędu. Mając na uwadze wszystkie podniesione wyżej okoliczności zważono, co następuje. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej jako p.p.s.a.) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym, czyli w myśl art. 245 § 3 ustawy p.p.s.a. obejmującym tylko zwolnienie od kosztów sądowych lub tylko ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Należy jednak w tym miejscu zauważyć, że w rozpoznawanej sprawie wnioskodawcy przyznano już prawo pomocy w zakresie częściowym, jako że postanowieniem z dnia 1 lipca 2013 r. zwolniono go od kosztów sądowych (tj. opłat sądowych i wydatków). Tym samym zadośćuczynienie obecnemu wnioskowi o ustanowienie fachowego pełnomocnika procesowego z urzędu w praktyce oznacza, że niejako na "raty", w dwóch etapach przyznane mu będzie prawo pomocy w zakresie całkowitym, na które – w myśl art. 245 § 2 ustawy p.p.s.a. – składają się oba analizowane dobrodziejstwa procesowe. To z kolei skłania do uwzględnienia podczas oceny obecnego wniosku surowszych kryteriów wynikających z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a. Zgodnie bowiem z tym przepisem przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Nie można również tracić z pola widzenia faktu, że złożony obecnie wniosek o ustanowienie pełnomocnika jest kolejnym, wniesionym w tejże sprawie, albowiem pierwszy został oddalony wskazanym wyżej postanowieniem z 1 lipca 2013 r., którego strona nie kwestionowała za pomocą sprzeciwu. Mając zatem na uwadze powyższe, w tym podane uprzednio i obecnie przez R. M. dane odnoszące się do jego sytuacji finansowej uznać należało, że te uległy zmianie. Podobnie możliwości płatnicze na skutek tych zmian uległy pogorszeniu. Jak bowiem ustalono wnioskodawca nie prowadzi już działalności gospodarczej. Od 28 października 2014 r. jest osobą osadzoną w Areszcie Śledczym w B. Nie jest tam zatrudniony i nie osiąga żadnych dochodów (vide: zaświadczenie z [...] r.). Nie może też liczyć na pomoc rodziny, albowiem zalega z alimentami na rzecz dzieci, a żona w wyniku zawieszenia prowadzonej działalności nie ma środków na ich utrzymanie. Dodatkowo wobec wnioskodawcy prowadzone są liczne egzekucje komornicze, które jako bezskuteczne są umarzane. A ponieważ na skutek izolacji nie ma on dostępu do jakiejkolwiek dokumentacji co niewątpliwie utrudnia jego działanie w postępowaniu sądowym, dlatego też działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w zw. z art. 258 § 3 oraz art. 245 § 2 i § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono orzec jak w sentencji.