III SA/Gl 22/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Wach, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Jużków, Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć (spr.), Protokolant St. sekr. sąd. Anna Charchuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 czerwca 2010 r. przy udziale – sprawy ze skargi Z. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie egzekucji należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. postanowieniem z dnia [...] r. nr [...], utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta K. z [...] r. nr [...], w przedmiocie negatywnego zaopiniowania zarzutów wniesionych przez zobowiązaną Z. P. od tytułu wykonawczego z dnia [...] 2009 r. nr [...] , wydanego przez Prezydenta Miasta K.. W podstawie prawnej powołało m.in. art. 138 § 1 pkt 1, art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, ze zm. zwaną dalej k.p.a.) Z akt administracyjnych wynika, że Z. P. zgłosiła zarzuty w sprawie prowadzonego przeciwko niej postępowania egzekucyjnego, zarzucając rażącą i oczywistą obrazę prawa materialnego i procesowego, tj.: błąd co do osoby zobowiązanego; błędny numer PESEL, nie odnoszący się do osoby wskazanej w tytule wykonawczym; brak subsumcji czynu, okoliczności, zwłaszcza odnoszących się do przedmiotu zdarzenia; brak dołączenia do tytułu wykonawczego upomnienia. W uzasadnieniu wskazała, że w zawiadomieniu organu egzekucyjnego o zajęciu wynagrodzenia oraz w tytule wykonawczym wystawionym przez wierzyciela wskazany jest ten sam podmiot zobowiązany tj. skarżąca, przy czym przytoczone są różne numery PESEL, co oznacza błędną personifikację osoby zobowiązanej, wywołującą bezwzględną nieważność postępowania egzekucyjnego. Ponadto, podkreśliła, iż ww. dokumenty nie pozwalają na identyfikację indywidualną przedmiotu zdarzenia, a jedynie umożliwiają wywiedzenie wniosku, że sprawa toczy się w związku z nie uiszczeniem opłaty parkingowej. Z. P. zaznaczyła też, iż w jej ocenie, kierując się logiką i semantyczną analizą tekstu, z dokumentów tych nie sposób wywieść, że dopuściła się zarzucanego jej czynu. Postanowieniem z [...] r. nr [...] , Prezydent Miasta K., działając w oparciu o art. 34 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity: Dz.U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) negatywnie zaopiniował zarzuty wniesione przez zobowiązaną. W uzasadnieniu wskazał, że obowiązek ponoszenia opłat za parkowanie wynika z ustawy o drogach publicznych, a strefy płatnego parkowania oraz stawki opłat za parkowanie ustała rada gminy w drodze uchwały. Wyjaśnił też, iż za nieuiszczenie opłaty za parkowanie pobiera się opłatę dodatkową, a następnie w przypadku dalszego uchylania się od uiszczenia w/w opłat następuje wszczęcie postępowania egzekucyjnego. Podkreślił przy tym, iż obowiązek uiszczenia opłaty za parkowanie powstaje już z chwilą zaparkowania samochodu w strefie płatnego parkowania. Organ I instancji zaznaczył również, że na dzień popełnienia wykroczenia tj. nieuiszczenia opłaty za parkowanie, zgodnie z danymi osobowymi otrzymanymi z Centralnej Ewidencji Kierowców i Pojazdów w Warszawie, właścicielem pojazdu była zobowiązana. Wyjaśnił, że do chwili wszczęcia postępowania egzekucyjnego wierzyciel skierował do zobowiązanej upomnienie z [...] 2008 r. nr [...] , wraz z zestawieniem nieopłaconych postojów pojazdu w strefie płatnego parkowania w K. w dniach [...] 2004 r., [...] 2004 r., [...] 2006 r. oraz [...] 2006 r., zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego. W zażaleniu pełnomocnik zobowiązanej wniósł o uchylenie orzeczenia I instancji i umorzenie postępowania, przyjęcie że decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa oraz zasądzenie kosztów procesu według norm przypisanych. W uzasadnieniu wskazał, iż wierzyciel nie wyjaśnił istotnych okoliczności zdarzenia pozwalających na identyfikację indywidualną osoby zobowiązanej, ograniczając się do abstrakcyjnych wywodów prawnych dotyczących obowiązku ponoszenia opłat z tytułu parkowania pojazdów. Podniósł również, iż w sprawie nie dokonano poprawnej kwalifikacji prawnej zarzucanego czynu w odniesieniu do podmiotu i przedmiotowej strony zachowania się sprawcy czynu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. zaskarżonym postanowieniem utrzymało w mocy postanowienie pierwszoinstancyjne. W uzasadnieniu wskazało, iż z treści pisma skarżącej z [...] 2009 r. wynika, iż w przedmiotowym postępowaniu podniesiony został zarzut z art. 33 pkt 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, tj. błąd co do osoby zobowiązanego, ewentualnie zarzut z pkt. 10, tj. niespełnienie wymogów określonych w art. 27 ww. ustawy. Zaakcentowało, że do zarzutów tych wierzyciel ustosunkował się negatywnie, zaś stanowisko wierzyciela podzielił organ II instancji. Odnosząc się zarzutu błędnej personifikacji osoby zobowiązanej organ odwoławczy wyjaśnił, iż jest on całkowicie bezpodstawny, ponieważ sam fakt błędnego wskazania numeru PESEL zobowiązanego nie przesądza o błędzie co do jego osoby, zwłaszcza w sytuacji, w której istnieje zgodność co do pozostałych danych osobowych. Organ zaznaczył też, że podstawowe znaczenie w sprawie ma fakt, iż w zawiadomieniu organu egzekucyjnego o zajęciu wynagrodzenia oraz w tytule wykonawczym wystawionym przez wierzyciela wskazany jest ten sam podmiot zobowiązany, czyli strona skarżąca. To z kolei oznacza, że oba dokumenty dotyczą osoby, która jest właścicielem pojazdu o numerze rejestracyjnym [...] , który w dniach [...] 2004 r., [...] 2004 r., [...] 2006 r. oraz [...] 2006 r. został zaparkowany w strefie płatnego parkowania w K. bez uiszczenia stosownej opłaty, która to nie została uregulowana w odpowiednim terminie, jak również nie została uiszczona nałożona na ww. osobę opłata dodatkowa, przy czym skarżąca nie wskazała też innej osoby, która w tych dniach mogła kierować pojazdem. W ocenie organu odwoławczego bezpodstawny okazał się również zarzut niedołączenia do tytułu wykonawczego upomnienia, bowiem z postanowień art. 27 § 1 ustawy o postępowaniu administracyjnym w administracji jednoznacznie wynika, iż wierzyciel nie ma obowiązku dołączenia upomnienia do tytułu wykonawczego, a tym samym niedołączenie upomnienia do tytułu wykonawczego nie może być podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach pełnomocnik skarżącej wniósł o uchylenie orzeczenia w całości bądź jego unieważnienie oraz zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów procesu i zastępstwa procesowego według norm przypisanych. Zarzucił przy tym, rażące naruszenie przepisów postępowania, a w szczególności: 1) art. 7 k.p.a. w związku z przyjęciem tezy Prezydenta K., że Z. P. nie wywiązała się z obowiązku uiszczenia opłaty parkingowej, pomimo że skarżąca wskazała na istotne braki wymagające wyjaśnienia w toku postępowania odwoławczego; 2) art. 75 § 1 k.p.a. poprzez niedopuszczenie dowodu na poparcie tezy, że Z. P. posiada inny numer PESEL, niż ten wskazany przez Prezydenta K. na podstawie danych z Centralnej Ewidencji Kierowców i Pojazdów w Warszawie; 3) sformułowanie kuriozalnej tezy, że błędne wskazanie numeru PESEL nie ma znaczenia w zakresie ustalenia tożsamości osoby, co stoi w opozycji do art. 31 a ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, wskazującej, że "numer PESEL jednoznacznie identyfikuje osobę fizyczną". 4) zaniechanie wezwania do wypowiedzenia się w przedmiocie danych numerycznych wskazujących osobę, pomimo że strona wyraźnie zaakcentowała, że przedstawione cechy są błędne; 5) brak możliwości ustalenia przedmiotu sprawy na podstawie analizy tytułu wykonawczego; 6) dokonywanie egzegezy norm prawnych w oderwaniu od rzeczywistego stanu faktycznego, a następnie przedstawienie tezy jako prawdziwej, co oznacza pogwałcenie metodologii dowodzenia. W uzasadnieniu wskazał, iż poza tytułem wykonawczym skarżąca nie otrzymała żadnej innej korespondencji wierzyciela, w tym obowiązkowego upomnienia. Podniósł też, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. zaniechało rozpatrzenia zarzutów podniesionych przez stronę pomimo, że Miejski Zarząd Ulic i Mostów w K. i Urząd Skarbowy w B. powołały się na różne numery PESEL dłużnika, mogące nasuwać wątpliwości z personifikacją osoby zobowiązanej. Pełnomocnik Z. P. wyjaśnił również, iż występujące w sprawie dokumenty nie pozwalają na identyfikację indywidualną przedmiotu zdarzenia, a jedynie umożliwiają wywiedzenie wniosku, że sprawa toczy się w związku z nieziszczeniem opłaty parkingowej. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. podtrzymało dotychczasowe stanowisko w sprawie, stwierdzając, że podniesione argumenty nie wnoszą do sprawy jakichkolwiek nowych elementów i w większości stanowią powtórzenie argumentów podniesionych w zażaleniu na postanowienie, które były już przedmiotem rozpoznania przez Kolegium. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) Sąd sprawuje kontrolę zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej p.p.s.a.). Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego albo innego naruszenia przepisów postępowania jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W rozpatrywanej sprawie Sąd nie dopatrzył się podstaw do uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonego postanowienia. W pierwszym rzędzie przytoczyć trzeba treść art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, z którego wynika, że podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być: 1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku; 2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej; 3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4; 4) błąd co do osoby zobowiązanego; 5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym; 6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego; 7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1; 8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego; 9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny; 10) niespełnienie wymogów określonych w art. 27. Z treści pisma Z.P. z [...] 2009 r. wynika, iż strona skarżąca podniosła zarzut określony w art. 33 pkt 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, wskazując na błąd co do osoby zobowiązanego oraz w art. 33 pkt 10 tej ustawy niespełnienie wymogów tytułu egzekucyjnego. Uzasadniając te zarzuty wskazała, że organ w tytule wykonawczym wskazał niewłaściwy numer PESEL skarżącej, a z treści tytułu wykonawczego nie sposób wywieść jakiego zdarzenia on dotyczy. Zarzut dotyczący błędu co do osoby zobowiązanego, nie jest zasadny. Prawdą jest, iż w zawiadomieniu organu egzekucyjnego o zajęciu wynagrodzenia oraz w tytule wykonawczym wystawionym przez wierzyciela, wskazana jest jako osoba zobowiązana Z. P., przy czym podane są różne numery PESEL, z tym że sam fakt błędnego wskazania numeru PESEL zobowiązanego nie przesądza o błędzie co do jego osoby, zwłaszcza w sytuacji, w której istnieje zgodność co do pozostałych danych osobowych. Słusznie zatem wskazały organy, że podstawowe znaczenie w sprawie ma fakt, iż oba wymienione dokumenty dotyczą osoby, która jest właścicielem pojazdu o numerze rejestracyjnym [...] , który w dniach [...] 2004 r., [...] 2004 r., [...] 2006 r. oraz [...] 2006 r. zaparkowany był w strefie płatnego parkowania w K. bez uiszczenia stosownej opłaty, która nie została uregulowana w odpowiednim terminie, jak również nie została uiszczona nałożona na skarżącą opłata dodatkowa. Zauważyć trzeba, że dane dotyczące właściciela pojazdu na wniosek wierzyciela potwierdzone zostały pismem z [...] 2008 r. sporządzonym przez Centralną Ewidencję Kierowców i Pojazdów w Warszawie, z którego wynika, że właścicielami pojazdu są Z.P. i A. P.. W tym stanie rzeczy za słuszne uznać należy stanowisko organów obu instancji, że dane osobowe właściciela pojazdu zostały wystarczająco udowodnione i zbędne było prowadzenie postępowania dowodowego na poparcie tezy, że Z. P. posiada inny numer PESEL, albowiem jest to okoliczność bez znaczenia dla niniejszej sprawy. W tym miejscu zgodzić trzeba się ze stroną skarżącą, że w myśl art. 31 a ust. 1 ustawy z 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t.j.: Dz.U. Nr 139, poz. 993 ze zm.) numer PESEL jest to 11-cyfrowy, stały symbol numeryczny, jednoznacznie identyfikujący osobę fizyczną, w którym sześć pierwszych cyfr oznacza datę urodzenia (rok, miesiąc, dzień), kolejne cztery - liczbę porządkową i płeć osoby, a ostatnia jest cyfrą kontrolną służącą do komputerowej kontroli poprawności nadanego numeru ewidencyjnego, jednakże wskazać trzeba, że rację ma organ, iż świetle art. 75 § 1 k.p.a. nie ma podstaw do prowadzenia postępowania dowodowego na okoliczność ustalenia właściwego numeru PESEL skarżącej. Przypomnieć też należy, że zgodnie z treścią art. 75 § 1 k.p.a.: "Jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny". Biorąc pod uwagę brzmienie tego przepisu, nie ma podstaw do poszukiwania elementów stanu faktycznego, które nie mają żadnego odniesienia do administracyjnoprawnego stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy, czyli nie zmieniają ustaleń lub nie zaprzeczają normą prawa materialnego, które mają zastosowanie w sprawie. Zauważyć też trzeba, że postępowanie dowodowe w sprawie administracyjnej nie jest celem samym w sobie, lecz stanowi poszukiwanie odpowiedzi na pytanie, czy w określonym stanie faktycznym można zastosować określone normy prawa materialnego. Zatem to, co nie może - nawet potencjalnie - przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, nie jest dopuszczane jako dowód, tzn. nie stanowi dowodu. W świetle tych rozważań słuszne okazało się stanowisko, że brak było po stronie organu obowiązku wezwania strony do wypowiedzenia się w przedmiocie wskazania błędnego numeru PESEL, gdyż fakt ten nie przesądzał o błędzie co osoby zobowiązanego. Analiza akt sprawy wskazywała bowiem wyraźnie, że w istocie skarżąca jest właścicielem przedmiotowego pojazdu, czemu skarżąca nie zaprzeczyła. Podkreślić trzeba, iż zgodnie z przepisem art. 13 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jedn.: Dz.U. z 2007r. Nr 19, poz. 115 ze zm.) korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach publicznych w strefie płatnego parkowania. W orzecznictwie sądowym ugruntowany jest pogląd, że ustawa o drogach publicznych nie wymaga od wierzyciela, aby to on wykazał, że obowiązek uiszczenia opłaty parkingowej ciąży na konkretnej osobie - osobie innej od właściciela pojazdu, o ile to taka właśnie osoba rzeczywiście korzystała z pojazdu. (por. wyroki NSA z 11 marca 2009 r.: sygn. akt I OSK 1513/08, publ. LEX nr 532606, sygn. akt I OSK 1514/08, publ. LEX nr 532601, wyrok WSA z 20 sierpnia 2008 r. sygn. akt II SA/Sz 373/08, publ. LEX nr 521773). To właściciel pojazdu, jeżeli nie rozporządzał samochodem w określonym miejscu i czasie, winien wskazać osobę, której udostępnił samochód i udokumentować ten fakt formalnie. W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że wierzyciel uzyskał informację z Centralnej Ewidencji Kierowców i Pojazdów w Warszawie, że Z. P. jest właścicielem pojazdu. W trakcie trwającego postępowania administracyjnego skarżąca nie wskazała, kto w dniach [...] 2004 r., [...] 2004 r., [...] 2006 r. oraz [...] 2006 r. zaparkował pojazd w strefie płatnego parkowania w K. bez uiszczenia stosownej opłaty. Wprawdzie na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym pełnomocnik skarżącej wskazał, że pojazd był wykorzystywany do działalności gospodarczej, ale nie wskazał konkretnie, kto w tych dniach kierował pojazdem. Bezpodstawny w tym stanie rzeczy okazał się zarzut naruszenia przez organ II instancji art. 7 k.p.a. w związku z a priori przyjęciem tezy Prezydenta K., że Z. P. nie wywiązała się z obowiązku uiszczenia opłaty parkingowej, pomimo że skarżąca wskazała na istotne braki wymagające wyjaśnienia w toku postępowania odwoławczego. Bezpodstawne z tych samych przyczyn okazały się pozostałe zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 77 k.p.a. oraz zarzut dokonywania egzegezy norm prawnych w oderwaniu od rzeczywistego stanu faktycznego. Niezasadny okazał się również zarzut, podniesiony dopiero w uzasadnieniu skargi braku obowiązkowego upomnienia w przedmiotowej sprawie. Analiza akt administracyjnych sprawy jednoznacznie wskazuje bowiem, iż przedmiotowe upomnienie zostało sporządzone i prawidłowo doręczone skarżącej w dniu [...] 2008 r., a wynika to z dowodu potwierdzenia odbioru przesyłki znajdującego się w aktach sprawy, gdzie odbiór przesyłki potwierdził A. P. mąż skarżącej. Niezasadne okazały się również zarzuty podniesione co do treści tytułu wykonawczego nr [...] wystawionego [...] 2009 r., gdzie prawidłowo wypełniono wszystkie pozycje. Nie uzasadniony jest zatem zarzut, braku możliwości ustalenia przedmiotu sprawy na podstawie analizy tytułu wykonawczego. W tym stanie rzeczy w oparciu o art. 151 p.p.s.a. oddalono skargę.