III SA/Gl 2038/15

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Leszek Wolny po rozpoznaniu w dniu 8 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A Sp. z o.o. w K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego w kwestii wniosku o przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Wyrokiem z dnia 27 listopada 2015 r., tutejszy Sąd oddalił skargę wnioskodawcy na ww. decyzję Dyrektora Izby Celnej. Wraz ze skargą kasacyjną od tego wyroku, pełnomocnik procesowy wnioskującej spółki złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Na druku urzędowego formularza PPPr wskazano, że w toku postępowań kontrolnych i podatkowych w przedmiocie podatku akcyzowego organy skarbowe dokonały zabezpieczenia zobowiązań podatkowych spółki na całym jej majątku. W efekcie skarżąca spółka nie jest w stanie dysponować swoim majątkiem. Ponadto, zajęcie środków pieniężnych na rachunkach bankowych spowodowała konieczność zbycia środków trwałych na pokrycie zobowiązań wobec dostawców. Podniesiono również, że w związku z ciężką sytuacją finansową spółki zgłoszony został w Sądzie Rejonowym w C. wniosek o ogłoszenie upadłości z możliwością zawarcia układu (sygn. akt sprawy: [...]). Z oświadczenia o majątku i dochodach wynika, że kapitał zakładowy spółki zamyka się w kwocie 25.000 zł, a wg bilansu, w roku obrotowym 2015 spółka poniosła stratę w wysokości (-) 210.883,21 zł. Z oświadczenia spółki wynika jednocześnie, że wartość jej środków trwałych wg bilansu na ostatni rok obrotowych wynosi 120.950,48 zł. Z oświadczenia zawartego na urzędowym formularzu PPPr wynika, że spółka posiada trzy rachunki bankowe: w B – saldo: (-) 217,44 zł; C – saldo dodatnie; 5.551 zł; D (-) 400 zł. Z oświadczenia wnioskodawcy wynika, że w kasie spółki znajduje się kwota 1.144,01 zł. Pismem z dnia 19 maja 2016 r. referendarz sądowy wezwał skarżącą spółkę o nadesłanie (w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania) szeregu dokumentów, mających zobrazować jej rzeczywisty i aktualny stan majątkowy, w tym także o nadesłanie aktualnego raportu kasowego, jak również o przedstawienie wyciągów z posiadanych przez spółkę rachunków bankowych obrazujących operacje dokonywane w ich ramach w ciągu ostatnich trzech miesięcy. W odpowiedzi na ww. wezwanie do akt sprawy nadesłano: zeznanie podatkowe CIT – 8 za 2014 i 2015 r. skarżącej spółki; deklaracje VAT – 7 za okres od listopada 2015 r. do kwietnia 2016 r.; raport kasowy na dzień 30 kwietnia 2016 r.; sprawozdanie finansowe spółki za okres od dnia 1 stycznia 2015 r. do dnia 31 grudnia 2015 r. wraz z rachunkiem zysków i start oraz bilansem za ten okres; wyciągi z rachunków bankowych wnioskodawcy prowadzonych w: E w T.; B i D. Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje: Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zmianami) – zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a." – stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 P.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części (...) lub obejmuje tylko ustanowienie fachowego pełnomocnika w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 P.p.s.a.). Odnosząc się do wniosku skarżącej spółki o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, należy wskazać treść art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a., zgodnie z którym prawo pomocy może być przyznane osobie prawnej w zakresie częściowym, jeżeli wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Jednocześnie podkreślić należy, że regulacja normatywna w zakresie prawa pomocy w przypadku osób prawnych lub jednostek organizacyjnych, które nie posiadają osobowości prawnej, zgodnie z treścią art. 246 § 2 in principio P.p.s.a., ma charakter uznaniowy. Oznacza to, iż nawet gdyby przesłanka braku dostatecznych środków na poniesienie występujących w sprawie opłat byłaby spełniona, rozpoznający wniosek nie musi przychylić się do żądania strony, a jedynie może przyznać prawo pomocy, jeżeli wedle jego uznania będzie to konieczne dla zapewnienia stronie konstytucyjnego prawa do sądu. Odnosząc powyższe uregulowania do przedmiotowej sprawy, należy stwierdzić, że skarżąca spółka nie wykazała, aby znajdowała się w sytuacji uzasadniającej przyznanie jej prawa pomocy we wnioskowanym przez nią zakresie. W pierwszej kolejności stwierdzić należy, że wpis sądowy od skargi kasacyjnej w przedmiotowej sprawie wynosi 1.000 zł. Natomiast wpis sądowy od skargi kasacyjnej w sprawie III SA/Gl 2037/15 wynosi 1.210 zł. Wynika z tego, że łączny wpis sądowy od skarg kasacyjnych w obu sprawach wyniesie łączną kwotę 2.210 zł. Na druku urzędowego formularza PPPr spółka stwierdziła, że nie może dysponować swoją gotówką, także znajdującą się na jej rachunkach bankowych, ponieważ dokonano zabezpieczenia jej majątku – "wydano zarządzenie zabezpieczenia z dnia 9 października 2014 r." W ocenie rozpoznającego wniosek, stwierdzenie to nie jest prawdziwe. W aktach sprawy brak jednak ww. zarządzenia. Natomiast w sprawie [...] w postanowieniu z dnia [...] r. postanowiono zabezpieczyć majątek dłużnika w ten sposób, że zawieszono prowadzone przeciwko niemu dwa postępowania egzekucyjne oraz uchylono dokonanych zajęć na rachunkach bankowych spółki. W postanowieniu z dnia [...]r. zabezpieczono natomiast majątek wnioskującej spółki w ten sposób, że ustanowiono w stosunku do niej tymczasowego nadzorcę sądowego. Abstrahując jednak od tej kwestii, stwierdzić należy, że analiza przedłożonych przez wnioskodawcę do akt sprawy deklaracji podatkowych VAT – 7 oraz wyciągu z rachunku bankowego prowadzonego w E w T. prowadzi do wniosku, że skarżąca spółka jest jednak w stanie uiścić wpis od skarg kasacyjnych w dwóch sprawach (III SA/Gl 2037 i 2038/15). Działalność gospodarcza wnioskodawcy wykazuje obecnie relatywnie wysoki obrót, który jest jednocześnie stały i regularny. Z analizy deklaracji VAT-7 wynika, że podatek należny zamyka się w łącznej kwocie od 11.359 zł (styczeń 2016 r.) do 135.348 zł (kwiecień 2016 r.). Obrót, co istotne, nie wskazuje na przychód osiągany z tej działalności, lecz na jej zakres i częstotliwość. Analizując dane wynikające z deklaracji VAT – 7, brak jest podstaw do stwierdzenia, że działalność wnioskodawcy nie wykazuje prężności i dynamizmu. Skarżąca spółka wykazuje regularny obrót, który jest jednocześnie relatywnie wysoki. Podobną cechę wykazuje rachunek prowadzony przez wnioskodawcę w E. W marcu i kwietniu 2016 r. na rachunku tym dokonywane były w sposób regularny liczne operacje, zarówno obciążeniowe, jak i uznaniowe. Co istotne, łączna suma transakcji obciążeniowych (czyli wypływów z rachunku) nie przeważa nad suma transakcji uznaniowych (czyli wpływów na ten rachunek). Operacje uznaniowe wynoszą kilkadziesiąt tysięcy złotych (np.: 25.141,20 w dniu 23 marca 2016 r.; 33.752,12 zł w dniu 24 marca 2016 r.; 43.892,49 zł w dniu 31 marca 2016 r.; 61.492,42 zł w dniu 7 kwietnia 2016 r.; 37.065,05 zł w dniu 22 kwietnia 2016 r.). Oczywiście z rachunku tego wypłaca się również gotówkę w ramach prowadzonych transakcji bankowych. Podkreślić jednak należy, że na wyciągach bankowych zawsze widnieje dodatnie saldo – występują bowiem wolne środki, które przekraczają sumaryczną kwotę wpisów sądowych od skarg kasacyjnych w obu sprawach. Powyższe uwagi odnoszą się do możliwości płatniczych spółki na podstawie analizy rachunku bankowego, na którym dostępna jest "żywa gotówka". Fakt ten pozostaje aktualny i decydujący w aspekcie analizy sprawozdania finansowego skarżącej za 2015 r., ponieważ niezależnie od analizy dokumentów księgowych, które obrazują kondycję majątkową przedsiębiorcy w 2015 r., dysponuje on jednak wystarczającą gotówką, która może być przeznaczona na uiszczenie wpisów sądowych od dwóch skarg kasacyjnych. W ocenie rozpoznającego wniosek skarżąca spółka powinna być w stanie uiścić wpis sądowy od skargi kasacyjnej w tej sprawie, w kwocie 1.000 zł, jak również w sprawie III SA/Gl 2038/15. W zakresie możliwości finansowych spółki mieści się uiszczenie sumarycznej kwoty 2.210 zł. Mając powyższe na uwadze, postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a.