III SA/Gl 2008/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Herman po rozpoznaniu w dniu 17 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: zwolnić skarżącego z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi kasacyjnej w części przekraczającej 450,00 zł (słownie: czterysta pięćdziesiąt złotych), a w pozostałym zakresie wniosek oddalić. Wraz ze skargą kasacyjną od wyroku z 27 września 2013 r., pełnomocnik skarżącego złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy. Z wypełnionego urzędowego formularza PPF wynika, że wniosek ten obejmował żądanie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podano, że wspólne gospodarstwo domowe prowadzi z żoną i pasierbicą. Ich miesięczne dochody wynoszą ok. 4.200,00 zł brutto. Z powyższych ponoszone są wydatki związane z bieżącym utrzymaniem, tj. opłaty za czynsz (700,00 zł), energię elektryczną (100,00 zł), gaz (100,00 zł), telefon, Internet i TV (230,00 zł). Dodatkowo w związku z zaawansowaną [...] żony na lekarstwa wydatkują od 200,00 zł do 300,00 zł. Ponadto jako składniki posiadanego majątku wymienił mieszkanie spółdzielcze własnościowe o pow. [...] m2 oraz działkę budowlaną o pow. [...] ha położoną w P. Jednocześnie wskazał na trudności z jakimi boryka się jego firma, a nadto na prowadzone przez urząd skarbowy postępowanie egzekucyjne, w wyniku którego zajęto samochody jego i żony. Ponieważ nie ma on zdolności kredytowej (dochody z działalności wynoszą ok. 700,00 zł) żyją praktycznie z pensji żony, która wynosi ok. 1.800,00 zł netto oraz drobnych kwot, które udaje mu się pożyczyć, tj. od 50,00 zł do 100,00 zł. Strona w odpowiedzi na wezwania sprawozdawcy uzupełniła wniosek o dokumenty potwierdzające jej sytuację majątkową takich jak – odpis zaświadczenia o zarobkach żony skarżącego, odpisy wyciągów z rachunku bankowego, kserokopie deklaracji VAT-7 za ostatnie trzy miesiące 2013 r., kserokopię deklaracji PIT 36L i PIT-11, kserokopie dokonanych opłat, odpis zaświadczenia lekarskiego, odpis upomnień w w postępowaniu egzekucyjnym i kserokopię podatkowej księgi przychodów i rozchodów za ostatni kwartał 2013 r. Należy w tym miejscu nadmienić, że w sprawie był już złożony wniosek o prawo pomocy. Wówczas to Sąd postanowieniem z 24 kwietnia 2013 r. zwolnił skarżącego z obowiązku uiszczenia wpisu od skargi ponad kwotę 900 zł, oddalając wniosek w pozostałym zakresie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej P.p.s.a. stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Z kolei zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a., prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 P.p.s.a.). Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części (...) lub obejmuje ustanowienie fachowego pełnomocnika w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 P.p.s.a.). Na wstępie należy zaznaczyć, że skarżący składając wniosek o prawo pomocy zażądał przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym nastąpi wtedy gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. O ewentualnym przyznaniu prawa pomocy przesądza zatem przesłanka zobiektywizowana, o czym świadczy słowo "wykazanie", które nakłada na stronę nie tylko powinność uprawdopodobnienia ale więcej, formułuje obowiązek wskazania przez nią obiektywnie zaistniałych przesłanek stanu rzeczywistego (por. P. Dobosz, Procedury administracyjne, model sądownictwa administracyjnego a "prawo pomocy" [w:] praca zbiorowa pod red. J. Stelmasiaka, J. Niczyporuka, S. Fundowicza, Polski model sądownictwa administracyjnego, Oficyna Wydawnicza VERBA s. c., Lublin 2003, s. 120). Oznacza to, że inicjatywa dowodowa w stosunku do okoliczności, z których strona wnioskująca zamierza wywieść skutki prawne leży po stronie wnioskodawcy, a nie rozpoznającego wniosek. Nie budzi zatem wątpliwości, że rozstrzygnięcie wniosku zależy od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (por.: J. P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Wyd. Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004, s. 319). Mając zatem na uwadze powyższe oraz przedłożone do akt dokumenty źródłowe obrazujące sytuację finansową strony skarżącej, w pierwszej kolejności stwierdzić należy, że wniosek złożony na urzędowym formularzu w zasadniczej części pokrywa się z oświadczeniem złożonym w poprzednim postępowaniu wpadkowym w tym przedmiocie. Odnosząc się do nadesłanych dokumentów należy stwierdzić, że w roku 2012 działalność gospodarcza skarżącego przyniosła przychód w wysokości 242 122,43 zł i przy kosztach uzyskania przychodu w wysokości 227 816,02 zł dała dochód w wysokości 14 306,41 zł. Taki dochód z jednej strony pozwala na zgromadzenie oszczędności umożliwiających m.in. uiszczenie kosztów sądowych, z drugiej jest znacznie niższy od dochodu osiągniętego w roku 2011 (99.753,12 zł).Już na tej podstawie można wysnuć wniosek, że skarżący w roku 2012 r. obracał środkami finansowymi w mniejszym zakresie. Na dochód rodziny skarżącego składa się również wynagrodzenie żony, które wynosi 3.044,61 zł netto, która to kwota zbliżona jest do kwoty wskazanej w poprzednim postępowaniu. Ponieważ w pozostałym zakresie stan majątkowy skarżącego nie uległ istotnej zmianie i biorąc pod uwagę ilość spraw Sąd uznał, że zasadne będzie partycypowanie skarżącego w kosztach postępowania kasacyjnego na zbliżonych zasadach, jakie przyjęto przy wpisie od skargi. Dlatego też dokonał zwolnienia z wpisu należnego od wniesionej skargi kasacyjnej w kwocie powyżej 450,00 złco stanowi połowę granicy obciążenia skarżącego na podstawie postanowienia z 24 kwietnia 2013 r. Mając powyższe na uwadze, Sad postanowił jak w sentencji, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.