III SA/Gl 1982/10
PostanowienieWSA w Gliwicach2011-03-08
Skład orzekający: Mirosław Kupiec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy wykazała, że jej stan majątkowy lub osobisty uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?Ratio decidendi
Osoba fizyczna ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy ma obowiązek wykazać, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W przypadku, gdy strona posiada oszczędności przekraczające określony próg oraz osiąga dochody pozwalające na pokrycie kosztów sądowych, nie można uznać jej za pozostającą w niedostatku, co uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy, wskazując jedynie na brak majątku i posiadanie dzieci na utrzymaniu. Po wezwaniu do uzupełnienia, podała, że osiąga dochód miesięczny w kwocie około [...] zł brutto, posiada samochód osobowy oraz oszczędności przekraczające [...] euro. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy. Pełnomocnik skarżącego wniósł sprzeciw, domagając się zmiany postanowienia i przyznania prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Kupiec po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym dnia 8 marca 2011 r. sprawy ze skargi P. Z. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług w kwestii sprzeciwu od postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy postanawia odmówić przyznania prawa pomocy.
We wniosku o przyznanie prawa pomocy z dnia [...] r. strona skarżąca podała jedynie, że nie posada żadnego majątku i że ma na utrzymaniu [...] dzieci.
Po wezwaniu do uzupełnienia braków złożonego formularza w piśmie z dnia [...] r. oświadczyła, że osiąga dochód w kwocie około [...] zł brutto miesięcznie z tytułu prowadzonej działalności, a ponadto, że posiada samochód osobowy marki [...] oraz oszczędności o wartości przekraczającej [...] euro.
Postanowieniem z dnia 30 września 2010 r. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy.
W sprzeciwie z dnia [...] r. pełnomocnik skarżącego wniósł o "zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez przyznanie P. Z. prawa pomocy". W uzasadnieniu podał, że P. Z. "(...) uważa, iż nie stać go na opłacenie skargi. Będąc związany stanowiskiem wnioskodawcy wnoszę o ponowne rozważenie sytuacji materialnej w jakiej się znajduje i w razie uznania, iż pozostaje w niedostatku, o zmianę zaskarżonego postanowienia".
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Jak stanowi art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) (zwaną dalej P.p.s.a.) w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym.
Złożony przez pełnomocnika skarżących sprzeciw od postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy wywołał taki skutek, że Sąd jest zobowiązany ponownie rozpatrzyć wniosek o przyznanie prawa pomocy uwzględniając okoliczności faktyczne i prawne sprawy oraz zebrany materiał dowodowy istniejący w chwili obecnej.
Warunkiem przyznania osobie fizycznej zwolnienia od kosztów sądowych, czyli opłat sądowych i wydatków w całości, stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. w związku z art. 245 § 3 i 4 P.p.s.a., jest wykazanie przez nią, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W tym miejscu należy podkreślić, że w orzecznictwie i doktrynie przyjmuje się, zgodnie z art. 246 § 1 i 2 P.p.s.a., w którego treści używa się określenia "gdy wykaże", iż ciężar dowodu spoczywa na stronie, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy. Wskazuje się, że strona ma przekonać sąd, iż znajduje się w sytuacji opisanej w tych przepisach, która uniemożliwia poniesienie jej jakichkolwiek kosztów postępowania lub poniesienie pełnych kosztów postępowania. W związku z tym to strona powinna należycie uzasadnić i uprawdopodobnić okoliczności, które podaje we wniosku o przyznanie prawa pomocy i jeżeli fakty, które podaje we wniosku, nie znajdują pokrycia w aktach sprawy lub pozostają w sprzeczności z zawartymi tam informacjami o stanie majątkowym strony, istnieją podstawy do odmowy przyznania prawa pomocy (postanowienie NSA z dnia 9 września 2004 r. sygn. akt FZ 360/04; M. Niezgódka-Medek [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005, komentarz do art. 246 P.p.s.a.).
Tym samym przy rozpatrywaniu sprzeciwu należy zwrócić uwagę, czy skarżący wykazał w chwili obecnej, że jego stan majątkowy lub osobisty jest taki, że nie może ponieść nawet kwoty [...] zł na pokrycie opłat sądowych, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Oceniając zebrany materiał dowodowy, w świetle powyższych regulacji prawnych, należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie nie wystąpiły podstawy do przyznania prawa pomocy. Jak wynika z oświadczenia z dnia [...] r., majątek skarżącego w tym zebrane oszczędności (w kwocie wyższej niż [...] euro) oraz wysokość jego miesięcznych dochodów ([...] zł brutto), pozwalają skarżącemu na uiszczenie należnego wpisu sądowego nie tylko w niniejszej sprawie w kwocie [...] zł, ale też i w pozostałych sprawach toczących się przed tutejszym sądem. Takiego stanu w żaden sposób nie można uznać za niedostatek, jak wskazuje pełnomocnik w sprzeciwie.
Biorąc to wszystko pod uwagę Sąd działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 245 § 3 i 4, art. 259 § 1 i art. 260 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło