III SA/Gl 2105/10
PostanowienieWSA w Gliwicach2010-10-29
Skład orzekający: Leszek Wolny
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca może zostać zwolniona od kosztów sądowych na podstawie wniosku o przyznanie prawa pomocy w częściowym zakresie ze względu na trudną sytuację finansową?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżąca wykazała, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych.Stan faktyczny
Skarżąca K.S., zatrudniona jako specjalista ds. reklamy, samotnie wychowuje dwie córki, które się uczą. Posiada niskie dochody, zadłużenia oraz zaległości czynszowe. Ojciec córek nie utrzymuje kontaktu ani nie płaci alimentów. Skarżąca korzysta z pomocy rodziców, ale jej sytuacja finansowa jest trudna. Złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu dotyczącym podatku VAT.Rozstrzygnięcie
Zwolnił skarżącą od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Leszek Wolny po rozpoznaniu w dniu 29 października 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K.S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług w kwestii wniosku o przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: zwolnić skarżącą od kosztów sądowych.
Wraz ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r., nr [...], K.S. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w częściowym zakresie, tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
W uzasadnieniu swojego wniosku, skarżąca stwierdziła, że aktualnie znajduje się w bardzo ciężkiej sytuacji finansowej i nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania siebie i swoich dwóch córek.
Skarżąca jest zatrudniona w "A" Sp. z o.o. jako specjalista do spraw reklamy, jej wynagrodzenie wynosi [...] zł netto ([...] zł brutto). Wnioskodawca nie posiada żadnego majątku, ani oszczędności. Strona wychowuje samotnie dwie córki, które są na jej utrzymaniu: J.T. ([...] lat) oraz M.T. ([...] lata). Starsza córka studiuje aktualnie na Uniwersytecie [...] w C., natomiast młodsza jest uczennicą [...] klasy liceum ogólnokształcącego.
Ojciec córek – A.T. nie kontaktuje się ze stroną i swoimi córkami już od [...] lat. Jest on osobą, która nie pracuje i nie osiąga praktycznie żadnego dochodu. Alimenty zasądzone od niego na młodszą córkę są w rzeczywistości nieściągalne i ani razu nie zostały przez niego zapłacone. Ponadto, skarżąca nie może korzystać z pomocy Funduszu Alimentacyjnego, ponieważ jej dochód przekracza minimalnie próg ustawowy, który jest niezbędny do tego, aby korzystać z pomocy Funduszu.
Skarżąca zamieszkuje razem z córkami w wynajmowanym lokalu mieszkalnym o powierzchni [...] m2. Koszt najmu wynosi około [...] zł miesięcznie. Opłata za energię elektryczną zamyka się w kwocie [...] zł (w okresie dwumiesięcznym), koszt akademika starszej córki to [...] zł miesięcznie, a cztery dojazdy w miesiącu do domu, to średnio [...] zł. Wydatki na żywność wynoszą średnio [...] zł, ponadto wynagrodzenie wnioskodawcy jest zajęte przez komornika ([...] zł). Wnioskodawca ma jeszcze do spłacenia [...] zł kredytu w "B".
Skarżąca oświadczyła również, że korzysta z pomocy swoich rodziców, a gdyby nie ich regularna pomoc, to nie byłaby w stanie zaspokoić nawet najbardziej podstawowych potrzeb związanych z utrzymaniem swoim i swoich córek.
W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z dnia 24 września 2010 r. skarżąca nadesłała szereg dokumentów obrazujących jej aktualną i rzeczywistą sytuację majątkową.
Wśród tych dokumentów znajduje się umowa najmu lokalu mieszkalnego położonego w K. przy ulicy [...] – aktualna opłata (czynsz i opłaty eksploatacyjne wynoszą [...] zł miesięcznie); na dzień [...] r. skarżąca posiada zaległości z tego tytułu w kwocie [...] zł; pisma komornika sądowego, z którego wynika, że wnioskodawca ma zadłużenie: w wysokości [...] zł w "C" w B. i w kwocie [...] w "D" Sp. z o.o. w T. ; pismo "B" z dnia [...] r. o wypowiedzeniu umowy o limit kredytowy i kartę – należności banku na ten dzień wynosiły [...] zł. Z zaświadczenia o zameldowaniu na pobyt stały w lokalu mieszkalnym położonym przy ulicy [...] w K. wynika, że skarżąca mieszka rzeczywiście ze swoimi dwiema córkami. Ponadto, córki wnioskodawcy nie są płatnikami podatku dochodowego od osób fizycznych.
Ponadto wpłynęło do tutejszego Sądu pismo rodziców skarżącej (J. i D. K.) z dnia [...] r., zawierające ich oświadczenie o pomocy udzielanej córce i wnuczkom. Z oświadczenia wynika, że rodzice wnioskodawcy starają się jej pomóc na tyle na ile mogą, w miarę swoich możliwości. Pomoc ta polega na przekazywaniu drobnych kwot pieniężnych wnuczkom i córce, stołowaniu wnuczek, zakupie odzieży dla wnuczek oraz przekazywanie drobnych kwot pieniężnych na uzupełnianie kosztów związanych ze studiami M.T. Rodzice wnioskodawcy stwierdzili, że ojciec córek jest osobą bezdomną i znajduje się w skrajnej nędzy. Z tego powodu nie jest w stanie w jakikolwiek sposób utrzymywać swoich córek.
Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje.
Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej P.p.s.a. – stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Z kolei zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a., prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 P.p.s.a.). Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje z kolei zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części (...) lub obejmuje ustanowienie fachowego pełnomocnika w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 P.p.s.a.).
Na wstępie należy zaznaczyć, że K.S. składając wniosek o prawo pomocy, zażądała przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W tym kontekście należy uznać, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania.
W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że skarżąca udokumentowała swój aktualny stan majątkowy w sposób rzetelny i wyczerpujący. Z analizy przedłożonych przez nią dokumentów wynika, że spełnia ona przesłanki przyznania jej prawa pomocy w zakresie częściowym. Skarżąca jest osobą samotnie wychowującą dwie córki, które kontynuują edukację. Są to osoby, które nie osiągają aktualnie żadnego dochodu. Wnioskodawca korzysta jedynie z drobnej pomocy finansowej, udzielanej jej przez rodziców. Nie może ona natomiast liczyć na pomoc ojca swoich córek.
Skarżąca jest osobą zatrudnioną w pełnym wymiarze czasu pracy, na czas nieokreślony. Jest ona jednak osoba zadłużoną w "C", "D" Sp. z o.o. w T. Jednocześnie, strona ma również zaległości związane z opłatami za korzystanie z wynajmowanego przez siebie i córki lokalu mieszkalnego. Z zaświadczenia pracodawcy K.K. wynika, że jej wynagrodzenie jest obciążone zajęciami komorniczymi (w kwotach od [...] zł d0 [...] zł na miesiąc). Ponadto, wnioskodawca ma również zaległości powstałe w wyniku wypowiedzenia umowy o limit kredytowy i kartę w "B" (na koniec [...] r. zadłużenie skarżącej wynosiło z tego tytułu [...] zł).
Wynika z tego, że sytuacja skarżącej, będącej jedyną żywicielką trzyosobowej rodziny jest ewidentnie ciężka. Aktualnie, skarżąca wnosząc skargi na decyzje organu podatkowego, zainicjowała siedem postępowań: III SA/GL 2099 – 2105/10. Łączny wpis sądowy od tych siedmiu skarg wyniósłby [...] zł. Jest to kwota, która ewidentnie przekracza możliwości finansowe skarżącej. Wnioskodawca z pewnością nie mogłaby uiścić takiej łącznej kwoty bez istotnego uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie samej i rodziny.
Mając na względzie powyższe, uznano, iż wnioskodawca wykazała w sposób dostatecznie wiarygodny, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Skutkowało to uwzględnieniem jej żądania w całości.
Mając powyższe na uwadze, postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło